II SA/Wa 1687/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska, Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski (spr.), Asesor WSA Piotr Kraczowski, Protokolant Bogumiła Kobierska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 maja 2007 r. sprawy ze skargi E. B. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do uiszczania opłat za używanie lokalu i opłat pośrednich oraz zapłaty odszkodowania oddala skargę II SA/Wa 1687/06 UZASADNIENIE Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej decyzją Nr [...] z dnia [...] lipca 2006 r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 13 ust. 7 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 41, poz. 398 z późn. zm.) utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. Nr [...]z dnia [...] kwietnia 2006 r. w sprawie zobowiązania E.B do uiszczenia opłat za używanie lokalu i opłat pośrednich oraz zapłaty odszkodowania w wysokości 200 % wartości należnych opłat za używanie lokalu przy ul. [...] w W. za każdy rozpoczęty miesiąc począwszy od 1 maja 2006 r. do dnia zwolnienia lokalu. W uzasadnieniu decyzji podano, iż E.B. zajmuje lokal nr [...] przy ul. [...] w W. bez tytułu prawnego. Sąd Okręgowy w W. wyrokiem z dnia [...]października 2003 r. sygn. akt [...] stwierdził, że pomiędzy E. B. a Wojskową Agencją Mieszkaniową nie istnieje stosunek najmu wymienionego lokalu. W dniu [...] lipca 2005 r. Dyrektor Oddziału [...] WAM w W. wydał decyzję zobowiązującą E. B. do opróżnienia wraz ze wszystkimi wspólnie zamieszkałymi osobami lokalu mieszkalnego w W. przy ul. [...] oraz do zapłacenia kwoty [...] zł tytułem opłat za używanie lokalu i opłat pośrednich oraz zapłaty kwoty [...] zł stanowiącej odszkodowanie w wysokości 200 % wartości należnych opłat za używanie lokalu za każdy rozpoczęty miesiąc począwszy od 1 lutego 2005 r. do dnia zwolnienia lokalu. Od decyzji tej E. B. wniosła odwołanie. Decyzją Nr [....]Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] września 2005 r. zaskarżona decyzja, w części dotyczącej zobowiązania do opróżnienia lokalu, została utrzymana w mocy zaś w pozostałej części uchylona i przekazana do ponownego rozpatrzenia. Skarga E. B. na powyższą decyzję została odrzucona postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 lutego 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 2181/05. Dyrektor Oddziału [....] WAM w W. pismem z [..] marca 2006 r. poinformował E. B.o braku zgody Ministra Obrony Narodowej na wydanie decyzji, w trybie art. 29 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym. Jednocześnie organ wezwał wymienioną do dobrowolnego zwolnienia zajmowanego lokalu w terminie 30 dni od daty otrzymania pisma, informując, że w przypadku niezastosowania się do wezwania w zakreślonym terminie, zgodnie z art. 41 ust. 6 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, Agencji przysługuje oprócz opłat za używanie lokalu i opłat pośrednich, odszkodowanie w wysokości 200 % wartości opłat za każdy rozpoczęty miesiąc. Pismo to zostało doręczone stronie 16 marca 2006 r. Następnie organ, powołując się na treść przepisów art. 41 ust. 6 i 37a ust. 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP wydał decyzję nr [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r. w sprawie zobowiązania E. B. do uiszczenia opłat za używanie lokalu i opłat pośrednich oraz zapłaty odszkodowania w wysokości 200 % wartości należnych opłat za używanie lokalu przy ul. [...] w W. za każdy rozpoczęty miesiąc począwszy od 1 maja 2006 r. do dnia zwolnienia lokalu. Od powyższej decyzji E. B. wniosła odwołanie, które w ocenie organu odwoławczego nie jest uzasadnione. Zgodnie z art. 37a ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP osoby zajmujące lokal mieszkalny bez tytułu prawnego są obowiązane do jego opróżnienia, uiszczania opłaty za używanie lokalu i opłat pośrednich oraz zapłaty odszkodowania w wysokości 200 % wartości należnych opłat za używanie lokalu za każdy rozpoczęty miesiąc jego zajmowania. W myśl art. 37a ust. 2 w przypadku, o którym mowa w ust. 1, dyrektor oddziału regionalnego Agencji wydaje decyzję w sprawie opróżnienia lokalu mieszkalnego oraz wysokości należnych opłat i odszkodowań. Ustawodawca obowiązek wydania decyzji w przedmiocie uiszczania wyżej określonych opłat wiąże z faktem zajmowania lokalu bez tytułu prawnego. Bez wpływu na ten obowiązek pozostają wnioski strony o wydanie decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu w trybie art. 29 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. W tym stanie organ pierwszej instancji zasadnie określił obowiązek uiszczania opłat za używanie lokalu, opłat pośrednich i zapłaty odszkodowania w wysokości 200 % wartości należnych opłat za używanie lokalu przy ul. [...] w W. za każdy rozpoczęty miesiąc do dnia zwolnienia lokalu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie E.B. zarzuciła powyższej decyzji Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej naruszenie art. 7 kpa oraz art. 41 ust. 6 w związku z art. 37a ust. 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP podnosząc przy tym, iż zajmowany przez nią lokal nie jest lokalem mieszkalnym w rozumieniu art. 41, lecz odrębną kwaterą stałą. Ponadto wskazała, iż mimo orzeczenia sądu powszechnego o nieistnieniu stosunku najmu, nie można przyjąć jakoby zajmowała ona przedmiotowy lokal bez tytułu prawnego, wobec faktu, iż został on przydzielony decyzją administracyjną jej byłemu małżonkowi, a w decyzji tej uwzględniono również skarżącą. Podnosząc powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji Dyrektora Oddziału [...] w W. Wojskowej Agencji Mieszkaniowej oraz zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej wniósł o jej oddalenie i odnosząc się do zarzutów skargi stwierdził m.in., iż w dniu 1 lipca 2004 r. weszła w życie znowelizowana ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, dokonana ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 116, poz. 1203 z późn. zm.), która na podstawie art. 10 wprowadziła zapis, że "przepisów ustawy o ochronie praw lokatorów (...) nie stosuje się do lokali będących w dyspozycji WAM. W związku z powyższym do wszystkich osób nieuprawnionych w rozumieniu ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, a zajmujących lokal mieszkalny w zasobie WAM zastosowanie mają wyłącznie przepisy ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP (Dz. U. z 2005 r., Nr 41, poz. 398). Przepisy te zapewniają możliwość zamieszkiwania żołnierza wraz z rodziną w miejscu pełnienia przez niego służby, przy czym do dnia 30 czerwca 2004 r. była ona realizowana przez prawo żołnierza zawodowego do kwatery, zaś obecnie przysługuje mu prawo zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym, będącym w dyspozycji Agencji. Zarówno na gruncie poprzednio, jak i obecnie obowiązujących przepisów, nałożenie na organy Agencji obowiązku uwzględniania małżonka żołnierza przy ustalaniu przysługującej żołnierzowi powierzchni użytkowej lokalu mieszkalnego (kwatery) miało na celu zagwarantowanie małżonkowi prawa wspólnego zamieszkiwania, przez czas legitymowania się przez żołnierza tytułem prawnym do lokalu. Zatem uprawnienie małżonka do zamieszkiwania wspólnego z żołnierzem nie jest uprawnieniem służącym małżonkowi samoistnie, które mogłoby być realizowane odrębnie w oderwaniu od uprawnień służących żołnierzowi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga analizowana w aspekcie tych podstaw nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 37a ust. 1 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2005 r., Nr 41, poz. 398 ze zm.) osoby zajmujące lokal mieszkalny bez tytułu prawnego są obowiązane do jego opróżnienia, uiszczenia opłaty za używanie lokalu i opłat pośrednich oraz zapłaty odszkodowania w wysokości 200 % wartości należnych opłat za używanie lokalu za każdy rozpoczęty miesiąc jego zajmowania. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, dyrektor oddziału regionalnego Agencji wydaje decyzję w sprawie opróżnienia lokalu mieszkalnego oraz wysokości należnych opłat i odszkodowań (ust. 2 art. 37a). Dyrektor Oddziału [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. decyzją nr 58/2005 z dnia [...] lipca 2005 r., działając na podstawie powołanego przepisu art. 37a ust. 1 i 2 oraz art. 13 ust. 6 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, zobowiązał E. B. do opróżnienia lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [....] w W. wraz ze wszystkimi wspólnie zamieszkałymi osobami, zapłacenia kwoty [...] zł tytułem opłat za używanie lokalu i opłat pośrednich oraz kwoty [....] zł stanowiącej odszkodowanie w wysokości 200 % wartości należnych opłat za używanie lokalu za każdy rozpoczęty miesiąc począwszy od dnia 1 lutego 2005 r. do dnia zwolnienia. W wyniku odwołania E. B. sprawę rozpoznawał Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, który decyzją nr [...] z dnia [...] września 2005 r. zaskarżoną decyzję w części dotyczącej zobowiązania E. B. do opróżnienia lokalu utrzymał w mocy, zaś w pozostałej części, zgodnie z art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego uchylił i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Organ odwoławczy wskazując na treść przepisu art. 41 ust. 6 powołanej wyżej ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP stwierdził, iż niezbędną przesłanką do żądania odszkodowania jest wezwanie zobowiązanego do dobrowolnego opuszczenia lokalu. Dopiero po upływie trzydziestu dni od daty doręczenia takiego wezwania organ może skutecznie żądać odszkodowania. Ponieważ z akt sprawy nie wynikało aby organ pierwszej instancji takie wezwanie do E. B. wystosował, organ odwoławczy uznał, iż orzekanie w sprawie odszkodowania było przedwczesne i w tym zakresie postępowanie winno być uzupełnione. Jednocześnie stwierdził, że decyzja w zakresie w jakim orzeka o opróżnieniu lokalu jest prawidłowa w związku z czym zasadne jest utrzymanie w mocy decyzji w tej części, zaś w pozostałej należało ją uchylić i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Skargę E. B. na powyższą decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił postanowieniem z dnia 1 lutego 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 2181/05, które nie zostało zaskarżone. W konsekwencji powyższego, decyzja nakazująca E. B. opróżnienie lokalu stała się ostateczna. Zatem kwestia prawa skarżącej do przedmiotowego lokalu nie mogła być ponownie badana w postępowaniu prowadzonym po uchyleniu decyzji w zakresie dotyczącym opłat za używanie lokalu i odszkodowanie. W toku tego postępowania organ wezwał E. B. do dobrowolnego zwolnienia zajmowanego lokalu w terminie 30 dni od dnia otrzymania wezwania, które to wezwanie skarżąca odebrała w dniu 16 marca 2006 r. Ponieważ skarżąca nie wykonała zobowiązania do opróżnienia lokalu nr [...] przy ul. [...] w W., organ miał podstawę do podjęcia decyzji zobowiązującej E. B. do uiszczenia opłat za używanie lokalu oraz zapłaty odszkodowania od dnia 1 maja 2006 r. do dnia zwolnienia lokalu. Zaskarżona decyzja nie narusza zatem wskazanych w skardze przepisów prawa. Dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w wyroku.