II SA/Wa 1702/18

WyrokWSA w Warszawie2019-10-22

Skład orzekający: Stanisław Marek Pietras, Łukasz Krzycki, Ewa Radziszewska-Krupa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy roszczenie byłego funkcjonariusza Milicji Obywatelskiej o wypłatę wyrównania nagrody rocznej z tytułu zwolnienia ze służby, naliczonego w 1990 roku, uległo przedawnieniu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że roszczenie o wypłatę wyrównania nagrody rocznej, które stało się wymagalne w 1990 roku, uległo przedawnieniu z upływem trzech lat, zgodnie z przepisami obowiązującymi w dacie zwolnienia ze służby (art. 100 ust. 1 u.s.f.SBiMO.). Brak było podstaw do nieuwzględnienia przedawnienia, gdyż skarżący nie wykazał wyjątkowych okoliczności usprawiedliwiających opóźnienie w dochodzeniu roszczenia, a pierwsze czynności w tym kierunku podjął dopiero w 2014 roku, czyli po upływie blisko 24 lat od wymagalności świadczenia. Roszczenie o odsetki nie podlegało rozpoznaniu w postępowaniu administracyjnym.
Stan faktyczny
Skarżący, były funkcjonariusz Milicji Obywatelskiej, domagał się wypłaty wyrównania nagrody rocznej naliczonego w 1990 roku, wraz z odsetkami, z tytułu zwolnienia ze służby w 1990 roku. Organy administracji odmówiły wypłaty, wskazując na przedawnienie roszczenia. Po uchyleniu przez WSA wcześniejszej decyzji KGP, organ ponownie rozpatrzył sprawę, uchylając częściowo decyzję organu I instancji i umarzając postępowanie w zakresie nagrody rocznej oraz odsetek, a utrzymując w mocy odmowę wypłaty wyrównania nagrody rocznej z powodu przedawnienia. Skarżący zaskarżył tę decyzję do WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa (spr.), Protokolant referent stażysta Adrianna Siniarska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 października 2019 r. w sprawie ze skargi B.M. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty wyrównania nagrody rocznej oddala skargę I. Stan sprawy przedstawia się następująco: 1. B. M. (zwany dalej: "Skarżącym") pismem z 25 czerwca 2014r. zażądał m.in. wypłaty nagrody rocznej (1.533.400 zł) z wyrównaniem naliczonym 20 grudnia 1990r. (135.000 zł) z odsetkami ustawowymi na dzień wypłaty ww. żądań. Skarżący od [...] kwietnia 1968r. pełnił służbę w Milicji Obywatelskiej, z której został zwolniony [...] lipca 1990r. na podstawie art. 16 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 31 lipca 1985r. o służbie funkcjonariuszy Służby Bezpieczeństwa i Milicji Obywatelskiej Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej (Dz. U. Nr 38, poz. 181, zwanej dalej: "u.s.f.SBiMO."), co potwierdza zestawienie okresów nieprzerwanej służby zaliczonej do wysługi lat dla wypłaty odprawy funkcjonariusza zwolnionego ze służby w Policji. W karcie zwolnienia z [...] lipca 1990r. znajduje się adnotacja mówiąca o tym, że Skarżącego zwolniono [...] lipca 1990r. zgodnie z zarządzeniem nr [...] z [...].07.1990r., na podstawie art. 16 ust. 2pkt 4 u.s.f.SBiMO. 2. Komendant [...] Policji (zwany dalej: "K[...]P") decyzją z [...] września 2014r. nr [...], po rozpatrzenia ww. wniosku, odmówił Skarżącemu wypłaty ww. należności z tytułu zwolnienia ze służby z [...] lipca 1990r. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z art. 107 ust. 1 ustawy z 6 kwietnia 1990r. o Policji (Dz.U. z 2011r. Nr 287, poz. 1687, ze zm., zwana dalej: "u.P.") roszczenia z tytułu prawa do uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Ww. roszczenie stało się wymagalne z dniem zwolnienia ze służby – [...] lipca 1990r. Upływ terminu przedawnienia stanowi przesłankę materialno-prawną, która powoduje, że uprawnionemu nie przysługuje już roszczenie z tytułu prawa do uposażenia, czy innych należności pieniężnych. Na podstawie zapisu w kartotece uposażenia ustalono, że Skarżącemu naliczono m.in. nagrodę roczną z tytułu zwolnienia ze służby. 3. Komendant Główny Policji (zwany dalej: "KGP") decyzją z [...] listopada 2017r. nr [...] uchylił ww. decyzję K[...]P z [...] września 2014r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. 4. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 22 marca 2018r. sygn. akt II SA/Wa 2055/17, w wyniku sprzeciwu Skarżącego uchylił ww. decyzję KGP, wskazując, że kwestia przedawnienia ww. roszczenia ma znaczenie fundamentalne i KGP powinien w postępowaniu odwoławczym ocenić, czy żądanie Skarżącego może być rozpatrywane z uwagi na przedawnienie roszczenia, ewentualnie czy w sprawie zachodzą usprawiedliwione wyjątkowe okoliczności powodujące opóźnienie dochodzenia roszczenia i nieuwzględnienie przedawnienia. 5. K[...]P - przed wydaniem ww. wyroku – [...] lutego 2018r. wydał decyzję, w której odmówił: - wypłaty nagrody rocznej z tytułu zwolnienia ze służby [...] lipca 1990r., - wypłaty wyrównania nagrody rocznej naliczonego na dzień 20 grudnia 1990r., - wypłaty ustawowych odsetek nagrody rocznej oraz ustawowych odsetek od wyrównania nagrody rocznej. W uzasadnieniu wskazał na, że KGP decyzją z [...] listopada 2017r. uchylił decyzję K[...]P z [...] września 2014r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia wskazując wytyczne co do kierunków działań przy ponownym rozpatrywaniu żądania Skarżącego. K[...]P ustalił, że: a) roszczenie o wypłatę ww. nagrody i jej wyrównania było przedawnione w chwili składania wniosku o jego wypłatę; b) żądanie wypłaty odsetek ustawowych od ww. żądań nie ma uzasadnienia w przepisach prawa, co potwierdza uchwała 7 sędziów NSA z 5 marca 2001r.sygn. akt OPS 17/00, zgodnie z którą sprawa o odsetki nie jest sprawą administracyjną, której rozpoznanie należy do właściwości organów administracyjnych. 6. Skarżący w odwołaniu z [...] lutego 2018r.: a) przywołał działania kierowane do K[...]P ([...] D. D.) i Rzecznika Praw Obywatelskich prof. Ewy Łętowskiej w odniesieniu do niezgodności szeregu przepisów ustawy z 18 grudnia 1998r. o Instytucie Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narowowi Polskiemu z przepisami Konstytucji RP; b) wskazał, że pismem z [...] maja 2014r. wystąpił do Wydziału [...] Komendy [...] Policji, na które otrzymał pisemną odpowiedź z [...] czerwca 2014r. o odmowie wypłacenia ww. świadczeń z odsetkami, c) zarzucił, że K[...]P niewłaściwie zastosował art. 107 ust. 1 u.P. i nie uwzględnił ust. 2 i 3 tegoż przepisu, które winny mieć zastosowanie i prowadzić do uznania roszczenia, d) wniósł o zmianę decyzji i spowodowanie wypłacenia należności. Skarżący nie zgodził się ze stanowiskiem organu i przywołał fakty z przebiegu służby, wskazujące na stan zdrowia i otrzymane odznaczenia. 7. Skarżący [...] lipca 2018r. zapoznał się z aktami postępowania, nie wniósł uwag i oświadczył, że oczekuje na zakończenie postępowania i wydanie decyzji. 8. KGP - wykonując prawomocny wyrok WSA w Warszawie z 22 marca 2018r. sygn. akt II SA/Wa 2055/17 – wydał [...] września 2018r. decyzję, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 105 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016r. poz. 23 ze zm., zwana dalej: "k.p.a.") i art. 16 ustawy z 7 kwietnia 2017r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. poz. 935), w której uchylił decyzję K[...]P z [...] lutego 2018r. nr [...] w części orzekającej o odmowie wypłaty nagrody rocznej z tytułu zwolnienia ze służby [...] lipca 1990r., o odmowie wypłaty ustawowych odsetek od nagrody rocznej i ustawowych odsetek od wyrównania nagrody rocznej naliczonego na 20 grudnia 1990r. i umorzył postępowanie w tym zakresie oraz utrzymał w mocy ww. decyzję K[...]P w części odmowy wypłaty wyrównania nagrody rocznej naliczonego na dzień 20 grudnia 1990r. KGP w uzasadnieniu wskazał, że odwołanie Skarżącego zasługuje na częściowe uwzględnienie, ale z innych przyczyn niż w nim wskazane. Wydanie decyzji przez K[...]P [...] lutego 2018r. było przedwczesne. Skoro Skarżący wniósł sprzeciw od decyzji KGP z [...] listopada 2017r., zaś WSA w Warszawie w ww. orzeczeniu o sygn. akt II SA/Wa 2055/17 uchylił ją, żądanie Skarżącego "wróciło" na etap rozpatrzenia odwołania od decyzji K[...]P z [...] września 2014r. o odmowie wypłacenia nagrody rocznej z tytułu zwolnienia ze służby [...] lipca 1990r. Skoro KGP decyzją z [...] lipca 2018r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję K[...]P z [...] września 2014r. o odmowie wypłaty ww. nagrody, decyzja K[...]P z [...] września 2014r. w tym zakresie stała się ostateczna – [...] lipca 2018r. Decyzja K[...]P z [...] września 2014r. utrzymana w mocy przez KGP [...] lipca 2018r. jest decyzją częściową i ostatecznie rozstrzygała o odmowie wypłaty ww. nagrody rocznej, więc zasadne było w tym zakresie uchylenie ww. decyzji K[...]P z [...] lutego 2018r. i umorzenie postępowania, z uwagi na jego bezprzedmiotowość. W obrocie prawnym nie mogą pozostawać dwie decyzje K[...]P orzekające o tym samym zakresie żądania. Pozostawienie przez KGP w mocy decyzji K[...]P z [...] lutego 2018r. skutkowałoby jej wadą nieważności z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. - rozstrzygnięcie dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Decyzja K[...]P z [...] lutego 2018r. rozstrzygała ponadto o żądaniu Skarżącego co do wypłaty wyrównania ww. nagrody rocznej i tym w zakresie była prawidłowa. KGP podzielił stanowisko K[...]P i uznał je za prawidłowe, z uwagi na przedawnienie roszczenia. Skarżącego zwolniono ze służby w Milicji Obywatelskiej [...] lipca 1990r., z powodu nabycia prawa do emerytury milicyjnej, z tytułu osiągnięcia 30 lat wysługi emerytalnej - na podstawie art. 16 ust 2 pkt 4 u.s.f.SBiMO. Zgodnie z art. 100 ust. 1 u.s.f.SBiMO. roszczenia z tytułu prawa do uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Organ właściwy do rozpatrywania roszczeń może nie uwzględnić przedawnienia, jeżeli opóźnienie w dochodzeniu roszczenia jest usprawiedliwione wyjątkowymi okolicznościami (art. 100 ust. 2 u.s.f.SBiMO.). Zgodnie z art. 100 ust 3 u.s.f.SBiMO. bieg przedawnienia roszczenia z tytułu uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych przerywa: 1) każda czynność przed kierownikiem jednostki organizacyjnej podległej Ministrowi Spraw Wewnętrznych, właściwym do rozpatrywania roszczeń, podjęta bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia roszczenia, 2) uznanie roszczenia. Obecnie odpowiednikiem ww. przepisu – art. 100 u.s.f.SBiMO. jest art. 107 u.P. Nagroda roczna stanowi świadczenie pieniężne związane ze zwolnieniem ze służby zarówno na gruncie przepisów u.s.f.SBiMO. - obowiązującej w dacie zwolnienia Skarżącego, jak i obecnie obowiązujących przepisów: art. 101 ust. 1 pkt 6 w zw. z art. 107 ust. 1 pkt 2 u.s.f.SBiMO. i art. 108 ust. 1 pkt 6 w zw. z art. 114 ust. 1 pkt 2 u.P. Nagroda roczna z tytułu zwolnienia ze służby stanowi inne świadczenie pieniężne, więc do roszczeń obejmujących żądane przez Skarżącego świadczenia mają zastosowanie przepisy regulujące kwestię ich przedawnienia. Oznacza to, że zarówno roszczenie o wypłatę nagrody rocznej, jak i jej ewentualne wyrównanie winny być ocenione w pierwszej kolejności w kontekście przedawnienia roszczenia. KGP stwierdził, że żądanie wyrównania nagrody rocznej z tytułu zwolnienia ze służby można rozpatrywać w kontekście ewentualnej zmiany uposażenia przysługującego policjantowi, bowiem wysokość nagrody rocznej określono w art. 110 ust. 1 u.P., zgodnie z którym policjantowi za służbę pełnioną w danym roku kalendarzowym przysługuje nagroda roczna w wysokości 1/12 uposażenia otrzymanego w roku kalendarzowym, za który nagroda przysługuje. Roszczenie o nagrodę roczną ulega przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Roszczenie staje się wymagalne z datą w której uprawniony do określonego świadczenia mógł żądać od właściwego organu realizacji tego roszczenia. Z dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy wynika, że należne Skarżącemu wyrównanie naliczono 20 grudnia 1990r., co oznacza, że Skarżący mógł od 21 grudnia 1990r. żądać jego wypłaty. Z akt sprawy nie wynika, aby Skarżący przed [...] maja 2014r. (data pisma wniesionego do K[...]P) podjął czynności przed właściwym organem mające na celu dochodzenie lub ustalenie albo zaspokojenie żądanego roszczenia. Podnoszone przez Skarżącego twierdzenia, że podejmował starania w celu wyjaśnienia sprawy, lecz "nikt nie chciał ze mną rozmawiać" nie znalazły odzwierciedlenia w dokumentach zgromadzonych w aktach. Z akt sprawy wynika natomiast, że starania takie Skarżący podjął dopiero [...] maja 2014r., formułując żądanie na piśmie. W związku z tym KGP uznał, iż roszczenie Skarżącego o wypłatę wyrównania odprawy uległo przedawnieniu 21 grudnia 1993r. Zdaniem KGP w sprawie brak jest okoliczności, które mogłyby stanowić usprawiedliwioną wyjątkowymi okolicznościami przyczynę powodującą opóźnienie w dochodzeniu roszczenia, które mogłoby skutkować nieuwzględnieniem przez organ przedawnienia. KGP, odnosząc się do odmowy wypłaty ustawowych odsetek od ww. należności (nagrody rocznej i wyrównania nagrody rocznej) stwierdził, że żądanie Skarżącego z tego zakresu nie ma uzasadnienia w przepisach prawa administracyjnego. Sprawa o odsetki nie jest sprawą administracyjną, której rozpoznanie należy do właściwości organów administracyjnych. Postępowanie administracyjne w tym zakresie nie powinno być wszczęte ani prowadzone, z uwagi na bezprzedmiotowość. Koniecznym stało się więc uchylenie ww. decyzji K[...]P z [...] lutego 2018r. i umorzenie postępowania w tym zakresie, jako bezprzedmiotowego w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. 9. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 18 września 2018r. Skarżący wniósł o połączenie z zaskarżoną decyzję nr [...] z [...] lutego 2018r. i decyzją nr [...] z [...] lipca 2018r. do wspólnego prowadzenia w postępowaniu sądowym. Decyzje te powielają tą samą treść odmowy wypłacenia nagrody rocznej (1.533.400 zł z jej wyrównaniem 135.000 zł, naliczonej 20 grudnia 1990r. z odsetkami na dzień wypłaty z tytułu zwolnienia ze służby [...] lipca 1990r. 10. KGP w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne. 11. Pełnomocnik Skarżącego pismem z 7 sierpnia 2019r. uzupełnił skargę, wnosząc o uchylenie ww. decyzji KGP z [...] września 2018r. i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania od organu na rzecz Skarżącego według norm przepisanych, przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oświadczając, że nie zostały one uiszczone w całości ani w części, zarzucając ww. decyzji naruszenie: a) art. 7 i art. 8 k.p.a. - przez brak wyjaśnienia przyczyn odstąpienia od zastosowania art. 107 § 2 u.P., choć Skarżący podnosił w pismach okoliczności dotyczące jego nienagannego przebiegu służby, w tym otrzymane odznaczenia, a także wskazywał na czynniki uniemożliwiające mu dochodzenie swoich praw we wcześniejszym okresie; b) art 7, art. 75 § 1 i 2, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 86 k.p.a. przez: - brak podjęcia wszelkich możliwych kroków zmierzających do dokładnego, wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności brak dopuszczenia dowodu z przesłuchania Skarżącego w charakterze strony, gdy zgromadzona w toku postępowania dokumentacja dotycząca wypłaty ww. świadczenia z tytułu zwolnienia ze służby była niepełna i nie dawała podstaw do wydania decyzji administracyjnej; - dokonanie wadliwych, dowolnych ustaleń faktycznych na podstawie niekompletnego materiału dowodowego; - brak dokładnego, wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w zakresie ustalenia czy zaistniały przesłanki faktyczne z art. 107 § 2 u.P.; c) art. 107 § 3 k.p.a. - przez nieprawidłowe i ogólnikowe uzasadnienie decyzji, bez rzeczywistego odniesienia się do powoływanych przez Skarżącego zarzutów, w szczególności brak zbadania z urzędu stanu faktycznego sprawy pod kątem występowania okoliczności wyjątkowych; d) art. 8 k.p.a. - przez niedokonanie wyjaśnienia okoliczności sprawy, niezgromadzenie dowodów, nieuwzględnienie słusznego interesu strony; e) art. 11 i art. 107 § 3 k.p.a. - przez naruszenie zasady przekonywania ze względu na bardzo lakoniczną treść uzasadnienia w zakresie aspektów merytorycznych, bez wskazania przyczyn, z powodu których odmówiono wiarygodności i mocy dowodowej, oraz z uwagi na brak szczegółowego wyjaśnienia Stronie przyczyn na jakich oparto decyzję odmowną; f) art. 35 § 2 w zw. z art. 12 § 2 k.p.a. - z uwagi na brak wnikliwego rozpoznania sprawy wymagającej przeprowadzenia pełnego postępowania dowodowego, niezebranie dowodów, informacji i wyjaśnień, oraz z uwagi na nadanie zbyt dużego priorytetu postulatowi szybkości postępowania przy rozpoznaniu sprawy przy braku wnikliwego jej rozpatrzenia, bez przeprowadzenia pełnego postępowania dowodowego i oparcie przyczyn odmowy jedynie na zarzucie przedawnienia; g) art. 107 § 1 i 2 u.P. - przez uznanie, że nastąpiło przedawnienie roszczenia przy jednoczesnym przyjęciu, że stało się ono wymagalne 21 grudnia 1990r. i przez zastosowanie instytucji przedawnienia pomimo tego, że okoliczności sprawy uzasadniają odstąpienie od jej zastosowania. Pełnomocnik Skarżącego wniósł ponadto, w związku z art. 134 § 1 P.p.s.a o rozpoznanie i uwzględnienie przez Sąd także innych uchybień w działaniach organu oraz uchybień, co do treści zaskarżonej decyzji niewskazanych w sposób wyraźny w skardze. II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: 1. Skarga nie ma uzasadnionych podstaw. 2. Sąd na wstępie wyjaśnia, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2018r., poz. 2107) i art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018r., poz. 1302 ze zm., zwanej dalej: "P.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, z uwagi wyłącznie na zgodność z prawem wydanych decyzji postanowień czy aktów administracyjnych. Sąd, zgodnie z art. 134 P.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą, z zastrzeżeniem art. 57a. Sąd stwierdza ponadto, że stosownie do art. 153 P.p.s.a. ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Warto też wskazać, że zgodnie z art. 170 P.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Sąd, mając na względzie ww. przepisy: art. 153 i art. 170 P.p.s.a., stwierdza, że w rozpoznawanej sprawie przepisy, o których mowa w art. 153 P.p.s.a. nie uległy zmianie, więc Sąd, który badał legalność zaskarżonej decyzji KGP z [...] września 2018r., na mocy ww. przepisu art. 3 § 1 P.p.s.a., jak również KGP, wydając ww. decyzję, były związane prawomocnym wyrokiem WSA w Warszawie z 22 marca 2018r. sygn. akt II SA/Wa 2055/17, stosownie do art. 153 i art. 170 P.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w ww. orzeczeniu o sygn. akt II SA/Wa 2055/17 uchylił decyzję KGP z [...] listopada 2017r., wskazując, że "fundamentalne znaczenia ma kwestia, czy w sprawie nie doszło do przedawnienia roszczenia skarżącego o wypłatę nagrody rocznej za 1990r. z tytułu zwolnienia ze służby". Sąd przyjął też w ww., prawomocnym wyroku, że "W realiach niniejszej sprawy skarżący już od 1 sierpnia 1990r. mógł żądać wypłaty należnego świadczenia pieniężnego w pełniej wysokości. Pierwsze czynności w sprawie skarżący podjął dopiero w 2014r. Zatem Komendant Główny Policji powinien w postępowaniu odwoławczym ocenić, czy żądanie skarżącego może być rozpatrywane z uwagi na przedawnienie roszczenia, ewentualnie czy w sprawie zachodzą usprawiedliwione wyjątkowe okoliczności powodujące opóźnienie dochodzenia roszczenia i nieuwzględnienie przedawnienia." Dodatkowo Sąd w ww. orzeczeniu wskazał, że "nie zwalnia Komendanta Głównego Policji z wydania orzeczenia na podstawie art. 138 § 1 k.p.a. także okoliczność, iż organ I instancji w swej decyzji nie zawarł rozstrzygnięcia, co do zasadności żądania przez stronę wypłaty wyrównania nagrody rocznej naliczonego 20 listopada 1990r. (135.000 zł) oraz odsetek za zwłokę w wypłacie świadczeń. Trzeba bowiem mieć na uwadze, iż odsetki są świadczeniem ubocznym, zależnym od istnienia i wymagalności długu podstawowego. Sąd podziela pogląd wyrażony w wyroku NSA z dnia 3 lutego 2015 r. sygn. akt I OSK 1467/13 (publik. LEX nr 1956414), iż: "Droga administracyjna w przedmiocie dochodzenia odsetek przysługuje tam, gdzie przepis określonej pragmatyki służbowej przewiduje prawo do odsetek, a jednocześnie nie zarezerwował dla ich dochodzenia drogi przed sądem powszechnym. Mając na uwadze, że ustawa z 1990 r. o Policji nie przewiduje prawa funkcjonariusza do odsetek, a niewypłacenie w terminie uposażenia funkcjonariuszowi Policji stanowi opóźnienie się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, uzasadniające na podstawie art. 481 § 1 k.c. żądanie odsetek przed sądem powszechnym, w sprawie właściwy pozostaje ten sąd". Skoro żądanie skarżącego o wypłatę odsetek nie ma oparcia w ustawie o Policji, to nie powinno też być przedmiotem rozstrzygnięcia decyzyjnego." Sąd – rozpoznając sprawę ze skargi na ww. decyzję KGP z [...] września 2018r. wskazuje, że organ odwoławczy, mając na względzie powyższe wskazania WSA w Warszawie, zawarte w prawomocnym wyroku o sygn. akt II SA/Wa 2055/17, jak również biorąc pod uwagę materiał dowodowy znajdujący się w aktach sprawy, a przede wszystkim to, że Skarżący przed złożeniem [...] czerwca 2014r. w K[...]P żądania (pismo z [...] maja 2014r.) nie wystąpił pisemnie o wypłatę ww. świadczenia, uznał prawidłowo, że doszło do przedawnienia ww. należności – wyrównania nagrody rocznej z tytułu zwolnienia Skarżącego ze służby. Okoliczności te mają potwierdzenie zarówno w aktach sprawy, jak również w powołanych przez organ przepisach prawa. Z akt sprawy wynika bowiem, co jest okolicznością niekwestionowaną, że Skarżącego zwolniono ze służby w Milicji Obywatelskiej [...] lipca 1990r., na podstawie art. 16 ust. 2 pkt 4 u.s.f.SBiMO., z powodu nabycia prawa do emerytury milicyjnej z tytułu osiągnięcia 30 lat wysługi emerytalnej. Do roszczenia obejmujące żądane przez Skarżącego świadczenie miały zastosowanie przepisy regulujące kwestię ich przedawnienia. Zgodnie z przepisem art. 100 ust. 1 u.s.f.SBiMO, który obowiązywał w dniu zwolnienia Skarżącego ze służby, roszczenia z tytułu prawa do uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Stosownie natomiast do art. 100 ust. 2 u.s.f.SBiMO organ właściwy do rozpatrywania roszczeń może nie uwzględnić przedawnienia, jeżeli opóźnienie w dochodzeniu roszczenia jest usprawiedliwione wyjątkowymi okolicznościami. Zgodnie z art. 100 ust. 3 u.s.f.SBiMO. bieg przedawnienia roszczenia z tytułu uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych przerywa: 1) każda czynność przed kierownikiem jednostki organizacyjnej podległej Ministrowi Spraw Wewnętrznych, właściwym do rozpatrywania roszczeń, podjęta bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia roszczenia, 2) uznanie roszczenia. Trafne było również przyjęcie przez organ odwoławczy w ww. decyzji, że nagroda roczna oraz wyrównanie nagrody rocznej z tytułu zwolnienia Skarżącego ze służby w roku zwolnienia ze służby stanowiły "inne świadczenie pieniężne" w rozumieniu zarówno art. 101 ust. 1 pkt 6 i art. 107 ust. 2 pkt 2 u.s.f.SBiMO., jak i art. 108 ust. 1 pkt 6 i art. 114 ust. 1 pkt 2 u.P. Sąd stwierdza ponadto, że KGP w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji prawidłowo wskazał, że obecnie odpowiednikiem art. 100 u.s.f.SBiMO. jest art. 107 u.P. Zarówno przepis dotychczasowy (art. 100 u.s.f.SBiMO.), jak i obecny (art. 107 u.P.), stanowią, że ww. roszczenie ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Roszczenie staje się wymagalne z datą, w której uprawniony do określonego świadczenia mógł żądać od właściwego organu realizacji tego roszczenia. Organ odwoławczy trafnie wyjaśnił też Skarżącemu, że skoro wyrównanie ww. nagrody rocznej naliczono 20 grudnia 1990r., więc już od 21 grudnia 1990r. Skarżący mógł żądać od właściwego organu jego wypłaty. Sąd nie znalazł też podstaw do podważenia stanowiska KGP wyrażonego w zaskarżonej decyzji, jak również w ww. prawomocnym wyroku WSA w Warszawie o sygn. akt II SA/Wa 2055/17, że Skarżący przed 2014r. nie podejmował czynności w celu ustalenia i zaspokojenia żądanego roszczenia. W rozpoznawanej sprawie Skarżący ponadto w toku postępowania administracyjnego nie powoływał się i nie wykazał wyjątkowych okoliczności, które doprowadziłyby do usprawiedliwionego uchybienia trzyletniego terminu przedawnienia w dochodzeniu ww. roszczeń przed [...] maja 2014r. (data wskazana na wniosku, który wpłynął do K[...]P [...] czerwca 2014r.). Warto też wskazać, że od wymagalności ww. świadczenia – wyrównania nagrody rocznej, czyli od [...] grudnia 1990r. do [...] maja 2014r. (data wskazana na wniosku, który wpłynął do K[...]P [...] czerwca 2014r.) minęło prawie 24 lata, a mimo to Skarżący nie wskazał żadnych nadzwyczajnych okoliczności, które mogłyby być uznane za wyjątkowe w rozumieniu art. 100 ust. 2 u.s.f.SBiMO. Twierdzenia Skarżącego, że "nikt nie chciał ze mną rozmawiać" nie znalazły odzwierciedlenia w dokumentach zgromadzonych w aktach. Wprawdzie Skarżący podnosi w piśmie stanowiącym uzupełnienie pierwotnie wniesionej skargi, że podejmował próby kontaktu z odpowiednimi osobami, co do możliwości i sposobu wypłaty żądanego ekwiwalentu, tym niemniej nie ma to odzwierciedlenia w jakichkolwiek dowodach pisemnych. Trudno ponadto zakładać, że funkcjonariusz z wieloletnim doświadczeniem nie wiedział, że należy na piśmie wystąpić z wnioskiem o wypłatę świadczeń, których we właściwym okresie nie otrzymał. Skarżący żądanie na piśmie sformułował dopiero [...] maja 2014r. (data wskazana na wniosku, który wpłynął do K[...]P [...] czerwca 2014r.), co nie mogło być uznane za dochowanie trzyletniego terminu o jakim mowa w art. 100 ust. 1 u.s.f.SBiMO. Organ administracyjny nie uznał ponadto po prawie 24 latach roszczenia Skarżącego, więc nie można przyjąć, że zaszła w sprawie okoliczność wynikająca z art. 100 ust. 3 u.s.f.SBiMO., jak i w stanowiącym jego odpowiednik art. 107 ust. 3 u.P. Sąd stwierdza ponadto, że podnoszone w uzupełnieniu skargi okoliczności dotyczące przebiegu służby Skarżącego, jak również otrzymane przez Skarżącego odznaczenia, wiążące się z uratowaniem tonącej 5-letniej dziewczynki (medalem "Za Ofiarność i Odwagę"), czy inne odznaczenia ("Za opiekę nad zabytkami" oraz "Brązowego Krzyża Zasługi"), jak również doznane podczas służby poważne kontuzje, które spowodowały nieodwracalne skutki dla zdrowia same w sobie nie wpływają na bieg terminu przedawnienia, o którym mowa w art. 100 ust. 1 u.s.f.SBiMO, jak i w stanowiącym jego odpowiednik art. 107 ust. 1 u.P., ani nie mogły spowodować uznanie roszczenia po prawie 24 latach od jego wymagalności. Organ odwoławczy nie oceniał ponadto, czy Skarżącemu wypłacono ww. należność w związku ze zwolnieniem ze służby czy też do wypłaty nie doszło. KGP wskazał ponadto, że skoro nie ma dokumentów, należało przyjąć, że Skarżący nie otrzymał tej należności. Okoliczność ta jednak sama w sobie nie powodowała, że roszczenie Skarżącego jest zasadne, albo, że należało je uznać, po bardzo długim czasie (po ok. 24 latach) od jego wymagalności. Sąd stwierdza ponadto, że wbrew zarzutom skargi, KGP w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji dokładnie wyjaśnił dlaczego żądana przez Skarżącego należność uległa przedawnieniu i dlaczego nie zachodzą okoliczności uzasadniające odstąpienie od zastosowania instytucji przedawnienia. Tym samym niezasadny jest zarzut naruszenia art. art. 7 i art. 8 k.p.a. w związku z art. 107 § 2 u.P., jak również pozostałe zarzuty skargi: art. 11, art. 12 § 2, art. 35 § 2, art. 75 § 1 i 2, art. 80, art. 86 i art. 107 § 3 k.p.a. Zdaniem Sądu nienaganna służba Skarżącego, jak również otrzymane odznaczenia nie mogą być rozpatrywane w kontekście usprawiedliwionej wyjątkowymi okolicznościami przyczyny powodującej opóźnienie w dochodzeniu roszczenia, które mogłoby skutkować nieuwzględnieniem przez organ przedawnienia po około 24 latach od jego wymagalności. Skarżący ponadto ani przed organami ani przed Sądem nie wykazał, że przed datą pisma z [...] maja 2014r., które wpłynęło do K[...]P [...] czerwca 2014r. podjął czynności przed właściwym organem, które mogłyby spowodować ewentualne zastosowanie uznanego przez Skarżącego za naruszony art. 107 § 2 u.P. Należy też wskazać, że wystąpienie przedawnienia w sprawie niweczy potrzebę czynienia pozostałych ustaleń i w tym kontekście wszystkie zarzuty skargi, zarówno procesowe, jak i materialnoprawne nie mogły być uznane za zasadne. Już bowiem WSA w Warszawie w wiążącym w sprawie ww. orzeczeniu z 22 marca 2018r. sygn. akt II SA/Wa 2055/17 wskazał - odwołując się do wyroku NSA z 8 czerwca 2017r. sygn. akt I OSK 656/16 - że KGP powinien mieć na uwadze, że to, czy dany dowód zostanie przeprowadzony, zależy od przydatności tego dowodu dla wyjaśnienia okoliczności sprawy, które są istotne do rozstrzygnięcia sprawy i co do których organ miał wątpliwości. Celem postępowania wyjaśniającego przeprowadzanego przez organy administracji orzekające w określonej sprawie nie jest więc ustalenie wszystkich okoliczności faktycznych łączących się ze sprawę, lecz okoliczności istotnych z punktu widzenia norm prawa materialnego mających w niej zastosowanie. Tym samym tylko nieustalenie, czy nierozważnie faktów rzeczywiście istotnych dla sprawy stanowi naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art.107 § 3 k.p.a. KGP odniósł się natomiast w sprawie do "fundamentalnej" kwestii i trafnie przyjął, że doszło do przedawnienia roszczenia Skarżącego o wypłatę wyrównania nagrody rocznej z tytułu zwolnienia ze służby. Prawidłowe było też podniesienie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że skoro decyzja K[...]P z [...] września 2014r. ostatecznie rozstrzygała o odmowie wypłaty Skarżącemu nagrody rocznej zasadne było w tym zakresie uchylenie przez KGP w zaskarżonej decyzji z [...] września 2018r. decyzji K[...]P z [...] lutego 2018r., w której również odmówiono wypłaty ww. nagrody rocznej i umorzenie postępowania, z uwagi na jego bezprzedmiotowość (art. 105 § 1 k.p.a.). W obrocie prawnym nie mogą pozostawać dwie decyzje organu pierwszej instancji rozpatrujące sprawę z tego samego wniosku Skarżącego i w zakresie tego samego żądania. Pozostawienie przez KGP w mocy decyzji K[...]P z [...] lutego 2018r. skutkowałoby jej wadą nieważności z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. - rozstrzygnięcie dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. KGP w zaskarżonej decyzji prawidłowo również wskazał, że decyzja K[...]P z [...] lutego 2018r. była w tym zakresie decyzją przedwczesną, gdyż zapadła jeszcze przed wydaniem ww. orzeczenia przez WSA w Warszawie o sygn. akt II SA/Wa 2055/17, który w wyniku sprzeciwu Skarżącego uchylił ww. decyzji KGP z [...] listopada 2017r., uchylającą ww. decyzję K[...]P z [...] września 2014r. Sąd stwierdza ponadto, że nie znalazł też podstaw do zakwestionowania stanowiska organu odwoławczego w zakresie umorzenia postępowania co do odmowy wypłaty Skarżącemu ustawowych odsetek od ww. należności: nagrody rocznej i wyrównania nagrody rocznej. Kwestia ta nie była, co wynika z wyżej wymienionego, prawomocnego i wiążącego w sprawie orzeczenia WSA w Warszawie z 22 marca 2018r. sygn. akt II SA/Wa 2055/17 przedmiotem rozpatrzenia przez K[...]P w ww. decyzji z [...] września 2014r., a Sąd wskazał ponadto, że "odsetki są świadczeniem ubocznym, zależnym od istnienia i wymagalności długu podstawowego". Sąd w ww. orzeczeniu podzielił ponadto pogląd wyrażony w wyroku NSA z 3 lutego 2015r. sygn. akt I OSK 1467/13 (publik. LEX nr 1956414), że droga administracyjna w przedmiocie dochodzenia odsetek przysługuje tam, gdzie przepis określonej pragmatyki służbowej przewiduje prawo do odsetek, a jednocześnie nie zarezerwował dla ich dochodzenia drogi przed sądem powszechnym. Mając na uwadze, że ustawa z 1990r. o Policji nie przewiduje prawa funkcjonariusza do odsetek, a niewypłacenie w terminie uposażenia funkcjonariuszowi Policji stanowi opóźnienie się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, uzasadniające na podstawie art. 481 § 1 k.c. żądanie odsetek przed sądem powszechnym, w sprawie właściwy pozostaje ten sąd. WSA w Warszawie w wiążącym w sprawie wyroku o sygn. akt II SA/Wa 2055/17 wskazał też, że "Skoro żądanie skarżącego o wypłatę odsetek nie ma oparcia w ustawie o Policji, to nie powinno też być przedmiotem rozstrzygnięcia decyzyjnego." KGP, wydając zaskarżoną decyzję i mając na względzie, że K[...]P w decyzji wydanej [...] lutego 2018r. rozstrzygnął po raz pierwszy o żądaniu Skarżącego w zakresie wypłaty ustawowych odsetek od nagrody rocznej i od jej wyrównania stwierdził, że żądanie Skarżącego z tego zakresu nie ma uzasadnienia w przepisach prawa administracyjnego. Sprawa o odsetki nie jest sprawą administracyjną, której rozpoznanie należy do właściwości organów administracyjnych. Postępowanie administracyjne w tym zakresie nie powinno być wszczęte ani prowadzone, z uwagi na bezprzedmiotowość. Koniecznym stało się więc uchylenie przez KGP w zaskarżonej decyzji ww. decyzji K[...]P z [...] lutego 2018r. i umorzenie postępowania w tym zakresie, jako bezprzedmiotowego w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. 3. Sąd, mając powyższe na względzie na mocy art. 151 w związku z art. 153 i art. 170 P.p.s.a., oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło