II SA/Wa 1754/13
PostanowienieWSA w Warszawie2013-12-04
Skład orzekający: Wojciech Wiktorowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli strona nie przedstawiła wymaganych dokumentów źródłowych potwierdzających jej sytuację majątkową i dochody, mimo wezwania sądu?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie może zostać uwzględniony, jeśli strona, mimo wezwania sądu, nie przedstawiła wymaganych dokumentów źródłowych potwierdzających jej sytuację majątkową i dochody. Wykazanie sytuacji majątkowej jest obowiązkiem wnioskodawcy, a sąd nie prowadzi w tym zakresie postępowania z urzędu. Brak usunięcia wątpliwości co do stanu majątkowego i możliwości płatniczych uniemożliwia przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący A.C. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wnioskodawca oświadczył, że jego dochód wynosi 700 zł brutto z korepetycji i posiada oszczędności, których wysokości nie podał. Nie dołączył dokumentów źródłowych. Sąd wezwał go do przedstawienia dokumentów potwierdzających dochody, możliwości płatnicze i wydatki. Skarżący odpowiedział, że nie posiada oszczędności, jest bezrobotny, a jego dochód wynosi 600-700 zł, wskazując jednocześnie na Urząd Skarbowy jako źródło informacji o jego sytuacji majątkowej. Sąd uznał, że skarżący nie wykazał swojej sytuacji majątkowej i odmówił przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Wojciech Wiktorowski po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A.C. z dnia 2 października 2013 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A.C. na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] W. z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zakwalifikowania i umieszczenia na liście osób oczekujących na najem lokalu mieszkalnego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej powoływana jako ppsa), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W treści formularza wniosku z dnia 2 października 2013 r. A.C. oświadczył, że źródłem utrzymania w samodzielnie prowadzonym gospodarstwie domowym jest kwota 700 zł brutto stanowiąca dochód z udzielanych korepetycji.
Jako wyłączny składnik majątku skarżący wymienił oszczędności. Nie wskazał jednak ich wysokości (v. rubryka 7.2.1. formularza wniosku).
Do wniosku skarżący nie dołączył żadnych dokumentów źródłowych potwierdzających zamieszczone we wniosku informacje.
Z tego powodu, w piśmie z dnia 29 października 2013 r., skarżący został wezwany do przedstawienia, w terminie 14 dni, dokumentów źródłowych poświadczających dochody oraz możliwości płatnicze, tj.: wyciągów i wykazów z posiadanych rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, oświadczenia zawierającego informację o wysokości posiadanych oszczędności, dokumentów potwierdzających wysokość miesięcznych wydatków w gospodarstwie domowym za okres ostatnich trzech miesięcy, odpisów zeznań podatkowych za 2011 i 2012 r. (względnie zaświadczenia o braku dochodu za ten okres), a także dokumentu wskazującego na wysokość osiągniętego dochodu za okres ostatnich trzech miesięcy.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący w zakreślonym terminie złożył do akt pismo (pismo z dnia 5 listopada 2013 r.), w którym oświadczył, że nie posiada żadnych oszczędności, udziela korepetycji z zakresu metodyki pracy naukowej, jest osoba bezrobotną bez prawa do zasiłku, a miesięczny dochód z podanego w formularzu źródła wynosi 600-700 zł. Jednocześnie skarżący oświadczył, że informacjami o jego sytuacji majątkowej dysponuje Urząd Skarbowy przy ul. [...] w W. Skarżący podał również nr konta bankowego.
W tej sytuacji, oceniając złożone oświadczenia skarżącego należy mieć na względzie regulację art. 252 § 1 ppsa, w myśl którego osoba fizyczna, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy, jest zobowiązana do złożenia oświadczenia dotyczącego jej stanu majątkowego oraz podania dokładnych danych o stanie rodzinnym.
Trzeba nadto podkreślić, że zgodnie z art. 255 ppsa, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Toteż, wykazanie sytuacji majątkowej jest każdorazowo obowiązkiem wnioskodawcy (strony postępowania) i ani sąd administracyjny ani też referendarz tego sądu nie prowadzą w tym zakresie postępowania z urzędu.
Tym samym, zgodnie z wolą ustawodawcy, wydanie prawidłowego orzeczenia w zakresie prawa pomocy możliwe jest tylko wówczas, gdy brak jest jakichkolwiek wątpliwości co do sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych strony.
W niniejszej sprawie ten warunek dopuszczalności przyznania prawa pomocy nie został jednak spełniony.
Skarżący nie uczynił bowiem zadość doręczonemu wezwaniu z dnia 29 października 2013 r. i nie wykazał sytuacji majątkowej w prowadzonym gospodarstwie domowym, tj. nie usunął budzącego wątpliwości oświadczenia co do aktualnej wysokości źródła swojego utrzymania i stanu majątkowego.
W dalszym bowiem ciągu z oświadczenia skarżącego nie wynika jakimi rzeczywiście środkami pieniężnymi skarżący dysponuje i czy wysokość tych środków uniemożliwia mu poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 ppsa)., czy też uniemożliwia mu poniesienie tych kosztów jedynie w części (art. 246 § 1 pkt 2 ppsa).
I tak, skarżący z jednej strony podał informacje, że posiada oszczędności i osiąga dochód, a następnie bez podania wysokości oszczędności poinformował, że nie ma ich zgromadzonych na rachunku bankowym oraz, że jest bezrobotnym bez prawa do zasiłku, przy czym w tym samym piśmie podtrzymał pierwotne oświadczenie o źródle osiąganego dochodu i jego wysokości. Jednocześnie skarżący nie złożył wymaganych wezwaniem dokumentów i odesłał w tym zakresie do informacji posiadanych przez właściwy urząd skarbowy oraz bank.
Skarżący uczynił tak mimo, iż to tylko treść żądanych wezwaniem dokumentów pozwoliłaby na jednoznaczne ustalenie zarówno jego dochodu, jak też jego wydatków, a w rezultacie pozwoliłaby na dokonanie oceny, czy skarżący w ogóle jest w stanie ponieść koszty postępowania, a jeżeli tak, to w jakim zakresie.
Z tego powodu za niemiarodajne należało uznać tak oświadczenie skarżącego zamieszczone w formularzu wniosku, jak i w złożonym odrębnym piśmie z dnia 5 listopada 2013 r.
W konsekwencji A.C. nie usunął budzącego wątpliwości oświadczenia zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy, a tym samym nie wykazał przesłanek określonych w art. 246 § 1 cyt. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Z tych względów, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa w zw. z art. 246 § 1, postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło