II SA/Wa 1862/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-11-22
Skład orzekający: Wojciech Wiktorowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wykaże średni miesięczny dochód netto w gospodarstwie domowym wynoszący 1.912,98 zł i ponosi miesięczne wydatki na poziomie ok. 1.115 zł, ma prawo do przyznania pomocy w zakresie częściowym obejmującej zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W analizowanej sprawie, mimo ponoszenia pewnych wydatków, skarżący dysponuje wystarczającymi środkami, aby pokryć koszty postępowania, w tym wpis od skargi w wysokości 200 zł, bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Dochód skarżącego i jego żony, nawet po odliczeniu wydatków, wielokrotnie przewyższa potencjalne koszty sądowe.Stan faktyczny
Skarżący M.C. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Komendanta Głównego Policji o cofnięciu pozwolenia na broń. Skarżący wykazał średni miesięczny dochód netto w gospodarstwie domowym (dwuosobowym) w wysokości 1.912,98 zł i miesięczne wydatki na poziomie ok. 1.115 zł. Posiada lokal mieszkalny o powierzchni 33,40 m2. Sąd rozpatrywał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Wojciech Wiktorowski po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.C. z dnia 11 września 2012 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M.C. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy
W myśl art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270), zwanej dalej P.p.s.a., prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy w pierwszej kolejności należy zaznaczyć, że generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w tym postępowaniu. Toteż każda osoba wszczynająca postępowanie powinna liczyć się z koniecznością poniesienia na ten cel wydatków. Wyjątek zaś od tej zasady ustawodawca przewidział w rozdziale 3 działu V powołanej ustawy – "Zwolnienie od kosztów sądowych"- a zwłaszcza w przepisach regulujących instytucję prawa pomocy (art. 243 – 263).
Jak wynika zaś z treści powołanego art. 246 § 1 P.p.s.a., dopiero gdy środki, którymi dysponuje skarżący okażą się niewystarczające można wystąpić o przyznanie prawa pomocy, a pomoc ta stosowana jest wobec osób nieposiadających żadnego dochodu lub oszczędności lub posiadających bardzo skromny dochód lub oszczędności, a więc wobec tych osób, które znajdują się w bardzo ciężkiej sytuacji materialnej, pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych.
Z treści wniosku M.C. wynika, że średni miesięczny dochód w jego gospodarstwie domowym, obejmującym dwie osoby (gospodarstwo domowe prowadzi wspólnie z żoną), wynosi łącznie 1.912, 98 zł netto. Na kwotę tę składa się dochód osiągany przez skarżącego i jego żonę z tytułu przyznanych świadczeń emerytalnych.
W rubryce 7. formularza wniosku skarżący jako wyłączny składnik majątku wymienił lokal mieszkalny o pow. 33,40 m2.
Natomiast z treści dokumentów źródłowych, złożonych przez skarżącego w wykonaniu wezwania z dnia 25 października 2012 r., a także dodatkowego oświadczenia z dnia 7 listopada 2012 r. wynika, że średnie miesięczne wydatki w gospodarstwie domowym, z uwzględnieniem kosztu zakupu leków i rehabilitacji żony (rubryka 11. formularza wniosku), kształtują się na poziomie ok. 1.115 zł.
Oczywistym jest, że ponoszenie kosztów postępowania zawsze powoduje określony uszczerbek utrzymania skarżącego i jego rodziny, ale nie uzasadnia to jeszcze przyznania prawa pomocy chyba, że strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania albo poniesienie pełnych kosztów postępowania spowoduje uszczerbek utrzymania koniecznego strony i osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym.
Jednakże ustalona w niniejszej sprawie sytuacja majątkowa skarżącego oraz jego rodziny prowadzi do wniosku, że skarżący ma wystarczające środki, aby ponieść pełne koszty postępowania.
Należy bowiem zauważyć, że koszt postępowania na obecnym jego etapie ogranicza się do obowiązku uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 200 zł (§ 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 221, poz. 2193), a tym samym koszt ten w zestawieniu ze stałymi dochodami w gospodarstwie domowym i ich wysokością nie daje podstaw do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Z uwagi na aktualne możliwości płatnicze skarżącego (ww. źródło stałego utrzymania) także i dalsze, potencjalne koszty postępowania w niniejszej sprawie (opłaty i wpisy o charakterze stałym, nieprzekraczające łącznie kwoty 200 zł) nie spowodują uszczerbku utrzymania koniecznego dla niego i jego żony, a osiągany w gospodarstwie domowym dochód, nawet po odliczeniu kwoty wykazanych wydatków, będzie w dalszym ciągu stanowić ich wielokrotność.
Z tych względów na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 , postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło