II SA/Wa 1873/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Przemysław Szustakiewicz, Sędzia WSA Andrzej Góraj, Protokolant Beata Gibzińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 marca 2010 r. sprawy ze skargi W. S. na niewykonanie przez Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 października 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 1017/08 - oddala skargę - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 28 października 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 1017/08 stwierdził nieważność decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (dalej KRUS) z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] oraz tego Prezesa z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] odmawiającej przyznania W. S. świadczenia w drodze wyjątku. W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd wskazał, iż zaskarżona decyzja, jak i decyzja ją poprzedzająca rażąco narusza przepis art. 61 § 1 k.p.a. poprzez rozpoznanie sprawy w zakresie przyznania renty rolniczej z tytułu niezdolności do pracy w drodze wyjątku bez wniosku zainteresowanego w tym zakresie. Bezsprzecznie bowiem skarżący nie wnosił o przyznanie renty rolniczej z tytułu niezdolności do pracy w drodze wyjątku. W odpowiedzi na pismo W. S. z dnia 14 maja 2009 r. informujące Prezesa KRUS o uprawomocnieniu się wyroku Sądu z dnia 28 października 2008 r. z-ca kierownika Placówki Terenowej KRUS w Z. poinformował zainteresowanego pismem z dnia 25 maja 2009 r., iż "wszczęcie postępowania o przyznanie przez Prezesa KRUS prawa do renty rolniczej z tytułu niezdolności do pracy w drodze wyjątku, może nastąpić tylko na złożony przez Pana wniosek". Pismem z dnia 15 lipca 2009 r. W. S. zwrócił się do Prezesa KRUS z zapytaniem, kiedy organ wykona prawomocny wyrok Sądu z dnia 28 października 2008 r. W odpowiedzi na powyższe pismo Prezes KRUS poinformował W. S., iż zgodnie z art. 44 ust. 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (tekst jednolity Dz. U. z 2008 r. Nr 50, poz. 291 ze zm.) rolnicze świadczenia emerytalno-rentowe (w tym świadczenie wyjątkowe przyznawane przez Prezesa KRUS na podstawie art. 55 ust. 1 tej ustawy) przyznawane są na wniosek osoby zainteresowanej albo innej osoby mającej interes prawny w ustaleniu tego prawa. Zatem, jeśli wymieniony jest zainteresowany uzyskaniem prawa do renty rolniczej z tytułu niezdolności do pracy na mocy art. 55 ust. 1 ustawy, to jest on proszony o złożenie wniosku do Prezesa KRUS w Placówce Terenowej Kasy. Pismem z dnia 2 września 2009 r. W. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezesa KRUS prawomocnego wyroku Sądu z dnia 28 października 2008 r. W skardze strona zawarła wniosek o wszczęcie postępowania przeciwko organowi, które doprowadziłoby do wykonania prawomocnego wyroku sądowego. W odpowiedzi na skargę Prezes KRUS wniósł o oddalenie skargi w całości, albowiem stwierdzona wyrokiem Sądu nieważność decyzji nie obliguje organu do podjęcia czynności procesowych bez wniosku strony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z treścią ust. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub w razie bezczynności organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Z powołanego przepisu wynikają dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby Sąd mógł wymierzyć organowi grzywnę. Po pierwsze organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku, w tym wypadku stwierdzającym nieważność decyzji administracyjnej, a ponadto strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie nie została spełniona przesłanka pozostawania Prezesa KRUS w bezczynności po wyroku Sądu z dnia 28 października 2008 r. W pierwszej kolejności należy wskazać, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu ww. wyroku stwierdzającym nieważność decyzji w przedmiocie odmowy przyznania skarżącemu świadczenia w drodze wyjątku przesądził, że niedopuszczalne było wszczęcie i prowadzenie przez Prezesa KRUS postępowania administracyjnego bez wniosku strony, a także iż, zaskarżona decyzja nie powinna być wydana. Zatem przedmiotowy wyrok Sądu nie obligował organu do podjęcia jakichkolwiek czynność procesowych z urzędu. Z akt sprawy wynika, że organy KRUS dwukrotnie, po wydaniu wyroku Sądu, informowały skarżącego o konieczności złożenia wniosku o przyznanie świadczenia w drodze wyjątku, albowiem prawo do tego świadczenia ustala się tylko i wyłącznie na wniosek osoby zainteresowanej lub innej osoby mającej interes prawny w ustaleniu tego prawa. Bezsprzecznie skarżący takiego wniosku nie złożył. Zatem nie można Prezesowi KRUS czynić zarzutu pozostawania w bezczynności po wyroku Sądu z dnia 28 października 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 1017/08 i uznać niniejszą skargę za zasadną. Podkreślenia wymaga, że osiągnięcie zamierzonego przez skarżącego celu (przyznania świadczenia w drodze wyjątku) powinno być ukierunkowane na złożenie Prezesowi KRUS pisemnego wniosku o przyznanie renty rolniczej z tytułu niezdolności do pracy w drodze wyjątku, a nie na wykonanie wyroku Sądu, który nie nakłada na organ obowiązku działania zgodnego z wolą strony. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 – Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.