II SA/Wa 181/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Wojciech Wiktorowski po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W.P. z dnia 25 marca 2013 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W.P. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do opróżnienia lokalu i uiszczenia opłat za używanie lokalu p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy W myśl art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej powoływana jako ppsa), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy w pierwszej kolejności należy zaznaczyć, że generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w tym postępowaniu. Toteż każda osoba wszczynająca postępowanie powinna liczyć się z koniecznością poniesienia na ten cel wydatków. Wyjątek zaś od tej zasady ustawodawca przewidział w rozdziale 3 działu V powołanej ustawy – "Zwolnienie od kosztów sądowych"- a zwłaszcza w przepisach regulujących instytucję prawa pomocy (art. 243 – 263 ppsa). Jak wynika zaś z treści powołanego art. 246 § 1 ustawy, dopiero gdy środki, którymi dysponuje skarżący okażą się niewystarczające można wystąpić o przyznanie prawa pomocy, a pomoc ta stosowana jest wobec osób nieposiadających żadnego dochodu lub oszczędności lub posiadających bardzo skromny dochód lub oszczędności, a więc wobec tych osób, które znajdują się w bardzo ciężkiej sytuacji materialnej, pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych. Z treści wniosku W.P. oraz z treści złożonych, na wezwanie z dnia 10 kwietnia 2013 r., dokumentów źródłowych wynika, że średni miesięczny dochód w samodzielnie prowadzonym gospodarstwie domowym wynosi 2.965 zł brutto (dochód za okres od stycznia do marca 2013 r.). Na kwotę tę składa się wynagrodzenie skarżącego z tytułu umowy o pracę. Ponadto ze złożonego do akt zaświadczenia o wysokości wynagrodzenia wynika, że w lutym 2013 r. skarżący otrzymał kwotę 3.023, 06 zł brutto dodatkowego wynagrodzenia rocznego, a w marcu 2013 r. wypłacono mu premię w wysokości 802,56 zł brutto. W 2012 r. skarżący osiągnął, po odliczeniu składki na ubezpieczenie społeczne, dochód w wysokości 35.371 zł, co daje średnią, miesięczną kwotę dochodu w wysokości 2.947 zł netto. Z kolei średnie miesięczne wydatki w gospodarstwie domowym skarżącego kształtują się na poziomie ok. 492 zł. Oczywistym jest, że ponoszenie kosztów postępowania zawsze powoduje określony uszczerbek utrzymania skarżącego, ale nie uzasadnia to jeszcze przyznania prawa pomocy chyba, że strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania albo poniesienie pełnych kosztów postępowania spowoduje uszczerbek utrzymania koniecznego strony i osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym. Jednakże ustalona w niniejszej sprawie sytuacja majątkowa skarżącego prowadzi do wniosku, że skarżący ma wystarczające środki, aby ponieść pełne koszty postępowania. Należy bowiem zauważyć, że koszt postępowania na obecnym jego etapie ogranicza się do obowiązku uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 200 zł (§ 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 221, poz. 2193), a tym samym koszt ten w zestawieniu ze stałymi dochodami w gospodarstwie domowym i ich wysokością nie daje podstaw do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z uwagi na aktualne możliwości płatnicze skarżącego (ww. źródło stałego utrzymania) także i dalsze, potencjalne koszty postępowania w niniejszej sprawie nie spowodują uszczerbku dla jego koniecznego utrzymania, a osiągany w gospodarstwie domowym dochód będzie w dalszym ciągu stanowić ich wielokrotność. Również wykazana przez skarżącego wysokość wydatków obciążających jego gospodarstwo domowe, nawet przy założonym zwiększeniu tej kwoty o podstawowe koszty utrzymania skarżącego (żywność, odzież), nie uniemożliwia mu poniesienia pełnych kosztów postępowania. Z tych względów, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 i art. 246 § 1 pkt 2 ppsa, postanowiono jak w sentencji.