II SA/Wa 1765/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Góraj Sędzia WSA Ewa Pisula - Dąbrowska (spr.) Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski Protokolant Elwira Sipak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2010 r. sprawy ze skargi A. D. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną bojową oddala skargę Komendant Główny Policji postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, w związku z art. 144, art. 97 § 1 i art. 98 § 1 oraz art. 268a k.p.a., utrzymał w mocy postanowienie Komendanta [...] Policji z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...], którym odmówiono zawieszenia postępowania w sprawie cofnięcia A. D. pozwolenia na broń palną bojową. W motywach uzasadnienia powyższego postanowienia Komendant Główny Policji wskazał, iż w toku postępowania, prowadzonego przez Komendanta [...] Policji, pełnomocnik skarżącego złożył wniosek o zawieszenie tego postępowania do czasu zakończenia postępowania karnego, toczącego się w stosunku do A. D. przed Sądem Rejonowym dla [...] w K., o czyny z art. 286 § 1 k.k. w związku z art. 294 § 1 k.k. w związku z art. 12 k.k., tj. o przestępstwa przeciwko mieniu. Organ II instancji stwierdził, iż po ponownym rozpoznaniu sprawy nie znalazł podstaw do zmiany, czy uchylenia postanowienia Komendanta [...] Policji z dnia [...] czerwca 2009 r. o odmowie zawieszenia postępowania administracyjnego, z uwagi na brak przesłanek, o których mowa w art. 97 § 1 i art. 98 § 1 k.p.a. Organ odwoławczy wskazał, iż przesłanki wymienione w trzech pierwszych punktach ww. przepisu art. 97 § 1 oczywiście nie zachodzą, a ponadto w jego ocenie brak jest także zagadnienia wstępnego, od którego uzależnione byłoby rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji administracyjnej. Sądowe rozstrzygnięcie postępowania karnego, toczącego się w stosunku do strony, nie stanowi – zdaniem organu -zagadnienia wstępnego, o którym mowa w tym przepisie, ponieważ okoliczność ta dotyczy stanu faktycznego sprawy administracyjnej, a nie kwestii prawnej, związanej z zastosowaniem przepisów prawa materialnego (przepisów ustawy o broni i amunicji), bez rozstrzygnięcia której nie jest możliwe wydanie decyzji. Dlatego nie ma podstaw do zastosowania dyspozycji art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a i zawieszenia z urzędu niniejszego postępowania. Komendant Główny Policji podniósł jednocześnie, iż w przedmiotowej sprawie brak było również podstaw do zawieszenia postępowania na podstawie art. 98 § 1 k.p.a. W myśl tego przepisu, organ administracji może zawiesić postępowanie, jeżeli wystąpi o to strona, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte, a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz nie zagraża to interesowi społecznemu. Organ podniósł, że w niniejszej sprawie postępowanie toczy się z urzędu, a nie na wniosek strony. Zatem nie został spełniony jeden z warunków, wymieniony w powołanym przepisie, co uniemożliwia pozytywne rozpatrzenie wniosku strony. Powyższe orzeczenie A. D. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W ocenie skarżącego, wynik rozstrzygnięcia postępowania karnego ma decydujące znaczenie dla postępowania administracyjnego w przedmiocie pozwolenia na broń, a co za tym idzie powinno być ono zawieszone, tym bardziej, że dotychczas nie wszedł on w konflikt z prawem i posiada bardzo dobrą opinię w miejscu zamieszkania. Skarżący podkreślił również, że sam fakt wszczęcia postępowania karnego nie uzasadnia stwierdzenia, iż może on stwarzać zagrożenie dla porządku publicznego, w szczególności wobec obowiązującej w postępowaniu karnym zasady domniemania niewinności, zgodnie z którą nikt nie może zostać uznany winnym dopóki jego wina nie zostanie udowodniona i stwierdzona prawomocnym wyrokiem. W związku z tym – zdaniem skarżącego – brak jest podstaw do prowadzenia postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń i wydania decyzji przed uzyskaniem prawomocnego orzeczenia w toczącej się sprawie karnej. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, iż przedmiotem sprawy sądowoadministracyjnej jest ocena przez Sąd prawidłowości prowadzenia przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego oraz zapadłego w tym postępowaniu rozstrzygnięcia. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawę materialnoprawną zaskarżonego postanowienia stanowi art. 97 § 1 i art. 98 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 97 § 1 k.p.a., organ administracji publicznej zawiesza postępowanie: 1) w razie śmierci strony lub jednej ze stron, jeżeli wezwanie spadkobierców zmarłej strony do udziału w postępowaniu nie jest możliwe i nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 30 § 5, a postępowanie nie podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe (art. 105), 2) w razie śmierci przedstawiciela ustawowego strony, 3) w razie utraty przez stronę lub przez jej ustawowego przedstawiciela zdolności do czynności prawnych, 4) gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Stosownie zaś do treści art. 98 § 1 k.p.a., organ administracji publicznej może zawiesić postępowanie, jeżeli wystąpi o to strona, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte, a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz nie zagraża to interesowi społecznemu. Powyższe przepisy prawa regulują dwa rodzaje zawieszania postępowania: obligatoryjne – dokonywane przez organ z urzędu oraz fakultatywne – na wniosek strony, na której żądanie postępowanie administracyjne zostało wszczęte. Odnosząc się do uregulowania przepisu art. 97 § 1 k.p.a., należy wskazać, iż organ zawiesza postępowanie z urzędu w przypadku zaistnienia przesłanek w nim określonych. Oznacza to, iż w trakcie prowadzonego postępowania organ zobowiązany jest zbadać, czy nie powstało zdarzenie lub sytuacja, która wymaga zawieszenia postępowania. Trzeba stwierdzić, iż w niniejszej sprawie nie wystąpiły przesłanki z art. 97 § 1 pkt 1 - 3 kpa. Natomiast bliższej analizy wymaga przesłanka, wyrażona w pkt 4 tego artykułu, tj. zaistnienie zagadnienia wstępnego. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, czy w postępowaniach dotyczących cofnięcia pozwolenia na broń, prowadzonych na podstawie ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), kwestią prejudycjalną jest rozstrzygnięcie postępowania karnego, w szczególności - co do winy. Na konstrukcję zagadnienia wstępnego składają się nastepujące istotne elementy: 1) zagadnienie to wyłania się w toku postępowania administracyjnego, 2) jego rozstrzygnięcie należy do innego organu lub sądu 3) wymaga ono "uprzedniego" rozstrzygnięcia tzn. musi poprzedzać rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji 4) istnieje zależność między uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. W doktrynie przyjmuje się, iż pod pojęciem tym należy rozumieć wyłącznie kwestie (zagadnienia) prawne, które albo ujawniły się w toku postępowania i dotyczą istotnej dla sprawy przesłanki decyzji, albo z przepisów prawa materialnego wynika wprost konieczność rozstrzygnięcia danej kwestii prawnej. Podobnie jest to rozumiane jest w orzecznictwie, z którego wynika, że o wystąpieniu tej zależności przesądza treść przepisów prawa materialnego, stanowiących podstawę prawną decyzji administracyjnej (por. wyrok NSA z dnia 22 października 1991 r., sygn. akt SA/Wr 936/91 publik. ONSA 1991, nr 3-4, poz. 90). W związku z powyższym, w postępowaniu dotyczącym cofnięcia pozwolenia na broń, na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, rozstrzygnięcie sądu karnego, co do popełnienia przestępstwa przez osobę legitymującą się tym pozwoleniem, nie stanowi kwestii prejudycjalnej, gdyż - jak podkreśla się w orzecznictwie sądowym - nie jest obojętne dla celów porządku i bezpieczeństwa publicznego, czy broń będzie w posiadaniu osób, które dają gwarancję, iż nie użyją jej sprzecznie z tymi celami, czy też osób, które naruszyły porządek prawny w takim stopniu, że stwarzają obawę użycia broni w tym celu (por. wyrok NSA z dnia 29 stycznia 1999 r., sygn. akt III SA 5142/98 publik. LEX nr 44689). Dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji nakazuje organowi Policji cofnięcie pozwolenia na broń, w przypadku, gdy daną osobę można uznać za należącą do kategorii osób, wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 cytowanej ustawy, tj. do osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Przepis ten nie uzależnia rozstrzygnięcia sprawy od samoistnej przesłanki karalności lub niekaralności osoby ubiegającej się o prawo posiadania broni lub je posiadającej, ale jako przesłankę cofnięcia pozwolenia wskazuje okoliczności istnienia uzasadnionej obawy, iż osoba posiadająca broń może jej użyć w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Wszczęcie postępowania karnego o popełnienie przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu wobec posiadacza broni, stanowi samodzielną, niezależną od skazania prawomocnym orzeczeniem sądu (por. uchwała NSA z dnia 18 listopada 2009 r., sygn. akt II OPS 4/09) przesłankę do zbadania okoliczności danej sprawy w zakresie użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Wydanie decyzji w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń powinno poprzedzać dokonane przez organ stwierdzenie, że w stosunku do osoby legitymującej się pozwoleniem na broń toczy się postępowanie karne. Poczynione w tym zakresie przez organ ustalenia nie dotyczą kwestii prawnych, a faktycznych postępowania administracyjnego i w związku z tym nie powinny być utożsamiane z zagadnieniem wstępnym w postępowaniu administracyjnym. W związku z tym brak ostatecznego rozstrzygnięcia sądu karnego nie stoi na przeszkodzie w rozpoznaniu sprawy administracyjnej, gdyż nawet w przypadku wyroku uniewinniającego, nie można z góry wykluczyć istnienia obawy, że skarżący użyje broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Odnosząc się natomiast do uregulowania przepisu art. 98 § 1 k.p.a., należy wskazać, że postępowanie administracyjne zostało wszczęte z urzędu przez Komendanta [...] Policji z uwagi na fakt prowadzenia przeciwko skarżącemu postępowania karnego. Oznacza to, iż skarżący nie mógł skutecznie wystąpić z wnioskiem o zawieszenie postępowania, ponieważ uprawnienie to, zgodnie z cytowanym art. 98 § 1 k.p.a., przysługuje stronie tylko w przypadku postępowania wszczętego na jej wniosek, i gdy nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz nie zagraża to interesowi społecznemu. Powyższe przesłanki muszą być spełnione łącznie, ponieważ tylko w takim wypadku organ ma możliwość spełnienia żądania strony. Natomiast w niniejszej sprawie – jak już wyżej wskazano - postępowanie o cofnięcie pozwolenia na broń zostało wszczęte z urzędu, a nie - zainicjowane wnioskiem skarżącego. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze należy również dodać, że w postępowaniu administracyjnym organy Policji ustalają jedynie kwestie dotyczące administracyjnych przesłanek cofnięcia pozwolenia na broń, nie rozstrzygając problemu winy, czy niewinności skarżącego. W związku z powyższym, należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), orzekł, jak w sentencji.