II SA/Wa 1622/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Sędziowie WSA Andrzej Kołodziej (spr.), Sławomir Antoniuk, , Protokolant specjalista Elwira Sipak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi S.F. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej - oddala skargę - [...] Komendant Wojewódzki Policji decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 18 ust. 1 pkt. 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 2-4 i 6 oraz art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 roku o broni i amunicji (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 576) cofnął S. F. pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej. Organ I instancji nadmienił, że z uzyskanego orzeczenia lekarskiego nr [...] z dnia [...] lutego 2013 r., wydanego w trybie odwoławczym, wynika, że strona nie posiada zdolności fizycznej i psychicznej do dysponowania bronią w myśl art. 15 ustawy o broni i amunicji. Jednocześnie psycholog uprawniony do przeprowadzania badań psychologicznych w orzeczeniu nr [...] z dnia [...] stycznia 2013 r., wydanym w trybie odwoławczym stwierdził, iż strona wykazuje istotne zaburzenia funkcjonowania [...] i nie może dysponować bronią w myśl art. 15 ustawy o broni i amunicji. Powyższe orzeczenia obligują organ Policji do cofnięcia pozwolenia na broń. Organ I instancji ustalił również, że strona należy do osób stanowiących zagrożenie dla siebie, porządku i bezpieczeństwa publicznego, co stanowi kolejną przesłankę do cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską w oparciu o przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 16 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Wprawdzie S. F. nie został skazany prawomocnym wyrokiem za popełnienie przestępstwa, jednak stanowi zagrożenie dla siebie oraz porządku i bezpieczeństwa publicznego, bowiem w przeszłości po spożyciu alkoholu kierował samochodem osobowym. Ponadto u strony, na podstawie badania [...] stwierdzono zespół [...]. Ustalono również, że S. F. został uznany winnym wykroczenia polegającego na wezwaniu patrolu Policji na bezpodstawną interwencję domową. Wobec strony prowadzone jest także postępowanie karne o popełnienie czynu z art. 263 § 2 Kodeksu karnego, czyli posiadanie bez wymaganego zezwolenia naboi do broni. S. F. wniósł odwołanie od powyższej decyzji domagając się jej uchylenia w całości i umorzenia postępowania administracyjnego. Fakt, że ostateczne orzeczenia lekarskie i psychologiczne nie podlegają weryfikacji przez organy Policji nie wyłącza powyższych orzeczeń spod regulacji kodeksowych dotyczących opinii biegłego uregulowanych w art. 84 kodeksu postępowania administracyjnego, a zwłaszcza zawartej w art. 8 zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa. W niniejszej sprawie zdaniem S. F. [...] Komendant Wojewódzki Policji w K. sprzeniewierzył się wspomnianej zasadzie odwołując się od pozytywnych orzeczeń: lekarskiego i psychologicznego z dnia [...] listopada 2012 r. [...] Komendant Wojewódzki do odwołań od pozytywnych orzeczeń dołączył: - opinię z akt sprawy o sygn. akt [...] z Sądu Rejonowego w Z. negatywnie oceniającą jego osobowość, mimo że został on uniewinniony od zarzutu znęcania się nad rodziną, - akta sprawy Sądu Rejonowego w Z. oznaczonej sygn. akt [...] wskazujące, że kierował samochodem będąc w stanie nietrzeźwości – mimo, że nastąpiło zatarcie tego skazania, - informacje, że prowadzona jest przez Sąd Rejonowy w Z. pod sygn. akt [...], sprawa dotycząca posiadania bez wymaganego zezwolenia naboji do broni mimo, że nie zapadł w tym zakresie prawomocny wyrok. Wobec powyższego zdaniem S. F. postępowanie dowodowe prowadzone było przez organ I instancji tendencyjnie, z naruszeniem zasad ogólnych postępowania administracyjnego. Po rozpatrzeniu odwołania Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2012 r., poz. 576) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ II ustalił, iż w sprawie S. F. o sygn. akt [...] zapadł wyrok uniewinniający od popełnienia czynu z art. 263 § 2 kodeksu karnego posiadania bez pozwolenia naboi do broni palnej. Jednak w niniejszej sprawie moc wiążącą ma ostateczne negatywne orzeczenie psychologiczne nr [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. wydane przez upoważnionego psychologa oraz ostateczne negatywne orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...] lutego 2013 r. wydane przez upoważnionego lekarza zgodnie z wymogami określonymi w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 7 września 2000 r. w sprawie badań lekarskich i psychologicznych osób ubiegających się lub posiadających pozwolenie na broń (Dz. U. z 2002 r. Nr 68, poz. 630). Organ podkreślił, iż ustawodawca wymaga, aby zdolność do dysponowania bronią palną potwierdzały tak orzeczenie lekarskie, jak i psychologiczne. Jeżeli którekolwiek dyskwalifikuje osobę posiadającą pozwolenie musi być cofnięte. W przypadku S. F. oba orzeczenia są negatywne, wykluczają zatem możliwość dysponowania bronią. O cofnięciu jej pozwolenia nie przesądziła opinia [...] z dnia [...] maja 2012 r. zamieszczona w aktach sprawy, stwierdzająca [...]. Jednak jej uzyskanie dało asumpt do zobowiązania strony do przedstawienia aktualnego orzeczenia lekarskiego i psychologicznego. Odnosząc się natomiast do argumentu strony o umorzenie postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń organ odwoławczy stwierdza, iż jej wniosek nie może zostać uwzględniony. W myśl art. 105 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego postępowanie administracyjne podlega umorzeniu tylko wtedy gdy z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części lub jeżeli wystąpi o to strona, na żądanie której postępowanie zostało wszczęte. W niniejszej sprawie nie zachodzi żadna z powyższych okoliczności - nie ustały bowiem powody, dla których wszczęto postępowanie o cofnięcie stronie prawa. S. F. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję domagając się jej uchylenia w całości oraz zasądzenia od organu kosztów postępowania. Skarżący nadmienił, że w toku postępowania administracyjnego wniósł o dopuszczenie dowodu z opinii biegłych na okoliczność nie zaliczenia go do kategorii osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 3 ustawy o broni i amunicji, jednak organ I instancji nie uwzględnił jego wniosku. Niedopuszczenie dowodu z zeznań obiektywnych biegłych spowodowało, iż decyzja jest nieobiektywna. W materiale dowodowym sprawy znajdują się orzeczenia sprzeczne ze sobą i tylko dodatkowa opinia biegłych mogłaby tę sprzeczność zlikwidować. Skarżący podkreślił, że jest osobą niekaraną zatem dopiero przeprowadzenie dodatkowego dowodu z zeznań biegłych mogłoby jednoznacznie ustalić czy skarżący spełnia warunki niezbędne do posiadania broni. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. Zdaniem organu w myśl utrwalonej linii orzeczniczej sądów administracyjnych ostateczne orzeczenia lekarskie i psychologiczne nie podlegają dalszej weryfikacji, co oznacza iż nie można ich treści potwierdzić bądź zanegować poprzez przeprowadzenie dodatkowego dowodu z opinii biegłych w zakresie zdolności psychofizycznej do posiadania broni. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Skarga analizowana pod tym kątem podlega oddaleniu. Stosownie do treści art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 576), właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 – 6 ustawy. Z kolei według brzmienia art. 15 ust. 1 pkt 3, pozwolenia na broń nie wydaje się osobom wykazującym istotne zaburzenia funkcjonowania psychologicznego. Natomiast w myśl art. 15 ust. 5 ustawy, w przypadku ujawnienia okoliczności dostatecznie uzasadniających podejrzenie, iż osoba posiadająca pozwolenie na broń należy do osób wymienionych w ust. 1 pkt 2 – 4, właściwy organ Policji może zobowiązać tę osobę do niezwłocznego poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym. W przypadku wydania negatywnego orzeczenia lekarz lub psycholog zobowiązany jest zawiadomić o tym właściwy organ Policji. Zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 września 2000 r. w sprawie badań lekarskich i psychologicznych osób ubiegających się lub posiadających pozwolenie na broń (Dz. U. Nr 79, poz. 898 ze zm.), badania lekarskie osoby posiadającej pozwolenie na broń, obejmują: 1) ogólną ocenę stanu zdrowia, ze szczególnym uwzględnieniem układu nerwowego, stanu psychicznego, stanu narządu wzroku, słuchu i równowagi oraz sprawności układu ruchu, 2) badania specjalistyczne i pomocnicze zlecone przez lekarza przeprowadzającego ogólną ocenę stanu zdrowia, w tym: - badanie przez lekarza psychiatrę, - badanie przez lekarza okulistę, przy uwzględnieniu sposobu oceny określonego w załączniku nr 10 do rozporządzenia, - konsultacje innych lekarzy specjalistów i badania pomocnicze, które lekarz uzna za niezbędne w wyniku przeprowadzonej oceny stanu zdrowia. Lekarz upoważniony, na podstawie wyników badań, o których mowa w ust. 1, wydaje orzeczenie lekarskie. Natomiast w myśl § 3 ust. 1 rozporządzenia, badanie psychologiczne osoby ubiegającej się obejmuje w szczególności określenie poziomu rozwoju intelektualnego i opis cech osobowości, z uwzględnieniem funkcjonowania w trudnych sytuacjach, a także określenie poziomu dojrzałości społecznej tej osoby. W niniejszej sprawie bezspornym jest, że w dostarczonym przez S.F. orzeczeniu lekarskim i psychologicznym z dnia [...] października 2012 r. stwierdzono, że nie należy on do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2 – 4 oraz w art. 15 ust. 1 pkt 3 ustawy o broni i amunicji i wobec powyższego może dysponować bronią. Od orzeczenia lekarskiego lub orzeczenia psychologicznego na podstawie § 8 ust. 1 ww. rozporządzenia, przysługuje odwołanie zarówno osobie zainteresowanej posiadaniem broni jak i właściwemu organowi Policji. W omawianej sprawie odwołania wniósł organ Policji. Następnie ostatecznym orzeczeniem psychologicznym, psychologa J. I. nr [...] stwierdzono, że skarżący wykazuje istotne zaburzenia funkcjonowania [...] i nie może dysponować bronią. Natomiast lekarz medycyny V. J., wydała ostateczne orzeczenie lekarskie nr [...] stwierdzające, że skarżący nie posiada zdolności fizycznej i psychicznej do dysponowania bronią. Wspomniane rozporządzenie przewiduje § 9 ust. 1, 3 i 4 kontrolę orzeczeń lekarskich i psychologicznych. W świetle tych uregulowań, kontrolę wykonywania i dokumentowania badań lekarskich i psychologicznych oraz wydawanych orzeczeń lekarskich i psychologicznych przeprowadza właściwy wojewoda. Kontrolę przeprowadza odpowiednio lekarz upoważniony lub psycholog upoważniony, posiadający upoważnienie wojewody. Lekarz lub psycholog, o którym mowa w ust. 3, przekazuje wojewodzie wyniki kontroli wraz z wnioskami pokontrolnymi oraz przedstawia wyniki kontroli odpowiednio lekarzowi upoważnionemu lub psychologowi upoważnionemu, którego czynności były przedmiotem kontroli, a jeżeli badania były wykonywane w zakładzie opieki zdrowotnej - również kierownikowi tego zakładu. Skarżący został przez [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji pouczony o możliwości weryfikacji niekorzystnego orzeczenia, jednak z tego uprawnienia nie skorzystał. Nieskuteczny pozostaje zatem zarzut nienależytego ustalenia okoliczności faktycznych przez organy Policji, czy też naruszenia prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym. [...] Komendant Wojewódzki Policji po otrzymaniu prawomocnych negatywnych orzeczeń lekarskich i psychologicznych zobligowany jest normą przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2) ustawy o broni i amunicji do cofnięcia pozwolenia na broń. Wykluczone jest przeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego. Natomiast skarżący po zapoznaniu się z negatywnymi dla siebie orzeczeniami wniósł o przeprowadzenie kolejnych badań które miały dowieść zdolność fizyczną i psychiczną do dysponowania bronią. Uznał bowiem, że w aktach sprawy znajdują się dwa sprzeczne ale równoważne ze sobą orzeczenia. Wyjaśniając tą kwestię należy odwołać się do brzmienia § 8 ust. 9 ww. rozporządzenia według którego orzeczenia lekarskie i psychologiczne wydane w trybie odwoławczym, są niepodważalne i ostateczne. W konsekwencji organy Policji są nimi związane i nie mogą dokonywać ich oceny. Ponadto skoro badania stanu zdrowia i badania psychologiczne przewidziane w rozporządzeniu, dokonują całościowej oceny stanu zdrowia fizycznego i psychicznego, to fakt ten wyklucza możliwość przeprowadzenia kolejnego dowodu. Wnioski skarżącego dotyczące przeprowadzenia kolejnych badań w przedmiocie zdolności fizycznej i psychicznej do posiadania broni palnej nie mogły być brane pod uwagę. Nawet gdyby skarżący po uzyskaniu ostatecznych orzeczeń przedstawił nowe pozytywne orzeczenia to one, nie mogłyby mieć wpływu na końcowy wynik sprawy (zob. wyrok NSA z 15.12.2008 r. sygn. akt II OSK 1447/07, wyrok NSA z dnia 17.03.2005 r. sygn. akt II OSK 1273/04). Skoro skarżący nie uzyskał ostatecznego orzeczenia psychologicznego stwierdzającego zdolność do posiadania broni palnej, organ Policji nie miał innej możliwości jak tylko cofnąć skarżącemu pozwolenie na posiadanie broni. W orzecznictwie niekwestionowany pozostaje pogląd, iż dopiero wydanie orzeczenia ostatecznego, od którego nie przysługuje środek zaskarżenia w toku instancyjnym, przesądza w znaczeniu prawnym o posiadaniu przez daną osobę stanu zdrowia, warunków i odpowiednich predyspozycji do posługiwania się bronią palną (zob. wyrok WSA w Warszawie z 12.03.2010 r. sygn. II SA/Wa 1709/09). Ustalenia dokonane w ostatecznych orzeczeniach lekarskich i psychologicznych jednoznacznie wskazują na konieczność cofnięcia S.F. pozwolenia na broń bez potrzeby analizowania, czy stanowi on zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego w rozumieniu art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a) i b) ustawy o broni i amunicji. W niniejszej sprawie bez znaczenia dla rozstrzygnięcia jest fakt niekaralności skarżącego: uniewinnienia od popełnienia czynu z art. 207 i art. 263 § 2 kodeksu karnego. Zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, a zawarte w skardze zarzuty naruszenia przepisów ustawy o broni i amunicji oraz przepisów ww. rozporządzenia z dnia 7 września 2000 r. są niezasadne. Sąd nie dostrzegł także naruszeń prawa procesowego, które skutkowałyby koniecznością uwzględnienia skargi. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w sentencji wyroku.