II SA/Wa 162/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania (spr.) Sędziowie WSA Stanisław Marek Pietras Janusz Walawski Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2015 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby wojskowej – oddala skargę – Minister Obrony Narodowej (dalej również jako: "Minister", "MON") decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2014 r., powołując w podstawie prawnej art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), dalej: "k.p.a." utrzymał w mocy rozkaz personalny Dyrektora Departamentu Kadr MON nr [...] z dnia [...] października 2014 r. w sprawie zwolnienia [...] M. K. z zawodowej służby wojskowej z dniem [...] grudnia 2014 r. wskutek nieobecności w służbie jednorazowo przez okres trzech dni roboczych, która nie została usprawiedliwiona. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Minister przedstawił dotychczasowy tok postępowania wskazując, co następuje: [...] M. K. pełniła zawodową służbę wojskową w [...] Wojskowym Oddziale Gospodarczym ([...] WOG) na stanowisku służbowym [...] (NIS: [...]) od dnia [...] marca 2014 r. Wnioskiem z dnia [...] lipca 2014 r. Komendant [...] WOG wystąpił o zwolnienie oficera z zawodowej służby wojskowej wskutek nieobecności w służbie jednorazowo przez okres trzech dni roboczych, która nie została usprawiedliwiona. Komendant [...] WOG wskazał, że oficer była nieobecna w służbie przez 11 dni (tj. w dniach [...] - [...],[...] - [...],[...],[...],[...],[...],[...] maja 2014 r.) i nieobecności tej nie usprawiedliwiła. Pismem z dnia [...] września 2014 r. powiadomiono oficera o wszczęciu postępowania w sprawie zwolnienia z zawodowej służby wojskowej. Rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] października 2014 r. Dyrektor Departamentu Kadr MON zwolnił [...] M. K. z zawodowej służby wojskowej wskutek nieobecności w służbie jednorazowo przez okres trzech dni roboczych, która nie została usprawiedliwiona. W odwołaniu od ww. rozkazu personalnego oficer wniosła o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Zarzuciła, że ww. rozkaz został wydany w oparciu o błędną ocenę stanu faktycznego oraz z pominięciem przepisów rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 marca 2013 r. w sprawie trybu i sposobu odbywania szkolenia specjalistycznego przez lekarza będącego żołnierzem w czynnej służbie wojskowej oraz pełniącego służbę lub zatrudnionego w podmiocie leczniczym utworzonym przez Ministra Obrony Narodowej (Dz. U. z 2013 r., poz. 401), dalej: "rozporządzenie MON z dnia 15 marca 2013 r.". Podniosła, iż brak zawarcia umowy cywilnoprawnej o szkolenie specjalizacyjne nastąpiło z przyczyn od niej niezależnych. Podmiot mający prowadzić szkolenie specjalizacyjne (tj. [...] SP ZOZ), nie dopełnił bowiem swojego obowiązku, gdyż nie przygotował i nie przedstawił umowy cywilnoprawnej o szkolenie specjalizacyjne. Oficer, powołując się na oświadczenie lek. J. S. z dnia [...] grudnia 2013 r. o objęciu kierownictwa nad szkoleniem specjalizacyjnym wskazała, że niezwłoczne zgłosiła się do wymienionej Przychodni w celu realizacji skierowania do odbywania szkolenia specjalizacyjnego. Oficer zarzuciła również Komendantowi [...] WOG wydanie "harmonogramu pracy [...]" na miesiąc maj 2014 r. bez weryfikacji spełnienia formalnych warunków prowadzenia szkolenia specjalizacyjnego. Podniosła, iż Komendant [...] WOG musiał zdawać sobie sprawę, że w dniach określonych w wymienionym "harmonogramie" oficer nie może odbywać szkolenia specjalizacyjnego, a ma jedynie możliwość podejmowania czynności zmierzających do zawarcia ww. umowy, gdyż "posiadał wiedzę o braku zawarcia stosownej umowy i braku rozpoczęcia szkolenia przed dniem [...] maja 2014 r.". Podniosła nadto, że organ pierwszej instancji nie zbadał prawdziwości jej oświadczenia zawartego w piśmie z dnia [...] października 2014 r. o przyczynie nieobecności w służbie w maju 2014 r., jak również nie wyjaśnił przyczyn niezawarcia z nią umowy cywilnoprawnej o szkolenie specjalizacyjne. Motywując powołaną na wstępie decyzję z dnia [...] grudnia 2014 r. Minister Obrony Narodowej wskazał, iż podstawę prawną zaskarżonego rozkazu personalnego stanowi art. 111 pkt 16 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2014 r., poz. 414), zgodnie z którym żołnierza zawodowego zwalnia się z zawodowej służby wojskowej wskutek nieobecności w służbie jednorazowo przez okres trzech dni roboczych, która nie została usprawiedliwiona. Z powołanego przepisu wynika, że zwolnienie z zawodowej służby wojskowej jest w takim przypadku obligatoryjne. Rozkazem dziennym nr [...] z dnia [...] czerwca 2014 r., skorygowanym rozkazem dziennym nr [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r., Komendant [...] WOG stwierdził, że oficer była nieobecna w służbie w dniach [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] maja 2014 r. Okresy: [...] - [...] maja 2014 r. (środa, czwartek i piątek) oraz [...] - [...] maja 2014 r. (środa, czwartek i piątek) obejmowały jednorazowo po trzy dni robocze. Ustalenie nieobecności oficera w stałym miejscu pełnienia służby (na stanowisku służbowym w [...] WOG) w dniach wymienionych w ww. rozkazie dziennym jest w przedmiotowej sprawie bezsporne. Z treści wniosku Komendanta [...] WOG z dnia [...] lipca 2014 r., uzupełnionego pismem z dnia [...] września 2014 r. (nr wych. [...]) wynika, że oficer wystąpiła o umożliwienie odbywania szkolenia specjalizacyjnego w maju 2014 r., po powrocie z urlopu (tj. po dniu [...] maja 2014 r.), przedkładając "Skierowanie do odbywania szkolenia specjalizacyjnego nr [...]" wystawione w dniu [...] listopada 2013 r. Zgodnie ze skierowaniem, szkolenie specjalizacyjne miało odbywać się w trybie umowy cywilnoprawnej, w [...] SP ZOZ w W., w okresie od dnia [...] grudnia 2013 r. do dnia [...] grudnia 2016 r. W związku z powyższym, Komendant [...] WOG wydał oficerowi "harmonogram pracy [...]" na miesiąc maj 2014 r., określając w nim dni przeznaczone na uczestnictwo w szkoleniu specjalizacyjnym oraz dni pełnienia służby w [...] WOG. Według wymienionego "harmonogramu", dniami przeznaczonymi na szkolenie w miesiącu maju 2014 r. były: [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] maja 2014 r. Zatem w tych dniach oficer obowiązana była uczestniczyć w szkoleniu specjalizacyjnym. Dyrektor [...] SP ZOZ w piśmie z dnia [...] maja 2014 r. (nr wych. [...]) stwierdził, że oficer do dnia [...] maja 2014 r. nie zgłosiła się do tej Przychodni oraz nie przedstawiła stosownych dokumentów uprawniających do odbywania szkolenia. Ponadto, jak wynika z pisma Szefa Inspektoratu Wojskowej Służby Zdrowia z dnia [...] września 2014 r. (nr wych. [...]), w dniu [...] września 2014 r. Dyrektor [...] SP ZOZ poinformował ten organ o nierozpoczęciu przez [...] M. K. szkolenia specjalizacyjnego oraz o niedopełnieniu przez nią formalności związanych z zawarciem umowy cywilnoprawnej o szkolenie specjalizacyjne. Tym samym, w dniach przeznaczonych w "harmonogramie" w maju 2014 r. na szkolenie specjalizacyjne, a w szczególności w dniach [...],[...],[...] maja 2014 r. oraz w dniach [...],[...],[...] maja 2014 r., oficer była nieobecna również w miejscu wskazanym do odbywania tego szkolenia i szkolenia tego nie odbywała. Odnośnie braku usprawiedliwienia nieobecności oficera w służbie, organ zauważył, że podczas rozmowy służbowej w dniu [...] czerwca 2014 r. oficer oświadczyła, że "zmieniła miejsce specjalizacji na W.". Następnie, w piśmie z dnia [...] czerwca 2014 r. wyjaśniła, że z dniem [...] grudnia 2013 r. rozpoczęła szkolenie specjalizacyjne z [...] na podstawie "zgody i potwierdzenia wydanego przez Szefa Inspektoratu Wojskowej Służby Zdrowia". Oświadczyła nadto, że opóźnienie w zawarciu umowy cywilnoprawnej o szkolenie specjalizacyjne z [...] SP ZOZ spowodowane było złym stanem zdrowia. W kolejnym piśmie z dnia [...] października 2014 r. pełnomocnik oficera przyznał, że umowa o szkolenie specjalizacyjne z [...] SP ZOZ nie została zawarta, równocześnie twierdząc, że szkolenie to odbywa się od dnia [...] grudnia 2013 r. na podstawie "Skierowania do odbywania szkolenia specjalizacyjnego nr [...]" z dnia [...] listopada 2013r. Powołał się nadto na oświadczenie lek. J. S. z dnia [...] grudnia 2013r. o objęciu kierownictwa nad szkoleniem specjalizacyjnym. Ponadto, w piśmie z dnia [...] października 2014 r. oficer oświadczyła, że w dniach [...] - [...] maja 2014 r. oraz w dniach [...] - [...] maja 2014 r. "wyjeżdżała do miejscowości W. do [...], celem podpisania umowy cywilnoprawnej umożliwiającej odbycie staży specjalizacyjnych". Oceniając wiarygodność powyższych wyjaśnień organ zauważył, że zgodnie z § 5 ust. 2 pkt 2 ww. rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 marca 2013 r., szkolenie specjalizacyjne lekarzy - żołnierzy zawodowych - może odbywać się w ramach zwolnienia od zajęć służbowych udzielanego na czas realizacji programu specjalizacji w odpowiednim wymiarze z jednoczesnym pozostawaniem na stanowisku służbowym lub w rezerwie kadrowej, na podstawie umowy cywilnoprawnej o szkolenie specjalizacyjne zawartej z podmiotem prowadzącym to szkolenie. Zatem koniecznym warunkiem rozpoczęcia specjalizacji przez żołnierza zawodowego - lekarza nie pełniącego służby na stanowisku służbowym w podmiocie leczniczym MON, jest zawarcie umowy cywilnoprawnej z podmiotem prowadzącym szkolenie specjalizacyjne. Szkolenie specjalizacyjne w niniejszej sprawie nie zostało rozpoczęte ani z dniem [...] grudnia 2013 r., ani w żadnej innej dacie, gdyż oficer nie zawarła stosownej umowy z [...] SP ZOZ. Powyższe ustalenie znajduje potwierdzenie w piśmie Dyrektora [...] SP ZOZ z dnia [...] maja 2014 r. (nr wych. [...]) oraz w piśmie Szefa Inspektoratu Wojskowej Służby Zdrowia z dnia [...] września 2014 r. (nr wych. [...]), w którym potwierdzono, że oficer nie otrzymała kolejnego skierowania do odbycia szkolenia w innym podmiocie. Tym samym, zdaniem organu, brak byłoby w ogóle podstawy do zawarcia przez oficera umowy o szkolenie specjalizacyjne z innym podmiotem, w szczególności z siedzibą we W.. Oświadczenie złożone przez oficera podczas rozmowy służbowej w dniu [...] czerwca 2014 r. było zatem oczywiście nieprawdziwe. Nieprawdziwe były również zawarte w piśmie z dnia [...] czerwca 2014 r. wyjaśnienia oficera dotyczące nieobecności w służbie w maju 2014 r. Wobec niezawarcia wspomnianej umowy cywilnoprawnej, oficer nie mogła bowiem rozpocząć szkolenia specjalizacyjnego, a szczególnie w dniu [...] grudnia 2013 r. i w [...]. W świetle informacji zawartej w piśmie Dyrektora [...] SP ZOZ z dnia [...] maja 2014 r. (nr wych. [...]) oczywiście nieprawdziwe jest także oświadczenie oficera zawarte w piśmie z dnia [...] października 2014 r. o przyczynie nieobecności w służbie w dniach [...] - [...] maja 2014 r. oraz w dniach [...] - [...] maja 2014 r. Jeżeli w okresie do dnia [...] maja 2014 r. oficer w ogóle nie zgłosiła się do tej Przychodni, to nie istniała możliwość, by w dniach wskazanych w piśmie z dnia [...] października 2014 r. podejmowała tam czynności zmierzające do zawarcia umowy o szkolenie specjalizacyjne. Organ podkreślił, iż w treści odwołania oficer również nie przedstawiła usprawiedliwienia nieobecności w służbie. Przyczyny niezawarcia umowy cywilnoprawnej o szkolenie specjalizacyjne pozostają bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Jakakolwiek byłaby przyczyna niezawarcia tej umowy, w niczym nie wpłynęłaby ona na ocenę nieobecności oficera w służbie. Sam brak zawarcia umowy o szkolenie specjalizacyjne oznacza bowiem, że szkolenie nie rozpoczęło się i nie mogło być prowadzone, a tym samym oficer nie miała podstaw do wskazywania na odbywanie takiego szkolenia, jako na podstawę nieobecności w stałym miejscu pełnienia służby. Organ zaznaczył również, że oficer zwróciła się do Komendanta [...] WOG o umożliwienie odbywania szkolenia specjalizacyjnego i posłużyła się "Skierowaniem do odbywania szkolenia specjalizacyjnego nr [...]" mając pełną świadomość, że nie został dopełniony warunek formalny realizacji szkolenia, w postaci zawarcia umowy cywilnoprawnej o szkolenie specjalizacyjne z [...] SP ZOZ, wskazaną w tym "Skierowaniu". Innymi słowy, oficer w pełni zdawała sobie sprawę, że nie będzie mogła brać udziału w szkoleniu specjalizacyjnym, a pomimo to wystąpiła do Komendanta [...] WOG o umożliwienie odbywania takiego szkolenia. Tym samym, zachowanie oficera należy zakwalifikować jako świadome wprowadzenie Komendanta [...] WOG w błąd - wskazanie fikcyjnego uzasadnienia dla uzyskania zwolnienia z wykonywania obowiązków służbowych na stanowisku służbowym w określone dni. Jeżeli bowiem oficer nie zawarła umowy o szkolenie specjalizacyjne, to po jej stronie w ogóle nie istniała podstawa do ubiegania się o umożliwienie odbywania takiego szkolenia w czasie służbowym. Reasumując Minister stwierdził, iż nieobecność oficera w służbie w miesiącu maju 2014 r., a w szczególności w dniach [...] - [...] maja 2014 r. oraz w dniach [...] - [...] maja 2014 r., polegała na równoczesnej nieobecności w miejscu stałego wykonywania obowiązków służbowych (tj. na stanowisku służbowym w [...] WOG) oraz w [...] SP ZOZ (tj. w miejscu wskazywanym przez oficera jako miejsce odbywania szkolenia specjalizacyjnego). Nieobecność ta była nieusprawiedliwiona, gdyż oficer nie przedstawiła żadnej wiarygodnej przyczyny równoczesnej nieobecności w wymienionych miejscach. Zatem we wskazanym przypadku zostały spełnione wszystkie przesłanki określone w art. 111 pkt 16 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, uzasadniające obligatoryjne zwolnienie oficera z zawodowej służby wojskowej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] grudnia 2014 r. M. K., reprezentowana przez pełnomocnika, zarzuciła - mające wpływ na treść decyzji - naruszenie art. 111 pkt 16 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych w związku z § 5 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia MON z dnia 15 marca 2013 r. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie wyrażające się w przyjęciu, iż nieobecność w służbie, wynikająca z konieczności podjęcia działań zmierzających do zawarcia umowy o podejmowane na podstawie skierowania szkolenie specjalizacyjne, w sytuacji, gdy dotychczasowy brak zawarcia umowy wynikał ze zwłoki podmiotu prowadzącego szkolenie, należy zakwalifikować jako nieusprawiedliwioną nieobecność w służbie w rozumieniu art. 111 pkt 16 ustawy pragmatycznej. W związku z powyższym skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W motywach skargi skarżąca zakwestionowała kwalifikację swojej nieobecności w służbie jako nieusprawiedliwioną. Podniosła, iż zawarcie umowy o szkolenie specjalizacyjne wymaga złożenia przez żołnierza uczestniczącego w szkoleniu oraz podmiot prowadzący to szkolenie dwóch zgodnych oświadczeń woli. Złożenie oświadczenia woli przez podmiot prowadzący szkolenie jest okolicznością niezależną od żołnierza, który z oczywistych względów nie ma wpływu na to, czy wymieniony podmiot złoży to oświadczenie, jak również kiedy to uczyni. W tym stanie rzeczy badanie zasadności usprawiedliwienia skarżącej powinno również obejmować przyczyny braku zawarcia umowy cywilnoprawnej o szkolenie specjalizacyjne. W ocenie skarżącej, odpowiedzialność za brak zawarcia ww. umowy spoczywa na podmiocie prowadzącym szkolenie. Podmiot ten bowiem nie przygotował dokumentu umowy pomimo kilkukrotnych ponagleń ze strony skarżącej (wyrażonych chociażby w piśmie z dnia [...] sierpnia 2014 r.). Z kolei skarżąca dopełniła wszystkich wymaganych czynności poprzedzających zawarcie umowy cywilnoprawnej. Mogła zatem oczekiwać, iż wyjeżdżając do W. w dniach wskazanych w piśmie z dnia [...] października 2014 r., stosowna umowa zostanie zawarta, co umożliwi niezwłoczne rozpoczęcie nauki. Zdaniem skarżącej, Komendant [...] WOG posiadał wiedzę o jej przystąpieniu do procedury umożliwiającej rozpoczęcie szkolenia, w związku z czym wydał harmonogram pracy [...], uwzględniający dni uczestnictwa skarżącej w szkoleniach specjalizacyjnych. Dowódca wiedział przy tym o przeszkodzie w rozpoczęciu szkolenia z uwagi na brak podpisania umowy z podmiotem prowadzącym szkolenie, jak również o staraniach skarżącej by przeszkodę tę usunąć. W tej sytuacji przekonanie skarżącej, iż w dniach wymienionych w rozkazie personalnym jest ona uprawniona do podjęcia działań zmierzających do zawarcia umowy i ostatecznie do podjęcia szkolenia, należy uznać za usprawiedliwione. W konsekwencji nieobecność skarżącej w tych dniach w służbie nie powinna być kwalifikowana z perspektywy art. 111 pkt 16 ustawy pragmatycznej. W odpowiedzi na skargę Minister Obrony Narodowej Wniósł o oddalenie skargi jako nieuzasadnionej podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (§ 2). Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] grudnia 2014 r. stanowił art. 111 pkt 16 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1414 ze zm.), zgodnie z którym żołnierza zawodowego zwalnia się z zawodowej służby wojskowej wskutek nieobecności w służbie jednorazowo przez okres trzech dni roboczych, która nie została usprawiedliwiona. Z przepisu tego wprost wynika, że w przypadku zaistnienia łącznie wymienionych w nim przesłanek, zwolnienie żołnierza z zawodowej służby wojskowej jest obligatoryjne. W świetle poczynionych przez organ ustaleń faktycznych, uzasadnione jest stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji, że w przedmiotowej sprawie zostały łącznie spełnione wszystkie przesłanki określone w ww. przepisie, uzasadniające obligatoryjne zwolnienie skarżącej z zawodowej służby wojskowej. Mianowicie miała miejsce nieobecność żołnierza w służbie jednorazowo przez okres trzech dni roboczych (przy czym nieobecność taka wystąpiła nawet dwukrotnie) oraz brak było usprawiedliwienia tej nieobecności. Z akt sprawy wynika, że na skutek wniosku skarżącej o umożliwienie odbywania szkolenia specjalizacyjnego w maju 2014 r., Komendant [...] WOG wydał "Harmonogram pracy [...]" na miesiąc maj 2014 r., określając w nim dni przeznaczone na uczestnictwo w szkoleniu specjalizacyjnym oraz dni pełnienia służby w [...] WOG. Według wymienionego "Harmonogramu", dniami przeznaczonymi na szkolenie w miesiącu maju 2014 r. były: [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] maja 2014 r. Zatem w tych dniach skarżąca obowiązana była uczestniczyć w szkoleniu specjalizacyjnym. W piśmie Dyrektora [...] SP ZOZ z dnia [...] maja 2014 r. (nr wych. [...]) stwierdzono, że skarżąca do dnia [...] maja 2014 r. nie zgłosiła się do tej Przychodni oraz nie przedstawiła stosownych dokumentów uprawniających do odbywania szkolenia specjalizacyjnego. Nie przedstawiła też żadnych wyjaśnień dotyczących przyczyn nie zgłoszenia się do odbywania szkolenia soecjalizacyjnego. Z powołanego pisma wynika zatem, że w dniach przeznaczonych na szkolenie (wymienionych w wydanym oficerowi przez Komendanta [...] WOG "Harmonogramie pracy [...]" na miesiąc maj 2014 r.), a w szczególności w dniach [...] - [...] maja 2014 r. oraz w dniach [...] - [...] maja 2014 r., skarżąca była nieobecna w miejscu wskazanym do odbywania tego szkolenia i szkolenia tego nie odbywała. Ponadto, jak wynika z pisma Szefa Inspektoratu Wojskowej Służby Zdrowia z dnia [...] września 2014 r. (nr wych. [...]), w dniu [...] września 2014 r. Dyrektor [...] SP ZOZ poinformował ten organ o nierozpoczęciu przez [...] M. K. szkolenia specjalizacyjnego oraz o niedopełnieniu przez nią formalności związanych z zawarciem umowy cywilnoprawnej o szkolenie specjalizacyjne. Poinformował również, że kierownik specjalizacji zrezygnował z dalszego prowadzenia specjalizacji lekarza. W dniach [...] - [...] maja 2014 r. oraz w dniach [...] - [...] maja 2014 r., skarżąca była również nieobecna w stałym miejscu pełnienia służby (na stanowisku służbowym w [...] WOG), co potwierdzono rozkazem dziennym Komendanta [...] WOG nr [...] z dnia [...] czerwca 2014 r., skorygowanym rozkazem dziennym nr [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r.). Okoliczność ta - jak zasadnie wskazał organ - jest w przedmiotowej sprawie bezsporna, niekwestionowana przez skarżącą. Z akt sprawy nie wynika też, aby skarżąca usprawiedliwiła równoczesną nieobecność w służbie w ww. okresie - w miejscu stałego wykonywania obowiązków służbowych, tj. na stanowisku służbowym w [...] WOG oraz w [...] SP ZOZ, tj. w miejscu wskazanym przełożonemu jako miejsce odbywania szkolenia specjalizacyjnego. Przy czym za przyczyny usprawiedliwiające nieobecność żołnierza w służbie uznać należy okoliczności i zdarzenia, które obiektywnie uniemożliwiają stawienie się do służby i wykonywanie przez żołnierza obowiązków służbowych. Zgodzić należy się z organem, iż w świetle treści ww. pisma Dyrektora [...] SP ZOZ z dnia [...] maja 2014 r. (nr wych. [...]), nie można uznać za wiarygodne wyjaśnień skarżącej - zawartych w piśmie z dnia [...] października 2014 r. i ponowionych następnie w skardze - że w dniach [...] - [...] maja 2014 r. oraz [...] - [...] maja 2014 r. skarżąca udawała się do [...] SP ZOZ w celu podpisania umowy o szkolenie specjalizacyjne. Niezgłoszenie się skarżącej do tej Przychodni oraz nieprzedstawienie stosownych dokumentów uprawniających do odbywania szkolenia specjalistycznego do dnia [...] maja 2014 r. w istocie wyklucza możliwość uznania, że skarżąca podejmowała jakiekolwiek działania zmierzające do zawarcia przedmiotowej umowy, w szczególności we wskazanym wyżej terminie. Waloru wiarygodności nie posiadają również wyjaśnienia skarżącej i jej pełnomocnika zawarte w pismach z dnia [...] czerwca 2014 r. oraz z dnia [...] października 2014 r., zwłaszcza w kontekście uprzednich twierdzeń skarżącej przedstawionych w czasie rozmowy służbowej z Komendantem [...] WOG w dniu [...] czerwca 2014 r., dotyczących zmiany miejsca specjalizacji na W.. Podkreślić należy, iż zgodnie z § 5 ust. 2 pkt 2 ww. rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 marca 2013 r. w sprawie trybu i sposobu odbywania szkolenia specjalizacyjnego przez lekarza będącego żołnierzem w czynnej służbie wojskowej oraz pełniącego służbę lub zatrudnionego w podmiocie leczniczym utworzonym przez Ministra Obrony Narodowej (Dz. U. z 2013 r., poz. 401), szkolenie specjalizacyjne lekarzy - żołnierzy zawodowych - może odbywać się w ramach zwolnienia od zajęć służbowych udzielanego na czas realizacji programu specjalizacji w wymiarze określonym w ust. 3 z jednoczesnym pozostawaniem na stanowisku służbowym lub w rezerwie kadrowej, na podstawie umowy cywilnoprawnej o szkolenie specjalizacyjne zawartej z podmiotem prowadzącym to szkolenie. Lekarz będący żołnierzem zawodowym odbywa szkolenie specjalizacyjne w wymiarze nie mniejszym niż 24 godziny tygodniowo w podmiotach leczniczych, o których mowa w § 4 ust. 1 w ramach czasu służby, o którym mowa w art. 60 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (ust. 3). Z powyższego wynika, że koniecznym warunkiem rozpoczęcia specjalizacji przez żołnierza zawodowego - lekarza nie pełniącego służby na stanowisku służbowym w podmiocie leczniczym MON, jest zawarcie umowy cywilnoprawnej z podmiotem prowadzącym szkolenie specjalizacyjne. Zatem, jeżeli umowa o szkolenie specjalizacyjne nie zostanie zawarta, to szkolenie takie w ogóle nie może być prowadzone, a żołnierz nie może uzasadniać nieobecności w stałym miejscu pełnienia służby odbywaniem szkolenia specjalizacyjnego. Należy również nadmienić, że wydanie żołnierzowi zawodowemu - lekarzowi - skierowania do odbywania szkolenia specjalizacyjnego, czy karty szkolenia specjalizacyjnego, nie może być uznane za równoznaczne z zawarciem umowy o szkolenie specjalizacyjne. Dokumenty te bowiem nie zastępują ww. umowy. Nie jest też równoznaczne z zawarciem umowy o szkolenie specjalizacyjne posiadanie przez żołnierza zawodowego - lekarza "zgody i potwierdzenia wydanego przez Szefa Inspektoratu Wojskowej Służby Zdrowia", na które powoływała się skarżąca, ani też uzyskanie oświadczenia innego lekarza o objęciu kierownictwa nad szkoleniem specjalizacyjnym. W ocenie Sądu, argumentacja skarżącej, polegająca na usprawiedliwianiu nieobecności w służbie poprzez obarczanie odpowiedzialnością za niezawarcie umowy cywilnoprawnej o szkolenie specjalizacyjne podmiotu prowadzącego to szkolenie - jest całkowicie chybiona. W przedmiotowej sprawie istotny jest bowiem wyłącznie sam brak zawarcia umowy o szkolenie specjalizacyjne powodujący, że szkolenie to nie rozpoczęło się, nie odbywało się i w istocie nie mogło być w ogóle prowadzone. Zatem właśnie brak zawarcia przedmiotowej umowy i faktyczna nieobecność skarżącej w miejscu wskazanym przełożonemu jako miejsce odbywania szkolenia specjalizacyjnego, stanowił wystarczającą przesłankę dla uznania nieobecności skarżącej w służbie za nieusprawiedliwioną. Z tych względów, badanie przyczyny niezawarcia przez skarżącą ww. umowy uznać należało za zbędne, gdyż dotyczyłoby okoliczności niemających istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Tym samym, nie jest trafny zarzut skarżącej dotyczący zaniechania dokonania przez organ ustaleń w odnośnym zakresie. Niezależnie jednak od powyższego stwierdzić należy, iż bezpodstawne jest przypisywanie [...] SP ZOZ odpowiedzialności za brak zawarcia przez skarżącą umowy o szkolenie specjalizacyjne. Przepisy prawa nie nakładają bowiem na organy wojskowe, ani na podmiot mający prowadzić szkolenie specjalizacyjne, obowiązku inicjatywy w zakresie realizacji otrzymanego przez lekarza skierowania do odbywania szkolenia. Inicjatywę w tym zakresie powinien natomiast przejawiać lekarz, na którego wniosek ma odbywać się szkolenie i który otrzymał skierowanie do jego odbywania. W szczególności, to lekarz powinien zgłosić się do wskazanego w skierowaniu podmiotu w celu wypełnienia niezbędnego warunku odbywania szkolenia specjalizacyjnego, jakim jest podpisanie z tym podmiotem stosownej umowy. [...] SP ZOZ nie była zatem zobligowana do podejmowania żadnych działań w zakresie realizacji szkolenia skarżącej. Natomiast skarżąca, jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego, nie zgłosiła się do tej Przychodni oraz nie przedstawiła stosownych dokumentów uprawniających do odbywania szkolenia specjalistycznego. Potwierdza to treść ww. pisma Dyrektora [...] SP ZOZ z dnia [...] maja 2014 r. (nr wych. [...]). W świetle powyższego, za gołosłowne, nie poparte żadnymi dokumentami, uznać należy zawarte w skardze twierdzenia o kilkukrotnym występowaniu przez skarżącą do podmiotu mającego prowadzić szkolenie specjalizacyjne o przygotowanie dokumentu umowy. Należy przy tym zauważyć, że pismo z dnia [...] sierpnia 2014 r. skierowane do Dyrektora [...] SP ZOZ zostało sporządzone już po fakcie dwukrotnej, trzydniowej nieobecności skarżącej w służbie i jako takie nie mogło mieć wpływu na dokonaną przez organ ocenę braku usprawiedliwienia tejże nieobecności. Zgodzić należy się z organem, iż z akt sprawy nie wynika, aby istniały jakiekolwiek przeszkody, w szczególności mające związek ze stanem zdrowia skarżącej, aby w maju 2014 r. po powrocie z urlopu wypoczynkowego, przed wystąpieniem do Komendanta [...] WOG o umożliwienie odbywania szkolenia specjalizacyjnego, oficer zgłosiła się do [...] SP ZOZ w celu zawarcia umowy o szkolenie specjalizacyjne. Nie można przy tym uznać za przekonujące i wiarygodne wyjaśnień skarżącej, iż pozostawała ona w przekonaniu, że przedmiotowa umowa zostanie zawarta w maju 2014 r., kiedy zgłosi się do podmiotu mającego prowadzić szkolenie. Gdyby jednak skarżąca rzeczywiście zgłosiła się do [...] SP ZOZ (co - jak wynika z wyjaśnień Dyrektora tej instytucji - nie miało miejsca), a tam okazało się, że dokument umowy nie jest przygotowany, to jej obowiązkiem było niezwłocznie powrócić do miejsca stałego pełnienia służby, złożyć meldunek przełożonemu i przystąpić do wykonywania obowiązków służbowych. Skarżąca tego jednak nie uczyniła pozostając w wymienionych dniach poza jednostką wojskową, nie odbywając równocześnie szkolenia specjalizacyjnego. Ponadto, nie sposób nie zauważyć, że przed wystąpieniem do przełożonego o umożliwienie odbywania szkolenia, skarżąca miała pełną możliwość dokonania ustaleń w zakresie przygotowania dokumentu umowy z wymienioną Przychodnią przy wykorzystaniu innych dostępnych środków komunikacji, np. drogą telefoniczną bądź za pośrednictwem poczty elektronicznej. Odnośnie pozostałych zarzutów skargi zauważyć należy, że Komendant [...] WOG wydał oficerowi "Harmonogram pracy [...]" na miesiąc maj 2014 r., przyjmując, że w odbywa ona szkolenie specjalizacyjne. Przy tym, z pisma Komendanta [...] WOG z dnia [...] września 2014 r. (nr wych. [...]) wynika, że wystąpił on do Dyrektora [...] SP ZOZ (pismem z dnia [...] maja 2014 r., nr wych. [...]) o potwierdzenie przyjęcia oficera na szkolenie specjalizacyjne, gdyż stwierdził "brak potwierdzenia rozpoczęcia szkolenia na skierowaniu". Wskazał również, że działanie to podjął "niezwłocznie po powzięciu wątpliwości, czy zainteresowana rzeczywiście odbywa szkolenie specjalizacyjne". Komendant [...] WOG podjął zatem uprawnione i uzasadnione czynności kontrolne w stosunku do podwładnego. Podjęcie wskazanych czynności kontrolnych pozostaje w sprzeczności z twierdzeniami skarżącej, że Komendant [...] WOG posiadał wiedzę o braku wspomnianej umowy oraz o nierozpoczęciu szkolenia specjalizacyjnego przed dniem [...] maja 2014 r. W świetle powyższego uzasadnione jest stanowisko Ministra Obrony Narodowej, że nieobecność skarżącej w służbie w miesiącu maju 2014 r., a w szczególności w dniach [...] - [...] maja 2014 r. oraz w dniach [...] - [...] maja 2014 r., polegała na równoczesnej nieobecności w miejscu stałego wykonywania obowiązków służbowych, tj. na stanowisku służbowym w [...] WOG oraz w [...] SP ZOZ, tj. w miejscu wskazywanym przez oficera jako miejsce odbywania szkolenia specjalizacyjnego. Nieobecność ta była nieusprawiedliwiona, gdyż skarżąca nie przedstawiła żadnej przekonującej i wiarygodnej przyczyny równoczesnej nieobecności w wymienionych miejscach. Spełnione zostały zatem przesłanki określone w art. 111 pkt 16 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, uzasadniające obligatoryjne zwolnienie skarżącej z zawodowej służby wojskowej. Konkludując Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, zaś zarzuty skargi nie zasługiwały na uwzględnienie. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.