II SA/Wa 1784/13
WyrokWSA w Warszawie2014-03-12
Skład orzekający: Olga Żurawska-Matusiak, Jacek Fronczyk, Sławomir Fularski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchylenie postanowienia o umorzeniu postępowania karnego, które stanowiło podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, a następnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, może stanowić podstawę do uchylenia pierwotnej decyzji administracyjnej odmawiającej dopuszczenia do posiadania broni?Ratio decidendi
Sąd uznał, że uchylenie postanowienia o umorzeniu postępowania karnego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania nie powoduje automatycznego uchylenia pierwotnej decyzji administracyjnej odmawiającej dopuszczenia do posiadania broni. Kluczowe jest to, że postępowanie karne nadal się toczy, a dowody, na których oparto pierwotną decyzję, nie zostały uznane za fałszywe. W związku z tym, organ administracji miał podstawy do odmowy uchylenia decyzji.Stan faktyczny
Skarżący S. G. został pozbawiony dopuszczenia do posiadania broni palnej decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji z 2008 r., utrzymaną w mocy przez Komendanta Głównego Policji. Po umorzeniu postępowania karnego, które było podstawą odmowy, S. G. złożył wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego. Jednakże, postanowienie o umorzeniu zostało uchylone przez Sąd Okręgowy i sprawa przekazana do ponownego rozpoznania. Komendant Główny Policji odmówił uchylenia pierwotnej decyzji, a następnie utrzymał ją w mocy. S. G. zaskarżył tę decyzję do WSA, zarzucając nieważność postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Żurawska-Matusiak, Sędziowie WSA Jacek Fronczyk (spr.), Sławomir Fularski, Protokolant Referent stażysta Małgorzata Ciach, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 marca 2014 r. sprawy ze skargi S. G. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji odmawiającej dopuszczenia do posiadania broni palnej oddala skargę
Decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] Komendant Wojewódzki Policji w [...] odmówił dopuszczenia S. G. do wykonywania zadań z użyciem broni znajdującej się na wyposażeniu Straży Ochrony Kolei.
Powyższą decyzję S. G. uczynił przedmiotem odwołania do Komendanta Głównego Policji, który decyzją z dnia [...] października 2008 r. nr [...] utrzymał ją w mocy.
Na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2008 r. nr [...] S. G. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 11 marca 2009 r. o sygn. akt VI SA/Wa 2401/08 oddalił skargę.
W dniu 18 stycznia 2013 r. S. G. sformułował do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] wniosek o wznowienie postępowania w powyższej sprawie i uchylenie niekorzystnej dla niego decyzji z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...]. Wskazał, że odmowa dopuszczenia go do wykonywania zadań z użyciem broni znajdującej się na wyposażeniu Straży Ochrony Kolei wynikała z faktu, iż w stosunku do niego toczyło się postępowanie karne o czyny z art. 278 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553 ze zm.), jednakże aktualnie postępowanie to zostało umorzone. Na dowód tego zainteresowany załączył kserokopię postanowienia Sądu Rejonowego w B. z dnia [...] stycznia 2013 r. o sygn. akt [...] o umorzeniu wobec niego prowadzonego postępowania karnego.
Komendant Główny Policji pismem z dnia [...] marca 2013 r. wezwał wnioskodawcę do sprecyzowania złożonego wniosku, poprzez podanie ustawowych przesłanek wznowienia, a także zwrócił się do zainteresowanego o udokumentowanie faktu zatrudnienia w SOK w W.
W piśmie z dnia 22 marca 2013 r. S. G. wyjaśnił, że w sprawie zachodzą przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1, 5 i 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267), stwarzające prawne podstawy do wyeliminowania z obrotu prawnego krzywdzących dla niego decyzji organów Policji, co jest niezbędne do wytoczenia powództwa przeciwko Skarbowi Państwa w trybie art. 417 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.).
Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] Komendant Główny Policji wznowił na wniosek zainteresowanego postępowanie w przedmiotowej sprawie.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] Komendant Główny Policji, stosując art. 151 § 1 pkt 1 w związku z art. 150 § 1 oraz art. 268a kpa, odmówił S. G. uchylenia decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2008 r. nr [...].
W motywach rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że postanowieniem z dnia [...] maja 2013 r. o sygn. akt [...] Sąd Okręgowy w [...] uchylił postanowienie Sądu Rejonowego w B. z dnia [...] stycznia 2013 r. o sygn. akt [...] o umorzeniu wobec zainteresowanego prowadzonego postępowania karnego i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Zdaniem Komendanta Głównego Policji, w sprawie brak jest podstaw do uchylenia decyzji dotychczasowej, bowiem żadna z przesłanek wymienionych w art. 145 § 1 pkt 1-8, art. 145a § 1 i art. 145b § 1 kpa nie uzasadnia wyeliminowania z obrotu prawnego przedmiotowej decyzji.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy S. G. podniósł, że organy Policji, wydając decyzję o odmowie dopuszczenia go do wykonywania zadań z użyciem broni znajdującej się na wyposażeniu Straży Ochrony Kolei, nie sprawdziły, czego dotyczyło postępowanie karne, które zostało wszczęte w wyniku pomówień nieuczciwych sąsiadów, którzy niesłusznie oskarżyli go o kradzież kilkunastu drzew olchowych z działki leśnej. W ten sposób na skutek toczącego się postępowania przez okres 7 lat został pozbawiony możliwości kontynuowania zatrudnienia w SOK z powodu braku pozwolenia na broń, co spowodowało, że zarówno on, jak i jego rodzina, pozostaje bez środków do życia. Zaznaczył, że odmowa uchylenia krzywdzącej dla niego decyzji w konsekwencji spowoduje skierowanie przez niego sprawy do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu, celem naprawienia wyrządzonych mu krzywd.
Decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] Komendant Główny Policji, mając za podstawę art. 138 § 1 pkt 1, art. 151 § 1 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 i art. 150 § 1 oraz art. 268a kpa, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, nie znajdując podstaw do uwzględnienia wniosku.
W uzasadnieniu decyzji organ podał, że dowody, na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, tj. dowody przedstawione w toczącym się postępowaniu karnym, w którym stronie postawiono zarzut popełnienia czynów z art. 278 § 1 kk, do chwili obecnej nie zostały uznane za fałszywe (art. 145 § 1 pkt 1 kpa), decyzji nie wydano w wyniku przestępstwa (pkt 2), a pracownik, który ją wydał, oraz organ Policji nie podlegali wyłączeniu w myśl przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, regulujących tę instytucję prawną (pkt 3). Z materiału dowodowego nie wynika również, by zostały naruszone prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu (pkt 4). Wydanie decyzji w sprawie dopuszczenia do posiadania broni nie było także obwarowane prawnym wymogiem uzyskania stanowiska innego organu (pkt 6) i nie występowało w sprawie zagadnienie wstępne (pkt 7), jak również decyzja nie została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione (pkt 8). Natomiast orzeczenia sądów karnych, na które powołuje się strona, pojawiły się w obrocie prawnym po wydaniu decyzji odmawiającej dopuszczenia do posiadania broni palnej znajdującej się na wyposażeniu SOK w celu ochrony osób i mienia na obszarze kolejowym, toteż nie stanowią nowych okoliczności i nowych dowodów, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Ponadto, ustawa, na podstawie której wydano pierwotną decyzję, nie została uznana za niezgodną z Konstytucją lub umową międzynarodową, brak też orzeczenia sądu stwierdzającego naruszenie zasady równego traktowania (art. 145a § 1 i art. 145b § 1 kpa). W takiej sytuacji, zgodnie z art. 151 § 1 pkt 1 kpa, organ odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję S. G. stwierdził, że wszystkie rozstrzygnięcia podjęte w jego sprawie są dotknięte wadami nieważności, w rozumieniu art. 156 § 1 i nast. kpa, ponieważ zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa, dlatego też powinny zostać uchylone. Formułując tego rodzaju wniosek, skarżący powtórzył argumentację prezentowaną przed organem Policji, wskazując także, że umorzenie postępowania karnego w jego sprawie świadczy o fałszywych dowodach, na których się oparto, co powinno stanowić przesłankę do uchylenia pierwotnej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 i 5 kpa oraz stwierdzenia jej nieważności w trybie art. 156 § 1 pkt 2 i 7 kpa.
Udzielając odpowiedzi na skargę, Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, prezentując stanowisko, jakie przedstawił w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność zaskarżonego aktu administracyjnego z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie.
Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością, wskazaną w art. 145 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.). Kodeks postępowania administracyjnego uzależnia tę możliwość prawną od wystąpienia w sprawie dwóch przesłanek pozytywnych oraz braku w sprawie dwóch przesłanek negatywnych. Do przesłanek pozytywnych należą:
1) rozstrzygnięcie sprawy decyzją ostateczną,
2) wystąpienie jednej z wyliczonych wyczerpująco w art. 145 § 1 kpa podstaw prawnych wznowienia.
Z kolei przesłanki negatywne to:
1) termin, po upływie którego uchylenie decyzji nie jest możliwe – art. 146 § 1 kpa,
2) treść rozstrzygnięcia sprawy w trybie wznowienia postępowania odpowiada treści decyzji dotychczasowej – art. 146 § 2 kpa.
Zgodnie z brzmieniem art. 145 § 1 kpa, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie administracyjne, jeżeli:
1) dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe;
2) decyzja wydana została w wyniku przestępstwa;
3) decyzja wydana została przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, 25 i 27;
4) strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu;
5) wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję;
6) decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu;
7) zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji (art. 100 § 2);
8) decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione.
Oceniając legalność decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dopuszczenia do posiadania broni palnej, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 11 marca 2009 r. o sygn. akt VI SA/Wa 2401/08 stwierdził, że nie narusza ona prawa, bowiem w dacie jej wydania skarżący był osobą, przeciwko której toczy się postępowanie karne za przestępstwo przeciwko mieniu, co – zdaniem Sądu – przesądza, że należy on do kręgu osób, które – w opinii samego ustawodawcy – stwarzają zagrożenie użycia broni w sposób niezgodny z przepisami prawa i nie mogą dysponować bronią.
W chwili skierowania wniosku o wznowienie postępowania w powyższej sprawie skarżący przedstawił postanowienie Sądu Rejonowego w B. z dnia [...] stycznia 2013 r. o sygn. akt [...] o umorzeniu wobec niego prowadzonego postępowania karnego, powołując się na przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1, 5 i 8 kpa, twierdząc przy tym, że dowody, na których się oparto okazały się fałszywe, co – w jego ocenie – stanowi o istnieniu nowych okoliczności i dowodów, świadczących w konsekwencji o nieistnieniu podstaw do wydania decyzji o odmowie dopuszczenia do posiadania broni palnej. Na tej podstawie skarżący wniósł o wyeliminowanie przedmiotowej decyzji z obrotu prawnego.
Jakkolwiek w dniu sformułowania wniosku o wznowienie postępowania organ Policji dysponował postanowieniem Sądu Rejonowego w B. z dnia [...] stycznia 2013 r. o sygn. akt [...] w przedmiocie umorzenia postępowania karnego, to jednak już po wznowieniu postępowania postanowienie to zostało uchylone mocą postanowienia Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] maja 2013 r. o sygn. akt [...], a sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Choć w dniu wznowienia postępowania organ mógł upatrywać w powyższym postanowieniu Sądu Rejonowego w B. z dnia [...] stycznia 2013 r. o sygn. akt [...] ustawowej przesłanki wznowienia, choćby podstawy z art. 145 § 1 pkt 1 kpa, to jednak w dniu wydania decyzji z dnia [...] czerwca 2013 r. – jak słusznie wskazuje organ – żadna z przesłanek wznowieniowych nie stwarzała podstaw do uchylenia decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dopuszczenia do posiadania broni palnej.
Trzeba bowiem zaznaczyć, że po uchyleniu przez Sąd Okręgowy w [...] powyższego postanowienia i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania nie przestała istnieć przesłanka toczącego się postępowania, która stanowiła podstawę wydania decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dopuszczenia do posiadania broni palnej. Tym samym, dowody, na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, a więc sam fakt prowadzenia postępowania karnego, jak również dowody przedstawione w toczącym się postępowaniu karnym, w którym stronie postawiono zarzut popełnienia czynów z art. 278 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553 ze zm.), do chwili obecnej nie zostały uznane za fałszywe (art. 145 § 1 pkt 1 kpa). Ponadto, przedmiotowej decyzji nie wydano w wyniku przestępstwa (art. 145 § 1 pkt 2 kpa), a pracownik, który ją wydał, oraz organ Policji nie podlegali wyłączeniu na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, regulujących tę instytucję prawną (art. 145 § 1 pkt 3 kpa). Z materiału dowodowego nie wynika również, by zostały naruszone prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 4 kpa). Przywołane orzeczenia sądów karnych pojawiły się w obrocie prawnym po wydaniu decyzji w przedmiocie odmowy dopuszczenia do posiadania broni palnej, toteż nie mogą stanowić nowych okoliczności i nowych dowodów, istniejących w dniu wydania decyzji, w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Wydanie decyzji w sprawie dopuszczenia do posiadania broni palnej nie było także obwarowane prawnym wymogiem uzyskania stanowiska innego organu (art. 145 § 1 pkt 6 kpa) i nie występowało w sprawie zagadnienie wstępne (art. 145 § 1 pkt 7 kpa), jak również decyzja nie została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione (art. 145 § 1 pkt 8 kpa). Nadto, ustawa, na podstawie której wydano pierwotną decyzję, nie została uznana za niezgodną z Konstytucją lub umową międzynarodową, brak też orzeczenia sądu stwierdzającego naruszenie zasady równego traktowania (art. 145a § 1 i art. 145b § 1 kpa). W takiej sytuacji organ Policji, zgodnie z art. 151 § 1 pkt 1 kpa, miał podstawy do podjęcia decyzji o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej. Istotne wszak jest, że wskutek uchylenia przez Sąd Okręgowy w [...] postanowienia Sądu Rejonowego w B. przekazania sprawy do ponownego rozpoznania postępowanie karne nie przestało się toczyć, nie odpadła więc podstawowa przesłanka, która stanowiła podstawę wydania decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dopuszczenia do posiadania broni palnej.
W takim stanie rzeczy, podjęte w trybie wznowieniowym decyzje należy uznać za prawidłowe, zaś zarzuty podniesione w skardze za nieuzasadnione. Sąd nie dopatrzył się w działaniach organu uchybień, zarówno przy ustaleniu stanu faktycznego sprawy, jak i jego ocenie w świetle obowiązującego prawa, co oznacza, że Sąd nie stwierdził takich jego naruszeń, które skutkowałyby koniecznością uwzględnienia skargi.
Uznając zatem skargę za nieuzasadnioną, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z zm.), orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło