II SA/Wa 1618/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube (spr.), Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung, Asesor WSA Jarosław Trelka, Protokolant Joanna Głowala, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi R.T. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o przydziale lokalu mieszkalnego - oddala skargę - Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego i art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 roku Nr 7, poz. 58 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania R.T. utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] stwierdzającą nieważność decyzji z dnia [...] maja 2006 r. nr [...] Komendanta Miejskiego Policji (KMP) w T. o przydzieleniu wymienionemu lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w T., na podstawie art. 156 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego wobec jej niewykonalności w dniu wydania i trwałego jej charakteru. Organ ustalił w sprawie, że R.T. pełni służbę w Komendzie Miejskiej Policji w T. i wraz z rodziną zamieszkuje w lokalu mieszkalnym nr [...] przy ul. [...] w T., który został mu przydzielony decyzją Komendanta Miejskiego Policji w T. z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...]. W dniu 17 marca 2006 r. R.T. zwrócił się do Komendanta Miejskiego Policji w T. z wnioskiem o zamianę zajmowanego mieszkania na inne, z uwagi na planowane powiększenie rodziny. Komendant Miejski Policji w T., uwzględniając wniosek funkcjonariusza, decyzją z dnia [...] maja 2006 r. nr [...] przydzielił mu lokal mieszkalny nr [...] przy ul. [...] w T. zasiedlony przez Panią Z.U., zobowiązując go jednocześnie do przekazania dotychczas zajmowanego mieszkania zainteresowanej. Orzeczenie to stało się ostateczne. W tym samym dniu wyżej wymieniony organ wydał decyzję nr [...] o przydziale Z.U. lokalu nr [...] przy ul. [...] w T., w którym zamieszkuje R.T.. Decyzja ta w następstwie wniesionego przez Z.U. odwołania została uchylona przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...]. Komendant Wojewódzki Policji w K. decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...], działając w trybie art. 158 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego, stwierdził nieważność decyzji z dnia [...] maja 2006 r. nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w T. o przydziale funkcjonariuszowi lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w T. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie Komendant Miejski Policji w T. podjął czynności zmierzające do dokonania zamiany lokali mieszkalnych pomiędzy R.T. posiadającym prawo do lokalu nr [...] przy ul. [...] w T., a Z.U. uprawnioną do zajmowania lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w T. na podstawie przepisu § 8 rozporządzenia MSWiA, zgodnie z którym małżonek rozwiedzionego policjanta pozostaje w przydzielonym lokalu do czasu uzyskania lub nabycia przez niego innego mieszkania albo domu. Zwrócono uwagę, że konieczną przesłanką zamiany lokali między R.T., a Z.U. była zgoda stron na jej dokonanie, z której winna wynikać wola zrzeczenia się uprawnień do dotychczas zajmowanych mieszkań. Z.U., dokonując czynności procesowej skutkującej uchyleniem decyzji dotyczącej zamiany mieszkań, w sposób nie dający wątpliwości sprzeciwiła się pozbawieniu jej prawa do zajmowanego dotychczas lokalu. W zaistniałej sytuacji, zdaniem organu należało decyzję Komendanta Miejskiego Policji w T. z dnia [...] maja 2006 r. nr [...], przydzielającą wnioskodawcy lokal mieszkalny nr [...] przy ul. [...] w T., uznać za niewykonalną już w chwili jej podejmowania, albowiem powinna ona zostać wydana jednocześnie z zaistnieniem zdarzenia prawnego, którego skutkiem byłaby utrata przez zainteresowaną prawa do zamieszkiwania w przedmiotowym mieszkaniu (skuteczna prawnie decyzja administracyjna). Uznano również, że sytuacja taka ma charakter trwały. Organ wskazał, że przepisy resortowe nie przewidują możliwości przydziału jednego lokalu służbowego więcej niż jednemu uprawnionemu podmiotowi (chyba, że w ramach jednej rodziny), stąd też należy przyjąć wniosek, iż policyjne prawo do lokalu mieszkalnego ma charakter niepodzielny. Nie jest zatem prawnie dopuszczalne przydzielenie osobie, posiadającej prawa mieszkaniowe w rozumieniu ustawy o Policji, służbowego mieszkania, zajmowanego przez inny podmiot, również legitymujący się takimi uprawnieniami. Warunkiem koniecznym do dokonania takiej czynności jest dopiero albo skuteczne zrzeczenie się przysługującego prawa albo jego pozbawienie w formie orzeczenia w przedmiocie opróżnienia lokalu. W ocenie organu, bez znaczenia w sprawie pozostaje kwestia ewentualnych zaniechań organu l instancji, polegających na niewdrożeniu postępowania o opróżnienie mieszkania zajmowanego przez Z.U., ewentualnie na nierzetelnie przeprowadzonej próbie zamiany lokali. Zatem, zdaniem organu zaistniały przesłanki przewidziane przepisem art. 156 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego, obligujące organ administracji publicznej do stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Miejskiego Policji w T. z dnia [...] maja 2006 r. nr [...], przydzielającej wnioskodawcy lokal mieszkalny nr [...] przy ul. [...] w T. W skardze do Sądu, R.T. wniósł o uchylenie decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji, a także zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie art. 62, art. 10 § 1, a także art. 156 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz przepisów ustawy o Policji i przepisu § 8 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżnienia i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. Nr 105, poz. 884 ze zm.). Wnoszący skargę zakwestionował rozstrzygnięcie sprawy zakończonej decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] o uchyleniu przydziału Z.U. lokalu nr [...] przy ul. [...] w T. i umorzeniu postępowania. W jego ocenie, to wskutek tego wadliwego rozstrzygnięcia decyzja o przydziale mu lokalu nr [...] utraciła moc prawną. Stwierdził, że niewykonalność tej decyzji jest pozorna. W dniu 1 stycznia 2008 r. R.T. skierował pismo procesowe do Sądu, informujące o ukazaniu się w jego miejscu zamieszkania ogłoszeń o zamianie lokalu, który został mu przydzielony decyzją z dnia [...] maja 2006 r. nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami prawa obowiązującymi w dacie jej wydania. Skarga analizowana pod tym kątem podlega oddaleniu, ponieważ zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. W dniu wydania skarżącemu decyzji o przydziale lokalu nr [...] przy ul. [...] w T. tj. [...] maja 2006 r. uprawnioną do zamieszkiwania w tym lokalu była Z.U.. Należy wskazać, że wydana również w tym dniu decyzja o przydziale wymienionej lokalu nr [...] przy ul. [...] w T., do którego prawo posiadał R.T., nie podlegała wykonaniu stosownie do treści art. 130 § 1 kpa, a zatem przedmiotowa decyzja o przydziale skarżącemu lokalu nr [...] przy ul. [...] w T., rażąco naruszyła prawo w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 5 kpa, ponieważ nie było możliwe przydzielenie funkcjonariuszowi prawa do lokalu mieszkalnego, zajmowanego przez inny podmiot, także legitymujący się uprawnieniami do zamieszkania w tym lokalu. Skoro w stosunku do badanej w trybie nadzoru decyzji wystąpiła niewykonalność istniejąca w dacie jej wydania i jest ona nieusuwalna, to zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca nie narusza prawa. Zauważyć należy, iż zarówno w orzecznictwie NSA, jak i w doktrynie podkreśla się, że niewykonalność decyzji powinna być spowodowana istnieniem przeszkód w jej wykonaniu, które znamionują dwie cechy: przeszkody te istniały już w dacie wydania decyzji oraz są nieusuwalne przez cały czas. Ponadto niewykonalność decyzji może być faktyczna, jak i prawna (por. np. wyroki z dnia 8 lutego 1985 r., I SA 1090/84, niepubl. oraz z dnia 10 maja 1995 r., SA/Ka 486/94, ONSA 1996 Nr 2, poz. 89). W pierwszym przypadku wykonanie decyzji nie jest możliwe z przyczyn czysto technicznych, w drugim zaś - istnieją prawne nakazy lub zakazy, które stanowią nieusuwalną przeszkodę w wykonaniu praw lub obowiązków ustanowionych w decyzji (J. Borkowski [w:] Adamiak/Borkowski, KPA. Komentarz, Warszawa 2003, s. 726). W rozpoznawanej sprawie Sąd nie badał podnoszonej przez skarżącego kwestii uprawnień Z.U. do lokalu nr [...] przy ul. [...] w T., ani zarzutów wobec postępowania w sprawie przydziału wymienionej lokalu nr [...] przy ul. [...], ponieważ kwestie te nie były przedmiotem zaskarżonego rozstrzygnięcia. W związku z powyższym brak było także podstaw do przeprowadzenia w tym postępowaniu dowodu z akt administracyjnych ostatnio wymienionej sprawy. W tym stanie rzeczy, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji wyroku. Sąd nie uwzględnił wniosku o zasądzenie kosztów według norm przewidzianych, ponieważ zwrot kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw, przysługuje skarżącemu od organu w wypadku uwzględnienia skargi oraz w sytuacji określonej w art. 201 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca. Jednocześnie należy zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. d tej ustawy skarżący był zwolniony z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.