II SA/Wa 1671/16

PostanowienieWSA w Warszawie2016-11-25

Skład orzekający: Iwona Malicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która posiada stałe dochody w wysokości 4.600 zł netto miesięcznie i ponosi określone koszty utrzymania, wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla swojego utrzymania, uzasadniającego przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ strona skarżąca, mimo ponoszenia określonych wydatków, posiadała stałe dochody w wysokości 4.600 zł netto miesięcznie, które nie wyczerpywały się całkowicie na pokrycie podstawowych kosztów utrzymania. Wnioskodawczyni nie wykazała w sposób przekonujący, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania, co jest warunkiem przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
M. B. wniosła skargę na uchwałę Zarządu Dzielnicy odmawiającą jej zakwalifikowania do umieszczenia na liście osób oczekujących na najem lokalu. W ramach tego postępowania wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Złożyła dokumenty dotyczące swoich dochodów (4.600 zł netto miesięcznie) oraz ponoszonych wydatków na utrzymanie mieszkania, media, leczenie i codzienne potrzeby. Sąd ocenił, że przedstawione dochody i wydatki nie uzasadniają przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania M. B. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2016 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku M. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. B. na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zakwalifikowania do umieszczenia na liście osób oczekujących na najem lokalu postanawia: odmówić przyznania M. B. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. M. B. w skardze na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...], w przedmiocie odmowy zakwalifikowania do umieszczenia na liście osób oczekujących na najem lokalu, wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzupełnieniu wniosku złożyła urzędowy formularz PPF, a następnie pismo z dnia 4 listopada 2016 r. wraz z kserokopiami dokumentów wskazujących na wysokość ponoszonych opłat związanych z utrzymaniem mieszkania oraz pismo z dnia 15 listopada 2016 r. wraz z zaświadczeniem o wysokości średniego wynagrodzenia brutto i netto. Podała, że pozostaje sama w gospodarstwie domowym. Wskazała, że utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę w wysokości 4.600 zł netto. Oświadczyła, że do stałych kosztów utrzymania jej gospodarstwa domowego należą opłaty czynszowe - 500 zł, opłaty za media i telefony - 700 zł, koszty komunikacji oraz dojazdu do pracy - 1.100 zł, koszty bieżącego utrzymania mieszkania, remonty - 700 zł, koszty leczenia, lekarstw, rehabilitacji - 700 zł. Podniosła, że na codzienne utrzymanie pozostaje jej 800 zł. Nadto oświadczyła, że nie posiada żadnego majątku ani oszczędności. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Stosownie do art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko zwolnienie od kosztów sądowych. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Udzielenie stronie prawa pomocy jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa i winno sprowadzać się jedynie do przypadków, w których strona rzeczywiście nie posiada środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym i wykaże to w sposób przekonywujący. Instytucja prawa pomocy jest zatem wyjątkiem od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania przez stronę i ma zastosowanie w szczególnie uzasadnionych przypadkach. Dlatego też pomoc państwa, wyrażona w przepisach o prawie pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym, skierowana jest do osób, które albo mają bardzo niskie dochody, albo ich w ogóle nie posiadają, tj. do osób, które z uwagi na bardzo ciężką sytuację materialną, często nie mają zaspokojonych nawet podstawowych potrzeb życiowych. Sąd, jako dysponent środków publicznych, odpowiedzialny za zasadność i legalność ich wydatkowania, ma obowiązek zbadania, czy strona wnioskująca o przyznanie prawa pomocy, rzeczywiście spełnia przesłanki do przyznania jej tego prawa. Jak wynika ze złożonego wniosku oraz nadesłanych dokumentów, skarżąca posiada stałe dochody w wysokości 6.500 zł brutto - 4.600 zł netto miesięcznie. Stałe podstawowe koszty utrzymania (czynsz, media, jedzenie), a także wydatki związane z leczeniem i rehabilitacją, nie wyczerpują całego miesięcznego dochodu gospodarstwa domowego strony. Na obecnym etapie postępowania skarżąca jest zobowiązana do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie 300 zł. Powyższe okoliczności pozwalają na stwierdzenie, że wnioskodawczyni nie wykazała w niniejszej sprawie, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku w podstawowych kosztach swojego utrzymania. Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło