II SA/Wa 1774/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), Sędziowie WSA Sławomir Antoniuk, Andrzej Góraj, Protokolant specjalista Maria Zawada, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2017 r. sprawy ze skargi T. K. na decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty świadczenia mieszkaniowego uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w S. nr [...] z dnia [...] lipca 2016 r. Prezes Agencji Mienia Wojskowego decyzją z dnia [...] września 2016 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 21 ust. 3, art. 24 ust. 5 i art. 48d ust. 7 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U.2016.207 j.t.), po rozpatrzeniu odwołania T.K. od decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego AMW w [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2016 r. o odmowie wypłaty wymienionemu świadczenia mieszkaniowego za m-c kwiecień 2016 r., utrzymał w mocy tę decyzję. W uzasadnieniu wskazał, że T.K. jest żołnierzem zawodowym w służbie stałej i pełni służbę w Oddziale Żandarmerii Wojskowej w garnizonie [...]. Na podstawie wniosku złożonego w dniu [...].07.2010 r. zostało mu przyznane świadczenie mieszkaniowe. W dniu [...].07.2013 r. T.K. złożył w Oddziale Regionalnym WAM w [...] rozkaz personalny Nr [...] Komendanta Oddziału Żandarmerii Wojskowej w [...], z dnia [...].06.2013 r., o wyznaczeniu na stanowisko służbowe w Oddziale Żandarmerii Wojskowej w [...], z okresem kadencji ustalonym od [...].07.2013 r. do [...].03.2016 r. W styczniu 2016 r. Oddział Regionalny w [...] wysłał do strony, na adres podany we wniosku z [...].07.2010 r., zawiadomienie z dnia [...].01.2016r. przypominające o kończącej się z dniem [...].03.2016 r. kadencji na zajmowanym stanowisku i koniecznością, w związku z tym, złożenia nowego wniosku. Oddział poinformował, że zgodnie z art. 48d ust. 7 ustawy o zakwaterowaniu w dniu zakończenia kadencji nastąpi zakończenie wypłaty świadczenia mieszkaniowego. Organ wskazał w decyzji, że T.K. nowy wniosek o wypłatę świadczenia mieszkaniowego złożył w dniu [...].05.2016r., w związku z czym świadczenie zostało mu przyznane, zgodnie z zapisem art. 48d ust. 7 ustawy (...) od [...].05.2016r. tj. od pierwszego dnia miesiąca, w którym wpłynął wniosek. Organ podał, że w dniu [...].06.2016r. T.K. złożył w Oddziale Regionalnym AMW w [...] podanie o wypłatę świadczenia mieszkaniowego za miesiąc kwiecień 2016 r., w którym podniósł m.in., że zawiadomienie o kończącej się kadencji zostało wysłane przez oddział Agencji na nieaktualny adres. Napisał, także, że Agencja posiadała aktualne informacje dotyczące żołnierzy, z których jednoznacznie wynika, że od maja 2014 roku pełni on służbę bezterminowo - zgodnie z nowelizacją ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych z 2014 r., która zniosła kadencyjność żołnierzy służby stałej w stopniach podoficerskich. Decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2016 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego AMW w [...], odmówił T.K. wypłaty świadczenia mieszkaniowego za miesiąc kwiecień 2016 r. W uzasadnieniu wskazał, że wnioskującemu w dniu [...].03.2016r. zakończyła się kadencja a nowy wniosek wraz z kolejnym rozkazem personalnym złożył dopiero w dniu [...].05.2016 r., w związku z tym zgodnie z art. 48d ust. 7 nie ma możliwości wypłaty świadczenia mieszkaniowego za miesiąc kwiecień. Organ powołał się także na art. 41 § 1 k.p.a., mówiący o obowiązku zawiadomienia, organu administracji publicznej, przez stronę postępowania, o każdej zmianie adresu, czego T.K. zdaniem Oddziału Regionalnego w [...] nie dopełnił. Organ I instancji przywołał w decyzji zapis art. 24 ust. 5 ustawy o zakwaterowaniu (...), mówiący, że , żołnierz zawodowy jest obowiązany niezwłocznie powiadomić dyrektora oddziału regionalnego o wszelkich okolicznościach mających wpływ na jego prawo do zakwaterowania, a skutki braku powiadomienia organów Agencji o zaistniałych zmianach obciążają żołnierza. W odwołaniu T.K. podniósł, że organ I instancji niezgodnie z prawem pozbawił go świadczenia mieszkaniowego za kwiecień 2016 r., ponieważ Oddział Regionalny w [...] miał wiedzę, że pełni on służbę bezterminowo zgodnie z nowelizacją ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, która zniosła kadencyjność żołnierzy służby stałej w stopniach podoficerskich, w związku z czym bezpodstawne było żądanie złożenia nowego wniosku wraz rozkazem. Podniósł także, że odział miał informację o zmianie jego adresu zamieszkania. Prezes Agencji Mienia Wojskowego utrzymując w mocy decyzję organu I instancji powołał treść przepisu art. 48d ust.7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. Organ wskazał, że prawo do zakwaterowania realizowane jest na wniosek zainteresowanego, co świadczy o tym, że jest uprawnieniem żołnierza a nie jego obowiązkiem. W związku z tym, że realizacja prawa odbywa się na wniosek, to zgodnie z art. 24 ust. 5 żołnierz zawodowy jest obowiązany niezwłocznie powiadomić dyrektora oddziału regionalnego o wszelkich okolicznościach mających wpływ na jego prawo do zakwaterowania a skutki braku powiadomienia organów Agencji o zaistniałych zmianach obciążają żołnierza. Zapis ten jednoznacznie wskazuje, że wnioskodawca ma zawiadomić o wszelkich nowych okolicznościach mających wpływ na jego uprawnienia, albowiem organ nie posiada ich z urzędu. Organ podniósł, że wyboru formy realizacji świadczenia żołnierz dokonał [...] lipca 2010 r. składając wniosek o wypłatę świadczenia mieszkaniowego, które zostało mu przyznane od sierpnia 2010 r. W dniu [...].07.2013 r. strona dostarczyła rozkaz personalny o wyznaczeniu na stanowisko służbowe z terminem kadencji od [...].07.2013 r. do [...].03.2016 r. i takie właśnie dane zostały wprowadzone przez pracowników Oddziału Regionalnego WAM w [...] do systemu. Organ podniósł, że strona błędnie założyła, że listy z informacjami o żołnierzach przesyłane przez oddział żandarmerii wojskowej do oddziału regionalnego Agencji są podstawą do zmiany danych, ponieważ zmian można dokonać tylko na prośbę wnioskodawcy tj. na podstawie dostarczonych przez niego osobiście dokumentów. Prezes AMW nie zgodził się z odwołującym się, że w wypełnieniu jego obowiązku wyręczyła go nowelizacja ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz zestawienia przesyłane do oddziału regionalnego, zawierające dane żołnierzy. Zestawienia otrzymane przez Agencję są przez nią wykorzystywane jedynie do weryfikacji danych a nie do ich zmiany. Dodatkowo organ wskazał, że nie można zgodzić się z twierdzeniem Dyrektora Oddziału Regionalnego w [...], zawartym w decyzji Nr [...] z dnia [...].07.2016 r., że strona informację o zmianie adresu złożyła dopiero w dniu [...].05.2016r. Organ odwoławczy po przeanalizowaniu dokumentów znajdujących się w aktach sprawy stwierdził, że T.K. złożył w Oddziale Regionalnym w [...] : wniosek o wydanie duplikatów PIT w dniu [...].03.2014 r., informację o zmianie konta bankowego w dniu [...].08.2014 r., informację o zmianie konta bankowego w dniu [...].01.2016 r., a na każdym z tych dokumentów widniał aktualny adres wnioskodawcy. Organ uznał więc, że oddział Agencji został poinformowany o zmianie adresu. Niemniej jednak to uchybienie, ze strony Oddziału Regionalnego AMW w [...], nie ma wpływu na rozstrzygnięcie, ponieważ zawiadomienia wysyłane do żołnierzy przez oddziały Agencji są nieobligatoryjne, a ich wysyłanie wynika z przyjętego zwyczaju i praktyki, a nie z przepisów prawa. Decyzja Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia [...] września 2016 r. nr [...] stała się przedmiotem skargi T.K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący zarzucił naruszenie: - art. 48d ust. 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, poprzez jego błędną wykładnię i uznanie jakoby dzień zakończenia kadencji będący podstawą do wstrzymania wypłaty świadczenia mieszkaniowego dotyczył skarżącego w sytuacji, gdy okoliczność ta ma wpływ na wstrzymanie świadczenia mieszkaniowego jedynie w stosunku do oficerów, - art. 24 ust. 5 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, że na skarżącym ciążył obowiązek przesłania dyrektorowi oddziału regionalnego AMW aktualnego rozkazu personalnego o wyznaczeniu na stanowisku, pomimo że informacje wynikające z rzeczonego rozkazu nie zawierały okoliczności mających wpływ na prawo do otrzymania świadczenia mieszkaniowego, a także poprzez błędną interpretację tego przepisu i uznanie, że wynikający z niego obowiązek żołnierza o niezwłocznym powiadamianiu dyrektora oddziału regionalnego o wszelkich okolicznościach mających wpływ na jego prawo do zakwaterowania, jednocześnie zwalniał dyrektora oddziału regionalnego do rozpatrywania spraw w oparciu o fakty znane mu z urzędu, - art. 6 ust. 1 pkt 12 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że kadencja na stanowisku służbowym dotyczy również podoficerów, pomimo iż z wykładni językowej rzeczonego przepisu wprost wynika, że dotyczy on jedynie oficerów. W uzasadnieniu skarżący przedstawił dotychczasowy przebieg sprawy. Wskazał, że przesłankami do uzyskania świadczenia mieszkaniowego, jak również dalszego jego otrzymywania w określonej wysokości jest posiadanie przez daną osobę statusu żołnierza zawodowego oraz pełnienie służby wojskowej w określonym garnizonie. Skarżący podniósł, że świadczenie mieszkaniowe przysługuje od momentu złożenia wniosku przez żołnierza zawodowego pełniącego służbę wojskową w danym garnizonie do momentu zakończenia kontraktu na wskutek wypowiedzenia stosunku służbowego przez organ wojskowy lub żołnierza - w przypadku żołnierzy służby stałej lub zakończenia kontraktu na wskutek upływu terminu zawartego w kontrakcie - w przypadku żołnierzy służby kontraktowej, albo rozwiązania kontraktu na wskutek innych okoliczności przewidzianych w art. 111 i art. 112 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych a także w przypadkach określonych w pk1-6 wskazanych wyżej. Art. 48d ust. 7 ustawy przewiduje jeszcze jedną okoliczność określającą datę końcową wypłaty świadczenia mieszkaniowego, a mianowicie - dzień zakończenia kadencji. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 12 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, kadencją na stanowisku służbowym jest okres pełnienia służby na stanowisku służbowym przez oficera zawodowego w służbie stałej. Zapis ten koresponduje z treścią art. 37 ust. 1 tejże ustawy, który stanowi, że oficer zawodowy w służbie stałej pełni zawodową służbę wojskową przez czas określony kadencjami na stanowisku służbowym. Został on zmieniony w grudniu 2013 r. gdzie zapis "żołnierz zawodowy" został zmieniony na "oficer zawodowy". Tym samym od grudnia 2013 r. przestała obowiązywać kadencyjność na stanowiskach podoficerskich i w korpusie szeregowych zawodowych. Zatem zawarte w art. 47d ust. 7 ustawy określenie dotyczące upływu kadencji dotyczy tylko oficerów zawodowych, ponieważ od 2013 r. tylko do nich odnosi się kwestia kadencyjności. Tymczasem skarżący, służbę wojskową pełni w stopniu chorążego, a więc jest podoficerem. Zatem prawidłowa wykładnia art. 47d ust. 7 ustawy, winna prowadzić do wniosku, że okolicznością powodującą zakończenie wypłaty świadczenia mieszkaniowego w stosunku do odwołującego jest tylko zakończenie kontraktu albo zakończenie pełnienia służby w danym garnizonie określonym w rozkazie personalnym - w przypadku przeniesienia do rezerwy kadrowej lub dyspozycji. Podniósł, że w sytuacji prawnej skarżącego jako żołnierza zawodowego służącego w oddziale żandarmerii wojskowej nie nastąpiła żadna zmiana, która miałaby wpływ na wstrzymanie wypłaty świadczenia mieszkaniowego. Żądanie natomiast od skarżącego dostarczenia kolejnego rozkazu personalnego o wyznaczeniu na kolejne stanowisko, z uwagi na to, że okoliczność ta nie ma żadnego wpływu na prawo strony do zakwaterowania stanowi nadużycie prawa i efekt nadinterpretacji treści art. 24 ust. 5 ustawy o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. Prezes Agencji Mienia Wojskowego, reprezentowany przez radcę prawnego, w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Podniósł, że zarzuty nie są trafne. Wskazał, że świadczenie wypłacane jest na wniosek żołnierza. Wniosek nie zawiera jedynie preferencji żołnierza dla tej a nie innej formy zakwaterowania, którą wybrał, lecz zawiera również szereg oświadczeń co do faktów, które wraz z upływem czasu mogą ulec zmianie, dlatego ustawodawca wprowadził od 1 października 2015 r. okresowość wypłat (przedtem wypłaty następowały przez czas pełnienia obowiązków w danym garnizonie) aby wymusić na zainteresowanych kontynuacją wypłat ponowne złożenie wniosku. Instrukcja w tym zakresie zamieszczona została na stronie internetowej Agencji od początku zaistnienia zmian. Informacje pozyskane przez organ doczekały się potwierdzenia strony z opóźnieniem, stąd wg nowych przepisów wypłata świadczenia nastąpiła od początku miesiąca, w którym wpłynął wniosek. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest zasadna. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji stanowił przepis art. 48d ust. 7 w zw. z art. 24 ust. 5 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 207). Zgodnie z pierwszym z powołanych przepisów, świadczenie mieszkaniowe jest wypłacane za miesiąc kalendarzowy w terminie do 10 dnia każdego miesiąca kalendarzowego za poprzedni miesiąc, począwszy od pierwszego dnia miesiąca, w którym wpłynął wniosek o wypłatę świadczenia mieszkaniowego do właściwego oddziału regionalnego Agencji, do dnia zakończenia kadencji lub kontraktu, albo w przypadku żołnierza zawodowego przeniesionego do rezerwy kadrowej lub dyspozycji - do dnia zakończenia pełnienia służby w danym garnizonie określonym w rozkazie personalnym. Stosownie zaś do art. 24 ust. 5 powołanej ustawy, żołnierz zawodowy jest obowiązany niezwłocznie powiadomić dyrektora regionalnego o wszelkich okolicznościach mających wpływ na jego prawo do zakwaterowania. Skutki braku powiadomienia organów Agencji o zaistniałych zmianach obciążają żołnierza. W ocenie Sądu, zarówno zaskarżona decyzja, jak i decyzja organu I instancji wydane zostały z naruszeniem powołanych przepisów prawa materialnego, tj. art. 48d ust. 7 w zw. z art. 24 ust. 5 tej ustawy, co miało wpływ na wynik sprawy. Istotnie przepis art. 48d ust. 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP stanowi, jak wskazano to wyżej, że świadczenie mieszkaniowe wypłacane jest m.in. do dnia zakończenia kadencji. Nie jest też sporne, że żołnierz w dniu [...] lipca 2013 r. dostarczył rozkaz personalny o wyznaczeniu na stanowisko służbowe z terminem kadencji od [...]. 07. 2013 r. do [...]. 03. 2016 r., i która to okoliczność została odnotowana przez pracowników w systemie Oddziału Regionalnego AMW w [...], na co w decyzji wskazał organ. Jednakże, słusznie skarżący podnosi, że nie można powołanego przepisu wykładać i stosować w oderwaniu od przepisu art. 6 ust. 1 pkt 12 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, który od dnia 5 grudnia 2013 r. stanowi, że kadencją na stanowisku służbowym jest okres pełnienia służby na stanowisku służbowym przez oficera zawodowego w służbie stałej. Przepis art. 37 ust. 1 tej ustawy stanowi zaś, że oficer zawodowy w służbie stałej pełni zawodową służbę wojskową przez czas określony kadencjami na stanowisku służbowym. Przepis art. 6 ust. 1 pkt 12 wskazane wyżej brzmienie otrzymał na mocy art. 1 pkt 4 lit. a ustawy z dnia 11 października 2013 r. o zmianie ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2013 r., poz. 1355). O zmianie treści wskazanego przepisu prawa organowi wiadomo było z urzędu. Z akt postępowania administracyjnego bezspornie wynika też, że Dyrektor Oddziału Regionalnego AMW w [...] dysponował informacją, iż skarżący będący podoficerem nadal pełni służbę w tym samym garnizonie (w Oddziale Żandarmerii Wojskowej w [...]) i pełni tę służbę bezterminowo. Wynika to z zestawień zbiorczych przesyłanych przez Komendanta Oddziału Żandarmerii Wojskowej w [...] do Dyrektora AMW OR w [...] ze wskazaniem żołnierzy w służbie stałej bez kadencji na zajmowanym stanowisku. Nie jest kwestionowane, że wypłata świadczenia mieszkaniowego następuje na wniosek uprawnionego żołnierza. Nie ma też wątpliwości, że organ świadczenie mieszkaniowe wypłacał skarżącemu od czasu złożenia wniosku z dnia [...] lipca 2010 r. Skarżący wniosku o wypłatę świadczenia mieszkaniowego nie cofnął. Żołnierz nie zmienił też garnizonu ani jednostki wojskowej, w której pełni służbę. Nie zaistniała zatem w kwietniu 2016 r. w przypadku skarżącego żadna okoliczność, która miałaby wpływ na jego prawo do zakwaterowania, a tylko o takiej okoliczności żołnierz winien zawiadomić organ w świetle treści przepisu art. 24 ust. 5 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. Z podania z dnia [...] czerwca 2016 r. o wypłatę świadczenia mieszkaniowego za miesiąc kwiecień 2016 r. wynika nadto, że żołnierz przedstawiał kolejne wyciągi z rozkazów personalnych o wyznaczeniach na stanowiska służbowe. Prezes AMW powołując się na przepis art. 24 ust. 5 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP wskazał, że skutki braku powiadomienia organów Agencji o zaistniałych zmianach obciążają żołnierza. W związku z tym raz jeszcze wymaga wskazania, że w powołanym przepisie jest mowa o okolicznościach mających wpływ na prawo do zakwaterowania, a nie o każdej okoliczności zaistniałej w ramach stosunku służbowego żołnierza. Tym bardziej za okoliczność taką nie można uznać zmiany przepisów prawa. Nadto, zmiana w tym zakresie nie spowodowała utraty przez skarżącego prawa do świadczenia mieszkaniowego. Biorąc pod uwagę, że Dyrektor Oddziału Regionalnego AMW w [...] dysponował informacją od Komendanta Oddziału Żandarmerii Wojskowej w [...], że skarżący jest żołnierzem służby stałej bez kadencji na zajmowanym stanowisku (a zatem posiadał informację o dalszym pełnieniu służby przez żołnierza w Oddziale Żandarmerii Wojskowej w [...]), a jednocześnie organ nie wykazał w decyzji, aby w przypadku skarżącego zaszła jakakolwiek okoliczność mająca wpływ na jego prawo do zakwaterowania, Sąd uznał odmowę wypłaty świadczenia mieszkaniowego za miesiąc kwiecień 2016 r. za nieuprawnioną. Prezes AMW utrzymując w mocy wydaną z naruszeniem powołanych przepisów decyzję organu I instancji naruszył nadto przepis art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., co miało wpływ na wynik sprawy. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), orzekł jak w wyroku.