II SA/Wa 1621/08
PostanowienieWSA w Warszawie2009-04-16
Skład orzekający: Iwona Malicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy stronie skarżącej w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych, która jest ustawowo zwolniona z kosztów sądowych, można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Stronie skarżącej w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych, która z mocy prawa jest zwolniona z kosztów sądowych, można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, jeżeli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania. W takiej sytuacji rozpoznanie wniosku o zwolnienie od kosztów jest zbędne, a ocenie podlega jedynie wniosek o ustanowienie pełnomocnika.Stan faktyczny
B. Z., po oddaleniu jego skargi na decyzję Prezesa ZUS, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wskazał na trudną sytuację materialną (dochód 477 zł miesięcznie z zasiłków) i zdrowotną (niepełnosprawność). Sąd rozpoznał wniosek.Rozstrzygnięcie
Przyznano B. Z. prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 16 kwietnia 2009 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku B. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi B. Z. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] września 2008 r. znak [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia: przyznać B. Z. prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata.
B. Z., po wydaniu w niniejszej sprawie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w dniu 13 lutego 2009 r. wyroku, oddalającego jego skargę, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
W uzasadnieniu wniosku wskazał, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, jest osobą niepełnosprawną, a na jego łączny dochód w kwocie 477 zł składa się zasiłek w wysokości 324 zł oraz zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 153 zł.
Oświadczył również, że nie posiada nieruchomości, oszczędności ani przedmiotów wartościowych.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Na wstępie należy stwierdzić, że - w niniejszym postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie - na B. Z. nie ciąży obowiązek poniesienia jakichkolwiek kosztów sądowych.
Stosownie bowiem do art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Przedmiotem skargi B. Z. jest odmowa przyznania mu przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych renty w drodze wyjątku.
Oznacza to, że w niniejszej sprawie skarżący z mocy prawa zwolniony jest całkowicie z obowiązku wnoszenia opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków.
Z uwagi na powyższe, rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy w tej części jest zbędne i nie podlega ocenie w zakresie przesłanek ustawowych.
Natomiast należało zbadać, czy jest zasadny wniosek skarżącego, dotyczący ustanowienia pełnomocnika z urzędu.
Zgodnie z art. 262 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających
z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Stosownie do art. 245 § 1 i 3 wskazanej wyżej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko ustanowienie adwokata. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Ze złożonego w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz dokumentów, znajdujących się w aktach administracyjnych wynika, że sytuacja materialna oraz zdrowotna skarżącego jest trudna – źródłem jego utrzymania są jedynie zasiłki – w łącznej wysokości 477 zł miesięcznie.
W związku z powyższym należy uznać, iż w niniejszej sprawie skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie, a tym samym, że spełnia przesłanki do przyznania pełnomocnika z urzędu.
Dlatego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 262 oraz w związku z art. 254 § 1, 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło