II SA/Wa 1862/07

PostanowienieWSA w Warszawie2008-04-28

Skład orzekający: Wojciech Wiktorowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej utraty statusu osoby bezrobotnej podlega oddaleniu, mimo ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych w tego typu sprawach?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej utraty statusu osoby bezrobotnej podlega oddaleniu, ponieważ strona skarżąca jest ustawowo zwolniona z ponoszenia kosztów sądowych na mocy art. 239 pkt 1 lit. b ppsa. Skoro zwolnienie ma charakter ustawowy, nie ma potrzeby wydawania odrębnego orzeczenia w tej kwestii, a złożony wniosek w tym zakresie jest bezprzedmiotowy. Natomiast wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu został uwzględniony, gdyż sytuacja materialna skarżącego (dochód poniżej 400 zł netto w dwuosobowym gospodarstwie domowym) uniemożliwia mu poniesienie wydatków na profesjonalną pomoc prawną, co spełnia przesłanki z art. 246 § 1 ppsa.
Stan faktyczny
A. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z matką, a ich miesięczny dochód wynosi 350 zł netto, uzupełniany świadczeniami socjalnymi. Sprawa dotyczy skargi na decyzję Wojewody Mazowieckiego o utracie statusu osoby bezrobotnej.
Rozstrzygnięcie
1. Oddalono wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono w niniejszej sprawie dla A. P. adwokata w ramach przyznania prawa pomocy, o którego wyznaczenie zwrócono się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Wojciech Wiktorowski po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. P. z dnia 17 kwietnia 2008 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. P. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej postanawia: 1. oddalić wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić w niniejszej sprawie dla A. P. adwokata w ramach przyznania prawa pomocy, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. A. P. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata z urzędu. Z treści wniosku oraz dokumentów złożonych przez skarżącego do akt wynika, że wnioskodawca gospodarstwo domowe prowadzi wspólnie z matką, a dochód miesięczny w tym gospodarstwie wynosi 350 zł netto. Na dochód ten składa się kwota przyznanego skarżącemu zasiłku okresowego (v. zaświadczenie Ośrodka Pomocy Społecznej Dzielnicy P. m. W. z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...], w aktach). Dodatkowo dochód ten jest uzupełniany świadczeniami socjalnymi w postaci zasiłków celowych na zaspokojenie podstawowych potrzeb m.in. na zakup odzieży, obuwia, czy środków higieny osobistej (v. pismo Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej Dzielnicy P. m. W. z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...], w aktach). W myśl zaś art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej powoływana jako ppsa), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W pierwszej kolejności należy rozpoznać wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Otóż, stosownie do treści art. 239 pkt 1 lit. "b" ppsa, nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach dotyczących statusu bezrobotnego, zasiłków oraz innych należności i uprawnień przysługujących osobie bezrobotnej. Do tej kategorii spraw zalicza się także sprawa ze skargi A. P., ponieważ przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja o utracie statusu osoby bezrobotnej. Należy podkreślić, że zwolnienie to ma charakter ustawowy, co oznacza, że strona skarżąca działanie organu w tej kategorii spraw nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych już od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego (wniesienia skargi) poprzez cały tok tego postępowania zarówno przed sądem pierwszej instancji – wojewódzkim sądem administracyjnym – jak i przed sądem II instancji – Naczelnym Sądem Administracyjnym. Tym samym, w sytuacji ustawowego zwolnienia Sąd nie wydaje w tej części odrębnego orzeczenia, bowiem skutek w postaci zwolnienia od kosztów sądowych nastąpił już w momencie wniesienia skargi, a w konsekwencji złożony w tym właśnie zakresie przez stronę wniosek podlega oddaleniu. Dlatego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 cyt. ppsa, postanowiono, jak w pkt 1 sentencji. Odrębnie natomiast należy rozpoznać wniosek w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. Podstawą oceny dopuszczalności przyznania prawa pomocy jest bowiem rzeczywista sytuacja materialna w gospodarstwie domowym osoby ubiegającej się o przyznanie takiego prawa. Osiągany w dwuosobowym gospodarstwie domowym dochód w wysokości poniżej 400 zł netto, dowodzi, że A. P. nie może poczynić niezbędnych oszczędności do granic zabezpieczenia utrzymania koniecznego dla siebie i pozostającej z nim we wspólnym gospodarstwie, a nieosiągającej jakiegokolwiek dochodu, matki. Taka zaś sytuacja materialna skarżącego uniemożliwia, zdaniem Sądu, poniesienie wydatków na ustanowienie adwokata. W związku z tym należy uznać, że zostały spełnione określone w art. 246 § 1 ppsa przesłanki obligujące Sąd do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, postanowiono jak w pkt 2 sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło