II SA/Wa 1611/16
PostanowienieWSA w Warszawie2016-10-19
Skład orzekający: Referendarz sądowy Iwona Malicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy małoletniemu, który jest zwolniony z mocy prawa z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, może być przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego?Ratio decidendi
Małoletni, który jest zwolniony z mocy prawa z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, jeżeli wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Postępowanie w sprawie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w takim przypadku podlega umorzeniu jako zbędne.Stan faktyczny
Przedstawiciel ustawowy małoletniej skarżącej złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. Skarżąca była reprezentowana w sprawie dotyczącej odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Przedstawicielka wskazała na trudną sytuację materialną rodziny, opierającą się na zasiłkach, oraz ponoszone koszty utrzymania.Rozstrzygnięcie
1. Przyznano małoletniej D. O. prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. 2. Umorzono postępowanie w sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 19 października 2016 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi małoletniej D. O., reprezentowanej przez przedstawiciela ustawowego – M. B. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia: 1. przyznać małoletniej D. O. prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, 2. umorzyć postępowanie w sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
M. B. - przedstawiciel ustawowy małoletniej D. O., wraz ze skargą na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, złożyła w niniejszej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego.
We wniosku wskazała, że pozostaje wraz z córką (ur. w 2012 r.) we wspólnym gospodarstwie domowym. Podała, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, bowiem na dochód rodziny składają się jedynie zasiłek dla bezrobotnych, zasiłek rodzinny oraz dodatek do zasiłku rodzinnego, w łącznej wysokości 857,06 zł. Podniosła, że do stałych kosztów utrzymania należą opłaty mieszkaniowe w wysokości 316,88 zł, koszty utrzymania dziecka, w tym opłaty za przedszkole, łącznie 550,19 zł oraz inne koszty związane z utrzymaniem dziecka w tym zakup ubrań i obuwia - 180 zł.
Oświadczyła, że mieszka wraz z córką w mieszkaniu rodziców, nie posiada żadnego majątku, ani oszczędności.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie skarżąca, stosownie do treści art. 239 § 1 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Zgodnie z art. 249a powołanej ustawy, jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Skoro zatem skarżąca w niniejszej sprawie jest zwolniona z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych, to postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, jako zbędne, należało umorzyć.
Natomiast art. 262 cytowanej ustawy stanowi, że przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Stosownie zaś do art. 245 § 1 i 3 tej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Jak wynika ze złożonego wniosku oraz akt sprawy, skarżąca jest osobą małoletnią, pozostaje na utrzymaniu matki, która nie pracuje, a na dochód gospodarstwa domowego składają się jedynie zasiłki oraz dodatek do zasiłku rodzinnego, łącznie 857 zł.
Należy więc uznać, biorąc pod uwagę wysokość otrzymywanych dochodów oraz obecne koszty utrzymania i leczenia, że strona wykazała, iż nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu.
Z tych względów, na podstawie art. 249a w zw. z art. 239 § 1 pkt 1 lit. e oraz art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 262 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło