II SA/Wa 1610/07
PostanowienieWSA w Warszawie2007-10-05
Skład orzekający: Wojciech Wiktorowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej dodatku mieszkaniowego jest zasadny, skoro sprawy z zakresu pomocy społecznej są zwolnione z opłat sądowych z mocy prawa?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej dodatku mieszkaniowego jest bezprzedmiotowy, ponieważ zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a PPSA, strony w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej są zwolnione z obowiązku uiszczania kosztów sądowych z mocy ustawy. Natomiast wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu jest zasadny, gdy sytuacja materialna wnioskodawcy, uwzględniająca dochody, wydatki i sytuację rodzinną, uniemożliwia mu poniesienie kosztów zastępstwa procesowego.Stan faktyczny
H. Z. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie dotyczącej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. Skarżąca wykazała, że jej łączny dochód w dwuosobowym gospodarstwie domowym jest niski, a matka jest osobą niepełnosprawną wymagającą stałej opieki. Poniosła również znaczne wydatki na utrzymanie lokalu, leki i inne potrzeby.Rozstrzygnięcie
1. Umorzono postępowanie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla H. Z. adwokata w ramach przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Wojciech Wiktorowski po rozpoznaniu w dniu 5 października 2007r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H.Z. z dnia 17 sierpnia 2007r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi H. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2007r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego postanawia: 1. umorzyć postępowanie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w tej sprawie, 2. ustanowić dla H. Z. w niniejszej sprawie adwokata w ramach przyznania prawa pomocy, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W.
H. Z. wnioskiem z dnia 17 sierpnia 2007r., uzupełnionym załączonymi do niego kserokopiami dokumentów źródłowych, zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z treści wniosku, nadesłanych dokumentów źródłowych oraz tych zawartych w aktach administracyjnych przy sprawie II SA/Wa1609/07, wynika, iż łączny dochód w dwuosobowym gospodarstwie domowym skarżącego wynosi [...] zł brutto. Na dochód ten składa się kwota świadczenia emerytalnego, które otrzymuje matka wnioskodawczyni (v. kopia odcinka emerytury - K. 10 akt sprawy).
Jednocześnie, powołując się na dokumenty z akt administracyjnych, skarżąca oświadczyła, iż jej matka jest osoba niepełnosprawną i wymaga stałej opieki osób drugich, a opiekę tę sprawuje właśnie skarżąca. Dodatkowo podniosła, że na stałe comiesięczne wydatki w prowadzonym gospodarstwie domowym składają się opłaty eksploatacyjne za zajmowany lokal mieszkalny ([...]zł), opłaty za energię elektryczną (ok. [...]zł) oraz pozostałe opłaty, w tym koszt zakupu leków dla matki, opłaty za telefon i wyżywienie. Z kolei z załączonego, do formularza wniosku, zaświadczenia wydanego w dniu 27 czerwca 2007r. przez Prezydenta m. W. o nr [...] (w kserokopii) wynika, ze H. Z. jest zarejestrowana w Urzędzie Pracy m. W. od dnia 25 lutego 2002r. jako bezrobotna bez prawa do zasiłku.
Stosownie do treści art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej powoływana jako ppsa), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Wniosek w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy, ponieważ zgodnie z art. 239 pkt 1 lit "a" ppsa strona skarżąca nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej, do których zalicza się sprawa ze skargi H. Z.
Dlatego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. art. 161 § 1 pkt 3 ppsa, postanowiono jak w pkt 1 sentencji.
Odrębnie natomiast należy rozpoznać wniosek w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. Podstawą oceny dopuszczalności przyznania prawa pomocy jest bowiem rzeczywista sytuacja materialna w gospodarstwie domowym osoby ubiegającej się o przyznanie takiego prawa.
W ocenie Sądu osiągany w gospodarstwie domowym dochód wynoszący [...] zł brutto, co daje kwotę netto wynoszącą [...] zł, przy ustaleniu, iż stanowi on źródło utrzymania dwóch osób i musi dodatkowo wystarczyć na pokrycie bieżących wydatków związanych z utrzymaniem zajmowanego lokalu mieszkalnego oraz kosztów leczenia, nie pozwala H. Z. poczynić niezbędnych oszczędności do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i matki. Należy przy tym zauważyć, że dla oceny możliwości płatniczych skarżącej bez znaczenia pozostaje kwestia, iż koszty utrzymania lokalu są częściowo refinansowane poprzez przyznane świadczenie z pomocy społecznej, ponieważ – po pierwsze - świadczenie to ma właśnie charakter socjalny, a – po drugie - z samego zestawienia łącznej kwoty wydatków z osiąganym dochodem wynika, iż po potrąceniu wydatków pozostałe środki pieniężne nie wystarczają na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Taka zaś sytuacja materialna skarżącej uniemożliwia, zdaniem Sądu, poniesienie wydatków na ustanowienie adwokata. W związku z tym należy uznać, że zostały spełnione określone w art. 246 § 1 ppsa przesłanki obligujące Sąd do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, postanowiono jak w pkt 2 sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło