II SA/Wa 172/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung, Sędziowie WSA Bronisław Szydło (spr.), Ewa Pisula-Dąbrowska, Protokolant Marek Kozłowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi I. J. na decyzję Ministra Edukacji i Nauki z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu Minister Edukacji i Nauki decyzją z dnia [...] listopada 2005 r. znak: [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 9b ust. 7 pkt 3 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (tekst jednolity: Dz. U. z 2003 r. Nr 118, poz. 1112 z późn. zm.), utrzymał w mocy decyzję [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] lipca 2005 r. znak: [...], wydaną na podstawie art. 9b ust. 6 w związku z art. 9b ust. 1 ustawy – Karta Nauczyciela, odmawiającą I. J. nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego. W uzasadnieniu podał, że zgodnie z art. 9b ust. 1 pkt 3 w związku z art. 9 ust. 1 pkt 1 i ust. 1a oraz ust. 3 ustawy – Karta Nauczyciela, warunkiem nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego nauczycielowi zatrudnionemu w szkole jest: ─ spełnianie wymagań kwalifikacyjnych, ─ odbycie stażu zakończonego pozytywną oceną dorobku zawodowego, ─ uzyskanie akceptacji komisji kwalifikacyjnej po dokonaniu analizy dorobku zawodowego nauczyciela i przeprowadzonej rozmowie. Nauczycielowi, który nie spełnia tych warunków organ sprawujący nadzór pedagogiczny odmawia nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego w drodze decyzji administracyjnej. I. J. ur. [...] marca 1965 r., legitymuje się dyplomem ukończenia w 1989 r. studiów magisterskich w [...] Szkole [...] w C. na Wydziale Humanistyczno-Pedagogicznym, kierunek Pedagogika w zakresie pedagogiki opiekuńczej, a ponadto w roku 2001 ukończyła również na tej uczelni studia podyplomowe – dwusemestralne, z wynikiem bardzo dobrym, w zakresie nauczania i wychowania integracyjnego z terapią pedagogiczną. Aktem Nadania z dnia [...] kwietnia 2000 r. nr [...] Prezydent Miasta C. nadał tej nauczycielce stopień awansu zawodowego nauczyciela mianowanego, stwierdzając posiadanie przez nią kwalifikacji do zatrudnienia w szkołach podstawowych, gimnazjach i szkołach ponadgimnazjalnych. Pani I. jest zatrudniona w Szkole Podstawowej [...] w C. od dnia 1 września 1994 r., początkowo na stanowisku nauczyciela- wychowawcy w świetlicy szkolnej, następnie w okresie od 1 września 2000 r. jest zatrudniona w charakterze nauczyciela kształcenia zintegrowanego w pełnym wymiarze godzin dydaktycznych. Od 1 września 2000 r. do 31 sierpnia 2003 r. była wychowawcą klasy integracyjnej. W okresie od 1 września 2001 r. do 31 maja 2004 r. odbywała staż na nauczyciela dyplomowanego, zakończony pozytywna oceną dyrektora szkoły – wydaną na podstawie art. 9c ust. 6, 8, 9 ustawy – Karta Nauczyciela. W ocenie [...] Kuratora Oświaty p. I. J. nie spełnia wymagań kwalifikacyjnych do zajmowania stanowiska nauczyciela kształcenia zintegrowanego i dlatego decyzją z dnia 25 lipca 2005 r. odmówił jej nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego. W ocenie Ministra Edukacji Narodowej, kierunek studiów magisterskich – specjalność pedagogika – wychowawcza, które ukończyła skarżąca nie daje jej wystarczającej wiedzy merytorycznej z zakresu kształcenia zintegrowanego w klasach I-III. Takiej wiedzy nie uzyskała po ukończeniu studiów podyplomowych w zakresie nauczania i wychowania integracyjnego z terapią pedagogiczną, które ukończyła w 2001 r., a ukończony przez nią kurs doskonalenia zawodowego nauczycieli w zakresie nauczania zintegrowanego w szkole podstawowej, był jedynie formą doskonalenia zawodowego i także nie przyznaje jej uprawnień do zajmowania stanowiska nauczyciela kształcenia zintegrowanego. Zdaniem Ministra, ukończone przez p. I. J. studia pedagogiczne, studia podyplomowe, kursy doskonalenia zawodowego i dotychczasowe zatrudnienie, upoważniają do zatrudnienia na stanowisku wychowawcy w świetlicy szkoły podstawowej z dziećmi klas I-III. Dlatego też, podzielając stanowisko [...] Kuratora Oświaty w zakresie braku kwalifikacji zawodowych p. I. J. do zajmowanego stanowiska nauczyciela kształcenia zintegrowanego, utrzymał w mocy jego decyzję o odmowie tej nauczycielce nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie I. J. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji [...] Kuratora Oświaty, zarzucając, że te organy decyzyjne bezpodstawnie przyjęły, że ukończone przez nią studia pedagogiczne i późniejsze szkolenia dają jej tylko prawo do pomocy dzieciom w świetlicy szkolnej Podkreśliła, że studia z pedagogiki opiekuńczo-wychowawczej były zawsze zbliżone do pedagogiki wczesnoszkolnej czy uprzedniego nauczania początkowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie należy zaznaczyć, że zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Innymi słowy, sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Rozpatrując skargę p. I. J. pod tym kątem, Sąd uznał, że skarga ta zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy – Karta Nauczyciela, stanowisko nauczyciela może zajmować osoba, która posiada wyższe wykształcenie z odpowiednim przygotowaniem pedagogicznym i podejmuje pracę na stanowisku, do którego są to wystarczające kwalifikacje. Ustalenia, czy kierunek studiów, którego ukończeniem legitymuje się nauczyciel ubiegający się o awans zawodowy jest zbliżony z nauczanym przedmiotem lub rodzajem prowadzonych zajęć, do dnia 7 października 2002 r. dokonywał dyrektor szkoły, zgodnie z § 1 pkt 3 wydanego na podstawie art. 9 ust. 2 ustawy – Karta Nauczyciela rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 października 1991 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia (Dz. U. Nr 98, poz. 433 z późn. zm.), a po tej dacie od 8 października 2002 r., ustaleń takich dokonuje kurator oświaty – zgodnie z § 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 10 września 2002 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli mniemających wyższego wykształcenia lub skończonego zakładu kształcenia nauczycieli (Dz. U. Nr 155, poz. 1288). Z przepisów tych wynika, że ocena (dyrektora szkoły, a od 8 października 2002 r. kuratora oświaty), czy kierunek studiów nauczyciela jest zbliżony z nauczanym przedmiotem lub rodzajem prowadzonych zajęć, jest wiążąca dla organu wydającego decyzję. Nie mniej jednak ocena taka powinna być uzasadniona poprzez wykazanie powodów, które przyczyniły się do jej wydania. Z uzasadnienia decyzji wydanej na podstawie takiej oceny, zwłaszcza odmownej, powinno wynikać jakimi przesłankami kierował się organ, odmawiając uznania nauczycielowi kierunku studiów za zbliżony do nauczanego przedmiotu lub rodzaju prowadzonych zajęć. Adresat tej decyzji, poprzez odwołanie do organu wyższego stopnia, który z mocy art. 9h ustawy – Karta Nauczyciela, sprawuje nadzór nad czynnościami podejmowanymi w postępowaniu o nadanie nauczycielowi stopnia awansu zawodowego, może zakwestionować brak należytej i pełnej oceny, co jest wadą postępowania kwalifikacyjnego. Treść obydwu zaskarżonych decyzji nie pozwala na ustalenie spełnienia jakich warunków przez skarżącą oczekiwał [...] Kurator Oświaty, aby uznać, że posiada ona wystarczające kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela kształcenia zintegrowanego. Należy w tym miejscu zaznaczyć, że w świetle postanowień § 8 pkt 6 (wydanego na podstawie art. 9g ust. 10 ustawy – Karta Nauczyciela) rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 3 sierpnia 2000 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli (Dz. U. Nr 70, poz. 825) – obecnie § 11 pkt 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 grudnia 2004 r. (Dz. U. z 2004 r. Nr 260, poz. 2523) [...] Kurator Oświaty był zobowiązany wskazać skarżącej szczegółowo stwierdzone braki w dostarczonej przez nią dokumentacji do wniosku o nadanie stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego. Jak wynika z załączonej do akt sprawy dokumentacji, pismem z dnia 5 lipca 2004 r. adresowanym do skarżącej stwierdził jedynie brak dokumentu posiadania przez nią kwalifikacji do prowadzenia zajęć z zakresu kształcenia zintegrowanego w szkole podstawowej. Treść uzasadnień zaskarżonych decyzji nie pozwala na wyjaśnienie przyczyn, dla których organy I i II instancji uznały, że skarżąca mimo legitymowania się ukończeniem magisterskich studiów pedagogicznych, studiów podyplomowych dwusemestralnych w zakresie nauczania i wychowania integracyjnego z terapią pedagogiczną, kursu doskonalenia zawodowego "Nauczanie zintegrowane w szkole podstawowej", posiadania stopnia nauczyciela mianowanego, może tylko zajmować stanowisko wychowawcy w świetlicy szkolnej. Jakim więc powinna legitymować się wykształceniem, aby takie wykształcenie organ mógł uznać za zbliżone z nauczanym przez skarżącą przedmiotem – kształcenia zintegrowanego w szkole podstawowej. Pominięcie przez organy wydające zaskarżone decyzje tej jakże istotnej kwestii, świadczy bezspornie o naruszeniu art. 9b ust. 1 ustawy – Karta Nauczyciela w związku z § 1 ust. 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 10 września 2002 r. Z przytoczonych wyżej powodów zaskarżone decyzje należało uchylić na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), a na podstawie art. 152 tej ustawy uznać, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.