II SA/Wa 1726/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Góra - Błaszczykowska, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek, Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 29 marca 2019 r. sprawy ze skargi K. J. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego oddala skargę. Komendant Główny Policji postanowieniem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257, ze zm.) utrzymał w mocy postanowienie nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] czerwca 2018 r. o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia [...] maja 2018 r., którym odmówiono K. J. wydania zaświadczenia żądanej treści. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że postanowieniem nr [...] z dnia [...] maja 2018 r. Komendant Powiatowy Policji w [...] odmówił K. J. wydania zaświadczenia o treści żądanej. W dniu [...] maja 2018 r. K. J. złożył do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] wniosek o stwierdzenie nieważności tego postanowienia. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] czerwca 2018 r. Komendant Wojewódzki Policji w [...], działając na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia [...] maja 2018 r. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ wskazał, że postępowanie zaświadczeniowe uregulowane w przepisach działu VII Kpa nie zawiera odesłania do odpowiedniego stosowania w nim przepisów ogólnych, w tym trybu określonego w art. 156 k.p.a. Komendant Główny Policji wskazał, że stosownie do art. 61a § 1 k.p.a., gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Na postanowienie, o którym mowa w § 1, służy zażalenie (art. 61a § 2 k.p.a.). Organ wskazał, że tylko niektóre przepisy ogólnego postępowania administracyjnego będą miały odpowiednie zastosowanie w postępowaniu zaświadczeniowym, w szczególności: niektóre zasady ogólne k.p.a., przepisy dotyczące wymogów formalnych wniosku (art. 63 k.p.a.), przepisy dotyczące postanowień (art. 123-126 k.p.a.), przepisy dotyczące zażaleń (art. 141-144 k.p.a.). Zaświadczenie jest bowiem aktem wiedzy, a nie woli organu i nie ma charakteru prawotwórczego ani charakteru interpretacyjnego (np. wykładni przepisów prawa). Zaświadczenie nie rozstrzyga przy tym żadnej sprawy, nie tworzy nowej sytuacji prawnej, ani nie kształtuje bezpośrednio stosunku prawnego. Zaświadczeniem organ potwierdza jedynie istnienie określonego stanu w oparciu o posiadane już dane, a postępowanie wyjaśniające, o jakim mowa w art. 218 § 2 k.p.a., spełnia jedynie rolę pomocniczą przy ustalaniu treści zaświadczenia (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 3 grudnia 2010 r. sygn. akt II SA/Wr 551/10). Organ wydający zaświadczenie nie prowadzi więc postępowania dowodowego, lecz potwierdza fakty albo stan prawny, wynikający z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź innych danych znajdujących się w jego posiadaniu (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 maja 2010 r. sygn. akt ISA/Wa 2092/09). Organ wskazał również, że postępowanie to uregulowane jest w przepisach działu VII Kodeksu postępowania administracyjnego, które nie zawierają żadnego odesłania do odpowiedniego stosowania w nim przepisów o ogólnym, jurysdykcyjnym postępowaniu administracyjnym. Postępowanie o wydanie zaświadczenia nie jest zatem postępowaniem administracyjnym w rozumieniu art. 1 pkt 1 k.p.a., a ma jedynie charakter administracyjny, z uwagi na stosujące je organy i na jedną z prawnych form działania, do których się ono odnosi. Komendant Główny Policji stwierdził, że W postępowaniu zaświadczeniowym nie będzie miał zatem zastosowania art. 156 Kpa (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 października 2013 r. sygn. akt II SAB/Wa 269/13 z dnia 29 maja 2014 r. sygn. akt II SAB/Wa 46/14 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 marca 2014 r. sygn. akt I OSK 3068/13). Zaświadczenia są bowiem poświadczeniem istnienia pewnego stanu. Możliwe jest więc ponowne wydanie zaświadczenia w tej samej sprawie, bez uprzedniego korygowania, czy unieważniania pierwotnie wydanego zaświadczenia. Konsekwentnie więc zasada res iudicata nie będzie miała zastosowania do postanowień o odmowie wydania zaświadczenia określonej treści (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 listopada 2010 r. sygn. akt I OSK 1488/10 i z dnia 5 marca 2014 r. sygn. akt I OSK 3068/13). Postanowienie Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r. stało się przedmiotem skargi K. J. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia Komendanta Głównego Policji oraz postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...]. Zarzucił celowe utrudnianie stronie otrzymania zaświadczenia, jako środka dowodowego w postępowaniu jurysdykcyjnym. Wskazał, że w jego ocenie działanie organów uzasadnia zastosowanie art. 155 P.p.s.a. Komendant Główny Policji, reprezentowany przez radcę prawnego, w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że zgodnie z poglądem wyrażonym w wyrokach WSA w Warszawie z dnia 9 października 2013 r. sygn. akt II SAB/Wa 269/13 oraz z dnia 29 maja 2014 r. sygn. akt II SAB/Wa 46/14, a także w wyroku NSA z dnia 5 marca 2014 r. sygn. akt I OSK 3068/13 do postanowień w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o żądanej treści nie stosuje się trybów szczególnych. Skarżący w piśmie z dnia 16 października 2018 r. podtrzymał skargę. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, postanowienia organu I instancji oraz o uchylenie, ewentualnie unieważnienie postanowienia nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia [...] maja 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie podlegała uwzględnieniu. Zgodnie z poglądem prezentowanym w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w przypadku, gdyby do postanowień wydawanych w sprawach zaświadczeń miałyby być stosowane przepisy o trybach nadzwyczajnych, konieczna byłaby ku temu wyraźna podstawa prawna, taka jaką w postępowaniu jurysdykcyjnym jest art. 126 k.p.a. Podstawy takiej nie ma, a zatem wobec postanowień wydawanych w sprawach wydawania zaświadczeń przepisy k.p.a. dotyczące trybów nadzwyczajnych nie mają zastosowania (v. wyrok NSA z dnia 6 lipca 2018 r. sygn. akt I OSK 656/18, orzeczenia.nsa.gov.pl). Postępowanie w sprawie wydawania zaświadczeń jest postępowaniem uproszczonym, w którym nie rozstrzyga się sprawy administracyjnej poprzez skonkretyzowanie i zindywidualizowanie normy prawa administracyjnego. W świetle powyższego, prawidłowo Komendant Wojewódzki Policji w [...] postanowieniem z dnia [...] czerwca 2018 r. odmówił wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności postanowienia Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] o odmowie wydania zaświadczenia, zaś Komendant Główny Policji prawidłowo utrzymał to postanowienie w mocy. Zgodnie z art. 61a § 1 k.p.a., gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Przepis ten upoważnia zatem organ do wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w sytuacji, gdy z uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. Organy nie naruszyły art. 61a k.p.a., albowiem do postanowienia wydanego w sprawie wydania zaświadczenia przepisy k.p.a. dotyczące trybów nadzwyczajnych nie mają zastosowania (v. wyrok NSA z dnia 6 lipca 2018 r. sygn. akt I OSK 656/18, orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 w zw. z art. 119 pkt 3 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), orzekł jak w wyroku.