II SA/Wa 167/25
WyrokWSA w Warszawie2025-05-29
Skład orzekający: Andrzej Góraj, Joanna Kube, Dorota Kozub-Marciniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy świadczenie pieniężne przysługujące żołnierzowi zawodowemu po zwolnieniu ze służby, obliczane na podstawie uposażenia z poprzednio zajmowanego stanowiska, powinno uwzględniać dodatki do uposażenia (np. za długoletnią służbę, za służbę w warunkach szkodliwych, dodatek motywacyjny) oraz waloryzację stawek uposażenia?Ratio decidendi
Świadczenie pieniężne przysługujące żołnierzowi zawodowemu po zwolnieniu ze służby, obliczane na podstawie uposażenia z poprzednio zajmowanego stanowiska, powinno być ustalane w oparciu o faktyczne uposażenie, które żołnierz otrzymywał na tym poprzednim stanowisku w ostatnim dniu jego pełnienia. Przepis art. 461 ustawy o obronie Ojczyzny nie przewiduje waloryzacji stawek uposażenia ani uwzględniania dodatków, które nie przysługiwały na poprzednim stanowisku.Stan faktyczny
Skarżący, M.M., został zwolniony ze służby wojskowej w związku z upływem terminu wypowiedzenia. Złożył wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pieniężnego przysługującego przez rok po zwolnieniu, obliczanego na podstawie uposażenia z poprzedniego stanowiska. Organ I instancji (Dyrektor WBE) ustalił prawo do świadczenia, ale obliczył jego wysokość na podstawie uposażenia zasadniczego z poprzedniego stanowiska, nieuwzględniając niektórych dodatków. Minister Obrony Narodowej utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zaskarżył decyzję MON, zarzucając niewłaściwą wykładnię przepisów materialnych i naruszenie przepisów postępowania, w tym nieuwzględnienie waloryzacji i dodatków.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj (spr.), Sędzia WSA Joanna Kube, Asesor WSA Dorota Kozub-Marciniak, , Protokolant starszy specjalista Bogumiła Kobierska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2025 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] listopada 2024 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia prawa do świadczenia pieniężnego oddala skargę
M.M. (dalej jako "skarżący") na mocy rozkazu personalnego Dowódcy Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych nr [...] z dnia [...] grudnia został zwolniony z pełnienia zawodowej służby wojskowej z dniem [...] stycznia 2024 r. wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego dokonanego przez żołnierza zawodowego.
W dniu 15 kwietnia 2024 r. skarżący działając na podstawie art. 459 pkt 1 i art. 460 ust 1-9 z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz. U. z 2022 r. poz. 2305 z późn. zm.) wniósł do Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] (dalej jako : "Dyrektor WBE" lub "organ I instancji") wniosek o ustalenie prawa i wypłatę świadczenia pieniężnego przysługującego przez okres jednego roku po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej za okres od [...] lutego 2024 r. do [...] stycznia 2025 r.- jednorazowo z góry.
Dyrektor WBE po rozpoznaniu wniosku skarżącego, działając na podstawie
art. 460 ust.1, 2, 9 i 11 w zw. z art. 459 punkt 1 i art. 461 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz. U. z 2024 r. poz. 248), decyzją z [...] lipca 2024 r.
nr [...] ustalił skarżącemu prawo do świadczenia pieniężnego przysługującego przez okres jednego roku po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej w okresie od dnia [...] lutego 2024 r. do dnia [...] stycznia 2025 r. w wysokości 6.780,00 zł brutto miesięcznie.
Organ I instancji w uzasadnieniu niniejszej decyzji wskazał, że zgodnie
z art. 461 ww. ustawy, w przypadku wypowiedzenia przez żołnierza zawodowego stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej w okresie dwunastu miesięcy od dnia objęcia przez tego żołnierza zawodowego wyższego stanowiska służbowego albo stanowiska służbowego o tym samym stopniu etatowym, lecz z wyższą grupą uposażenia podstawę wymiaru należności o których mowa w art. 458 oraz art. 459 pkt 1 i 2 ustala się, przyjmując uposażenie należne żołnierzowi na poprzednio zajmowanym stanowisku służbowym.
Następnie w uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że w związku
z objęciem przez skarżącego w dniu [...] grudnia 2022 r. stanowiska służbowego [...] określonego stopniem etatowym stanowiska – chor. i grupą uposażenia U - 8, zgodnie z art. 459 pkt 1 i art. 461 wymienionej ustawy jak i w oparciu o dokumenty uzasadniające prawo do przyznania uposażenia oraz dodatków stałych przysługujących do uposażenia, Wojskowe Biuro Emerytalne ustaliło wysokość świadczenia pieniężnego przysługującego przez okres roku po zwolnieniu ze służby wojskowej na podstawie poprzednio zajmowanego stanowiska: [...], określonego stopniem etatowym - mł. chor. i grupą uposażenia U – 7.
Skarżący pismem z 6 sierpnia 2024 r. złożył odwołanie od decyzji Dyrektora WBE z [...] lipca 2024 r.
Minister Obrony Narodowej (dalej jako: "MON" lub "organ odwoławczy") po rozpoznaniu odwołania skarżącego od decyzji Dyrektora WBE z [...] lipca 2024 r.
nr [...], działając na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572) oraz art. 460 w zw. z art. 459 pkt 1 oraz art. 461 ustawy z dnia 11 marca 2022 r.
o obronie Ojczyzny (Dz. U. z 2024 r. poz. 248 z późn. zm.), decyzją z [...] listopada 2024 r. nr [...], utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyjaśnił, że brak jest podstaw prawnych do uwzględnienia żądania skarżącego i przyjęcia zarówno zwaloryzowanej stawki uposażenia wynoszącej 7400 zł, jak również uwzględnienia dodatku za służbę w warunkach szkodliwych oraz dodatku motywacyjnego, bowiem powyższa kwota uposażenia i sporne świadczenia, nie przysługiwały skarżącemu
w ostatnim dniu pełnienia służby przez skarżącego na poprzednim stanowisku służbowym.
Wobec powyższego, w ocenie organu nie zasadny był zarzut braku uwzględnienia 22% dodatku za długoletnią służbę wojskową, gdyż wysokość tego dodatku została wyliczona prawidłowo i jest pochodną stażu służby wojskowej jakim legitymował się odwołujący na poprzednim stanowisku służbowym.
Pismem z 23 grudnia 2024 r. działający w imieniu skarżącego pełnomocnik, złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Obrony Narodowej nr [...] z [...] listopada 2024 r. utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] Nr [...] z dnia [...] lipca 2024 r.
Strona skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji:
1) naruszenie przepisów prawa materialnego, poprzez naruszenie:
a) art. 459 pkt 1 w zw. z art. 460 ust. 1 w zw. z art. 461 ustawy o obronie Ojczyzny (Dz. U. z 2024 r., poz. 248 z późn. zm. dalej jako: "u.o.o.) poprzez ich niewłaściwą wykładnię, a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie, co wpłynęło w sposób znaczący na ustalenie świadczenia pieniężnego należnego Skarżącemu w nieprawidłowej wysokości;
b) § 7 w zw. z § 6 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 9 stycznia 2023 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych (Dz. U, z 2023 r., poz. 149) poprzez jego niezastosowanie, co wpłynęło na ustalanie świadczenia pieniężnego należnego Skarżącemu w nieprawidłowej wysokości
2) naruszenie przepisów postępowania, poprzez naruszenie:
a) art. 7, 77 § 1 oraz art. 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2025 r., poz. 572, dalej jako: kpa) poprzez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący zebranego materiału dowodowego w sprawie, co miało istotny wpływ na wynik sprawy poprzez przyjęte przez organ błędne wnioski wynikające z nieprawidłowej wykładni prawa materialnego, co w konsekwencji spowodowało utrzymaniem w mocy decyzji wadliwej w zakresie wysokości przyznanego świadczenia pieniężnego i skutkowało naruszeniem praw słusznie nabytych mojego mocodawcy;
b) art. 104 w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 KPA poprzez wydanie Decyzji II instancji utrzymującej w mocy poprzednią decyzję, poprzez uznanie, że organ I instancji dokonał prawidłowej wykładni zastosowanych przepisów prawa i tym samym nie naruszył praw Skarżącego, podczas gdy z treści decyzji wprost wynika, iż doszło do naruszenia praw przysługujących Skarżącego wskutek niewłaściwego naliczenia należnego mu świadczenia pieniężnego i tym samym naruszenia zasady ochrony praw słusznie nabytych;
c) art. 7a kpa poprzez rozstrzygnięcie wątpliwości interpretacyjnych w sposób rażący na niekorzyść strony postępowania, co skutkowało naruszeniem przysługujących stronie praw.
W treści uzasadnienia skargi, strona skarżąca wskazała, że zgodnie z dyspozycją art. 461 u.o.o. zarówno organ I instancji, jak również organ odwoławczy był uprawniony wyłącznie do obniżenia podstawy wymiaru należności według kwot zaszeregowanych dla poprzedniego stanowiska służbowego, tj. stanowiska o zaszeregowaniu etatowym U:7 - młodszy chorąży albowiem pozostałe składniki uposażenia nie są objęte literalnym brzmieniem wskazanego przepisu.
Strona skarżąca powołując się na treść § 2 Decyzji Nr 124/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 września 2022 r. w sprawie stopni etatowych i grup uposażenia stanowisk służbowych w korpusie podoficerów i szeregowych oraz zmiany oznaczenia stanowisk przeznaczonych dla żołnierzy Narodowych Sił Rezerwowych w dokumentach etatowych (Dz. Urz. MON z 2022 r., poz. 145) uznała, że kwota, według której organ I i II instancji powinien przyjąć podstawę wypłaty świadczenia ujętego w art. 459 pkt 1 u.o.o., powinna wynosić następująco:
1. Uposażenie należne wg stopnia mł. chor. (U: 7) – 7400 zł
2. Dodatki o charakterze stałym:
a) Dodatek za długoletnią służbę wojskową - 22% - 1628 zł
b) Dodatek za służbę w warunkach szkodliwych – 67,50 zł
c) Dodatek motywacyjny – 255 zł
3. Razem: 9350,50 zł brutto.
W związku z powyższym, zdaniem strony skarżącej powinien otrzymać kwotę 112 206 zł w ujęciu rocznym. Ponadto wskazano, że wadliwa wykładnia prawna przyjęta przez organy I i II instancji wpłynęła negatywnie na prawa należne skarżącego powodując tym samym obniżenie należnych mu świadczeń. Organy do obliczeń przyjęły stawki uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych obowiązujące 15 grudnia 2022 r., co zostało zanegowane przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 marca 2024 r., sygn. III OSK 3986/21.
Strona skarżąca analizując treść art. 459 pkt 1 w zw. z art. 460 ust. 1 w zw.
z art. 461 u.o.o. oraz treści art. 431 ust. 1 w zw. z art. 439 ust. 1 pkt 4 u.o.o, w tym § 7 w zw. z § 6 ust. 1 pkt 2 i § 33 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 9 stycznia 2023 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych, uznała, że brak jest w ich treści, wyłączenia dodatku specjalnego z tytułu pełnienia zawodowej służby w warunkach uciążliwych, jak również dodatku motywacyjnego jako należności przysługujących w ostatnim dniu pełnienia zawodowej służby wojskowej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
zgodnie z treścią przepisu art.1 par. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr.153, poz.1269 z późn. zm.) Sąd Administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając przedmiotową decyzję według powyższych kryteriów, uznać należało, iż nie narusza ona prawa.
Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do wykładni normy art. 461 ustawy o obronie Ojczyzny. W tym celu odnieść należało się do ugruntowanego orzecznictwa Sądów administracyjnych dotyczącego przepisu art.97a ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych – a pozostającego wciąż aktualnym wobec tożsamej treści obydwu w/przywołanych przepisów, - "uposażenie należne na poprzednio zajmowanym stanowisku - w rozumieniu art. 97a ustawmy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (obecnie art. 461 ustawy o obronie Ojczyzny) - to uposażenie, do którego konkretny żołnierz miał prawo w ostatnim dniu, przed objęciem stanowiska wyższego. Uposażenie należne nie może więc być rozumiane w sposób abstrakcyjny, oderwany od konkretnego uprawnienia zindywidualizowanego żołnierza. Uposażenie należne nie jest uposażeniem przypisanym do danej grupy uposażeniowej, lecz uposażeniem do którego konkretny żołnierz, w konkretnym czasie posiada roszczenie, w związku z pełnieniem zawodowej służby wojskowej na danym stanowisku. (...) Uposażenie należne na poprzednio zajmowanym stanowisku służbowym ... to uposażenie, które przysługiwało żołnierzowi na poprzednio zajmowanym, stanowisku, w dacie zajmowania tego stanowiska, zgodnie z grupą uposażenia określoną odrębnymi przepisami i zostało mu wypłacone, a nie uposażenie, które obecnie przysługuje mu na tym stanowisku, w związku ze zmianą przepisów dotyczących wysokości stawek uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych" (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2023 r. (sygn. akt III OSK 2549/21).
Dla jeszcze lepszego zobrazowania celu omawianej regulacji zasadnym będzie przywołanie za organem twierdzenia, że ratio legis rozwiązania przyjętego w art. 461 ustawy, jest ograniczenie zjawiska odchodzenia ze służby żołnierzy zawodowych zaraz po otrzymanym awansie, a cel taki można osiągnąć wówczas, gdy wszystkie składniki uposażenia przy wyliczaniu należności związanych z odejściem ze służby, uwzględnione będą w wysokości należnej na poprzednio zajmowanym stanowisku.
W ocenie tut. Sądu organ trafnie też odkodował systemowy sens omawianej regulacji wskazując, że gdyby ustawodawca chciał uwzględnić waloryzację uposażenia, przepis art. 461 ustawy zawierałby analogiczną normę jak to jest wyszczególnione w art. 450 ustawy regulującym kwestie wysokości uposażenia żołnierzy zawodowych pozostających w okresie pozostawania w dyspozycji albo w okresie urlopu.
Z w/przywołanymi poglądami judykatury Sąd rozpoznający sprawę w pełni się zgadza i traktuje je jak własne.
Przenosząc powyższe na realia faktyczne sprawy uznać należało, że skarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu. Okolicznością niesporną jest, iż do dnia [...] grudnia 2022 r. skarżący pełnił zawodową służbę wojskową na stanowisku - [...] - Ośrodek [...] - zaszeregowanym do grupy uposażenia - U7 i dopiero z dniem [...] grudnia 2022 r. został wyznaczony (w dniu [...] grudnia 2022 r. objął obowiązki) na stanowisko służbowe - [...] - Ośrodek [...], zaszeregowanym wyższej grupy uposażenia - U8.
Poza sporem pozostaje również to, że wypowiedzenie stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej odwołującego zarejestrowano w dniu 2 października 2023 r. w Kancelarii Jawnej Ośrodka [...].
W świetle powyższego, jak i z uwagi na ówcześnie obowiązujące rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 lipca 2022 r. w sprawie stawek uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych (Dz. U. poz. 1484), które mają zastosowanie do ustalania wysokości uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych od dnia 15 lipca 2022 r. do dnia 31 marca 2023 r., sporne świadczenie pieniężne winno uwzględniać stawkę uposażenia z przedmiotowego rozporządzenia i odnosić się do grupy uposażenia przypisanego do stanowiska zajmowanego przez stronę do [...] grudnia 2022r. jak też do stażu służby jaki strona miała [...] grudnia 2022r.
Za poprawne należało tez uznać działanie organu polegające na nieuwzględnieniu dodatku za służbę w warunkach szkodliwych oraz dodatku motywacyjnego, gdyż powyższe dodatki nie przysługiwały odwołującemu w ostatnim dniu na poprzednim stanowisku służbowym.
Na marginesie wyjaśnić należało, iż chybiony jest zarzut nieuwzględnienia wykładni zaprezentowanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie o sygn. akt III OSK 3986/21. W rozstrzygnięciu tym Sąd kasacyjny odnosił się do materii odprawy i ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop. W/w wyrok dotyczył więc problematyki diametralnie różnej od tej, jaka była przedmiotem sprawy rozpoznawanej przez tut. Sąd.
W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze, oraz uznając iż organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy, oraz iż przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów prawa, Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024r. poz.935).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło