II SA/Wa 1850/15
WyrokWSA w Warszawie2016-04-06
Skład orzekający: Iwona Maciejuk, Ewa Marcinkowska, Eugeniusz Wasilewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy policjantowi, który zbył lokal mieszkalny położony w miejscowości pobliskiej miejsca pełnienia służby, przysługuje równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego, jeśli w wyniku przeniesienia służbowego ponownie pełni służbę w miejscowości, w której wcześniej posiadał zbyty lokal?Ratio decidendi
Policjantowi, który zbył lokal mieszkalny w miejscowości pobliskiej miejsca pełnienia służby, nie przysługuje równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego, nawet jeśli w wyniku późniejszych przeniesień służbowych ponownie pełni służbę w tej miejscowości. Przepis § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji stanowi negatywną przesłankę wykluczającą przyznanie świadczenia w przypadku utraty lub zrzeczenia się prawa do zajmowanego dotychczas lokalu.Stan faktyczny
Skarżący, policjant T. L., domagał się przyznania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. W 2011 r. posiadał lokal w miejscowości pobliskiej miejsca pełnienia służby, w związku z czym cofnięto mu prawo do równoważnika. Następnie zbył ten lokal i nabył inny, położony dalej od miejsca służby. Po kolejnych przeniesieniach służbowych, czas dojazdu do nowej jednostki przekroczył dwie godziny. Organy administracji odmówiły przyznania równoważnika, wskazując na fakt zbycia lokalu w miejscowości pobliskiej. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając stanowisko organów za prawidłowe.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), Sędziowie WSA Ewa Marcinkowska, Eugeniusz Wasilewski, Protokolant specjalista Marek Kozłowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi T. L. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oddala skargę.
Komendant Główny Policji po rozpatrzeniu odwołania T. L. od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] maja
2015 r., decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. na podstawie art. 92, art. 95 ust. 1 pkt 4 i art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 z późn. zm.), § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych
i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 1130
z późn. zm.), utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Organ ustalił, że T. L., pełniący wówczas służbę w Wydziale
dw. z Przestępczością Gospodarczą KWP w [...], pobierał równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego od dnia [...] sierpnia 2006 r.
W związku z nabyciem, na podstawie aktu notarialnego z dnia [...] stycznia 2011 r. Rep. A nr [...], lokalu mieszkalnego położonego w [...] przy
ul. [...] (tj. miejscowość pobliska w stosunku do miejsca pełnienia służby), Komendant Wojewódzki Policji w [...] decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. cofnął T. L. prawo do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.
W dniu [...] lutego 2011 r. aktem notarialnym (Rep. A nr [...]) policjant sprzedał lokal mieszkalny w [...], a w dniu [...] marca 2011 r. nabył lokal mieszkalny położony w [...] przy ul. [...] (Rep. A nr [...]).
Oświadczeniem mieszkaniowym z dnia [...] sierpnia 2011 r. T. L. zwrócił się o ustalenie uprawnień do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego od dnia [...] marca 2011 r. w związku z faktem, iż czas dojazdu z miejsca zamieszkania tj. [...] do miejsca pełnienia służby, tj. KWP w [...], przekracza dwie godziny.
Komendant Wojewódzki Policji w [...] decyzją nr [...] z dnia
[...] września 2011 r. odmówił przyznania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego z uwagi na fakt, iż policjant zrzekł się prawa do zajmowanego dotychczas lokalu (położonego w [...]) znajdującego się w miejscowości pobliskiej
w stosunku do miejsca wykonywania obowiązków służbowych.
Rozkazem personalnym Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...]
nr [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. policjant został na własna prośbę przeniesiony
do dalszego pełnienia służby w Wydziale Techniki Operacyjnej KWP w [...]
z miejscem pełnienia służby w [...].
Rozkazem personalnym Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...]
z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] policjant został przeniesiony z urzędu z Sekcji
[...] Wydziału Techniki Operacyjnej KWP w [...] z miejscem pełnienia służby
w [...] do Wydziału Techniki Operacyjnej KWP w [...].
T. L. oświadczeniem mieszkaniowym z dnia [...] kwietnia 2015 r. zwrócił się o przyznanie równoważnika pieniężnego za brak lokalu od dnia [...] kwietnia 2015 r.
Podał, iż czas dojazdu z miejsca zamieszkania, tj. [...], do miejsca pełnienia służby, tj. KWP w [...], przekracza 2 godziny w obie strony.
Komendant Wojewódzki Policji w [...] decyzją nr [...] z dnia
[...] maja 2015 r. odmówił przyznania policjantowi prawa do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.
W odwołaniu T. L. wniósł o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy Komendantowi Wojewódzkiemu Policji w [...] do ponownego rozpoznania.
Komendant Główny Policji utrzymując w mocy decyzję organu I instancji wskazał, że stosownie do brzmienia art. 88 ust. 1 ustawy o Policji policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę,
lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Z tym unormowaniem koresponduje treść art. 95 ust. 1 pkt 4 tej ustawy, z którego wynika, że lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej nie przydziela się policjantowi w razie zbycia przez niego lub jego małżonka własnościowego prawa do spółdzielczego lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębna nieruchomość albo domu, o którym mowa w pkt 2, z wyjątkiem przypadków określonych na podstawie art. 96 ust. 3. Przepis art. 92 ust. 1 ustawy
o Policji stanowi, że policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej.
Natomiast przepis § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1130 z późn. zm.) wymienia negatywną przesłankę, której istnienie wyklucza możliwość przyznania przedmiotowego świadczenia, tj. utrata lub zrzeczenie się prawa do zajmowanego dotychczas lokalu mieszkalnego lub domu, o których mowa w ust. 1.
Analiza powyższych przepisów prowadzi do wniosku, iż skoro lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej nie przydziela się policjantowi
w razie zbycia przez niego lub jego małżonka własnościowego prawa do spółdzielczego lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość albo domu, o którym mowa w pkt 2, to brak jest również przesłanek do zrealizowania zastępczej formy takiego przydziału, tj. przyznania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.
Organ wskazał, że bezsprzeczny jest fakt, iż T. L. pełniący służbę
w KWP w [...] posiadał w 2011 r. lokal mieszkalny położony w miejscowości pobliskiej w stosunku do miejsca pełnienia służby, który następnie sprzedał.
W obecnym stanie faktycznym sprawy, tj. w związku z ponownym przeniesieniem policjanta do pełnienia służby w [...] powyższa okoliczność jest istotna z punktu widzenia oceny uprawnień zainteresowanego do przyznania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.
Organ stwierdził, że nie posiadanie w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej lokalu mieszkalnego, o którym mowa w art. 88 i 89 ustawy, czyli lokalu spełniającego wymogi określone w przepisach, jest przesłanką pozytywną warunkującą przyznanie omawianego świadczenia pod warunkiem jednak,
że funkcjonariusz nie zbył takiego lokalu.
W sytuacji, gdy policjant sprzedał lokal mieszkalny w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej, np. w związku ze zmianą miejsca zamieszkania i miejsca pełnienia służby, a następnie na skutek okoliczności niezależnych od niego, ponownie pełni służbę w miejscowości w której posiadał lokal mieszkalny, ustawodawca uznaje sam fakt posiadania i zbycia w przeszłości takiego lokalu, nie wprowadzając ograniczeń czasowych zbycia, jako negatywną przesłankę uprawniającą do przyznania przedmiotowego świadczenia. nie posiadanie w miejscu pełnienia służby
lub w miejscowości pobliskiej lokalu mieszkalnego o którym mowa w art. 88 i 89 ustawy,
Decyzja Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. stała się przedmiotem skargi T. L. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji
i zasądzenie kosztów postępowania sądowego zarzucił naruszenie art. 6 k.p.a. poprzez przyjęcie błędnej interpretacji art. 92 ustawy o Policji. W uzasadnieniu wskazał,
iż nie kwestionuje ustaleń faktycznych. Zarzucił natomiast, że Komendant Wojewódzki Policji w [...] dokonał wyłącznie gramatycznej wykładni art. 82 ustawy o Policji
oraz przepisów Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia
28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.
T. L. wskazał, że oczywiste jest, iż faktycznie utracił prawo do lokalu mieszkalnego w [...], jednak niezwłocznie po tym zdarzeniu podjął wszelkie możliwe kroki do zmiany miejsca pełnienia służby i ostatecznie na własną prośbę zmienił stałe miejsce pełnienia służby. Zmiana miejsca pełnienia służby wiązała
się również ze zmianą komórki organizacyjnej, skarżący przeniósł się do dalszego pełnienia służby z Wydziału dw. z Przestępczością Gospodarczą KWP [...] do Wydziału Techniki Operacyjnej KWP [...], z wyznaczeniem miejsca pełnienia służby w [...]. W Wydziale Techniki Operacyjnej skarżący pozostawał w służbie od [...] marca 2013 r. do [...] marca 2015 r. Z uwagi na uwarunkowania rodzinne właśnie
w okolicach [...] od marca 2011 roku znajduje się stałe miejsce zamieszkania skarżącego i tam miał on zamiar pozostać na stałe.
Skarżący nie miał zamiaru i nie przewidywał, iż kiedykolwiek wróci do służby w [...]. Przeniesienie służbowe związane z reorganizacją struktury Wydziału Techniki Operacyjnej KWP [...] z dniem [...] kwietnia 2015 roku jest całkowitą zmianą warunków służby związanych z kosztami oraz z czasem dojazdu. Z uwagi na zmianę miejsca pełnienia służby skarżący poświęca łącznie około 4 godzin dziennie na dojazd do miejsca pełnienia służby i ponosi z tego tytułu koszty przekraczające kilkaset złotych miesięcznie. Zwrot kosztów dojazdu jest możliwy w bardzo wąskim zakresie
i nie rekompensuje rzeczywistych kosztów ponoszonych przez skarżącego. W żaden sposób skarżący nie ponosi odpowiedzialności za reorganizację Wydziału w którym pełni służbę, jednocześnie jednak ponosi bardzo negatywne konsekwencje tego stanu rzeczy.
Celem przepisów ustawy o Policji i powołanego rozporządzenia jest w ocenie skarżącego zapewnienie prawa do lokalu mieszkalnego a nie pozbawiania funkcjonariusza rekompensaty, w tym przypadku równoważnika za brak lokalu. Dokonując wykładni celowościowej równoważnik należałoby przyznać, bowiem skarżący nie posiada lokalu w miejscu pełnienia służby bądź w miejscowości pobliskiej.
Skarżący podniósł, że organy obu instancji odniosły się do zrzeczenia się prawa do lokalu położonego w miejscowości [...] koło [...] w 2011 r. gdy skarżący był funkcjonariuszem Wydziału dw. z PG KWP w [...]. Skarżący uważa, że fakt ten pozbawiony jest jakiegokolwiek znaczenia.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, powołując dotychczasowe ustalenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 z późn. zm.), policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej.
Stosownie natomiast do § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości
i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 1130 ze zm.), równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego
nie przyznaje się policjantowi w służbie stałej, jeżeli utracił lub zrzekł się prawa do zajmowanego dotychczas lokalu mieszkalnego lub domu, o których mowa w ust. 1.
W sprawie jest bezsporne, że T. L. nabył w dniu [...] stycznia 2011 r.
w drodze darowizny lokal mieszkalny o powierzchni 48,7 m2 położony w [...] przy ul. [...]. W tym czasie skarżący pełnił służbę w Wydziale do walki z Przestępczością Gospodarczą Komendy Wojewódzkiej Policji w [...]. Powierzchnia lokalu wynosiła 48,7 m2, w tym powierzchnia pokoi 29,5 m2. Skarżący wraz z członkami rodziny (żona i córka) posiadał zatem lokal mieszkalny
w miejscowości pobliskiej miejscowości, w której pełnił służbę, co nie jest kwestionowane w sprawie ([...]-[...]). W wyniku powyższego cofnięto policjantowi prawo do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego,
co nastąpiło decyzją KWP w [...] z dnia [...] stycznia 2011 r.
W sprawie nie jest też sporne, że T. L. pełniąc nadal służbę w Wydziale do walki z Przestępczością Gospodarczą Komendy Wojewódzkiej Policji
w [...] zbył w drodze sprzedaży wymieniony wyżej lokal mieszkalny położony
w miejscowości pobliskiej miejsca pełnienia służby, co nastąpiło [...] lutego 2011 r.
Pełniąc służbę w dalszym ciągu w Wydziale do walki z Przestępczością Gospodarczą Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] skarżący wraz z żoną nabył aktem notarialnym w dniu [...] marca 2011 r. lokal mieszkalny położony w [...], która nie jest miejscowością pobliską miejsca pełnienia służby ([...]).
W świetle powyższego, bezsporny jest fakt zbycia przez policjanta w 2011 r.
w drodze sprzedaży lokalu mieszkalnego, zaspokajającego potrzeby mieszkaniowe policjanta i członków rodziny, położonego w miejscowości pobliskiej miejsca pełnienia służby. Prawidłowo zatem organy, rozpatrując wniosek [...] T. L.
z dnia [...] kwietnia 2015 r., przyjęły, iż policjant zrzekł się prawa do zajmowanego dotychczas lokalu mieszkalnego, o którym mowa w § 1 ust. 1 powołanego wyżej rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r.
Stosownie do § 1 ust. 2 pkt 1 tego rozporządzenia, równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego nie przyznaje się policjantowi w służbie stałej, jeżeli utracił lub zrzekł się prawa do zajmowanego dotychczas lokalu mieszkalnego lub domu,
o których mowa w ust. 1. Zasadnie zatem organy stwierdziły, iż policjantowi
nie przysługuje prawo do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.
Okoliczność, że policjant na własną prośbę przeniesiony został najpierw rozkazem personalnym z dnia [...] stycznia 2013 r. do pełnienia służby w Wydziale Techniki Operacyjnej KWP w [...] z miejscem pełnienia służby w [...],
a następnie z urzędu rozkazem personalnym Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] marca 2015 r. przeniesiony został z Sekcji [...] Wydziału Techniki Operacyjnej KWP w [...] z miejscem pełnienia służby w [...] do Wydziału Techniki Operacyjnej KWP w [...], nie zmienia prawidłowości ustaleń organu,
co do braku podstaw przyznania prawa do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Jest bowiem bezsporne, że gdyby skarżący nie zbył lokalu mieszkalnego położonego w [...] nadal posiadałby wraz z członkami rodziny lokal mieszkalny położny w miejscowości pobliskiej miejsca pełnienia służby.
W tej sprawie jest bezsporne, że policjant mając wraz z członkami rodziny zaspokojone potrzeby mieszkaniowe w miejscowości pobliskiej miejsca pełnienia służby zbył lokal mieszkalny. Wybór policjanta w postaci zakupu w 2011 r. lokalu mieszkalnego w miejscowości, która nie była miejscowością pobliską miejsca pełnienia służby nie stanowi podstawy przyznania – w okolicznościach tej sprawy – prawa do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Uwarunkowania rodzinne i zamiar pozostania na stałe oraz mieszkania w okolicach [...] ([...]), na co skarżący wskazuje
w skardze nie stanowią o niezgodności z prawem zaskarżonej decyzji.
Organy obu instancji dokonały w tej sprawie prawidłowej wykładni i właściwie zastosowały przepisy art. 92 ust. 1 ustawy o Policji oraz § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Wykładnia powołanych przepisów dokonana przez organ uwzględniała przy tym unormowanie zawarte w art. 95 ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji, zgodnie z którym, lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej nie przydziela się policjantowi w razie zbycia przez niego lub jego małżonka własnościowego prawa do spółdzielczego lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość albo dom, o którym mowa w pkt 2, z wyjątkiem przypadków określonych na podstawie art. 96 ust. 3.
Pamiętać należy, że równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego jest pochodną prawa do lokalu mieszkalnego. Organy nie naruszyły zatem także art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.).
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie,
na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło