II SA/Wa 1696/08

PostanowienieWSA w Warszawie2009-01-06

Skład orzekający: Iwona Malicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca w sprawie dotyczącej odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku, która z mocy prawa jest zwolniona z kosztów sądowych, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Strona skarżąca w sprawie dotyczącej odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku, która z mocy art. 239 pkt 1 lit. e PPSA jest zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W sytuacji trudnej sytuacji materialnej skarżącej, braku zatrudnienia i niskich dochodów, spełnione są przesłanki do przyznania pełnomocnika z urzędu.
Stan faktyczny
M. J. złożyła skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą przyznania świadczenia w drodze wyjątku dla jej dzieci. Wraz ze skargą wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata, powołując się na trudną sytuację materialną, brak zatrudnienia i utrzymywanie się z zasiłku rodzinnego. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Przyznano M. J. prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 6 stycznia 2009 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku M. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. J., przedstawicielki ustawowej małoletnich dzieci M. i K. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] listopada 2008 r. znak [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia: przyznać M. J. prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata. M. J. wraz ze skargą na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] listopada 2008 r. znak [...] w przedmiocie odmowy przyznania jej dzieciom świadczenia w drodze wyjątku, złożyła również wniosek o przyznanie prawa pomocy. We wniosku złożonym na urzędowym formularzu wskazała, że wnosi o ustanowienie adwokata z urzędu z uwagi na brak środków na ustanowienie pełnomocnika z wyboru. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że sytuacja materialna rodziny jest bardzo trudna, gdyż jest osobą niepracującą, ma na utrzymaniu dwoje dzieci, a jedynym stałym źródłem utrzymania jest zasiłek rodzinny na dzieci. Podniosła też, że korzysta z pomocy rodziców. Oświadczyła, że nie posiada nieruchomości, oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 262 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Stosownie do art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Przedmiotem skargi M. J. jest odmowa przyznania jej dzieciom przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych renty po zmarłym ojcu w drodze wyjątku. Oznacza to, że w niniejszej sprawie skarżąca z mocy prawa zwolniona jest całkowicie z obowiązku wnoszenia opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków. Stosownie do art. 245 § 1 i 3 wskazanej wyżej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko ustanowienie adwokata. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ze złożonego w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że w chwili obecnej sytuacja materialna skarżącej jest bardzo trudna – skarżąca nie pracuje, a jedynym stałym źródłem utrzymania rodziny jest zasiłek rodzinny na dzieci oraz dodatek dla matki samotnie wychowującej dzieci, w łącznej wysokości 436 zł miesięcznie. Skarżąca korzysta z pomocy rodziców. W związku z powyższym należy uznać, iż w niniejszej sprawie skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a tym samym, że spełnia przesłanki do przyznania pełnomocnika z urzędu. Dlatego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 262 oraz w związku z art. 254 § 1, 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło