II SA/Wa 1776/07
WyrokWSA w Warszawie2008-02-07
Skład orzekający: Eugeniusz Wasilewski, Anna Mierzejewska, Adam Lipiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jako bezprzedmiotowe, jeśli istnieją przesłanki do stwierdzenia nieważności tej decyzji?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może umorzyć postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jako bezprzedmiotowe, jeśli istnieją przesłanki do stwierdzenia nieważności tej decyzji. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest bezprzedmiotowe jedynie w przypadku braku decyzji, której nieważność miałaby być stwierdzona, lub niedopuszczalności weryfikacji decyzji w tym trybie. W pozostałych przypadkach organ powinien wydać decyzję merytoryczną – stwierdzającą nieważność lub odmawiającą jej stwierdzenia.Stan faktyczny
Starosta umorzył postępowanie dotyczące stwierdzenia nieważności aktu nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego, uznając je za bezprzedmiotowe. Kurator Oświaty stwierdził nieważność decyzji Starosty, wskazując na brak uzasadnienia dla umorzenia. Minister Edukacji Narodowej utrzymał w mocy decyzję Kuratora. Skarżąca zarzuciła Ministrowi naruszenie art. 156 § 1 ust. 2 kpa poprzez jego nieprawidłową interpretację.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski, Sędziowie WSA Anna Mierzejewska (spr.), Adam Lipiński, Protokolant Łukasz Mazur, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2008 r. sprawy ze skargi M. J. na decyzję Ministra Edukacji Narodowej z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w przedmiocie umorzenia postępowania oddala skargę
Starosta W. decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2006 r., na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), umorzył postępowanie dotyczące stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej nr [...] z dnia [...] września 2002 r. – aktu nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego pani M. J., zam. ul. [...].
W uzasadnieniu decyzji wskazał, że stwierdzono nieprawidłowości w nadaniu stopnia nauczyciela kontraktowego pani M. J.
Następnie w dniu 10 lutego 2006 r., [...] Kurator Oświaty, na podstawie art. 157 w związku z art. 61 kpa zawiadomił panią M. J. o wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty W. nr [...] z dnia [...] stycznia 2006 r.
Decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2006 r. [...] Kurator Oświaty na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa, art. 9b ust. 7 pkt 1 i 2, art. 9 ust. 1 pkt 1, art. 9b ust. 1, art. 9c i 9d oraz art. 10 ust. 8 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela ( Dz. U. z 2003 r. Nr 118, poz. 1112 ze zm.), art. 105 § 1, art. 145 § 1 pkt 8 kpa, stwierdził nieważność decyzji Starosty W. nr [...] z dnia [...] stycznia 2006 r. o umorzeniu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nr [...] z dnia [...] września 2002 r. – aktu nadania stopnia nauczyciela kontraktowego pani M. J.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że Starosta W. jako podstawę prawną swojej decyzji podał art. 105 § 1 kpa. Na podstawie ww. artykułu organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, jeżeli z jakichkolwiek przyczyn stało się ono bezprzedmiotowe. Starosta W. w swojej decyzji nie wykazał na czym owa bezprzedmiotowość postępowania polega.
Z ustalonego stanu faktycznego sprawy wynika, że Dyrektor Zespołu Szkół Ogólnokształcących w W. wydał w dniu [...] września 2002 r. decyzję – akt nadania stopnia nauczyciela kontraktowego pani M. J. Decyzja ta jest wadliwa. Wada ta, zdaniem organu sprawującego nadzór pedagogiczny, polegająca na rażącym naruszeniu prawa powinna skutkować, zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 kpa, stwierdzeniem nieważności decyzji. Pani M. J. została zatrudniona w Zespole Szkół Ogólnokształcących, nie posiadając kwalifikacji do zajmowania stanowiska nauczyciela. Wobec powyższego, zgodnie z art. 10 ust. 8 Karty Nauczyciela, nie można było nawiązać stosunku pracy z osobą, która nie posiadała kwalifikacji. Tym samym osoba taka nie mogła rozpocząć stażu na kolejny stopień awansu zawodowego.
Przepisy Karty Nauczyciela nie przewidują podejmowania przez jakikolwiek organ decyzji o dopuszczeniu do rozpoczęcia stażu albo decyzji odmawiającej dopuszczenia do rozpoczęcia stażu. W sytuacji, gdy nauczyciel nie spełnia warunków do nadania kolejnego stopnia awansu zawodowego, dyrektor szkoły lub właściwy organ wydaje decyzję o odmowie nadania tego stopnia.
Niezachowanie obowiązujących procedur postępowania stanowi również rażące naruszenie prawa, co jest argumentem przemawiającym za unieważnieniem decyzji dyrektora ZSO w W. nr [...] z dnia [...] września 2002 r., a tym samym za unieważnieniem decyzji Starosty W. nr [...] z dnia [...] stycznia 2006 r. umarzającej postępowanie dotyczące stwierdzenia nieważności decyzji dyrektora ZSO w W.
Od powyższej decyzji pani M. J. wniosła odwołanie.
Minister Edukacji Narodowej decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 9b ust. 7 pkt 3 Karty Nauczyciela po rozpatrzeniu odwołania pani M. J. od decyzji [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] marca 2006 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że zgodnie z art. 158 § 1 kpa rozstrzygnięcie w sprawie nieważności decyzji następuje w drodze decyzji. Organy administracji publicznej właściwe do orzekania w tym postępowaniu są bezwzględnie związane wyznaczonymi rodzajami decyzji. Naruszenie w tym zakresie przepisów prawa jest rażącym naruszeniem prawa będącym podstawą stwierdzenia nieważności decyzji. Zatem, jeżeli w toku dokonywanych ustaleń organ prowadzący postępowanie ustali, iż okoliczności sprawy nie uzasadniają stwierdzenia nieważności decyzji, to wówczas organ powinien odmówić stwierdzenia nieważności decyzji, której to postępowanie dotyczy, nie zaś umarzać postępowanie jako bezprzedmiotowe.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której skarżąca wniosła o jej uchylenie, wskazując, że Minister Edukacji Narodowej naruszył art. 156 § 1 ust. 2 kpa – poprzez jego nieprawidłową interpretację.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), do rozpoznawania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona.
Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania.
Należy zgodzić się z poglądem wyrażonym przez organ, że w myśl art. 158 § 1 kpa rozstrzygnięcie w sprawie nieważności decyzji następuje w drodze decyzji administracyjnej. W zależności od wyników przeprowadzonego postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, organ odpowiednio stwierdza nieważność decyzji albo w przypadku braku przesłanek do takiego orzekania – odmawia stwierdzenia nieważności decyzji. Organy administracji publicznej właściwe do orzekania w tym postępowaniu są bezwzględnie związane wyznaczonymi rodzajami decyzji. Naruszenie w tym zakresie przepisów prawa jest rażącym naruszeniem prawa, będącym podstawą stwierdzenia nieważności decyzji. Jeżeli zatem w toku dokonywanych czynności, organ ustali, że okoliczności sprawy nie uzasadniają stwierdzenia nieważności decyzji, której to postępowanie dotyczy, to wówczas powinien odmówić stwierdzenia nieważności tej decyzji, nie zaś umarzać postępowanie jako bezprzedmiotowe. Nie jest więc dopuszczalne zakończenie w inny sposób postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.
Starosta W. decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...], działając na podstawie art. 105 § 1 kpa umorzył postępowanie w sprawie dotyczącej stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej nr [...] z dnia [...] września 2002 r. – aktu nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego pani M. J. W decyzji tej organ nie wskazał, iż postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji – aktu nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego jest bezprzedmiotowe. Za przesłankę umorzenia postępowania w tej sprawie nie można bowiem uznać podniesionego w uzasadnieniu decyzji argumentu, iż brak jest przesłanek do stwierdzenia nieważności decyzji, o których mowa w art. 156 § 1 kpa.
Należy wyraźnie podkreślić, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest bezprzedmiotowe w dwóch przypadkach:
1. braku decyzji, której nieważność miałaby być stwierdzona;
2. niedopuszczalności weryfikacji decyzji w tym trybie.
W pozostałych przypadkach zawsze istnieje przedmiot sprawy, to jest decyzja, co do której jest konieczne rozstrzygnięcie o istnieniu lub braku kwalifikowanych wad.
Należy zgodzić się z Ministrem Edukacji Narodowej, że zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 kpa organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Decyzją z dnia [...] marca 2006 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa, [...] Kurator Oświaty stwierdził nieważność decyzji Starosty W. z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nr [...] z dnia [...] września 2002 r. – aktu nadania stopnia nauczyciela kontraktowego. W prowadzonym postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji - aktu nadania pani M. J. stopnia nauczyciela kontraktowego Starosta W. powinien ustalić, czy decyzja ta jest dotknięta jedną z wad wymienionych enumeratywnie w art. 156 § 1 kpa. W zależności od wyników prowadzonego postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, organ w drodze decyzji administracyjnej odpowiednio stwierdza nieważność decyzji albo w przypadku stwierdzenia braku przesłanek do takiego orzekania – odmawia stwierdzenia nieważności decyzji.
Starosta W. stwierdził bezprzedmiotowość postępowania, co stanowiło rażące naruszenie prawa.
Wobec powyższych ustaleń, w ocenie sądu, zaskarżona decyzja jest prawidłowa, ponieważ została wydana w oparciu o obowiązujące przepisy prawa.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło