II SA/Wa 1724/08
WyrokWSA w Warszawie2009-02-26
Skład orzekający: Ewa Kwiecińska, Iwona Dąbrowska, Andrzej Kołodziej
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek wyjaśnienia rzeczywistej woli strony, gdy charakter jej pisma budzi wątpliwości, a w szczególności, czy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy może być traktowany jako wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma obowiązek wyjaśnienia rzeczywistej woli strony, jeśli charakter jej pisma budzi wątpliwości. W sytuacji, gdy strona wskazuje na brak winy w uchybieniu terminu i podnosi fakt długotrwałego leczenia, organ powinien rozważyć, czy nie ubiega się ona o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, zamiast od razu oceniać zachowanie terminu. Naruszenie tej zasady, wynikającej z art. 9 i art. 64 § 2 k.p.a., może mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Prezes Rady Ministrów postanowieniem z dnia [...] października 2008 r. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia przez J. S. wniosku o ponowne rozpatrzenie decyzji z dnia [...] maja 2008 r. dotyczącej odmowy przyznania świadczenia specjalnego. Skarżący wniósł skargę do WSA w Warszawie, zarzucając naruszenie prawa i niewłaściwe wyjaśnienie okoliczności faktycznych. Skarżący domagał się uchylenia postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie i stwierdził, że nie podlega ono wykonaniu w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska (spr.), Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska, WSA Andrzej Kołodziej, Protokolant Mateusz Rogala, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2009 r. sprawy ze skargi J. S. na postanowienie Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] października 2008 r. [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości.
Postanowieniem z dnia [...] października 2008 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), Prezes Rady Ministrów stwierdził uchybienie terminu do wniesienia przez J. S. wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia specjalnego.
W uzasadnieniu postanowienia Prezes Rady Ministrów podniósł, że zgodnie z art. 127 § 3 k.p.a. stronie niezadowolonej z decyzji przysługuje prawo do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. Organ wyjaśnił, że decyzja z dnia [...] maja 2008 r., którą Prezes Rady Ministrów odmówił [...] świadczenia specjalnego, została doręczona skarżącemu w dniu 10 czerwca 2008 r., a wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy strona złożyła w dniu 20 października 2008 r., czyli z uchybieniem czternastodniowego terminu.
Ww. postanowienie stało się przedmiotem skargi [...] wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania. Prezesowi Rady Ministrów zarzucił, że decyzja została wydana z naruszeniem prawa tak co do podstawy prawnej rozstrzygnięcia, jak i poczynionych ustaleń faktycznych. Wskazał, że organ odstąpił od wyjaśnienia wszelkich istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności faktycznych, niewłaściwie pouczył stronę o przysługujących jej w toku postępowania uprawnieniach i nie wziął pod uwagę, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy stanowił samodzielną podstawę do wszczęcia postępowania administracyjnego.
W odpowiedzi na skargę Prezes Rady Ministrów wniósł o jej odrzucenie.
Uzasadniając tak zajęte stanowisko procesowe podniósł, że decyzja z dnia [...] maja 2008 r. stała się prawomocna, a zatem stanowisko skarżącego, według którego złożony wniosek był w istocie żądaniem o ponowne wszczęcie postępowania w przedmiocie przyznania świadczenia specjalnego był całkowicie błędny. Zaznaczył, że przepisy k.p.a. przewidują jedynie możliwość wznowienia postępowania i to w ściśle określonych przypadkach w art. 145 k.p.a. Jednocześnie stwierdził, że wobec niesprecyzowanego, ogólnikowego wniosku z dnia 20 października 2008 r., w którym, jak podał w skardze [...], zażądał on ponownego wszczęcia postępowania, organ mógł odnieść się wyłącznie do kwestii niezachowania terminu do zgłoszenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd, stosownie do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Analizując sprawę pod tym kątem Sąd stwierdził, że skarga jest zasadna.
Podstawowe znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy ma treść wniosku skarżącego z dnia 20 października 2008 r., który to wniosek organ uznał za wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Niewątpliwie zasadne było uznanie powyższego pisma za wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, ponieważ skarżący wyraził swoje niezadowolenie z wydanej decyzji podając jej numer oraz wniósł "o ponowne rozpoznanie jego prośby".
Natomiast organ nie ustalił żądania skarżącego zawartego w pozostałej części pisma. Jak wynika z treści powołanego pisma, [...] powołał się na okoliczność braku winy w, jak stwierdził, "niezłożeniu wniosku w sprawie odwołania" oraz wskazał, że od tego momentu do dnia sporządzenia wniosku wymagał stałej opieki medycznej.
Stosownie zaś do art. 63 § 2 k.p.a., podanie wnoszone do organu administracji publicznej powinno zawierać co najmniej, wskazanie osoby, od której pochodzi, jej adres i żądanie oraz czynić zadość innym wymaganiom określonym w przepisach szczególnych. Należy przy tym zauważyć, że co prawda wskazanie żądania wyznacza przedmiot postępowania i organ administracji publicznej nie jest władny do zmiany jego kwalifikacji prawnej, a o tym jaki charakter ma pismo strony decyduje sama strona, to jednak jeśli charakter pisma budzi wątpliwości, organ administracji ma obowiązek wyjaśnić rzeczywistą wolę strony (por. B. Adamiak, J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz", 8. wyd., C.H. Beck, W-wa 2006 r., str. 363). Obowiązek ten ciąży na organie w oparciu o wyrażoną w art. 9 k.p.a. zasadę udzielania stronie informacji faktycznej i prawnej, a w przypadku nieprecyzyjnego sformułowania żądania jest uzupełniany treścią art. 64 § 2 k.p.a. W myśl tego ostatniego przepisu, jeżeli podanie nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania.
Z akt administracyjnych nie wynika, aby organ dopełnił tego obowiązku. Po zapoznaniu się z treścią wniosku z dnia 20 października 2008 r., organ nie podjął bowiem żadnych czynności mających na celu w szczególności ustalenie, czy skarżący wskazując w złożonym wniosku na brak swojej winy w uchybieniu terminu i podnosząc fakt długotrwałego leczenia nie ubiegał się w istocie o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zamiast tego organ od razu przystąpił do oceny zachowania przez stronę terminu do złożenia środka zaskarżenia i wydał w tym zakresie ostateczne rozstrzygnięcie.
Biorąc powyższe pod uwagę, w ocenie Sądu, orzekający w sprawie organ dopuścił się naruszenia przepisu art. 9 i art. 64 § 2 k.p.a., a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w punkcie 1 wyroku. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonego postanowienia w całości Sąd orzekł w punkcie 2 wyroku, na podstawie art. 152 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło