II SA/Wa 1664/15

WyrokWSA w Warszawie2016-05-20

Skład orzekający: Andrzej Kołodziej, Andrzej Góraj, Danuta Kania

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w sprawie zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej może być zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, a jeśli tak, to w jakim zakresie?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga na orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej dotyczące zdolności do zawodowej służby wojskowej jest dopuszczalna i podlega rozpoznaniu, natomiast skarga w części dotyczącej ustalenia związku schorzeń ze służbą wojskową oraz określenia grupy inwalidztwa jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Orzeczenia komisji lekarskich w zakresie zdolności do służby mają charakter wiążący i podlegają kontroli sądu administracyjnego, natomiast orzeczenia dotyczące związku schorzeń ze służbą wojskową do celów odszkodowawczych nie podlegają takiej kontroli.
Stan faktyczny
S.S. została orzeczona przez Rejonową Wojskową Komisję Morsko-Lekarską jako trwale niezdolna do zawodowej służby wojskowej z powodu schorzenia kręgosłupa. Komisja nie stwierdziła związku schorzenia ze służbą wojskową z powodu braku protokołu powypadkowego. Centralna Wojskowa Komisja Lekarska utrzymała to orzeczenie w mocy. S.S. zaskarżyła orzeczenie, zarzucając błędy proceduralne i przedwczesność orzeczenia z powodu braku kwalifikacji prawnej wypadku przez Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę w części dotyczącej niezdolności do służby wojskowej oraz odrzucił skargę w pozostałym zakresie dotyczącym związku schorzeń ze służbą wojskową i określenia grupy inwalidztwa.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej(spr.), Sędziowie WSA Andrzej Góraj, Danuta Kania, Protokolant specjalista Bogumiła Kobierska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 maja 2016 r. sprawy ze skargi S.S. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej 1. oddala skargę w części dotyczącej niezdolności do służby, 2. odrzuca skargę w pozostałym zakresie. II SA/Wa 1664/15 UZASADNIENIE Rejonowa Wojskowa Komisja Morsko-Lekarska w G. orzeczeniem nr [...] w sprawie zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej z dnia [...] kwietnia 2015 r., rozpoznała u S. S. schorzenie powodujące niezdolność do służby wojskowej – stan po operacyjnym odbarczeniu stenozy kanału kręgowego ze stabilizacją przeznasadową oraz międzytrzonową na poziomie L5/S1 kręgosłupa (09.2014) z objawami korzeniowymi ubytkowymi lewostronnymi (§ 34 pkt 7, 62 pkt 2) oraz schorzenie współistniejące (§ 79 pkt 1, § 3 pkt 1, § 24 pkt 1), ustaliła kategorię zdolności do zawodowej służby wojskowej – N – Zał. 1 Grupa II – Trwale niezdolna do zawodowej służby wojskowej oraz brak związku rozpoznanych schorzeń ze służbą wojskową. Zaliczyła ponadto badaną do III grupy inwalidztwa z ogólnego stanu zdrowia. W odwołaniu od powyższego orzeczenia S. S. podniosła, że w czasie oczekiwania na orzeczenie komisji lekarskiej sporządzony został protokół powypadkowy dotyczący jej wypadku, któremu uległa w 2013 r., podczas wykonywania obowiązków służbowych, w jego następstwie powstało schorzenie, o którym mowa w orzeczeniu. Z powodu braku tego dokumentu, w orzeczeniu komisji lekarskiej wpisano schorzenie bez związku ze służbą wojskową. Wniosła o ponowne skierowanie na komisję lekarską po rozpatrzeniu przez WSzW w S. protokołu powypadkowego. Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w W., po rozpatrzeniu powyższego odwołania, orzeczeniem Nr [...] z dnia [...] lipca 2015 r., na podstawie § 12 pkt 1 i § 30 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 15, poz. 80 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania, utrzymała w mocy zaskarżone orzeczenie. W uzasadnieniu podała, że obecnie nie może ustalić związku ze służbą wojskową schorzenia wskazanego w pkt 1 zaskarżonego orzeczenia. Do ustalenia takiego związku niezbędna jest kwalifikacja prawna Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego dotycząca wypadku. Wtedy odwołująca będzie skierowana do wojskowej komisji lekarskiej w sprawie ustalenia uszczerbku na zdrowiu do celów odszkodowawczych. Ponadto wówczas powinna się zwrócić do organu kierującego o jednoczesne skierowanie do komisji lekarskiej w sprawie zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej. W skardze na powyższe orzeczenie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie S. S. zaskarżyła je w całości, zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na treść orzeczenia, tj.: - art. 77 § 1 k.p.a w zw. z art. 7 k.p.a, poprzez nierozważenie i niezebranie w sposób wszechstronny materiału dowodowego w sprawie, co doprowadziło do błędnych ustaleń w zakresie zdolności do służby wojskowej, związku wypadku ze służbą i kwalifikacji schorzeń skarżącej; - art. 107 § 1 k.p.a w zw. z art. 107 § 3 k.p.a, poprzez brak przytoczenia przepisów prawa, na których oparte zostało orzeczenie organu II instancji i brak wyczerpującego wskazania ustaleń faktycznych w sprawie, co mogło mieć istotny wpływ na treść zapadłych orzeczeń, ponieważ uniemożliwiło ich prawidłową kontrolę w toku instancji oraz dokonanie prawidłowych ustaleń faktycznych; - art. 80 k.p.a, poprzez dokonanie oceny dowodów w sposób wybiórczy, nie wskazując, które z dowodów zostały ocenione jako niewiarygodne, a którym walor ten przyznano, co mogło mieć wpływ na treść zapadłych orzeczeń. Z uwagi na powyższe zarzuty wniosła o jego uchylenie i uchylenie orzeczenia organu I instancji w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia, a nadto zasądzenie na jej rzecz od organu kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu wskazała, że powszechnie przyjęte zostało zastosowanie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej. Ponadto wydanie orzeczeń tak I, jak i II instancji było przedwczesne, winno bowiem nastąpić dopiero po uzyskaniu kwalifikacji Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie w części dotyczącej związku schorzeń ze służbą wojskową oraz określenia inwalidztwa, natomiast o oddalenie skargi w części dotyczącej zdolności do zawodowej służby wojskowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r., Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oceniając skargę w tym aspekcie należy stwierdzić, iż częściowo jest ona niedopuszczalna, a częściowo bezzasadna. Kwestie dotyczące zdolności fizycznej i psychicznej do pełnienia zawodowej służby wojskowej reguluje ustawa z dnia 11 września 2003 r., o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1414 ze zm.) – art. 5 oraz wydane na podstawie wspomnianego przepisu art. 5 ust. 9 rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r., w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz.U. Nr 15, poz. 80 ze zm.). Powyższe akty stanowią regulację kompleksową i nie zawierają co prawda odesłania do stosowania przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r., Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), dalej ,, kpa’’, jednakże w orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że komisje lekarskie winny przestrzegać przepisów kpa, bowiem orzeczenia są decyzjami administracyjnymi (por. wyrok NSA z 11 lutego 2015r., I OSK 855/14, lex nr (651515). W orzecznictwie przyjmuje się, że orzeczenia wojskowych komisji lekarskich można podzielić na dwie główne odrębne grupy. Jedna grupa orzeczeń dotyczy zagadnień zdolności do służby wojskowej - czynnej lub zawodowej w ramach dwóch ustaw: z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony RP i z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, to jest zagadnień ustalania stanu zdrowia danej osoby na potrzeby zaliczenia jej do określonej kategorii zdolności do służby wojskowej w celu powołania jej lub przyjęcia do odbycia tej służby albo zwolnienia ze służby wojskowej. Te orzeczenia wojskowych komisji lekarskich mają byt w pełni autonomiczny: ostateczne orzeczenie komisji w tym przedmiocie jest wiążące dla innych administracyjnych organów właściwych w sprawach powołania lub przyjęcia określonej osoby do odbycia służby wojskowej albo do zwolnienia ze służby, przy czym powołanie do służby wojskowej lub zwolnienie z tej służby następuje w trybie administracyjnym przez wydanie decyzji administracyjnej, podlegającej zaskarżeniu do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Ze względu na jednolity, administracyjny tryb postępowania zarówno w kwestii zaliczenia danej osoby do określonej kategorii zdolności do służby wojskowej, jak i samej zdolności do tej służby, orzeczenia wojskowych komisji lekarskich w tej kwestii są wiążące dla innych organów rozstrzygających o powołaniu danej osoby do służby wojskowej lub zwolnieniu z tej służby i podlegają odrębnemu zaskarżeniu do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Druga grupa orzeczeń wojskowych komisji lekarskich to orzeczenia ustalające schorzenia (stan zdrowia) danej osoby i ich związek ze służbą wojskową do celów odszkodowawczych lub rentowych albo zaopatrzenia emerytalnego, przysługujących na podstawie innych ustaw niż ustawa o powszechnym obowiązku obrony RP. Orzeczenia tej grupy nie mają wiążącego charakteru dla sądów powszechnych właściwych do rozpoznawania odwołań od decyzji administracyjnych wydanych na podstawie orzeczeń tych komisji, ale przez inne organy, właściwe w przedmiocie ustalenia prawa do określonych świadczeń, ich zakresu i wysokości. Orzeczenia komisji z tej grupy poddawane są autonomicznej kontroli przez sądy powszechne w ramach rozpoznawania odwołań od decyzji o świadczeniach odszkodowawczych, rentowych lub z zakresu zaopatrzenia emerytalnego. Analiza obowiązującego stanu prawnego zatem prowadzi (...) do wniosku, że od ostatecznych orzeczeń wojskowych komisji lekarskich, o których mowa w art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 1992 r. Nr 4, poz. 16 ze zm.), w zakresie dotyczącym oceny stanu zdrowia poborowego lub żołnierza na potrzeby ustalenia zdolności do służby wojskowej, przysługuje skarga do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Natomiast od orzeczeń wojskowych komisji lekarskich, o których mowa wyżej, ale w zakresie dotyczącym oceny stanu zdrowia żołnierza i ustalenia związku stwierdzonych schorzeń ze służbą wojskową do celów odszkodowawczych lub zaopatrzenia emerytalnego, w tym rentowych, skarga do Naczelnego Sądu Administracyjnego nie przysługuje (zob. postanowienie NSA w składzie 7 sędziów z 6 listopada 2000 r., sygn. akt OSA 1/00 ONSA 2001/2/47 ). W świetle powyższego skargę w części dotyczącej związku schorzeń ze służbą wojskową oraz określenie grupy inwalidztwa jako niedopuszczalną, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej ,,Ppsa", należało odrzucić. Natomiast w odniesieniu do orzeczenia w części dotyczącej zdolności do zawodowej służby wojskowej należy stwierdzić, że jest ono zgodne z prawem. Zarzut skarżącej, iż orzeczenie jest przedwczesne z uwagi na brak kwalifikacji prawnej przez Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w S. wypadku, jakiemu uległa skarżąca, nie ma żadnego wpływu na orzeczenie we wskazanej części. Może ono mieć ewentualne znaczenie dla ustalenia związku rozpoznanych schorzeń i inwalidztwa ze służbą wojskową, a ta kwestia nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Przepis § 22 rozporządzenia w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach określa, jakie dokumenty stanowią podstawę orzekania wojskowych komisji lekarskich. Takimi dokumentami komisja lekarska dysponowała, w ich oparciu ustaliła rozpoznanie schorzenia powodującego niezdolność do służby wojskowej, tj. stan po operacyjnym odbarczeniu stenozy kanału kręgowego ze stabilizacją przeznasadową oraz międzytrzonową na poziomie L5/S1 kręgosłupa (09.2014r.) z objawami korzeniowymi ubytkowymi lewostronnymi - § 34 pkt 7 i § 62 pkt 2 załącznika nr 1 do wspomnianego rozporządzenia. Rozpoznanie schorzenia w świetle w/w załącznika kwalifikują skarżącą jako trwale niezdolną do zawodowej służby wojskowej. W tej sytuacji podniesione zarzuty naruszenia przepisów k.p.a, które w istocie dotyczyły powyższej kwestii, nie mogły zostać uwzględnione. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 wyroku, o odrzuceniu skargi orzeczono na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło