II SA/Wa 1794/07

WyrokWSA w Warszawie2008-03-21

Skład orzekający: Janusz Walawski, Iwona Dąbrowska, Bronisław Szydło

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przeniesienie funkcjonariusza Państwowej Straży Pożarnej na niższe stanowisko służbowe, wynikające z reorganizacji jednostki, jest dopuszczalne, jeśli funkcjonariusz pełni funkcję społecznego inspektora pracy i podlega szczególnej ochronie wynikającej z art. 13 ust. 3 ustawy o społecznej inspekcji pracy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracyjne nie wykazały w sposób należyty braku możliwości przeniesienia funkcjonariusza na równorzędne stanowisko służbowe. Pominęły przy tym, że funkcjonariusz, jako społeczny inspektor pracy, podlega szczególnej ochronie wynikającej z art. 13 ust. 3 ustawy o społecznej inspekcji pracy, która zakazuje wypowiadania warunków pracy na jego niekorzyść. W związku z naruszeniem tego przepisu, sąd uchylił zaskarżoną decyzję.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi D. W. na decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej, która utrzymała w mocy decyzję o przeniesieniu skarżącego na niższe stanowisko służbowe w związku z reorganizacją jednostki. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów o społecznej inspekcji pracy, twierdząc, że jako społeczny inspektor pracy podlega szczególnej ochronie. Organy administracji argumentowały, że reorganizacja spowodowała likwidację stanowiska skarżącego i brak możliwości przeniesienia go na stanowisko równorzędne, a także kwestionowały zastosowanie przepisów o społecznej inspekcji pracy do funkcjonariuszy PSP.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski, Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska, Bronisław Szydło (spr.), Protokolant Bartosz Piwoński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 marca 2008 r. sprawy ze skargi D. W. na decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie przeniesienia na niższe stanowisko służbowe 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu Komendant Główny Państwowej Straży Pożarnej decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, utrzymał w mocy decyzję Śląskiego Komendanta Wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej w K. z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 32 ust. 1 pkt 2 oraz art. 38 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (tekst jednolity: Dz. U. z 2006 r. Nr 96, poz. 667 z późn. zm.), którą z dniem 1 września 2007 r. przeniósł mł. kpt. D. W. na niższe stanowisko służbowe starszego inspektora w Sekcji [...] w Wydziale [...] Komendy Wojewódzkiej PSP w K. W uzasadnieniu podał, że konieczność przeniesienia tego oficera na niższe stanowisko służbowe była wynikiem reorganizacji Komendy Wojewódzkiej PSP w K., na skutek której nastąpiła likwidacja dotychczas zajmowanego przez D. W. stanowiska oficerskiego i brak było możliwości przeniesienia go na stanowisko równorzędne. Organ wyjaśnił, że na skutek przeprowadzonej reorganizacji tej jednostki, w Wydziale [...] było dotychczas 7 stanowisk oficerskich i jedno z nich zajmował D. W., a po reorganizacji pozostały tylko 3 stanowiska oficerskie i 4 aspiranckie. Wprawdzie D. W. spełnia warunki formalne do zajmowania stanowiska oficerskiego, jednak przełożony Śląski Komendant Wojewódzkiej PSP w K. ustalił obsadę stanowisk w tej jednostce, kierując się nie tylko przesłankami formalnymi, ale również brał pod uwagę przewidywany zakres czynności na danym stanowisku, a przede wszystkim dane dotyczące kandydata na to stanowisko, jego wykształcenie, doświadczenie zawodowe, szczególne umiejętności i predyspozycje, a także cechy charakteru. W ocenie Śląskiego Komendanta Wojewódzkiego PSP w K. w porównaniu z innymi kandydatami na objęcie 3 stanowisk oficerskich w Wydziale [...], nie znalazł on podstaw do powierzenia D. W. jednego z tych stanowisk. Zdaniem organu brak było podstaw do przyjęcia, aby D. W. podlegał szczególnej ochronie wynikającej z art. 13 ust. 3 ustawy z dnia 24 czerwca 1983 r. o społecznej inspekcji pracy (Dz. U. Nr 35, poz. 163), z tytułu pełnienia funkcji zakładowego społecznego inspektora pracy, bowiem w stosunku do funkcjonariuszy pożarnictwa przepisu tego się nie stosuje. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie D. W. wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Śląskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w K., zarzucając naruszenie art. 13 ust. 1 powołanej ustawy o społecznej inspekcji pracy. Twierdzi bowiem, że skoro pełnił funkcję społecznego inspektora pracy, w świetle postanowień powołanego przepisu, brak było podstaw do wypowiedzenia mu warunków pełnienia służby na jego niekorzyść. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Państwowej Straży Pożarnej, powołując się na ustalony stan faktyczny i prawny, wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Innymi słowy sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia w tym postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Rozpatrując skargę mł. kpt. D. W. pod tym kątem, Sąd stwierdził, że organy podejmujące zaskarżone decyzje o przeniesieniu skarżącego na niższe stanowisko służbowe, dopuściły się naruszenia prawa materialnego w stopniu, w jakim miało to wpływ na wynik postępowania. Podstawę materialnoprawną przeniesienia mł. kpt. D. W. na niższe stanowisko służbowe – z dotychczas zajmowanego stanowiska oficerskiego na stanowisko aspiranckie, stanowił przepis art. 38 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (tekst jednolity: Dz. U. z 2006 r. Nr 96, poz. 667 z późn. zm.). Przepis ten stanowi, że strażaka można przenieść na niższe stanowisko służbowe w przypadku likwidacji zajmowanego stanowiska, jeżeli nie ma możliwości przeniesienia strażaka na równorzędne stanowisko. Niewątpliwie zasadnicza przesłanka z art. 38 ust. 2 pkt 4 powołanej ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, polegająca na likwidacji zajmowanego przez skarżącego stanowiska oficerskiego została w niniejszej sprawie spełniona, co wynika z Regulaminu organizacyjnego Komendy Wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej w K. z dnia 21 lutego 2007 r., zatwierdzonego zarządzeniem nr 15 Komendanta Głównego PSP z dnia 26 lutego 2007 r. – zgodnie z rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 26 lipca 2006 r. w sprawie ramowej organizacji komendy wojewódzkiej i powiatowej (miejskiej) Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. Nr 143, poz. 1037). Skoro dokonane skarżącemu przeniesienie na niższe stanowisko służbowe wynikało z rzeczywistej reorganizacji jednostki, w której pełnił on służbę, to była podstawa do zastosowania przepisu art. 38 ust. 2 pkt 4 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, pod warunkiem, że druga przesłanka z tego przepisu, a mianowicie brak możliwości wyznaczenia skarżącego na inne stanowisko oficerskie została spełniona. Zdaniem Sądu organy w sposób należyty nie wykazały w postępowaniu administracyjnym, że istotnie brak było możliwości wyznaczenia mł. kpt. D. W. na inne równorzędne stanowisko służbowe. Przenosząc skarżącego na niższe stanowisko służbowe, organ pominął bowiem, że D. W. z tytułu pełnienia funkcji społecznego inspektora pracy w Śląskiej Komendzie Wojewódzkiej PSP w K., podlegał szczególnej ochronie wynikającej, z art. 13 ust.3 powołanej ustawy o społecznej inspekcji pracy. Przepis ten stanowi, że nie można wypowiedzieć pracownikowi pełniącemu funkcję społecznego inspektora pracy warunków pracy i płacy na jego niekorzyść. Wbrew bowiem odmiennym twierdzeniom organu, w stosunku do strażaka pełniącego funkcję społecznego inspektora pracy w jednostce, mają zastosowanie postanowienia tego przepisu, w zakresie szczególnej ochrony jego stosunku służbowego. Jak wynika z preambuły do ustawy z dnia 24 czerwca 1984 r. o społecznej inspekcji pracy (Dz. U. Nr 35, poz. 163 z późn. zm.), społeczną inspekcję pracy powołano w celu zapewnienia związkom zawodowym niezbędnych warunków do sprawowania skutecznej kontroli przestrzegania prawa pracy, w trosce o systematyczną poprawę stanu bezpieczeństwa i higieny pracy. Społeczna inspekcja pracy jest kierowana przez zakładowe organizacje związkowe (art. 2 ustawy). Wybory społecznych inspektorów pracy przeprowadzają zakładowe organizacje związkowe (art. 6 ust. 6 ustawy), one też sprawują kontrolę działalności tych inspektorów (art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy). Powołana ustawa o społecznej inspekcji pracy, określa także obowiązki zakładu pracy w zakresie zapewnienia społecznym inspektorom pracy odpowiednich warunków do realizacji ich zadań (art. 14 ustawy). Bezspornym jest w sprawie, że Związek Zawodowy Oficerów i Aspirantów pismem z dnia 18 listopada 2005 r. zawiadomił Śląskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w K. o wyborze D. W. na społecznego inspektora pracy w tej jednostce. Śląski Komendant Wojewódzki PSP w K. w Regulaminie organizacyjnym tej komendy winien uwzględnić, że skarżący z tytułu pełnionej funkcji społecznego inspektora pracy w tej jednostce podlega szczególnej ochronie wynikającej z art. 13 ust. 3 powołanej ustawy o społecznej inspekcji pracy. Dlatego też Sąd uznał, że przy wydawaniu zaskarżonych decyzji naruszono art. 13 ust. 3 tej ustawy i w związku z tym należało stwierdzić uzasadnione podstawy do uwzględnienia skargi i na podstawie art. 145 § 1 ust. 1a oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), Sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło