II SA/Wa 1743/15

WyrokWSA w Warszawie2016-04-29

Skład orzekający: Ewa Marcinkowska, Ewa Grochowska – Jung, Adam Lipiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy posiadanie tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego na podstawie umowy najmu zawartej na wolnym rynku wyklucza możliwość zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego?
Ratio decidendi
Posiadanie tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego, nawet jeśli wynika z umowy najmu zawartej na wolnym rynku, stanowi przesłankę negatywną do zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego. Wynika to wprost z § 12 uchwały Rady m.st. Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r., który wymaga, aby osoba ubiegająca się o lokal socjalny nie posiadała tytułu prawnego do innego lokalu.
Stan faktyczny
Skarżący G. D. i A. H. złożyli wniosek o zawarcie umowy najmu lokalu socjalnego. Zarząd Dzielnicy odmówił ich zakwalifikowania, wskazując, że skarżący posiadają tytuł prawny do innego lokalu mieszkalnego (umowa najmu na wolnym rynku). Skarżący podnieśli, że ich umowa najmu nie jest tytułem prawnym w rozumieniu uchwały, a odmowa jest uzasadniona tylko w przypadku tytułu opartego na prawie rzeczowym. Sąd oddalił skargę, uznając, że posiadanie tytułu prawnego do lokalu na wolnym rynku wyklucza możliwość zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Ewa Marcinkowska Sędzia WSA – Ewa Grochowska – Jung (sprawozdawca) Sędzia WSA – Adam Lipiński Protokolant – starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi G. D. i A. H. na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] W. z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie niezakwalifikowania i nieumieszczenia na liście osób oczekujących na najem lokalu mieszkalnego – oddala skargę – Zarząd Dzielnicy [...] W. uchwałą nr [...] z dnia [...] lipca 2015 r. wydaną na podstawie § 6 ust. 1 pkt 2, § 45 pkt 5 i § 50 ust. 1 Statutu Dzielnicy [...] W. stanowiącego załącznik nr 7 do uchwały nr LXX/2182/2010 Rady m.st. Warszawy z dnia 14 stycznia 2010 r. w sprawie nadania statutów dzielnicom miasta stołecznego Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. Nr 32, poz. 453 ze zm.), w związku z § 6 pkt 8 uchwały nr XLVI/1422/2008 Rady miasta stołecznego Warszawy z dnia 18 grudnia 2008 r. w sprawie przekazania dzielnicom do wykonania zadań i kompetencji m.st. Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. Nr 220, poz. 9485) oraz § 12 uchwały nr LVIII/1751/2009 Rady m.st. Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu m.st. Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2009 r., Nr 132, poz. 3937 z późn. zm) odmówił zakwalifikowania małżeństwa G. D. i H. A. do wynajęcia lokalu socjalnego oraz umieszczenia w/w na liście osób oczekujących na najem lokalu. Do wydania powyższej uchwały doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Wnioskiem, który wpłynął do organu w dniu 30 kwietnia 2015 r. G. D. i A. H. wystąpili o zawarcie umowy najmu lokalu socjalnego z mieszkaniowego zasobu [...]. Komisja mieszkaniowa Rady Dzielnicy [...] w uchwale z dnia [...] czerwca 2015 r. negatywnie zaopiniowała w/w wniosek. Zarząd Dzielnicy [...] W. uchwałą nr [...] z dnia [...] lipca 2015 r. odmówił zakwalifikowania wnioskodawców do wynajęcia lokalu socjalnego oraz umieszczenia na liście oczekujących na najem lokalu. W uzasadnieniu uchwały wskazano, że G. D. (wnioskodawca) posiada tytuł prawny do lokalu, jest bowiem najemcą mieszkania nr [...] przy ul. [...] w [...] na podstawie umowy najmu zawartej z właścicielem w/w mieszkania (osoba prywatna) w dniu [...] sierpnia 2012 r. Wynajmowany lokal składa się z dwóch pokoi, kuchni, łazienki z wc, przedpokoju o łącznej powierzchni 38 m2. Organ wyjaśnił, że wniosek został rozpatrzony negatywnie w oparciu o przepisy uchwały nr LVIII/1751/2009 Rady m.st. Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu m.st. Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2009 r. Nr 132, poz. 3937 z późn. zm.). Zgodnie z § 12 w/w uchwały – umowa najmu lokalu socjalnego może zostać zawarta z osobą, która nie posiada tytułu prawnego o lokalu i spełnia warunki określone w § 4 pkt 1 (jest osobą bezdomną lub zamieszkuje w lokalu, w którym na osobę przypada nie więcej niż 6 m2 powierzchni mieszkalnej) oraz znajduje się w niedostatku. W przedmiotowej sprawie wnioskodawca posiada tytuł prawny do zajmowanego lokalu. Pismem z dnia [...] lipca 2015 r. G. D. i A. H. wezwali Zarząd Dzielnicy [...] W. do usunięcia naruszenia prawa polegającego na błędnej interpretacji przepisów uchwały Rady m.st. Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r. nr LVIII/1751/2009 w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy a w konsekwencji podjęcie uchwały o niezakwalifikowaniu i nieumieszczeniu na liście osób oczekujących na najem lokalu socjalnego. W ocenie skarżących odmowa zawarcia umowy najmu jest uzasadniona tylko wtedy, gdy tytuł prawny do lokalu oparty jest na prawie rzeczowym (§ 17 w zw. z § 6 ust. 1 pkt 1 uchwały). Zdaniem skarżących nieposiadanie tytułu prawnego o którym mowa w § 12 uchwały powinno być interpretowane jako nieposiadanie tytułu do innego lokalu socjalnego. W odpowiedzi na powyższe wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w piśmie z dnia [...] września 2015 r. poinformowano skarżących, że uchwała odmawiająca zakwalifikowania do wynajęcia lokalu socjalnego oraz umieszczenia na liście osób oczekujących na najem lokalu nie narusza prawa. Wyjaśniono, że z akt sprawy wynika, iż aktualnym miejscem zamieszkania wnioskodawców jest lokal nr [...] położony przy ul. [...] w [...] do którego to lokalu posiadają tytuł prawny. Natomiast stosownie do § 12 uchwały nr LVIII/1751/2009 Rady miasta stołecznego Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r. umowa najmu lokalu socjalnego może być zawarta z osoba, która nie posiada tytułu prawnego do lokalu i spełnia warunki określone w § 4 pkt 1, tj. jest osobą bezdomną lub zamieszkuje w lokalu, w którym na osobę przypada nie więcej niż 6 m2 powierzchni mieszkalnej i znajduje się w niedostatku. W skardze na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie G. D. i A. H. zarzucili oragnowi: 1. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: - § 12 w zw. z § 17 uchwały nr LVIII/1751/2009 Rady m.st. Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy (dalej: uchwała), poprzez jego błędną wykładnię, polegająca na przyjęciu, że umowa najmu lokalu socjalnego nie może być zawarta z osobą posiadająca umowę najmu lokalu zawartą na wolnym rynku, podczas gdy z § 17 uchwały – odsyłającego w zakresie zawierania umów lokali socjalnych do postanowień § 6 – wynika, że odmowa zawarcia umowy najmu jest uzasadniona wtedy, gdy tytuł prawny oparty jest na prawie rzeczowym, tj. prawie własności lokalu, budynku mieszkalnego lub jego części, spółdzielczym prawie do lokalu; 2. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy: - § 22 ust. 1 i ust. 5 uchwały w zw. z art. 6, art. 7 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm. – dalej kpa), poprzez: • nieustalenie czy lokal, w którym zamieszkują na podstawie umowy najmu zabezpiecza potrzeby mieszkaniowe w taki sposób, że nie mogą zostać uznani za osoby pozostające w trudnych warunkach mieszkaniowych o których mowa w § 12 w zw. z § 4 pkt 1 uchwały, • zaniechanie poddania wnikliwej analizie warunków oraz możliwości ich zamieszkiwania w lokalu przy ul. [...] m. [...], • wybiórczą ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, ograniczającą się do stwierdzenia, że posiadają umowę najmu lokalu, nie odnosząc się do ich warunków mieszkaniowych. Wnieśli o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały. W uzasadnieniu skargi podnieśli te same argumenty, które wskazali w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoja dotychczasową argumentację faktyczna i prawną. Pismem z dnia [...] kwietnia 2016 r. Stowarzyszenie [...] złożyło wniosek na podstawie art. 33 § 2 w zw. z art. 25 § 4 ppsa w którym zgłosiło swój udział w postepowaniu w charakterze uczestnika postępowania. Na rozprawie w dniu 29 kwietnia 2016 r. Sąd dopuścił do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania Stowarzyszenie [...]. Stowarzyszenie wniosło o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270). W ocenie Sądu skarga nie jest zasadna bowiem zaskarżona uchwała Zarządu Dzielnicy [...] W. z dnia [...] lipca 2015 r. nie narusza prawa. Przedmiotową uchwałą odmówiono zgody na zakwalifikowanie skarżących do umieszczenia na liście osób zakwalifikowanych do zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego. Wskazana uchwała podjęta została na podstawie § 12 uchwały nr LVIII/1751/2009 Rady m.st. Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. Nr 132, poz. 3937 ze zm.). Zauważyć zatem trzeba, że § 12 powoływanej uchwały z dnia 9 lipca 2009 r. stanowi, iż umowa najmu lokalu socjalnego, z zastrzeżeniem art. 14 ust. 1 ustawy, może być zawarta z osobą , która nie posiada tytułu prawnego do lokalu i spełnia warunki określone w § 4 pkt 1, z zastrzeżeniem § 5 ust. 2 oraz znajduje się w niedostatku. Zgodnie zaś § 4 pkt 1 tej uchwały, lokale z mieszkaniowego zasobu mogą być wynajmowane osobom, które są bezdomne albo pozostają w trudnych warunkach mieszkaniowych, przy czym za trudne warunki mieszkaniowe uznaje się zamieszkiwanie w lokalu, w którym na osobę przypada nie więcej niż 6 m2 powierzchni mieszkalnej, a także zamieszkiwanie w pomieszczeniach nienadających się na stały pobyt ludzi w rozumieniu przepisów prawa budowlanego. Z treści powołanego wyżej § 12 uchwały Rady m.st. Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r. wynika zatem, że poza spełnieniem podstawowych kryteriów uprawniających do ubiegania się o najem lokalu od gminy takich jak bezdomność lub pozostawanie w trudnych warunkach mieszkaniowych (§ 4 pkt 1 uchwały) oraz niedostatek, koniecznym warunkiem, który musi być spełniony, aby z daną osobą mogła zostać zawarta umowa najmu lokalu socjalnego, jest nieposiadanie tytułu prawnego do lokalu. W rozpoznawanej sprawie – zdaniem Sądu – przedmiotowa przesłanka nie została przez skarżących spełniona. Ze zgromadzonego materiału dowodowego jednoznacznie wynika bowiem, że G. D. i A. H. zawarli w dniu [...] sierpnia 2012 r. umowę najmu mieszkania położonego w [...] przy ul. [...] m. [...] na czas nieokreślony. Przedmiotowy lokal składa się z dwóch pokoi, kuchni, łazienki z wc, przedpokoju o łącznej powierzchni 38 m2. Skarżący wynajmują w tym lokalu pokój o powierzchni 16 m2 z używalnością przedpokoju, kuchni i łazienki. Tym samym prawidłowo przyjął organ, iż skarżący posiadają tytuł prawny do lokalu. Zdaniem Sądu słusznie zatem Zarząd Dzielnicy [...] W. odmówił wyrażenia zgody na zakwalifikowanie skarżących do umieszczenia na liście osób zakwalifikowanych do zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego. Nie ulega bowiem wątpliwości, że wnioskodawcy nie spełniają jednej z przesłanek określonych w § 12 uchwały Rady m.st. Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r. posiadają bowiem tytuł prawny do lokalu, co wyklucza możliwość uwzględnienia wniosku o zawarcie umowy najmu lokalu. Zaskarżona uchwała z dnia [...] lipca 2015 r. jest więc zgodna z prawem i brak jest podstaw do stwierdzenia jej nieważności. W świetle powyższego stwierdzić trzeba, że wniesiona skarga jest bezzasadna i podlega oddaleniu. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło