II SA/Wa 1714/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Danuta Kania (spr.) Sędziowie WSA: Sędzia WSA Olga Żurawska-Matusiak Sędzia WSA Sławomir Antoniuk po rozpoznaniu w dniu 06 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. D. o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Anny Mierzejewskiej od orzekania w sprawie II SA/Wa 1714/12 ze skargi J. D. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji emerytalnych postanawia oddalić wniosek. Na rozprawie przeprowadzonej w dniu 24 października 2013 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 1714/12 ze skargi J. D. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji emerytalnych, skarżący J. D. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Anny Mierzejewskiej od udziału ww. sędziego w przedmiotowej sprawie, argumentując powyższe nieuczciwym i nierzetelnym orzekaniem przez wymienionego sędziego we wcześniejszych sprawach ze skarg skarżącego i możliwością kłamstwa w rozpoznawanej sprawie. W dniu 05 listopada 2013 r. sędzia WSA Anna Mierzejewska złożyła pisemne oświadczenia, że po jej stronie nie zachodzą przesłanki przewidziane w art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej: ppsa, wyłączające ją od rozpoznania sprawy o sygn. akt II SA/Wa 1714/12 oraz, że nie istnieją także inne okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości, co do jej bezstronności w tej sprawie (art. 19 ppsa). Przedmiotowe oświadczenie znajduje się w aktach sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 18 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki (art. 18 § 1 pkt 1 ww. ustawy); swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia (art. 18 § 1 pkt 2 ww. ustawy); osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli (art. 18 § 1 pkt 3 ww. ustawy); w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron (art. 18 § 1 pkt 4 ww. ustawy); w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą (art. 18 § 1 pkt 5 ww. ustawy); w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznawanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator (art. 18 § 1 pkt 6 ww. ustawy); dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie (art. 18 § 1 pkt 6a); w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej (art. 18 § 1 pkt 7 ww. ustawy). Również sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (§ 3 ww. art.). Jednocześnie zgodnie z treścią art. 19 powołanej ustawy, niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Wniosek o wyłączenie sędziego strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia (art. 20 § 1 ppsa). Strona, która przystąpiła do rozprawy, powinna uprawdopodobnić ponadto, że przyczyna wyłączenia dopiero później powstała lub stała się jej znana (art. 20 § 2 ppsa). Należy podkreślić, iż przewidziane w powołanym przepisie ograniczenia odnoszą się do wyłączenia sędziego na podstawie art. 19 ppsa, albowiem wniosek o wyłączenie sędziego z przyczyn określonych w art. 18 ppsa może być zgłoszony w każdym stadium postępowania (patrz: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, B. Dauter i inni, Wydanie II, s. 58.) W rozpoznawanej sprawie skarżący wniosek o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Anny Mierzejewskiej, jak wynika z protokołu rozprawy z dnia 24 października 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 1714/12, zgłosił ustnie do protokołu posiedzenia w dniu 24 października 2013 r., podając, jako przyczynę uzasadniającą wyłączenie, orzekanie przez wymienionego sędziego - w sposób nieuczciwy i nierzetelny - we wcześniejszych sprawach ze skarg skarżącego i możliwość kłamstwa w rozpoznawanej sprawie. Skarżący oświadczył, że sędzia Anna Mierzejewska "rozpoznaje jego sprawy od początku powstania Sądu i nigdy nie uczyniła tego uczciwie, rzetelnie, a wręcz przeciwnie, jak profesor Rońda". Zdaniem J. D.: "w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 2651/04 sędzia WSA Anna Mierzejewska blefowała, że skarżący nie wskazał podstaw do wznowienia postępowania. Następna sprawa o sygnaturze akt II SA/Wa 303/09 również została osądzona nierzetelnie. Pani Przewodnicząca wyznaczając skład orzekający manipuluje składem". Skarżący podniósł, iż "był przygotowany do złożenia innego oświadczenia i że musiał poszukać w swoich "papierach", aby ustalić, że inni sędziowie również powinni zostać wyłączeni z niniejszej sprawy". Skarżący wskazał, że "w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 303/09 Pani Sędzia Anna Mierzejewska blefowała, że jest niedopuszczalna skarga na czynności funkcjonariuszy resortu Ministerstwa Obrony Narodowej". Skarżący oświadczył także, że "jeżeli Pani Przewodnicząca blefuje przez tyle lat w jego sprawach, to i w tej będzie kłamać". Z oświadczenia złożonego przez sędziego WSA Annę Mierzejewską w dniu 05 listopada 2013 r. wynika, że nie istnieje żadna okoliczność, która mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jej bezstronności w sprawie. Dokonana przez tutejszy Sąd analiza spraw ze skarg J. D., rozpoznawanych z udziałem sędziego WSA Anny Mierzejewskiej, jako sędziego sprawozdawcy, toczących się przed WSA w Warszawie, pokazuje, poza rozpoznawaną sprawą, na sprawy zarejestrowane pod następującymi sygn. akt: II SA/Wa 2249/04, II SA/Wa 2250/04, II SA/Wa 2251/04, II SA/Wa 2651/04, II SAB/Wa 79/08, II SA/Wa 303/09. W pierwszej ze spraw wskazanych przez skarżącego we wniosku o wyłączenie sędziego - w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 2651/04 - ww. sędzia brała udział w wydaniu postanowienia z dnia 07 lipca 2005 r. odrzucającego skargę J. D. o wznowienie postępowania w sprawie ze skargi ww. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] marca 2003 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności i wznowienia postępowania zakończonej wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 18 lutego 2004 r. sygn. akt II SA 1421/03. Z kolei sprawa o sygn. akt II SA/Wa 303/09 dotyczyła skargi J. D. na czynności funkcjonariuszy resortu obrony narodowej. Przepis art. 19 ppsa reguluje przypadek wyłączenia sędziego ze względu na istnienie przesłanki o tzw. względnym charakterze. Oznacza to konieczność oceny każdego konkretnego przypadku. Ustawodawca posługując się pojęciem "okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności", nałożył na sąd obowiązek zbadania, czy owa okoliczność w danej sprawie rzeczywiście istnieje. Wobec braku w tym zakresie kryteriów ustawowych, sąd musi kierować się zasadami doświadczenia życiowego, mając na uwadze fakt, że – zgodnie z art. 21 i art. 22 § 2 powołanej ustawy – przede wszystkim do sędziego należy ocena, czy będzie mógł obiektywnie i bez skrępowania rozpoznać sprawę i wydać w niej orzeczenie. Ustawa nakłada również obowiązek na stronę postępowania, w postaci konieczności uprawdopodobnienia przyczyny wyłączenia. Rozpoznając sprawę należało ustalić, czy zachodzą takie okoliczności, które w sytuacji konkretnego sędziego mogą budzić uzasadnione wątpliwości, co do wydania przez niego orzeczenia opartego na obiektywnych przesłankach. W ocenie Sądu, podnoszone przez skarżącego okoliczności nie wywołują uzasadnionej wątpliwości, co do bezstronności powołanego sędziego w niniejszej sprawie. Podniesiony przez skarżącego zarzut, że sędzia WSA Anna Mierzejewska, orzekając we wcześniejszych sprawach ze skarg skarżącego, czyniła to w sposób nieuczciwy, nierzetelny, blefując, co rodzi obawę kłamstwa w rozpoznawanej sprawie, stanowi przejaw subiektywnych odczuć skarżącego i nie może wskazywać na przesłankę braku bezstronności powołanego sędziego. Samo przeświadczenie o nieuczciwości, nierzetelności oraz kłamstwie sędziego nie stanowi przesłanki wyłączenia i nie uzasadnia realnej obawy co do jego bezstronności. Podawany przez skarżącego zarzut może być ewentualnie podstawą do wniesienia przez stronę stosownego środka zaskarżenia od wydanych orzeczeń, natomiast nie może stanowić przesłanki do wyłączenia sędziego w innej sprawie. Ocena wydanych przez sędziego orzeczeń pod względem ich zgodności z przepisami prawa procesowego oraz prawidłowego stosowania prawa materialnego, należy do sądu wyższej instancji, tj. Naczelnego Sądu Administracyjnego, w ramach kontroli instancyjnej. Stronie postępowania sądowoadministracyjnego przysługują środki odwoławcze, za pomocą których możliwe jest kwestionowanie orzeczeń sądu. Zatem w niniejszej sprawie, zdaniem Sądu, skarżący nie uprawdopodobnił, że istnieją okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość, co do bezstronności wymienionego sędziego WSA w Warszawie w niniejszej sprawie. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 22 § 1 i § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.