II SA/Wa 1725/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Pisula – Dąbrowska, Sędziowie WSA Ewa Grochowska - Jung (spr.), WSA Adam Lipiński, Protokolant Maria Zawada, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi W. T. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby - oddala skargę Komendant Główny Straży Granicznej rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] maja 2009 r., wydanym na podstawie art. 45 ust. 3 i art. 49 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz. U. z 2005 r. Nr 234, poz. 1997 ze zm.), z dniem [...] lipca 2009 r. zwolnił W. T. ze służby stałej w Straży Granicznej. W uzasadnieniu przedmiotowego rozkazu personalnego organ podał, że powodem zwolnienia funkcjonariusza ze służby była jego prośba o zwolnienie ze służby z dniem [...] lipca 2009 r., która wpłynęła w dniu [...] maja 2009 r. Pismem z dnia [...] lipca 2009 r. W. T. złożył do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji odwołanie od ww. rozkazu personalnego, wnosząc o zmianę podstawy prawnej jego zwolnienia ze służby. Powyższe argumentował wydaniem w dniu [...] lipca 2009 r. przez Rejonową Komisję Lekarską Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w S. orzeczenia nr [...] o jego całkowitej niezdolności do służby w Straży Granicznej. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, po rozpatrzeniu przedmiotowego odwołania, uznając, że brak jest podstaw do jego rozpoznania, zgodnie z żądaniem strony, decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej daty zwolnienia ze służby, ustalił nowy termin zwolnienia ze służby na dzień [...] sierpnia 2009 r., a w pozostałym zakresie utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wyjaśnił, iż odwołującemu się rozkaz personalny nr [...] Komendanta Głównego Straży Granicznej doręczono w dniu [...] czerwca 2009 r., a odwołanie od przedmiotowego rozkazu złożył w dniu [...] lipca 2009 r. Minister wskazał, że z treści przepisu art. 45 ust. 3 ustawy o Straży Granicznej, stanowiącego podstawę materialnoprawną zaskarżonego rozkazu, wynika, że zgłoszenie pisemnego żądania o zwolnienie ze służby wywołuje ten skutek, że funkcjonariusz musi być zwolniony ze służby w terminie zakreślonym tym przepisem. W. T., występując w dniu [...] maja 2009 r. z wnioskiem o zwolnienie ze służby, określił termin zwolnienia na dzień [...] lipca 2009 r. Organ dodał, że żądanie takie jest oświadczeniem woli, do którego mają zastosowanie przepisy Kodeksu cywilnego, z których wynika, że uchylenie się od skutków prawnych takiego oświadczenia dopuszczalne jest tylko w ściśle określonych przypadkach, gdy zachodzi jedna z wad oświadczenia woli określona w art. 82-88 Kodeksu cywilnego. Wskazał, że odwołujący się nie przedstawił dowodów, że złożone przez niego oświadczenie woli, zawierające wniosek o rozwiązanie z nim stosunku służbowego, można było uznać za nieważne z przyczyn wskazanych w ww. przepisach Kodeksu cywilnego. Natomiast orzeczenie o całkowitej niezdolności do służby zostało wydane przez Rejonową Komisję Lekarską MSWiA przy [...] Oddziale Straży Granicznej w dniu [...] lipca 2009 r., a zatwierdzone przez Okręgową Komisję Lekarską przy Komendzie Głównej Straży Granicznej w dniu [...] lipca 2009 r. Minister wyjaśnił, że z akt sprawy wynika, iż w dniu wydania przez Komendanta Głównego Straży Granicznej rozkazu personalnego nr [...] nie funkcjonowało w obrocie prawnym orzeczenie komisji lekarskiej, które pozwalałoby na przyjęcie podstawy prawnej określonej w art. 45 ust. 1 pkt 1 ustawy o Straży Granicznej. Organ odwoławczy zaznaczył, że wbrew opinii skarżącego, uzyskanie prawomocnego orzeczenia komisji lekarskiej o całkowitej niezdolności do służby nie może stanowić przyczyny do zmiany prawidłowej decyzji wydanej na skutek pisemnego wystąpienia ze służby. Organ wyjaśnił, że przedmiotem postępowania odwoławczego jest ponowne rozpatrzenie sprawy administracyjnej rozstrzygniętej decyzją organu I instancji, a organ odwoławczy nie może zmienić rodzaju sprawy, w związku z czym w postępowaniu odwoławczym może rozpoznać i rozstrzygnąć tylko tożsamą pod względem podmiotowym i przedmiotowym sprawę, nie może również rozszerzyć zakresu sprawy oraz orzec w zakresie innym, niż uczynił to organ pierwszoinstancyjny. Dodał, że zmiana podstawy materialnoprawnej rozstrzygnięcia prowadziłaby do zmiany przedmiotowej tożsamości sprawy, w związku z czym żądanie odwołującego się, dotyczące zmiany trybu zwolnienia ze służby, organ uznał za wykraczające poza zakres przedmiotowy zaskarżonej decyzji. Minister wyjaśnił, że odwołanie skarżącego wstrzymuje wykonanie decyzji, w związku z czym ustala się nową datę zwolnienia ze służby na czas podjęcia decyzji przez organ II instancji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie W. T. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji z powodu rażącego naruszenia zasad postępowania administracyjnego wskazanych w art. 130 § 4, poprzez przyjęcie, że rozkaz personalny z dnia [...] maja 2009 r. nie podlegał wykonaniu przed terminem do wniesienia odwołania i zmianę terminu decyzji już wykonanej oraz naruszenie art. 139 k.p.a. poprzez pogorszenie jego sytuacji materialnej. Bowiem zmiana terminu zwolnienia ze służby spowodowała obniżenie podstawy wymiaru jego emerytury. W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne. Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego naruszenia art. 130 k.p.a., poprzez fakt, że w decyzji ostatecznej organu dokonano zmiany terminu zwolnienia ze służby, Minister wyjaśnił, że w rozkazie personalnym nr [...] z dnia [...] maja 2009 r. wyznaczenie daty zwolnienia ze służby było zgodne z wnioskiem strony, natomiast z chwilą wniesienia odwołania wykonanie rozkazu personalnego zostało z mocy prawa wstrzymane, a Minister, orzekając w postępowaniu odwoławczym, określił datę zwolnienia ze służby tak, aby przypadała ona po wydaniu decyzji odwoławczej. Natomiast okoliczność wniesienia przez skarżącego odwołania od decyzji o zwolnieniu ze służby, powoduje, że godzi się on na ewentualne późniejsze, wynikające z wszczęcia postępowania odwoławczego, określenie daty zwolnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga oceniana pod tym względem nie zasługuje na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 45 ust. 3 w zw. z art. 49 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz. U. z 2005 r. Nr 234, poz. 1997 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 45 ust. 3 ww. ustawy, funkcjonariusza zwalnia się ze służby w terminie do 3 miesięcy od dnia pisemnego zgłoszenia przez niego wystąpienia ze służby. W myśl art. 49 ust. 2 pkt 1 cyt. ustawy, Komendant Główny Straży Granicznej zwalnia ze służby funkcjonariuszy posiadających stopnie oficerskie. Użyte w art. 45 ust. 3 ustawy o Straży Granicznej określenie "zwalnia się ze służby" oznacza, że zwolnienie ze służby na podstawie tego przepisu ma charakter obligatoryjny. Przepis ten nakłada na organ obowiązek zwolnienia funkcjonariusza ze służby w terminie do 3 miesięcy od daty zgłoszenia przez niego pisemnego żądania o zwolnienie ze służby, przy czym przepis ten nie obliguje organu do zwolnienia funkcjonariusza w terminie zaproponowanym przez funkcjonariusza. Należy zaznaczyć, że funkcja cyt. przepisu będzie spełniona, jeżeli przyjmie się, że chodzi w nim o termin zwolnienia określony w decyzji organu I instancji. W niniejszej sprawie bezspornym jest, iż W. T. wnioskiem z dnia [...] maja 2009 r. wystąpił do Komendanta Głównego Straży Granicznej z prośbą o zwolnienie ze służby na podstawie art. 45 ust. 3 ustawy o Straży Granicznej z dniem [...] lipca 2009 r. Komendant Główny Straży Granicznej, po rozpoznaniu przedmiotowego wniosku, zwolnił W. T. ze służby stałej w Straży Granicznej z dniem [...] lipca 2009 r. Działanie Komendanta było zgodne z prawem, bowiem w przypadku skarżącego została spełniona przesłanka zwolnienia ze służby w postaci pisemnego zgłoszenia przez funkcjonariusza wystąpienia ze służby. Organ zachował przy tym termin zakreślony w ww. przepisie, co wynika z zestawienia daty zwolnienia skarżącego ze służby – [...] lipca 2009 r., z datą pisemnego zgłoszenia przez niego wystąpienia ze służby – [...] maja 2009 r. Wskazać należy, iż przepisu art. 45 ust. 3 ww. ustawy nie można stosować, pomijając treść art. 110 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia, o ile kodeks nie stanowi inaczej oraz art. 130 § 1 k.p.a., który mówi, że przed upływem terminu do wniesienia odwołania decyzja nie podlega wykonaniu. Wniesienie odwołania w terminie wstrzymuje wykonanie decyzji (§ 2 cyt. art.). W niniejszej sprawie należy mieć na względzie także treść art. 130 § 4 k.p.a., zgodnie z którym decyzja podlega wykonaniu przed upływem terminu do wniesienia odwołania, gdy jest zgodna z żądaniem wszystkich stron. Jeśli więc funkcjonariusz wnosi odwołanie od decyzji o zwolnieniu go ze służby, to po pierwsze oznacza to, iż wydana decyzja nie jest zgodna z jego żądaniem, a nadto, że godzi się on na ewentualne późniejsze określenie daty jego zwolnienia ze służby w Straży Granicznej. Zdaniem Sądu określenie przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w zaskarżonej decyzji nowego terminu zwolnienia skarżącego ze służby na dzień [...] sierpnia 2009 r., który przypadał po doręczeniu przedmiotowej decyzji stronie, było w tej sytuacji zgodne z treścią art. 110 i 130 k.p.a. W związku z tym, że wydanie decyzji w sensie procesowym następuje z chwilą jej podpisania, a dzień podpisania decyzji jest miarodajny dla oceny podstawy prawnej i podstawy faktycznej decyzji, Komendant Główny Staży Granicznej, wydając w dniu [...] maja 2009 r. rozkaz personalny nr [...], nie mógł uwzględnić orzeczenia Rejonowej Komisji Lekarskiej MSWiA przy [...] Oddziale Straży Granicznej z dnia [...] lipca 2009 r. zatwierdzonego przez Okręgową Komisję Lekarską przy Komendzie Głównej Straży Granicznej w dniu [...] lipca 2009 r. Zatem złożenie przez skarżącego w dniu [...] lipca 2009 r. odwołania od rozkazu personalnego Komendanta Głównego Straży Granicznej nr [...] z dnia [...] maja 2009 r. z wnioskiem o zmianę podstawy prawnej jego zwolnienia ze służby w związku z orzeczeniem Rejonowej Komisji Lekarskiej MSWiA przy [...] Oddziale Straży Granicznej spowodowało wstrzymanie wykonania rozkazu o zwolnieniu ze służby, a organ prawidłowo określił nowy termin zwolnienia W. T. ze służby na dzień [...] sierpnia 2009 r., gdyż data ostatecznego zwolnienia ze służby nie mogła być wcześniejsza niż data ostatecznej decyzji w tym przedmiocie. Z uwagi na powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.