II SA/Wa 177/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski (spr.), Sędziowie WSA Andrzej Góraj, Stanisław Marek Pietras, Protokolant Referent stażysta Małgorzata Ciach, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi K. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie uznania za osobę bezrobotną i odmowy przyznania zasiłku dla bezrobotnych 1. oddala skargę, 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokat A. D. kwotę 240 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych) oraz kwotę 55,20 zł (słownie: pięćdziesiąt pięć złotych 20/100) stanowiącą 23% podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wojewoda [...] decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2011 r., wydaną na podstawie art. 10 ust. 7 pkt 2, art. 2 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 71 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. z 2008 r. Dz. U. Nr 69, poz. 415 z późn. zm.), art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy decyzję Starosty Powiatu [...] z dnia [...] listopada 2011 r. znak: [...] orzekającą o uznaniu K. G. z dniem [...] listopada 2011 r. za osobę bezrobotną i odmawiającej przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. W uzasadnieniu decyzji podano, iż K. G. w dniu 7 listopada 2011 r. został zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] jako osoba bezrobotna. Ponieważ z przedstawionych w dniu rejestracji dokumentów wynikało, że spełnia on warunki do uznania za osobę bezrobotną, natomiast nie spełnia warunków do przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, organ I instancji wydał decyzję znak: [...] orzekającą o uznaniu K. G. z dniem [...] listopada 2011 r. za osobę bezrobotną i odmawiającą przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Od powyższej decyzji strona złożyła do Wojewody [...] odwołanie, w którym wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji, o ustalenie, kto ma obowiązek opłacenia ubezpieczenia w KRUS i wyjaśnienie, czy po utracie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego przysługuje prawo do zasiłku dla bezrobotnych. Organ II instancji, po rozpatrzeniu odwołania, uznał je za nieuzasadnione i wyjaśnił, że zgodnie z art. 71 ust. 1 powołanej ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy po upływie 7 dni od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy, jeżeli nie ma dla niego propozycji odpowiedniej pracy, propozycji stażu, przygotowania zawodowego dorosłych, szkolenia, prac interwencyjnych lub robót publicznych oraz w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez okres co najmniej 365 dni był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy. Do 365 dni, o których mowa w ust. 1, zalicza się również przypadające po ustaniu zatrudnienia, wykonywania innej pracy zarobkowej albo zaprzestaniu prowadzenia pozarolniczej działalności okresy pobierania zasiłku chorobowego, macierzyńskiego, zasiłku w wysokości zasiłku macierzyńskiego lub świadczenia rehabilitacyjnego, jeżeli podstawę wymiaru tych zasiłków i świadczenia, z uwzględnieniem kwoty składek na ubezpieczenie społeczne, stanowiła kwota wynosząca co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę – ust. 2 cyt. wyżej artykułu. W dniu rejestracji K. G. w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] jako osoby bezrobotnej i rozpatrywaniu prawa do przyznania zasiłku dla bezrobotnych, został wzięty pod uwagę okres 18 miesięcy poprzedzający dzień rejestracji, tj. okres od [...] maja 2010 r. do [...] listopada 2011 r. Z akt sprawy, jak i treści odwołania wynika, że K. G. w okresie od [...] marca 2010 r. do [...] września 2011 r. pobierał świadczenie pielęgnacyjne z tytułu sprawowania opieki nad matką H. G. Jak zostało wykazane wyżej, ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy w sposób enumeratywny wymienia okresy, które są zaliczane do okresu uprawniającego do uzyskania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, jeżeli podstawę wymiaru tych zasiłków i świadczenia, z uwzględnieniem kwoty składek na ubezpieczenie społeczne, stanowiła kwota wynosząca co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę. Wśród wymienionych okresów, nie jest wymieniony okres pobierania świadczenia pielęgnacyjnego. Tym samym oznacza to, że nie jest on zaliczany do okresu uprawniającego do uzyskania prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Organ wskazał, iż pomimo że K. G. w okresie 18 miesięcy przed rejestracją pobierał świadczenie pielęgnacyjne przez okres co najmniej 365 dni, zgodnie z cytowanym wyżej art. 71 ust. 1 i 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, nie stanowi to podstawy do przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych. W tym stanie faktycznym i prawnym brak jest podstaw do uznania odwołania za zasadne. Bezpodstawne jest żądanie G. do stwierdzenia nieważności decyzji organu I instancji. Ponadto, organ II instancji uznał, że podnoszone przez skarżącego żądanie wyjaśnienia kwestii opłaty ubezpieczenia w KRUS nie jest przedmiotem niniejszego postępowania. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie K. G. zarzucił decyzji Wojewody [...] niezgodność z prawem i wniósł o rozstrzygnięcie, czy opieka nad matką inwalidką I grupy w okresie od [...] marca 2010 r. do [...] września 2011 r. nie powinna być potraktowana jako praca. Ponadto wniósł o ustalenie, kto powinien płacić za jego ubezpieczenie zdrowotne i emerytalne w KRUS z powodu pozbawienia własności działki siedliskowej a także, czy po utracie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego przysługuje mu prawo do zasiłku dla bezrobotnych. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie i powtórzył argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem, nie zaś według kryteriów słuszności. W myśl natomiast art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oceniając zasadność skargi w myśl powyższych zasad, uznać należy, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. Podstawą odmowy przyznania K. G. zasiłku dla bezrobotnych było stwierdzenie, że pobieranego przez niego świadczenia pielęgnacyjnego nie zalicza się do 365 dni, o których mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 ze zm.). Skarżący kwestionuje, jak wynika ze skargi, zajęte stanowisko, wskazując, że opieka nad matką inwalidką z I grupą inwalidzką powinna być traktowana jako praca. W związku z powyższym należy przedstawić stan normatywny w zakresie przyznawania zasiłku dla bezrobotnych. Stosownie do postanowień art. 71 ust. 1 powołanej wyżej ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, w stanie prawnym obowiązującym na dzień wydania decyzji, prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy po upływie 7 dni od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy, z zastrzeżeniem art. 75, jeżeli: 1. nie ma dla niego propozycji odpowiedniej pracy, propozycji stażu, przygotowania zawodowego dorosłych, szkolenia, prac interwencyjnych lub robót publicznych oraz 2. w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez okres co najmniej 365 dni: a. był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy, z zastrzeżeniem art. 104a-105; w okresie tym nie uwzględnia się okresów urlopów bezpłatnych trwających łącznie dłużej niż 30 dni, b. wykonywał pracę na podstawie umowy o pracę nakładczą i osiągał z tego tytułu dochód w wysokości co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, c. świadczył usługi na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny stosuje się przepisy dotyczące zlecenia albo współpracował przy wykonywaniu tych umów, przy czym podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy stanowiła kwota co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę w przeliczeniu na okres pełnego miesiąca, z zastrzeżeniem art. 104b ust. 2, d. opłacał składki na ubezpieczenia społeczne z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności lub współpracy, przy czym podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy stanowiła kwota wynosząca co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę, e. wykonywał pracę w okresie tymczasowego aresztowania lub odbywania kary pozbawienia wolności, przy czym podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy stanowiła kwota co najmniej połowy minimalnego wynagrodzenia za pracę, f. wykonywał pracę w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych, będąc członkiem tej spółdzielni, przy czym podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy stanowiła kwota co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, g. opłacał składkę na Fundusz Pracy w związku z zatrudnieniem lub wykonywaniem innej pracy zarobkowej za granicą u pracodawcy zagranicznego w państwie niewymienionym w art. 1 ust. 3 pkt 2 lit. a-c, w wysokości 9,75 % przeciętnego wynagrodzenia za każdy miesiąc zatrudnienia, h. był zatrudniony za granicą przez okres co najmniej 365 dni, w okresie 18 miesięcy przed zarejestrowaniem się w powiatowym urzędzie pracy i przybył do Rzeczypospolitej Polskiej jako repatriant, i. był zatrudniony, pełnił służbę lub wykonywał inną pracę zarobkową i osiągał wynagrodzenie lub dochód, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy. Ustęp 2 stanowi zaś, iż do 365 dni, o których mowa w ust. 1 pkt 2, zalicza się również okresy: 1) zasadniczej służby wojskowej, nadterminowej zasadniczej służby wojskowej, przeszkolenia wojskowego, służby przygotowawczej, służby kandydackiej, kontraktowej zawodowej służby wojskowej, ćwiczeń wojskowych, okresowej służby wojskowej lub służby wojskowej pełnionej w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny oraz zasadniczej służby w obronie cywilnej i służby zastępczej, a także służby w charakterze funkcjonariusza, o którym mowa w ustawie z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 67 z późn. zm.); 2) urlopu wychowawczego udzielonego na podstawie odrębnych przepisów; 3) pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy lub służby, o której mowa w pkt 1, renty szkoleniowej oraz przypadające po ustaniu zatrudnienia, wykonywania innej pracy zarobkowej albo zaprzestaniu prowadzenia pozarolniczej działalności okresy pobierania zasiłku chorobowego, macierzyńskiego, zasiłku w wysokości zasiłku macierzyńskiego lub świadczenia rehabilitacyjnego, jeżeli podstawę wymiaru tych zasiłków i świadczenia, z uwzględnieniem kwoty składek na ubezpieczenia społeczne, stanowiła kwota wynosząca co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę; 4) niewymienione w ust. 1 pkt 2, za które były opłacane składki na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy, jeżeli podstawę wymiaru składek stanowiła kwota wynosząca co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę; 5) za które przyznano odszkodowanie z tytułu niezgodnego z przepisami rozwiązania przez pracodawcę stosunku pracy lub stosunku służbowego oraz okres, za który wypłacono pracownikowi odszkodowanie z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia umowy o pracę. W świetle przedstawionego stanu faktycznego sprawy, który nie jest kwestionowany oraz powołanego wyżej stanu normatywnego należy stwierdzić, że rozstrzygnięcia organów administracji nie naruszają prawa. Katalog przesłanek wymienionych w art. 71 ust. 1 i 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, jest katalogiem zamkniętym i organ zatrudnienia zobowiązany jest do ścisłego przestrzegania jego postanowień. Taka konstrukcja powołanego przepisu oznacza, że organy administracji publicznej w rozpatrywanej sprawie nie mogły podzielić argumentacji prezentowanaj przez skarżącego, że opieka nad matką, inwalidką I grupy jest okresem pracy, względnie okresem zrównanym z wykonywaniem zatrudnienia. Wskazane zajęcie, na gruncie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, nie jest uznawane za pracę, jak również nie jest okresem zrównanym z wykonywaniem zatrudnienia. Tak więc, pomimo że skarżący w okresie 18 miesięcy przed rejestracją pobierał świadczenie pielęgnacyjne przez okres co najmniej 365 dni, zgodnie z art. 71 ust. 1 i 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy nie stanowi to podstawy do przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Wśród wymienionych w tym przepisie okresów, które są zaliczane do okresu uprawniającego do uzyskania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, okres pobierania zasiłku pielęgnacyjnego, nie jest wymieniony. Wskazać też należy, iż organ zasadnie uznał, że podnoszone przez skarżącego kwestie dotyczące opłat ubezpieczenia w KRUS pozostają poza przedmiotem postępowania w sprawie. Ponieważ zaskarżona decyzja nie zawiera uchybień o charakterze procesowym oraz nie narusza przepisów prawa materialnego, to tym samym brak jest podstaw do uwzględnienia skargi. Dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w wyroku. O zwrocie kosztów niepłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu Sąd rozstrzygnął na podstawie art. 250 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 15 i 16 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).