II SA/Wa 1728/16
WyrokWSA w Warszawie2018-04-18
Skład orzekający: Stanisław Marek Pietras, Janusz Walawski, Maria Werpachowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prawomocne skazanie za umyślne przestępstwo, które nie ma bezpośredniego związku z posiadaniem broni, stanowi obligatoryjną przesłankę do cofnięcia pozwolenia na broń palną gazową?Ratio decidendi
Tak, prawomocne skazanie za umyślne przestępstwo, nawet jeśli nie ma ono bezpośredniego związku z bronią, stanowi obligatoryjną przesłankę do cofnięcia pozwolenia na broń palną gazową zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji. Organy Policji nie mają kompetencji do weryfikacji ustaleń postępowania karnego ani do oceny zasadności skazania w kontekście administracyjnoprawnym.Stan faktyczny
Skarżący J. S. został pozbawiony pozwolenia na posiadanie broni palnej gazowej ze względu na prawomocne skazanie za umyślne przestępstwa. Skarżący kwestionował zasadność wyroku skazującego, twierdząc, że został on wydany w wyniku zmowy skorumpowanych funkcjonariuszy. Organy administracji utrzymały w mocy decyzję o cofnięciu pozwolenia, wskazując na obligatoryjny charakter przepisu prawa materialnego. Skarżący w skardze do WSA podtrzymał swoje zarzuty, dodając, że grozi mu niebezpieczeństwo utraty życia i zdrowia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Stanisław Marek Pietras (spraw.) Sędzia WSA – Janusz Walawski Sędzia WSA – Maria Werpachowska Protokolant specjalista – Joanna Głowala po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej gazowej wydanej w celu ochrony osobistej w ilości 2 sztuk – oddala skargę –
Komendant Wojewódzki Policji w [...] decyzją z dnia [...] maja 2016 r. nr [...], działając na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a i art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 576 ze zm.) oraz art. 268a k.p.a., cofnął skarżącemu J. S. pozwolenie na posiadanie broni palnej gazowej wydane w celu ochrony osobistej w ilości 2 (dwóch) sztuk. W uzasadnieniu podał, że uzyskał informację o prawomocnym skazaniu skarżącego za popełnienie przestępstw z art. 233 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k., art. 18 § 1 k.k. w zw. z art. 233 § 1 k.k. i art. 212 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k., zaś okoliczność ta uzasadnia zastosowanie w odniesieniu do niego przepisów art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit a ustawy o broni i amunicji. W myśl tych przepisów, pozwolenie na broń cofa się osobom skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe. Ponieważ mają one charakter obligatoryjny, wiążą organy Policji co do sposobu rozstrzygnięcia sprawy.
W odwołaniu z dnia [...] czerwca 2016 r. do Komendanta Głównego Policji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu podał, że wyrok skazujący został wydany przez sędziów sądu powszechnego w [...] i [...], którzy podjęli działania przestępcze z prokuratorami i policjantami w celu ochrony interesów skorumpowanych funkcjonariuszy publicznych poprzez uniewiarygodnienie między innymi jego, który ujawnił działania tych funkcjonariuszy. W dalszej części stwierdził, że powyższy wyrok został zaskarżony do Ministra Sprawiedliwości, natomiast w ostatnim czasie znacznie wzrosło jego zagrożenie życia i zdrowia. Jednocześnie odniósł się obszernie do okoliczności związanych ze złożeniem mu w 2001 r. propozycji korupcyjnej. Stwierdził przy tym, iż została zorganizowana grupa przestępcza w celu jego zamordowania, a łącznie ponad 30 sędziów, prokuratorów, policjantów oraz inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego łamie prawo, zastrasza świadków, działa w celu wyłudzania od przedsiębiorców środków finansowych, zaciera ślady przestępstwa oraz grozi mu śmiercią i próbuje to realizować.
Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...], mając za podstawę art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] maja 2016 r. nr [...]. W uzasadnieniu – powołując się na opisany powyżej stan faktyczny – podał, że zarzut jakoby wyrok Sądu Rejonowego w [...][...] Wydział Zamiejscowy Wydział [...] w [...] z 2014 r. w sprawie karnej został wydany niezgodnie z prawem, należy uznać za gołosłowny, bowiem nie wskazał żadnych miarodajnych dokumentów, które potwierdzałyby twierdzenia o celowych działaniach różnych osób na jego szkodę mocodawcy, w tym mających doprowadzić do cofnięcia mu pozwolenia na broń palną gazową. Ponadto organy prowadzące postępowanie administracyjne nie posiadają kompetencji do weryfikacji ustaleń postępowania karnego oraz badania ich prawidłowości. Nie rozstrzygają czy zasadnie postawiono posiadaczowi pozwolenia na broń zarzut popełnienia przestępstwa, trafnie zastosowano kwalifikację prawną czynu i skazano za jego popełnienie. Takie uprawnienia mają tylko – odpowiednio – organy ścigania i niezawisły sąd, przed którym toczy się postępowanie karne. Przedmiotem postępowania administracyjnego nie jest więc stanowienie o winie lub niewinności skarżącego, lecz ustalenie, czy w świetle powszechnie obowiązującego prawa zachodzą przesłanki do cofnięcia pozwolenia na broń. Stosownie zaś do treści art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 – 6 tej ustawy. W niniejszej sprawie zastosowano pkt 6 lit. a tego przepisu prawa, w myśl którego pozwolenia na broń nie mogą posiadać osoby stanowiące zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego: skazane prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe. Jak z powyższego wynika, ustawodawca, a nie organy Policji ustalił, iż przesłankę zagrożenia dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego stanowi m. in. sam fakt skazania za przestępstwo umyślne posiadacza pozwolenia na broń lub osoby o to prawo się ubiegającej. Do oceny czy w danej sprawie istnieje przesłanka do cofnięcia pozwolenia na broń wystarczy zatem ustalenie przez organ, że taka osoba jest skazana za przestępstwo, o jakim mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji. Popełnione przez posiadacza broni przestępstwo nie musi mieć przy tym bezpośredniego związku z bronią. Organ Policji nie jest w takich przypadkach zobowiązany uzasadniać w szczególny sposób swego rozstrzygnięcia, o ile popełnione przestępstwo, jak w przypadku skarżącego, ma charakter umyślny. Wobec powyższych okoliczności ustalenie, że prawomocnym od dnia [...] maja 2015 r. wyrokiem Sądu Rejonowego w [...][...] Wydział Zamiejscowy Wydział [...] w [...] z dnia [...] października 2014 r. sygn. akt [...] J. S. został skazany za umyślne przestępstwa z art. 233 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k., art. 18 § 1 k.k. w zw. z art. 233 § 1 k.k. i art. 212 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k., jest dla organów Policji wiążące w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną w takich przypadkach ustawodawca nie daje więc organom Policji możliwości wyboru konsekwencji administracyjnoprawnych, jednocześnie przyznając bezwzględne pierwszeństwo interesowi społecznemu przed słusznym interesem obywatela (art. 7 kpa). Na sposób rozstrzygnięcia sprawy strony nie mogą mieć zatem wpływu podniesione w odwołaniu gołosłowne argumenty. Ze względu na obligatoryjny charakter omawianego przepisu prawa materialnego, do czasu zatarcia skazania, strona dysponować bronią bowiem nie może. Podkreślono, że prawomocne wyroki wydane przez sądy karne stanowią potwierdzenie faktów udowodnionych w toku postępowania karnego prowadzonego przeciwko stronie, a tym samym wiążą organy Policji w zakresie ustalania prawnych i faktycznych przesłanek cofnięcia jej prawa do posiadania broni, będącego – ze względu na ustawową reglamentację dostępu do niego – swoistym przywilejem, który może otrzymać i posiadać jedynie osoba spełniająca restrykcyjne wymogi ustawy o broni i amunicji. Ponadto zgodnie z art. 5 i 41 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, państwo zapewnia wolności i prawa człowieka i obywatela oraz bezpieczeństwo obywateli, ale w ich katalogu nie ma prawa do posiadania broni i nie należy ono do praw i wolności chronionych konstytucyjnie.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący J. S. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu – powołując się na zarzuty z odwołania – podał, że w dniu [...] sierpnia 2016 r. do Sądu Rejonowego w [...] wpłynął akt oskarżenia z zarzutami m.in. usiłowania pozbawienia jego życia poprzez podpalenie siedziby firmy, w której się znajdował i akt ten dotyczy [...] policjantów, prokuratorów i sędziów, w którym zarzuca się podejmowanie wspólnie i w porozumieniu działań wymierzonych wobec niego, zaś postępowanie to toczy się pod sygn. [...]. Niezależnie od powyższego, wielokrotnie informował o groźbach kierowanych wobec niego oraz członków jego rodziny. W tych okolicznościach pozbawienie mu prawa do legalnego uzyskania pozwolenia na broń, naraża go bezpośrednio na utratę zdrowia lub życia.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, wojewódzki sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Skarga analizowana pod tym kątem podlega oddaleniu, bowiem zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem. Na samym wstępie wskazać jednak należy, że Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej nie gwarantuje wśród praw obywatelskich, prawa do posiadania broni. Co więcej, powyższa problematyka w polskim systemie prawnym jest wręcz przeciwnie regulowana, bowiem poddano ją daleko idącym ograniczeniom. Prawa tego nie gwarantują również przepisy prawa międzynarodowego, w tym także prawa europejskiego. Zatem poza wypadkami określonymi w ustawie z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 576 ze zm.), nabywanie, posiadanie oraz zbywanie broni i amunicji jest zabronione. Ustawodawca, ściśle reglamentując cele, na które może być wydane pozwolenie na broń, wskazał szereg właściwości osób, jak i przesłanek, które muszą być spełnione, aby osoba ubiegająca się o pozwolenie na broń mogła je otrzymać, ewentualnie, w przypadku osoby, która takie pozwolenie już uzyskała – by mogła z niego nadal korzystać. Innymi słowy, prawodawca obwarował więc warunkami zasady wydawania pozwoleń na broń, łącząc je z celem, jakiemu ma służyć dany rodzaj broni. Zatem ustawodawca, reglamentując dostęp do posiadania broni, wprowadził wymogi, których spełnienie implikuje pozytywną dla strony decyzję.
W dalszej części rozważań zaakcentować należy, że organ Policji, podejmując decyzję administracyjną w tego rodzaju sprawach, jest związany rygorami procedury administracyjnej określającej jego obowiązki w zakresie prowadzenia postępowania administracyjnego i orzekania. Musi więc przestrzegać zasady dochodzenia do prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), której realizacja wymaga, aby dopuścić jako dowód w sprawie wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia stanu faktycznego, a nie jest sprzeczne z prawem (art. 75 k.p.a.). Ponadto jest zobowiązany do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego (art. 9 k.p.a.). Musi wreszcie w sposób wyczerpujący zebrać, rozpatrzyć i ocenić cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a.) oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie zgodnie z wymaganiami art. 107 § 3 k.p.a.
Mając zatem powyższe na uwadze stwierdzić należy, że przy rozpoznawaniu sprawy administracyjnej w przedmiocie cofnięcia skarżącemu J. S. pozwolenia na posiadanie broni palnej gazowej do celów ochrony osobistej w ilości 2 sztuk, zarówno z akt administracyjnych, jak i z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, iż – w ocenie Sądu – organ Policji zadośćuczynił powyższym powinnościom, wyczerpująco badając wszystkie okoliczności faktyczne i dokonując obiektywnej oraz wnikliwej ich oceny.
Stosownie bowiem do treści art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jedn. z 2012 r., poz. 576 ze zm.), właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 – 6. Z kolei w myśl art. 15 ust. 1 pkt 6) lit. a) ustawy, pozwolenia na broń nie wydaje się osobom stanowiącym zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego, skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe,
Tymczasem w rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że skarżący J. S. prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w [...][...] Wydział Zamiejscowy Wydział [...] w [...] z dnia [...] października 2014 r. sygn. akt [...], został skazany za przestępstwa z art. 233 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k., art. 18 § 1 k.k. w zw. z art. 233 § 1 k.k. i art. 212 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. Poza sporem pozostaje również fakt, że czyny z art. 233 § 1 k.k. oraz 212 § 1, są przestępstwami umyślnymi i w tej sytuacji, stosownie do treści18 ust. 1 pkt 2) w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6) lit. a), cofnięcie pozwolenia na broń było obligatoryjne.
Niezależnie od powyższego dodać należy, że przesłanki "zagrożenie dla siebie, porządku i bezpieczeństwa publicznego" nie muszą występować łącznie, lecz każda z nich może stanowić oddzielną przesłankę cofnięcia pozwolenia na broń. Podobnie rzecz się ma z przesłankami zawartymi w lit. a) i w lit. b), które nie muszą występować łącznie z przesłankami "zagrożenie dla siebie, porządku i bezpieczeństwa publicznego". Reasumując, zagrożenie dla siebie, zagrożenie dla porządku i bezpieczeństwa publicznego, skazanie prawomocnym orzeczeniem sądu za nieumyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe oraz skazanie prawomocnym orzeczeniem sądu za nieumyślne przestępstwo przeciwko życiu i zdrowiu, jak również skazanie prawomocnym orzeczeniem sądu za nieumyślne przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji popełnione w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego albo gdy sprawca zbiegł z miejsca zdarzenia, są to przesłanki, które – zdaniem Sądu – każda oddzielnie, stanowi podstawę cofnięcia pozwolenia na broń. Z tego mianowicie powodu, że chociażby każde przestępstwo wymienione w lit. a) i b) samo w sobie i z jego istoty stanowi zagrożenie porządku lub bezpieczeństwa publicznego, a zatem niecelowe z punktu widzenia racjonalnego ustawodawcy, byłoby powtarzanie tego zagrożenia. Zatem chodzi tu o takie zdarzenia bądź fakty, które nie mając źródła w skazaniu w ogóle, bądź też za inne przestępstwa, stanowią takie zagrożenie w sposób niejako samoistny, tzn. nie powiązany z lit. a) i b) tegoż przepisu.
Zatem w rozpoznawanej sprawie organy Policji, w tym Komendant Główny Policji będąc związanymi powyższymi przepisami, bez względu na okoliczności zawarte w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji, był zobowiązany do cofnięcia skarżącemu pozwolenia na posiadanie broni palnej gazowej w ilości 2 sztuk wydanej w celu ochrony osobistej. Również w świetle cytowanych powyżej przepisów prawa, zarzuty podniesione w skardze do Sądu, chociaż z jednej strony bardzo poważne, bo dotyczące gróźb pod adresem skarżącego oraz członków jego rodziny i poczucie zagrożenia dla zdrowia, czy wręcz życia zarówno swojego i rodziny oraz ich realizacja poprzez usiłowanie podpalenia jego firmy, to z drugiej strony nie mogą odnieść zamierzonego skutku w postaci uchylenia zaskarżonej decyzji.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 i art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), należało orzec jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło