II SA/Wa 173/04

WyrokWSA w Warszawie2005-02-22

Skład orzekający: Sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Asesor WSA Joanna Kube

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o wymeldowaniu może zostać utrzymana w mocy, jeśli strona, która jest najemcą lokalu, nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym i nie została o nim zawiadomiona?
Ratio decidendi
Decyzja o wymeldowaniu podlega uchyleniu, jeśli w postępowaniu administracyjnym naruszono prawo dające podstawę do jego wznowienia. W sytuacji, gdy najemca lokalu nie został zawiadomiony o wszczęciu postępowania w sprawie wymeldowania z tego lokalu i nie brał w nim udziału, naruszono zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 10 kpa), co stanowi podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 kpa) i obliguje sąd administracyjny do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o wymeldowaniu małoletniej N.K. z pobytu stałego z lokalu, którego najemcą jest jej ojciec, A.K. Postępowanie zostało wszczęte na wniosek Wydziału Zasobów P.. Ojciec małoletniej został pozbawiony władzy rodzicielskiej, a matka miała ograniczoną władzę rodzicielską, przez co małoletnia przebywała w rodzinie zastępczej. Skarżący, rodzina zastępcza, zakwestionowali decyzję, wskazując na dobro dziecka i charakter pobytu w rodzinie zastępczej. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję o wymeldowaniu.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody [...] oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji, a także stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Asesor WSA Joanna Kube (spr.), , Protokolant Elwira Sipak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 lutego 2005 r. sprawy ze skargi W.K. i I.T. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...]grudnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji 2) stwierdza, że zaskarżona decyzją nie podlega wykonaniu w całości Wojewoda [...]decyzją z dnia [...] grudnia 2003 r. nr [...]na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001 nr 87, poz. 960 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania W. K. i I.T. małżonków działających jako rodzina zastępcza małoletniej N. K. od decyzji Prezydenta W. z [...] października 2003 r. nr [...] , orzekającej o wymeldowaniu N. K. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...]w W., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Postępowanie w sprawie wymeldowania małoletniej N. K. z przedmiotowego lokalu wszczęte zostało na wniosek Wydziału Zasobów [...] P.. Najemcą tego lokalu jest A. K. jej ojciec, który wyrokiem Sądu Wojewódzkiego w W. z dnia [...]sierpnia 1997 r. sygn. akt [...]pozbawiony został władzy rodzicielskiej. Sąd Rejonowy dla W.VI Wydział Rodzinny i Nieletnich postanowieniem z dnia [...]października 200 r. sygn. akt [...], ograniczył władzę rodzicielską jej matce E. K. przez umieszczenie małoletniej w rodzinie zastępczej małżonków Wandy K. i I. T.. Organ ustalił, że N.K. stale zamieszkuje w W. przy ul. [...]. w budynku należącym do rodziny zastępczej, jest tam zameldowana na pobyt czasowy do [...] września 2006 r., tam również chodzi do szkoły. Natomiast w czasie świąt i ferii szkolnych oraz wakacji przebywa u ojca A. K. w lokalu nr [...] przy ul. [...]w W.. Wojewoda przyjął, że w zakresie prawa rodzinnego miejsce zamieszkania dziecka pozostającego pod pieczą jest pochodną miejsca zamieszkania osób sprawujących tę pieczę. Skoro rodzice zastępczy sprawują opiekę nad małoletnią to należy przyjąć, że jej miejscem zamieszkania jest miejsce zamieszkania jej rodziny zastępczej. Wskazano, że więź między podopiecznym, a rodziną zastępczą ma charakter trwały i do jej istoty należy przebywanie razem pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania, co spełnia przesłanki z art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. W skardze do Sądu skarżący zakwestionowali zaskarżoną decyzję i wskazali, że stosownie do art. 8 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, pobyt N. K. w rodzinie zastępczej nie utracił charakteru pobytu czasowego ze względu na okoliczności rodzinne. Zwrócili uwagę, że dobro dziecka wymaga, aby było ono nadal zameldowane na pobyt stały przy ul. [...]. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podnosząc argumentację zbieżną z uzasadnieniem zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów stwierdzić należy, iż skarga zasługuje na uwzględnienie. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) stanowi, że zaskarżona decyzja podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Z kolei art. 145 § 1 pkt 4 kpa przewiduje, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Z akt postępowania administracyjnego wynika jednoznacznie, że A. K. najemca lokalu nr [...] przy ul. [...] w W., nie brał udziału w postępowaniu w sprawie o wymeldowanie z tego lokalu N. K., przy czym nie został on zawiadomiony o wszczęciu postępowania, ani też nie brał udziału w tym postępowaniu, nie została mu doręczona decyzja organu pierwszej instancji, nie został zawiadomiony o wniesieniu odwołania przez W.K. i I. T., nie została mu także doręczona decyzja organu odwoławczego. W postępowaniu zakończonym wydaniem zaskarżonej decyzji administracyjnej pominięto, zatem stronę, co upoważnia do stwierdzenia, że w sprawie naruszono zasadę zapewnienia jej czynnego udziału w każdym stadium postępowania oraz umożliwienia jej przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań (art. 10 kpa). To uchybienie przepisom procedury, stanowiące podstawę wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 kpa) obliguje Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie do uchylenia zaskarżonej decyzji. Naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu jest przesłanką wznowienia postępowania uzasadniającą uchylenie decyzji bez względu na to, czy miało ono, czy też nie miało wpływu na wynik sprawy (treść decyzji). Wniosek taki wypływa zarówno z treści przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jak też jest akceptowany w doktrynie postępowania administracyjnego oraz w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 26 stycznia 1999 r., III SA 979/98, LEX nr 39458, wyrok NSA w Warszawie z dnia 4 kwietnia 1997 r., III SA 1795/95, LEX nr 29916). Powołany przepis nakazuje sądowi administracyjnemu uchylenie decyzji w razie stwierdzenia naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 26 maja 1998 r., II SA 915/97, Glosa 1999/1/28). Dla zastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie ma przy tym znaczenia, że zgodnie z art. 147 kpa wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa następuje tylko na żądanie strony (por. wyrok SN z dnia 4 grudnia 2002 r. sygn. akt III RN 200/01, OSNP 2003/24/582). Wobec wskazanego naruszenia przez organy orzekające w sprawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w pkt 1 na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O wykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono na mocy art. 152 powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło