II SA/Wa 1710/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj (spr.), Sędziowie WSA Adam Lipiński, Piotr Borowiecki, Protokolant sekretarz sądowy Marcin Borkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi A. D. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie statusu osoby bezrobotnej oddala skargę. A. D. został zarejestrowany w Urzędzie Pracy [...] jako osoba bezrobotna w dniu [...]. 01.2014 r. Decyzją nr [...] z dnia [...].01.2014 r. Prezydent [...] orzekł o uznaniu A. D. z dniem [...].01.2014 r. za osobę bezrobotną oraz o przyznaniu prawa do zasiłku od dnia [...].01.2014 r. w wysokości 988,40 zł brutto miesięcznie w okresie pierwszych trzech miesięcy posiadania prawa do zasiłku oraz w wysokości 776,10 zł brutto miesięcznie w okresie kolejnych miesięcy posiadania prawa do zasiłku. Następnie decyzją nr [...] z dnia [...].11.2014 r. Prezydent [...] orzekł o wstrzymaniu wypłaty zasiłku dla bezrobotnych od dnia [...].11.2014 r. z powodu rozpoczęcia szkolenia oraz o przyznaniu A. D. prawa do stypendium w okresie odbywania szkolenia, od dnia [...].11.2014 r. w wysokości 120% zasiłku, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy miesięcznie, pod warunkiem, że miesięczny wymiar godzin szkolenia wynosi co najmniej 150 godzin; w przypadku niższego miesięcznego wymiaru godzin szkolenia wysokość stypendium ustala się proporcjonalnie, z tym że stypendium nie może być niższe niż 20% zasiłku, o którym mowa w art. 72 ust 1 pkt 1, a następnie decyzją nr [...] z dnia [...].12.2014 r. orzekł o utracie prawa do stypendium z dniem [...].12.2014 r. i wznowieniu wypłaty zasiłku dla bezrobotnych od dnia [...].12.2014 r., w związku z utratą prawa do stypendium, o którym mowa w art. 41 ust 1 ustawy. Decyzją nr [...] z dnia [...].02.2015 r. Prezydent [...] orzekł o utracie przez A. D. prawa do zasiłku od dnia [...].01.2015 r. z powodu upływu maksymalnego okresu jego pobierania. W dniu [...].08.2015 r. A. D. złożył w Urzędzie Pracy [...] pismo, w którym wnosił o wyrejestrowanie z dniem [...].08.2015 r. oraz kserokopię zaświadczenia z dnia [...].08.2015 r. wydanego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...] Oddział w [...], z którego wynika, że A. D. od dnia [...].05.2015 r. przysługuje renta z tytułu niezdolności do pracy. Decyzją nr [...] z dnia [...].09.2015 r. Prezydent [...] orzekł o utracie przez A. D. statusu osoby bezrobotnej z dniem [...].05.2015 r. z powodu nabycia renty z tytułu niezdolności do pracy. W dniu [...].07.2017 r. do Urzędu Pracy [...] wpłynęło pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Inspektorat [...] Oddział w [...] z dnia [...].07.2017 r. znak sprawy [...], z treści którego wynika, że A. D. została przyznana renta z tytułu niezdolności do pracy za okres od dnia [...].12.2013 do dnia [...].04.2015 r. W piśmie tym Zakład Ubezpieczeń Społecznych zwrócił się również o informację o kwocie nadpłaconego zasiłku, jeżeli w okresie od dnia [...].12.2013 r. do dnia [...].04.2015 r. pobierał zasiłek dla bezrobotnych. Decyzją nr [...] z dnia [...].08.2017 r. Prezydent [...] orzekł o pozbawieniu A. D. statusu osoby bezrobotnej od dnia [...].01.2014 r. do dnia [...].04.2015 r. oraz o pozbawieniu prawa do zasiłku od dnia [...].01.2014 r. do dnia [...].11.2014 r. oraz od dnia [...].12.2014 r. do dnia [...].01.2015 r. A. D. od powyższej decyzji Prezydenta [...] złożył odwołanie do Wojewody [...]. Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] września 2017 r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Organ wskazał, że zgodnie z art. 33 ust. 4 pkt. 1 cytowanej ustawy, starosta pozbawia statusu bezrobotnego nie spełnia warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2. Zgodnie zaś z art. 78 ust. 4 cytowanej ustawy w przypadku przyznania bezrobotnemu prawa do emerytury, świadczenia przedemerytalnego, renty z tytułu niezdolności do pracy lub służby, o której mowa w art. 71 ust. 2 pkt 1, renty szkoleniowej, renty socjalnej, zasiłku macierzyńskiego, zasiłku w wysokości zasiłku macierzyńskiego, zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego lub renty rodzinnej w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę na okres, w którym był bezrobotny, pozbawienie statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku następuje za okres, za który przyznano emeryturę, świadczenie przedemerytalne, rentę z tytułu niezdolności do pracy lub służby, o której mowa w art. 71 ust. 2 pkt 1, rentę szkoleniową, rentę socjalną, zasiłek macierzyński, zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego, zasiłek chorobowy, świadczenie rehabilitacyjne lub rentę rodzinną w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę. Wojewoda [...] po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego ustalił, że A. D. została przyznana renta z tytułu niezdolności do pracy za okres od dnia [...].12.2013 r. do dnia [...].04.2015 r. pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Inspektorat [...] Oddział w [...] znak sprawy [...] z dnia [...].07.2017 r. Mając na uwadze powyższe, organ uznał, że renta z tytułu niezdolności do pracy została przyznana stronie za okres wsteczny, i sięga okresu z chwili nabycia statusu bezrobotnego. Wojewoda [...] podkreślił, że w związku z uzyskaniem przez A. D. prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, Prezydent [...] zobowiązany był do wydania decyzji orzekającej o pozbawieniu statusu bezrobotnego od dnia [...].01.2014 r. do dnia [...].04.2015 r. i pozbawieniu prawa do zasiłku od dnia [...].01.2014 r. do dnia [...].11.2015 r. oraz od dnia [...].12.2014 r. do dnia [...].01.2015 r. Wskazano, że w stosunku do osób, które nabyły status osoby bezrobotnej, a następnie którym w okresie późniejszym przyznano prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy, obowiązuje przepis prawa materialnego regulujący takie sytuacje, a mianowicie art. 78 ust. 4 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1065 z późn. zm.). Powołany przepis wyraźnie stanowi, że w przypadku przyznania bezrobotnemu prawa m.in. do renty z tytułu niezdolności do pracy na okres, w którym był bezrobotny, pozbawienie statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku następuje za okres, za który przyznano rentę z tytułu niezdolności. Przepis ten ma charakter bezwzględnie obowiązujący i nie przyznaje organom administracji publicznej uprawnień do uznaniowego rozstrzygania w zakresie zasiłku przyznawanego bezrobotnym. Wskazano też, że zgodnie z art. 33 ust. 1 pkt 4 powyższej ustawy, Starosta pozbawia statusu bezrobotnego, który nie spełnia warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2. Przepis art. 2 ust. 1 pkt 2 zawiera definicję bezrobotnego, enumeratywnie wyliczając przesłanki potrzebne do przyznania takiego statusu. Z zapisu art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. c, wynika możliwość przyznania statusu bezrobotnego m.in. osobie, która nie nabyła prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Żaden przepis nie przyznaje trwale statusu bezrobotnego, stąd możliwe jest jego pozbawienie. Jak wskazano wyżej, przepis art. 78 ust. 4 ustawy o promocji zatrudnienia przewiduje, jako skutek spełnienia się przesłanek w nim zawartych, pozbawienie statusu bezrobotnego oraz prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Skargę od powyższej decyzji wywiódł do tutejszego Sądu A. D. Zaskarżonej decyzji zarzucił, iż Wojewoda [...] błędnie i niezgodnie z prawem pozbawił go statusu bezrobotnego i zasiłku dla bezrobotnego. Wniósł o wstrzymanie wykonania w całości zaskarżonej decyzji do czasu zakończenia sprawy przed Sądem ponieważ wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować zabranie mu środków pieniężnych do życia. W uzasadnieniu wyjaśnił, że w okresie kiedy pobierał zasiłek dla bezrobotnych było to jego jedynie świadczenie, z tych pieniędzy opłacał jedzenie, czynsz, leki, w tym okresie nie miał prawa do innych świadczeń. Przez 5 lat walczył przed Sądem o należna mu rentę, która w końcu została mu przyznana. Według skarżącego nie powinno być tak iż po 5 latach procesu zostaje odebrany mu zasiłek dla bezrobotnych, który przysługiwał mu w okresie od dnia [...].01.2014 r. do dnia [...].01.2015 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając przedmiotową decyzję według powyższych kryteriów, uznać należy, iż nie narusza ona prawa. W realiach faktycznych niniejszej sprawy jej istota sprowadzała się do oceny tego, czy osoba uprawniona do renty z tytułu niezdolności do pracy może równocześnie posiadać status osoby bezrobotnej. Powyższa problematyka została uregulowana w art. 78 ust. 4 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Zgodnie z brzmieniem powołanej normy prawnej w przypadku przyznania bezrobotnemu prawa do emerytury, świadczenia przedemerytalnego, renty z tytułu niezdolności do pracy lub służby, o której mowa w art. 71 ust. 2 pkt 1, renty szkoleniowej, renty socjalnej, zasiłku macierzyńskiego, zasiłku w wysokości zasiłku macierzyńskiego, zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego lub renty rodzinnej w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę na okres, w którym był bezrobotny, pozbawienie statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku następuje za okres, za który przyznano emeryturę, świadczenie przedemerytalne, rentę z tytułu niezdolności do pracy lub służby, o której mowa w art. 71 ust. 2 pkt 1, rentę szkoleniową, rentę socjalną, zasiłek macierzyński, zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego, zasiłek chorobowy, świadczenie rehabilitacyjne lub rentę rodzinną w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę. Treść zacytowanej wyżej regulacji prawnej w sposób jednoznaczny stanowi, że nie jest możliwe równoczesne korzystanie z prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy i z uprawnień wynikających ze statusu bezrobotnego. Ustawodawca w sposób stanowczy stwierdził bowiem konieczność pozbawienia danej osoby statusu bezrobotnego za okres, za który przyznano tej, konkretnej osobie m.in. rentę z tytułu niezdolności do pracy. Niezależnie od powyższej regulacji, omawiając istotę niniejszej sprawy należy również odnieść się do treści art. 2 ust. 1 omawianej ustawy stanowiącej, że ilekroć w ustawie jest mowa o bezrobotnym – oznacza to osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 1 i 2 lit. a–g, lit. i, j, l oraz osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 2 lit. ha, która bezpośrednio przed rejestracją jako bezrobotna była zatrudniona nieprzerwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres co najmniej 6 miesięcy, oraz osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 3 i 4, niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub w danej służbie albo innej pracy zarobkowej albo jeżeli jest osobą niepełnosprawną, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, nieuczącą się w szkole, z wyjątkiem uczącej się w szkole dla dorosłych lub przystępującej do egzaminu eksternistycznego z zakresu programu nauczania tej szkoły lub w szkole wyższej, gdzie studiuje na studiach niestacjonarnych, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. W tym przepisie ustawodawca poza różnymi kryteriami jakie musi spełniać osoba bezrobotna wskazał m.in. to, iż osoba taka musi być zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia. Tego typu zapis w sposób oczywisty wyklucza więc z kręgu potencjalnych bezrobotnych osoby, które nie są zdolne do podjęcia zatrudnienia, a wiec m.in. osoby, którym przyznano renty z tytułu niezdolności do pracy. Nie wymaga zaś żadnego dowodu okoliczność, że renta z tytułu niezdolności do pracy, przyznawana jest wyłącznie osobom, które z jakiś zdrowotnych powodów, nie mogą podjąć zatrudnienia. Skoro zaś dana osoba nie jest zdolna – np. z uwagi na stan zdrowia – do podjęcia zatrudnienia, to jest to równoznaczne z tym, że nie może posiadać statusu osoby bezrobotnej. Niezdolność do pracy wyklucza bowiem ostatecznie możliwość posiadania statusu bezrobotnego. Przenosząc powyższe na realia niniejszej sprawy wskazać należało, iż okolicznością niesporną jest, że skarżącemu przyznano rentę z tytułu niezdolności do pracy (k. 24 akt adm.). Okolicznością niekwestionowaną na żądnym etapie postępowania ani przez skarżącego, ani przez jego profesjonalnego pełnomocnika było to, że wysokość przyznanej renty przekracza połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę. Powyższe sprawia więc, że organ nie tylko mógł, ale wręcz musiał wydać skarżoną decyzję i pozbawić stronę statusu bezrobotnego za okres, za który skarżący otrzymał rentę z tytułu niezdolności do pracy. Jak to już bowiem wyjaśniono wyżej, przepisy prawa uniemożliwiają łączenie statusu rencisty z tytułu niezdolności do pracy ze statusem bezrobotnego. Co się tyczy podnoszonych w skardze i na rozprawie twierdzeń, że skarżona decyzja może spowodować w przyszłości konieczność zwrotu kwoty zasiłku pobranego równolegle z rentą, tutejszy Sąd nie mógł się nimi zajmować, gdyż wykraczały one poza zakres przedmiotowy niniejszej sprawy. Skarga nie dotyczyła bowiem decyzji zarządzającej zwrot nienależnie pobranej kwoty zasiłku dla bezrobotnych. W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze, oraz uznając iż organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy, oraz iż przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.).