II SA/Wa 178/16

WyrokWSA w Warszawie2016-11-07

Skład orzekający: Ewa Pisula – Dąbrowska, Eugeniusz Wasilewski, Ewa Kwiecińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest zobowiązany do przeprowadzenia postępowania dowodowego, w tym z zeznań świadków lub opinii biegłego, w celu wydania zaświadczenia potwierdzającego pełnienie służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu, jeśli akta osobowe nie zawierają jednoznacznych dokumentów potwierdzających takie warunki?
Ratio decidendi
Postępowanie o wydanie zaświadczenia jest postępowaniem uproszczonym i odformalizowanym, w którym organ jedynie potwierdza istniejący stan prawny lub faktyczny na podstawie posiadanych dokumentów. Organ nie jest zobowiązany do prowadzenia pełnego postępowania dowodowego, w tym przesłuchiwania świadków czy powoływania biegłych, w celu ustalenia, czy funkcjonariusz pełnił służbę w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu, jeśli akta osobowe nie zawierają jednoznacznych dowodów na tę okoliczność. Właściwe organy emerytalne prowadzą postępowanie dowodowe w tym zakresie.
Stan faktyczny
Skarżący T. M. zwrócił się do Komendanta Oddziału Straży Granicznej o wydanie zaświadczenia potwierdzającego pełnienie służby w Straży Granicznej w okresie od 29 grudnia 1998 r. do 30 listopada 2008 r. w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury. Komendant Główny Straży Granicznej utrzymał w mocy postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia, wskazując na brak dokumentacji potwierdzającej pełnienie służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a. i błędną interpretację przepisów dotyczących podwyższenia emerytury, w tym nieuwzględnienie wyroku Trybunału Konstytucyjnego.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Pisula – Dąbrowska (sprawozdawca), Sędziowie WSA Eugeniusz Wasilewski, Ewa Kwiecińska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 7 listopada 2016 r. sprawy ze skargi T. M. na postanowienie Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia – oddala skargę – Komendant Główny Straży Granicznej postanowieniem z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy postanowienie Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej z dnia [...] sierpnia 2015 r., którym odmówiono T. M. wydania zaświadczenia, potwierdzającego pełnienie służby w Straży Granicznej w okresie od dnia 29 grudnia 1998 r. do dnia 31 listopada 2008 r. w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury. W motywach uzasadnienia organ wskazał, że T. M. wnioskiem z dnia [...] lipca 2015 r. zwrócił się do Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej o wydanie zaświadczenia potwierdzającego pełnienie służby w Straży Granicznej w okresie od dnia 29 grudnia 1998 r. do dnia 31 listopada 2008 r. w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury. Komendant Główny Straży Granicznej stwierdził, że kwestia podwyższania emerytur została uregulowana w art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2013 r., poz. 667 ze zm.). Wyjaśnił, że stosownie do tego przepisu emeryturę podwyższa się o 0,5% podstawy za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. W okresie, w którym T.M. pełnił służbę, tj. w okresie od dnia 29 grudnia 1998 r. do dnia 30 listopada 2008 r., obowiązywały rozporządzenia wykonawcze wydane na podstawie delegacji ustawowej, zawartej w art. 15 ust. 6 ww. ustawy, tj. rozporządzenia z dnia 28 lutego 1995 r. (Dz. U. Nr 21, poz. 114 ze zm.), z dnia 24 września 2002 r. (Dz. U. Nr 167, poz. 1373) oraz z dnia 4 maja 2005 r. (Dz. U. Nr 86, poz. 734 ze zm.). Wskazał, że stosownie do § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r., obowiązującego w dacie wydania postanowienia, zweryfikowanego o przepisy obowiązujące w dacie pełnienia służby przez stronę, emeryturę podwyższa się o 0,5% podstawy wymiaru za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu, jeżeli funkcjonariusz w czasie wykonywania obowiązków służbowych podejmował, co najmniej 6 razy w ciągu roku, czynności operacyjno-rozpoznawcze lub dochodzeniowo-śledcze albo interwencje w celu ochrony osób, mienia lub przywrócenia porządku publicznego w sytuacjach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia. Zaznaczył, że wziął pod uwagę wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2014 r., sygn. akt U 12/13, w którym Trybunał uznał, iż zwrot "szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu" (zawarty w art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r.), "odnosi się do kwalifikacji zagrożenia per se, rozumianej jako stwierdzenie istnienia zagrożenia innego niż normalne następstwo pełnienia służby, przy założeniu, że w jej istotę wpisane jest ryzyko zagrożenia życia i zdrowia. Z perspektywy ustawowej regulacji ważne jest zatem, aby zagrożenie nie było normalnym następstwem służby, ale miało charakter wyjątkowy". Organ wskazał, że analiza akt osobowych T. M. oraz wszelkich innych materiałów, będących w dyspozycji Archiwum Straży Granicznej w S. oraz Wydziału [...] w Placówce Straży Granicznej w L. pozwalała na ustalenie, że we wskazanym przez stronę okresie brak jest dokumentacji, potwierdzającej pełnienie przez T. M. służby w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury i dlatego brak jest podstaw do wydania zaświadczenia żądanej treści. Powyższe postanowienie stało się przedmiotem skargi T. M. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i postanowienia je poprzedzającego oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, skarżący zarzucił rażące naruszenie art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 i art. 75 § 1 i § 2 k.p.a. Podniósł, że organ, rozstrzygając sprawę, nie uwzględnił wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2014 r., sygn. akt U 12/13 i orzeczenie zostało wydane w oparciu o niekonstytucyjny przepis o konieczności zaistnienia "bezpośredniego niebezpieczeństwa zagrożenia życia lub zdrowia", zamiast stwierdzenia zaistnienia warunków "szczególnie" zagrażających życiu i zdrowiu bez konieczności ich bezpośredniego wystąpienia. Wskazał, że organ nie wyjaśnił, które warunki służby mogłyby być uznane za "szczególnie" zagrażające życiu i zdrowiu. Zarzucił, że organ zinterpretował na jego niekorzyść brak dokumentacji, wskazującej na pełnienie przez niego służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu oraz nie przeprowadził, w takiej sytuacji, postępowania dowodowego, w tym z zeznań świadków, strony, czy opinii biegłego, co w konsekwencji doprowadziło do nierozpatrzenia całości materiału dowodowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy zaznaczyć, że wojewódzki sąd administracyjny uprawniony jest wyłącznie do kontroli legalności aktów administracyjnych, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, czy postanowienia, Sąd nie orzeka merytorycznie w sprawie administracyjnej, a jedynie bada zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z przepisami prawa - art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.). W ocenie Sądu zaskarżone postanowienia odpowiadają prawu. Należy podkreślić, że zaświadczenie, w przeciwieństwie do decyzji administracyjnej, nie rozstrzyga indywidualnej sprawy administracyjnej. Jego istotą jest jedynie urzędowe poświadczenie istniejącego stanu prawnego lub faktycznego. Zaświadczenie, potwierdzające wykonywanie przez funkcjonariusza Straży Granicznej służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu, przewidziane jest w postępowaniu mającym na celu ustalenie emerytury funkcjonariuszowi Straży Granicznej. W art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 708), ustawodawca przewidział podwyższenie emerytury funkcjonariusza o 0,5% podstawy za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu. Konieczność udokumentowania uprawnień do podwyższenia emerytury na podstawie art. 15 ust. 2 pkt 3 powołanej ustawy, w formie zaświadczenia, stanowiącego środek dowodowy w postępowaniu przed organami emerytalnymi, przewidziana została w § 14 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 października 2004 r. w sprawie trybu postępowania i właściwości organu w zakresie zaopatrzenia emerytalnego funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu i Państwowej Straży Pożarnej oraz ich rodzin (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 1148). Zgodnie z powyższym przepisem, środkiem dowodowym, potwierdzającym okresy służby pełnionej w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, jest zaświadczenie o okresach służby pełnionej w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, sporządzone na podstawie akt osobowych funkcjonariusza lub innych dokumentów potwierdzających pełnienie służby w tych warunkach, wystawione przez właściwe organy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu lub Państwowej Straży Pożarnej. Postępowanie w sprawie wydawania zaświadczeń uregulowane zostało w przepisach działu VII (art. 217 i nast.) ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23). Regulacje te znajdują zastosowanie również w postępowaniu o wydanie zaświadczenia potwierdzającego pełnienie służby przez funkcjonariusza Straży Granicznej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. Zaznaczyć należy, że postępowanie w sprawie wydawania zaświadczeń jest postępowaniem uproszczonym i w znacznym stopniu odformalizowanym. Przepis art. 218 § 2 k.p.a. daje wprawdzie możliwość przeprowadzenia przez organ - przed wydaniem zaświadczenia - postępowania wyjaśniającego, niemniej jednak tylko w koniecznym zakresie. Ogranicza się ono do ustalenia źródeł danych i następnie stwierdzenia, czy posiadane przez organ informacje odnoszą się do wnioskodawcy i potwierdzają zaistnienie określonego stanu faktycznego lub też stanu prawnego. Zaświadczenie jest bowiem aktem wiedzy, a nie woli organu. Do postępowania tego nie znajdują zatem zastosowania te same reguły, co do postępowania w sprawach indywidualnych, rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej, a w szczególności przepisy regulujące postępowanie dowodowe związane z dokonywaniem przez organ ustaleń faktycznych. Postępowanie wyjaśniające, zmierzające do wydania zaświadczenia, prowadzone jest jedynie w zakresie pozwalającym na urzędowe stwierdzenie określonych faktów lub stanu prawnego, a zatem nie obejmuje ich ustalenia. Z tego względu organ może wydać jedynie takie zaświadczenie, którego treść wynika z posiadanych dokumentów. Niedopuszczalne jest natomiast, na przykład w drodze zeznań świadków, tworzenie - na potrzeby wydania danego zaświadczenia - nowych dokumentów. Zeznania świadków, w toku postępowania wyjaśniającego, są dopuszczalne jedynie na okoliczność istnienia dokumentacji, potwierdzającej określony stan faktyczny. W odniesieniu do zaświadczenia, potwierdzającego wykonywanie służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, zauważyć należy, że przepis § 14 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 października 2004 r., stanowiący regulację szczególną, w sposób wyraźny wskazuje, że powinno być ono wydane na podstawie akt osobowych funkcjonariusza lub innych dokumentów potwierdzających pełnienie służby w tych warunkach. Przepis ten, w sposób jednoznaczny, wyłączył zatem szerszy zakres postępowania wyjaśniającego. Uproszczony charakter postępowania o wydanie zaświadczenia uniemożliwia stosowanie uregulowania art. 75 § 1 k.p.a., w myśl którego jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy i nie jest sprzeczne z prawem, w szczególności zaś dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Zaznaczyć jedynie można, że zgodnie z § 20 ust. 1 cytowanego wyżej rozporządzenia, postępowanie dowodowe w tym zakresie, z uwzględnieniem tych środków dowodowych, prowadzone jest przed właściwym organem emerytalnym. Z tego względu należy zgodzić się z organem, że w toku postępowania o wydanie zaświadczenia, zasadniczo nie jest on umocowany do prowadzenia postępowania, zmierzającego do ustalenia, czy faktycznie funkcjonariusz pełnił służbę w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, a jedynie prowadzi postępowanie w zakresie ustalenia, czy posiadane materiały i dokumenty pozwalają na wydanie stosowanego zaświadczenia. Stąd też nieuzasadniony jest zarzut strony, dotyczący braku zebrania przez organy pełnego materiału dowodowego. Organ nie mógł bowiem, wbrew oczekiwaniom skarżącego, prowadzić postępowania dowodowego na okoliczność ustalenia charakteru wykonywanych przez niego czynności, w sytuacji, gdy nie wynikało to wprost z dokumentów, będących w dyspozycji organu. Nie mógł też oprzeć się w tym zakresie na oświadczeniach skarżącego. Przyznając funkcjonariuszom, w przepisie art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...), uprawnienie do podwyższenia emerytury, ustawodawca zawarł w art. 15 ust. 6 tej ustawy delegację do wydania rozporządzenia określającego szczegółowe warunki podwyższania emerytury, o których mowa w ust. 2 i 3. Na podstawie tej delegacji zostało wydane rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej (Dz. U. Nr 86, poz. 734 ze zm.). Powyższe rozporządzenie weszło w życie w dniu 1 czerwca 2005 r. (§ 7) i ma zastosowanie do okresu służby funkcjonariuszy po jego wejściu w życie. W rozpoznawanej sprawie T. M. wystąpił, wnioskiem z dnia [...] lipca 2015 r., o wydanie zaświadczenia, potwierdzającego pełnienie służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu w okresie od dnia 29 grudnia 1998 r. do dnia 30 listopada 2008 r. Wskazać należy, że § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. (Dz. U. Nr 86, poz. 734 ze zm.) - zgodnie z którym emeryturę podwyższa się o 0,5% podstawy wymiaru za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, jeżeli funkcjonariusz w czasie wykonywania obowiązków służbowych podejmował, co najmniej 6 razy w ciągu roku, czynności operacyjno-rozpoznawcze lub dochodzeniowo-śledcze albo interwencje w celu ochrony osób, mienia lub przywrócenia porządku publicznego w sytuacjach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia - jest tożsamy względem § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 1995 r. (Dz. U. Nr 21, poz. 114), w myśl którego emeryturę policyjną podwyższa się o 0,5% podstawy wymiaru za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, jeżeli funkcjonariusz w czasie wykonywania obowiązków służbowych podejmował, co najmniej 6 razy w ciągu roku, czynności operacyjno-rozpoznawcze lub dochodzeniowo-śledcze albo interwencje w celu ochrony obywateli, mienia lub przywrócenia porządku publicznego w sytuacjach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia oraz § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 września 2002 r. (Dz. U. Nr 167, poz. 1373). W ocenie Sądu, organy orzekające w sprawie prawidłowo uznały, że zgromadzony materiał dowodowy nie pozwala przyjąć, że skarżący pełnił służbę w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. Zauważyć należy, iż przeglądu dokumentacji służbowej dokonywały: Wydział [...], Archiwum Straży Granicznej w S., Archiwum Zakładowe Wydziału [...] Oddziału Straży Granicznej. Po dokonanej analizie Naczelnik Wydziału [...] wskazał, iż nie dysponuje już dokumentami dotyczącymi służby ww. za okres od dnia 29 grudnia 1998 r. do dnia 31 grudnia 2003 r., nadto nie posiada dokumentacji wskazującej na pełnienie służby przez T. M. w warunkach opisanych w § 4 pkt 1 cytowanych wyżej rozporządzeń, z uwzględnieniem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2014 roku (sygn. akt U 12/13). Również weryfikacja dokumentów poczyniona przez Kierownika Archiwum Straży Granicznej w S. nie wykazała zapisów dotyczących zagrożenia życia i zdrowia strony. Nadto Komendant Placówki SG kat. II w L. poinformował, że w aktach brak jest udokumentowania okoliczności szczególnego zagrożenia życia lub zdrowia funkcjonariusza. Dodatkowo komisja, powołana przez Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej, złożyła sprawozdanie z przeprowadzonej analizy jednostek archiwalnych, znajdujących się w zasobach Archiwum Zakładowego Wydziału [...] oraz Kancelarii Tajnej Wydziału [...], w zakresie niezbędnym do oceny zaistnienia przesłanek uzasadniających prawo strony do podwyższenia emerytury. W tym miejscu należy wskazać, że Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 27 maja 2014 r., sygn. akt U 12/13 (OTK-A 2014/5/56), orzekł, iż § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r., w zakresie w jakim stanowi o bezpośrednim zagrożeniu życia i zdrowia, jest niezgodny z art. 15 ust. 6 w zw. z ust. 2 pkt 3 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...) oraz art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Powołany wyrok, a zwłaszcza argumentacja w nim zawarta, znajduje odniesienie także do regulacji ujętych w § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 1995 r. oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 września 2002 r., z uwagi na przesłankę bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia. Trybunał Konstytucyjny uznał, że wprowadzenie w rozporządzeniu z 2005 r. kryterium "bezpośredniości" doprowadziło do zawężenia ustawowego wymogu podwyższania emerytury. Biorąc powyższe pod uwagę należało, jako podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia, zastosować przepis art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...). W ocenie Sądu, organy orzekające w sprawie prawidłowo uznały, że zgromadzony w teczce akt osobowych, jak również w Archiwum Straży Granicznej w S., materiał dowodowy nie pozwala przyjąć, że skarżący pełnił służbę w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. Stanowisko organów znajduje odbicie w uzasadnieniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2014 r., w którym wyrażono pogląd, że zwrot "szczególnie zagrażających życiu" odnosi się do kwalifikacji zagrożenia per se, rozumianej jako stwierdzenie istnienia zagrożenia innego niż normalne następstwo pełnienia służby, przy założeniu, że w jej istotę wpisane jest ryzyko zagrożenia życia i zdrowia. Z perspektywy ustawowej regulacji ważne jest, aby zagrożenie nie było normalnym następstwem służby, ale miało charakter wyjątkowy. Wypowiedź preferencyjna prawodawcy wskazuje na możliwość gradacji zagrożeń uzasadniających podwyższenie emerytury. Nie ulega przy tym wątpliwości, że w pojęciu "szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu" mieszczą się takie zdarzenia, które mogą mieć miejsce w czasie pełnionej służby, choć nie pozostają w bezpośrednim związku przyczynowym z czynnościami podejmowanymi przez funkcjonariusza lub jego osobą. Wbrew zarzutom skargi organ, rozpoznając niniejszą sprawę, uwzględnił wykładnię przepisu § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r., dokonaną przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 27 maja 2014 r., sygn. akt U 12/13. Organ, badając możliwość wydania skarżącemu żądanego zaświadczenia, nie analizował jej bowiem pod kątem przesłanki "bezpośredniości", o jakiej mowa we wskazanym § 4 pkt 1 rozporządzenia, a jedynie pod kątem podejmowania, co najmniej 6 razy w ciągu roku, czynności operacyjno-rozpoznawczych lub dochodzeniowo-śledczych albo interwencje w celu ochrony osób, mienia lub przywrócenia porządku publicznego w sytuacjach, w których istniało szczególne zagrożenie życia lub zdrowia. Skoro zatem organ, odmawiając wydania żądanego zaświadczenia nie oparł swojego stanowiska na braku po stronie skarżącego bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia, to zarzuty w tym zakresie należy ocenić jako bezzasadne. Z samego zatem faktu, że skarżący w toku pełnienia służby uczestniczył we wskazanych w wykazie czynnościach nie można jeszcze wywodzić, że w każdym przypadku w czasie ich realizacji występowało szczególne zagrożenie życia lub zdrowia funkcjonariusza. Służba w takiej formacji jak Straż Graniczna w sposób oczywisty wiąże się bowiem z narażeniem zdrowia, a nawet życia, przy wykonywaniu ustawowych zadań. Stąd też możliwość podwyższenia emerytury z tytułu służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu jest swoistym przywilejem i może mieć miejsce tylko w sytuacji, kiedy w sposób nie budzący wątpliwości zostanie wykazane pełnienie służby w takich warunkach. Skoro brak jest udokumentowanych zdarzeń, potwierdzających wystąpienie okoliczności wskazanych w art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...), to jedyną możliwą formą załatwienia wniosku skarżącego było wydanie przez organ I instancji, na podstawie art. 219 k.p.a., postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia, a przez organ odwoławczy - utrzymanie w mocy tego rozstrzygnięcia. Mając powyższe na uwadze, podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło