II SA/Wa 1684/06

PostanowienieWSA w Warszawie2006-10-09

Skład orzekający: Jarosław Trelka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny jest właściwy do rozpoznania skargi na postanowienie Prokuratury wydane w trybie Kodeksu postępowania karnego, dotyczące odmowy udostępnienia akt spraw, mimo powołania się przez skarżącego na ustawę o dostępie do informacji publicznej?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi na postanowienie Prokuratury wydane w trybie Kodeksu postępowania karnego, nawet jeśli skarżący powołuje się na ustawę o dostępie do informacji publicznej. Kontrola sądów administracyjnych obejmuje akty i czynności wymienione w art. 3 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a rozstrzygnięcia procesowe wydane w procedurze karnej nie mieszczą się w tej kategorii. Skarga na bezczynność organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej mogłaby być zasadna, gdyby organ administracji publicznej nie wydał decyzji w tym przedmiocie, jednakże przedmiotem niniejszej skargi było postanowienie wydane w trybie procedury karnej.
Stan faktyczny
E. G. złożył wniosek o udostępnienie akt spraw prokuratorskich powołując się na ustawę o dostępie do informacji publicznej. Prokurator odmówił udostępnienia akt, stosując przepisy Kodeksu postępowania karnego. Po wniesieniu zażalenia, Prokuratura Krajowa utrzymała w mocy zarządzenie o odmowie przyjęcia zażalenia, również w oparciu o przepisy kpk. Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, uznając postanowienie Prokuratury Krajowej za decyzję administracyjną. Sąd administracyjny odrzucił skargę, uznając brak swojej właściwości.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym : Przewodniczący Asesor WSA - Jarosław Trelka po rozpoznaniu w dniu 9 października 2006 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. G. z dnia 3 sierpnia 2006 r. na postanowienie Prokuratora z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] w przedmiocie zarządzenia o odmowie przyjęcia zażalenia E. G. na zarządzenie z dnia [...] kwietnia 2006 r. o odmowie udostępnienia akt postanawia odrzucić skargę. E. G. złożył do Prokuratury Apelacyjnej w [...] wniosek o udostępnienie kompletnych akt postępowań prowadzonych przez jednostki Prokuratury w związku z "...domniemanymi występkami bądź przestępstwami..." A. K. w okresie przed objęciem urzędu [...]. Skarżący powołał się na ustawę z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.). Wraził też stanowisko, że w tej sprawie wykluczonej jest stosowanie art. 156 i 159 Kodeksu postępowania karnego. Udostępnienie tej informacji publicznej miało polegać, według wniosku skarżącego, na przesłaniu mu kserokopii powyższych akt, a celem wniosku było ich wykorzystanie do publikacji książkowej poświęconej realizacji konstytucyjnego prawa do informacji publicznej. Zarządzeniem z dnia [...] kwietnia 2006 r. Prokurator z Prokuratury Apelacyjnej w [...] nie uwzględnił wniosku skarżącego. Podstawą tego zarządzenia był art. 156 kpk. Skarżący otrzymał to zarządzenie w dniu 11 kwietnia 2006 r., zawierało ono pouczenie co do terminu wniesienia zażalenia. W dniu 20 kwietnia 2006 r. E. G. nadał w urzędzie pocztowym pismo zatytułowane "odwołanie", które Prokuratura Apelacyjna w [...] potraktowała jako zażalenie na zarządzenie z dnia [...] kwietnia 2006 r. W dniu 28 kwietnia 2006 r. Prokuratura Apelacyjna w [...] wydała zarządzenie odmawiające przyjęcia zażalenia z uwagi na złożenie go po upływie siedmiodniowego terminu. Jego podstawą był art. 429 § 1 w zw. z art. 465 kpk. Skarżący skierował skargę na powyższe zarządzenie z dnia [...] kwietnia 2006 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...], które Prokuratura Apelacyjna w [...] potraktowała jako zażalenie na to zarządzenie. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2006 r. Prokuratura Krajowa zażalenia powyższego nie uwzględniła i utrzymała w mocy zarządzenie z dnia [...] kwietnia 2006 r. Podstawą tego postanowienia był art. 429 § 2, 437 § 1, 465 § 1 i 2 oraz 466 kpk. W postanowieniu tym wskazano, że akta dwóch postępowań przygotowawczych, o których udostępnienie wnosił skarżący i które zostały na nowo podjęte w dniu 14 czerwca 2006 r., dołączono do akt postępowania przygotowawczego prowadzonego przez Prokuraturę Apelacyjną w [...]. W tym zakresie podstawą odmowy skarżącemu akt tych dwóch postępowań były przepisy procedury karnej. Akta dwóch innych postępowań przygotowawczych zostały natomiast zwrócone do Prokuratury Okręgowej w [...], i dostęp do nich, zdaniem Prokuratury Krajowej, możliwy jest na zasadach ustawy o dostępie do informacji publicznej. Na powyższe postanowienie skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Uznał w niej, że wydał je Minister Sprawiedliwości, że jest ono decyzją o odmowie udostępnienia informacji publicznej, a organ niezasadnie odmówił zastosowania przepisów procedury administracyjnej i ustawy o dostępie do informacji publicznej. W odpowiedzi na skargę Prokurator Krajowy wniósł o jej odrzucenie uznając, że zostało ono wydane w trybie procedury karnej, skarga E. G. nie jest zaś skargą na bezczynność w załatwianiu wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarżący złożył skargę na postanowienie wydane przez Prokuratora Prokuratury Krajowej w trybie Kodeksu postępowania karnego. Sam fakt powołania w treści tego postanowienia przepisów procedury karnej nie przesądza jeszcze charakteru danego rozstrzygnięcia, niemniej zobowiązuje Sąd do analizy trybu i podstaw prawnych postanowienia z dnia [...] czerwca 2006 r. Dla przyznania określonemu aktowi przymiotu decyzji administracyjnej nie jest bezwzględnie wymagane, aby akt ten nosił nazwę "decyzja". Nie musi on też wskazywać podstawy prawnej ani zawierać uzasadnienia. Orzecznictwo sądowe pozwala uznać za decyzję taki akt, który zawiera określone minimum – jest nim treść rozstrzygnięcia, podpis osoby piastującej funkcję organu administracji lub działającej z jego upoważnienia, wskazanie adresata oraz wymóg, aby akt ten dotyczył sprawy załatwianej w drodze decyzji. Akt taki, choć wadliwy w świetle wymagań art. 107 kpa, może być uznany za decyzję administracyjną. W niniejszej sprawie niewątpliwe jest jednak, że podejmowane przez poszczególne jednostki organizacyjne Prokuratury zarządzenia i postanowienie wydawane były na podstawie Kodeksu postępowania karnego i stanowią rozstrzygnięcia procesowe objęte tą właśnie procedurą. Nie zmienia tego uznanie przez skarżącego, że oparte one być powinny na przepisach procedury administracyjnej i ustawy o dostępie do informacji publicznej. Nie jest natomiast kompetencją sądu administracyjnego dokonywanie oceny legalności takich rozstrzygnięć procesowych. Zauważyć należy, że stanowisko skarżącego nie jest konsekwentne. Skoro zaskarżone postanowienie uważane jest przez niego za decyzję (wydaną w II instancji), to za decyzję wydaną w I instancji powinno być uznane zarządzenie z dnia [...] kwietnia 2006 r. Waśnie to zarządzenie bezpośrednio poprzedzało zaskarżone postanowienie. W tej sytuacji powstaje pytanie o charakter prawny zarządzenia z dnia [...] kwietnia 2006 r. – to właśnie na jego mocy nie uwzględniono wniosku skarżącego o przesłanie mu kopii akt wyżej wskazanych postępowań przygotowawczych. Od tego też zarządzenia skarżący wniósł pismo nazwane "odwołanie", co wskazuje, że uznaje on za decyzję także zarządzenie z dnia [...] kwietnia 2006 r. Gdyby podzielić argumentację skarżącego, to należałoby uznać, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z trzema decyzjami wydanymi w postępowaniu administracyjnym. Potwierdza to jedynie, że wszystkie wydane przez jednostki Prokuratury rozstrzygnięcia były podejmowane na podstawie procedury karnej, za takie też były przez te jednostki uważane. Powyższej oceny nie zmienia też fakt, iż, jak wynika z treści zaskarżonego postanowienia, Prokuratura przyznała, że po dniu 14 czerwca 2006 r. część akt, o które wystąpił skarżący, podlegać może ewentualnemu udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Skarga z 3 sierpnia 2006 r. jednoznacznie dotyczy bowiem postanowienia wydanego w całości w trybie przepisów procedury karnej. Przedmiotem badania przez sąd administracyjny nadal nie może być takie postanowienie. Sąd przeanalizował też kwestię ewentualnego uznania skargi E. G. za skargę na bezczynność organu. Wniosek skarżącego z dnia 24 marca 2006 r. skierowany był do Prokuratury Apelacyjnej w [...]. Skoro organ ten nie wydał, na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, decyzji odmawiającej udostępnienia takiej informacji, to skarżącemu przysługiwało prawo złożenia skargi na bezczynność organu. Z treści skargi wynika jednoznacznie, że jej przedmiotem jest postanowienie z dnia [...] czerwca 2006 r., a fakt skierowania jej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, a nie w [...], potwierdza jedynie, że przedmiotem niniejszego postępowania sądowo – administracyjnego jest to właśnie postanowienie Prokuratora Prokuratury Krajowej z dnia [...] czerwca 2006 r. Gdyby bowiem skarżącemu chodziło o bezczynność Prokuratora Apelacyjnego w [...], swoją skargę skierowałby do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] jako miejscowo właściwego. Wobec powyższego zbędne, przedwczesne i niedopuszczalne byłoby podejmowanie przez Sąd oceny słuszności stanowiska prezentowanego przez Prokuratora Krajowego, że w niniejszej sprawie, odmowa udostępnienia akt postępowań przygotowawczych następować powinna w trybie procedury karnej, która "wyprzedza" ustawę o dostępie do informacji publicznej. Choć stanowisko to nie jest konsekwentne (w zaskarżonym postanowieniu wyrażono opinię, że po 14 czerwca 2006 r. ewentualne udostępnienie części akt podlega ustawie o dostępie do informacji publicznej), to nie zmienia to faktu, iż zaskarżone postanowienie wydano w ramach i na podstawie przepisów procedury karnej. Decyzja administracyjna o odmowie udostępnienia tej części akt nadal nie została wydana, nadal też nie wniesiono skargi na bezczynność Prokuratora Okręgowego w [...], ani innego organu Prokuratury, w zakresie wniosku o udostępnienie akt postępowań przygotowawczych. Stosownie do art. 3 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, kontrola administracji przez sąd administracyjny obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. Uznając, że skarga z dnia 3 sierpnia 2006 r. nie jest objęta żadnym z powyższych punktów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 oraz 58 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło