II SA/Wa 1620/08

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2009 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku S. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi S. B. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] września 2008 r. znak [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia: przyznać S. B. prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego. S. B. po wniesieniu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargi na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie odmowy przyznania jej emerytury w drodze wyjątku, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania z uwagi na to, że pozostaje na utrzymaniu swojej córki – R. B., gdyż jedynym jej źródłem dochodu jest zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 153 zł. Skarżąca podała, że jej córka zarabia od listopada 2008 r. 1.287,20 zł miesięcznie, jednocześnie podniosła, że ta kwota może ulec zmniejszeniu z uwagi na sytuację w zakładzie pracy. Skarżąca oświadczyła również, że nie może przyjechać do Sądu na rozprawę z uwagi na koszty oraz stan zdrowia i dlatego wnosi o ustanowienie radcy prawnego. Podała też, że córka posiada mieszkanie własnościowe o powierzchni 61 m2, a poza tym nie ma innego majątku. Do wniosku została dołączona kopia zaświadczenia o wysokości zarobków R. B. Ponadto, w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego, skarżąca wskazała, że na koszty utrzymania mieszkania składają się opłaty za energię elektryczną, w kwocie około 50 zł miesięcznie, za gaz - w styczniu na kwotę 408 zł, z tytułu zużycia wody - około 32 zł. Podała też, że kwartalnie wywóz śmieci kosztuje 48,78 zł, podatek od nieruchomości – rocznie 55 zł, a opłata za wieczyste użytkowanie gruntu – 29,40 zł. Skarżąca podniosła również, że na leki wydaje około 50 zł miesięcznie, jednak z uwagi na brak środków nie zawsze może zrealizować recepty, otrzymywane od lekarza. Do pisma skarżącej zostały dołączone następujące dokumenty: paragon fiskalny z apteki na kwotę 62,04 zł, zaświadczenie z ośrodka pomocy społecznej o pobieraniu zasiłku pielęgnacyjnego w kwocie 153 zł, kopia rachunku za energię elektryczną, kopia pisma dotyczącego wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, kopia decyzji, ustalającej wymiar podatku od nieruchomości, kopie rachunków za wywóz śmieci oraz kopie faktur za gaz. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Na wstępie należy stwierdzić, że - w niniejszym postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie - na S. B. nie ciąży obowiązek poniesienia jakichkolwiek kosztów sądowych. Stosownie bowiem do art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Przedmiotem skargi S. B. jest odmowa przyznania jej przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych emerytury w drodze wyjątku. Oznacza to, że w niniejszej sprawie skarżąca z mocy prawa zwolniona jest całkowicie z obowiązku wnoszenia opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków. Z uwagi na powyższe, rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie jest zbędne i nie podlega ocenie w zakresie przesłanek ustawowych. Natomiast należało zbadać, czy jest zasadny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie, dotyczącym zastępstwa prawnego. Zgodnie z art. 262 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Stosownie do art. 245 § 1 i 3 wskazanej wyżej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko ustanowienie adwokata. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ze złożonego w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz dołączonych do niego dokumentów wynika, że w chwili obecnej sytuacja materialna oraz zdrowotna skarżącej jest trudna – jest na utrzymaniu swojej córki, która zarabia około 1200 zł, a jedynym źródłem jej dochodu jest zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 153 zł. Koszty utrzymania mieszkania, w którym mieszka wraz z córką wyniosły w styczniu około 500 zł (z uwagi na wysokie koszty ogrzewania). Skarżąca podniosła również, że z uwagi na brak środków nie zawsze może wykupić konieczne leki – potrzebuje średnio około 50 zł miesięcznie na lekarstwa. W związku z powyższym należy uznać, iż w niniejszej sprawie skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i córki, a tym samym, że spełnia przesłanki do przyznania pełnomocnika z urzędu. Dlatego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 262 oraz w związku z art. 254 § 1, 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.