II SA/Wa 1874/04
WyrokWSA w Warszawie2005-03-30
Skład orzekający: WSA Eugeniusz Wasilewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja administracyjna, która nie została doręczona stronie na piśmie, może być uznana za wydaną w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Decyzja administracyjna, która nie została doręczona stronie na piśmie, nie może być uznana za wydaną w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Brak doręczenia decyzji stronie jest równoznaczny z jej niewydaniem i nie wywołuje żadnych skutków prawnych. W związku z tym, organ utrzymujący w mocy taką "decyzję" rażąco narusza prawo, co skutkuje stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
Skarżąca M. P. wniosła o przyznanie emerytury rolniczej w drodze wyjątku. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania świadczenia, informując o tym pismem, które nie miało charakteru decyzji. Organ odwoławczy (Prezes KRUS) utrzymał w mocy tę odmowę, traktując pismo jako decyzję i nie przewidując środków odwoławczych. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów kpa oraz ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników. Sąd stwierdził nieważność decyzji organu odwoławczego z powodu braku doręczenia decyzji organu pierwszej instancji.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji i orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Sędzia: WSA Eugeniusz Wasilewski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 marca 2005 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] lipca 2004 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia w drodze wyjątku 1. Stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji 2. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości
M. P. we wniosku z dnia 25 marca 2004 r. zwróciła się do Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego o przyznanie emerytury rolniczej w drodze wyjątku.
W odpowiedzi na powyższy wniosek, Biuro Świadczeń Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego pismem nr [...] z dnia [...] maja 2004 r. poinformowało zainteresowaną, że Prezes Kasy decyzją z dnia [...] maja 2004 r. nie znalazł podstaw do przyznania emerytury rolniczej w drodze wyjątku.
Jednocześnie wyjaśniono, że decyzja Prezesa Kasy została podjęta w drodze swobodnego uznania i nie przysługują od niej żadne środki odwoławcze.
Skargę M. P. na wskazaną decyzję z dnia [...] czerwca 2004 r. adresowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie organ potraktował jako wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy i decyzją z dnia [...] lipca 2004 r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego utrzymał w mocy decyzję podjętą w dniu [...] maja 2004 r.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. P. zarzuciła powyższej decyzji naruszenie przepisów art. 6, 7, 77 i art. 107 § 1, 2 i 3 kpa oraz naruszenie art. 52 ust. 1 pkt 2, art. 55a ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 1998 r. Nr 7, poz. 25 ze zm.) w zw. z art. 124 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 ze zm.) i wskazując na powyższe wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji i przyznanie emerytury w drodze wyjątku, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności zaskarżonej decyzji z prawem obowiązującym w dacie jej wydania.
Stosownie zaś do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Zaskarżoną decyzją Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego utrzymał w mocy "decyzję z dnia [...] maja 2004 r.", która w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, formalnie nie ma charakteru decyzji. Organ potraktował bowiem jako decyzję, uczynioną przez Zastępcę Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego na notatce służbowej, sporządzonej przez Dyrektora Biura Świadczeń adnotację o treści "odmawiam [...]05.04 r.".
Akty administracyjne i indywidualne, które są decyzjami administracyjnymi w rozumieniu procesowym, powinny być wydane zgodnie z regułami postępowania określonymi w Kodeksie postępowania administracyjnego.
Przez wydanie decyzji, której elementy określa przepis art. 107 kpa, należy rozumieć zarówno jej zredagowanie na piśmie i podpisanie, ale również doręczenie stronom na piśmie (lub ogłoszenie ustnie, ale tylko w przypadkach określonych w art. 14 § 2 kpa). Przyjęcie takiego stanowiska wynika z kilku przyczyn. Po pierwsze - dlatego, że art. 109 § 1 kpa nakazuje doręczenie decyzji na piśmie. Po drugie - obowiązuje zasada, że organ administracyjny, który wydał decyzję, jest nią związany dopiero od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia (art. 110 kpa).
Powyższe prowadzi do wniosku, że niedoręczenie stronie decyzji na piśmie w przypadkach, gdy takie doręczenie obowiązuje, jest równoznaczne z niewydaniem decyzji w rozumieniu art. 104 § 1 kpa.
W przedmiotowej sprawie poinformowanie strony o sposobie załatwienia jej wniosku nie jest decyzją i nie wywołuje żadnych skutków prawnych. Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego utrzymując w mocy "decyzję podjętą w dniu [...] maja 2004 r." rażąco naruszył prawo.
Konsekwencją powyższego było stwierdzenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nieważności zaskarżonej decyzji, co czyni zbędnym ustosunkowywanie się do kwestii merytorycznych, będących jej przedmiotem. W niniejszej sprawie konieczne jest zatem wydanie przez organ pierwszej instancji stosownej decyzji w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.
Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2, art. 152 oraz art. 119 - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł ja w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło