II SA/Wa 1878/09
WyrokWSA w Warszawie2010-03-19
Skład orzekający: Ewa Marcinkowska, Adam Lipiński, Janusz Walawski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, uchylając orzeczenie organu pierwszej instancji i umarzając postępowanie dyscyplinarne, może jednocześnie uznać funkcjonariusza za winnego w części zarzucanych czynów, a w pozostałej części go uniewinnić, jeśli przepis § 35 pkt 4 rozporządzenia pozwala jedynie na uchylenie orzeczenia i umorzenie postępowania?Ratio decidendi
Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, uchylając orzeczenie organu pierwszej instancji i umarzając postępowanie dyscyplinarne na podstawie § 35 pkt 4 rozporządzenia, nie może jednocześnie stwierdzać winy funkcjonariusza w części zarzucanych czynów, a w pozostałej części go uniewinniać. Takie rozstrzygnięcie wykracza poza dyspozycję wskazanego przepisu i stanowi jego istotne naruszenie. Sąd uchylił zaskarżone orzeczenie, uznając, że organ odwoławczy nieprawidłowo zastosował przepis prawa materialnego.Stan faktyczny
Funkcjonariusz A. H. został uznany winnym naruszenia dyscypliny służbowej przez Dyrektora Delegatury ABW i ukarany naganą. Od orzeczenia tego odwołał się do Szefa ABW, zarzucając m.in. nieważność postępowania. Szef ABW uchylił orzeczenie organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie dyscyplinarne, uznając naruszenie za znikome, a drugie z zarzucanych czynów nie zawierało znamion przewinienia. A. H. złożył skargę do WSA, domagając się stwierdzenia nieważności orzeczenia Szefa ABW. WSA uchylił zaskarżone orzeczenie Szefa ABW.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone orzeczenie Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i określił, że zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Sędziowie WSA Adam Lipiński Janusz Walawski (spr.) Protokolant Maria Zawada po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 marca 2010 r. sprawy ze skargi A. H. na orzeczenie Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] września 2009 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia dyscyplinarnego 1) uchyla zaskarżone orzeczenie, 2) określa, że zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu w całości.
Dyrektor Delegatury Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w Z., działając na podstawie art. 145 ust. 1 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. z 2002 r. Nr 74, poz. 676 z późn. zm.) oraz § 10 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2004 r. w sprawie udzielania wyróżnień i przeprowadzania postępowań dyscyplinarnych wobec funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (Dz. U. Nr 272, poz. 2690 z późn. zm.), w dniu [...] sierpnia 2009 r. wydał orzeczenie, którym uznał, iż A. H. jest winnym niezachowania w dniu 15 maja 2009 r. drogi służbowej określonej w § 2 ust. 1 i 3 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 2 lipca 2003 r. w sprawie przebiegu służby funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (Dz. U. Nr 120, poz. 1125), w ten sposób, że składając raport do Dyrektora Delegatury nie złożył go u bezpośredniego przełożonego, lecz z pominięciem jego osoby zaniósł dokument do sekretariatu kierownika jednostki organizacyjnej, jednocześnie zawierając w przedmiotowym raporcie nieprawdziwe informacje, czym w sposób świadomy wprowadził kierownika jednostki organizacyjnej w błąd, co mogło spowodować szkodę innemu funkcjonariuszowi, tj. o czyn z § 8 ust. 1 pkt 2 i 3 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2004 r. w sprawie udzielania wyróżnień i przeprowadzania postępowań dyscyplinarnych wobec funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego.
Za powyżej określone przewinienie służbowe, funkcjonariuszowi została wymierzona kara dyscyplinarna nagany.
Ukarany funkcjonariusz złożył do Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w dniu 11 sierpnia 2009 r. od ww. orzeczenia odwołanie, w którym wniósł o jego uchylenie, zarzucając, iż jest ono dotknięte "samoistnymi i zarazem kumulatywnymi przesłankami skutkującymi ipso iure nieważnością zarówno samego orzeczenia o ukaraniu, jak i nieważnością całego postępowania dyscyplinarnego".
Ustanowiony przez A. H. pełnomocnik, w tym samym dniu, złożył odwołanie od przedmiotowego orzeczenia dyscyplinarnego, w którym zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych, naruszenie prawa materialnego, tj. § 8 ust. 1 pkt 2 i 3 powołanego rozporządzenia oraz naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na treść rozstrzygnięcia. Pełnomocnik wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonego orzeczenia i umorzenie postępowania, ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania.
Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, działając na podstawie § 35 pkt 4 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2004 r. w sprawie udzielania wyróżnień i przeprowadzania postępowań dyscyplinarnych wobec funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, w dniu [...] września 2009 r. wydał orzeczenie nr [...], którym uchylił zaskarżone orzeczenie organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie dyscyplinarne.
Organ odwoławczy, w uzasadnieniu orzeczenia podał m.in., że "(...) w toku przedmiotowego postępowania dyscyplinarnego nie doszło do rażącego naruszenia przepisów, Szef ABW postanowił uchylić zaskarżone orzeczenie o wymierzeniu Panu [...] A. H. kary dyscyplinarnej nagany i umorzyć niniejsze postępowanie (...)". Dalej organ podaje, że bezsprzecznie raport skarżącego z dnia 15 maja 2009 r. został wysłany z pominięciem drogi służbowej, jednak tego typu naruszenie dyscypliny służbowej było naruszeniem o charakterze znikomym. Odnosząc się do drugiego z zarzucanych skarżącemu czynów, w ocenie organu odwoławczego, z treści przedmiotowego raportu nie wynika, iż skarżący miał świadomie wprowadzić w błąd przełożonego, a zatem czyn ten nie zawiera znamion czynu podlegającego odpowiedzialności dyscyplinarnej.
A. H. od orzeczenia Szefa ABW wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, w której zarzucił, iż zaskarżone orzeczenie zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego, przepisów postępowania oraz z błędnym ustaleniem stanu faktycznego. Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonego orzeczenia oraz utrzymanego nim w mocy orzeczenia organu pierwszej instancji, jako wydanych z rażącym naruszeniem prawa i umorzenie postępowania dyscyplinarnego oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
Szef ABW w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, iż przedmiotem sprawy jest ocena przez Sąd prawidłowości prowadzonego przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego oraz wydanego w tym postępowaniu rozstrzygnięcia.
Wyjaśnić również należy, iż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn niż podniesione w skardze.
Zgodnie z art. 145 ust. 1 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. z 2002 r. Nr 74, poz. 676 z późn. zm.), funkcjonariusz podlega odpowiedzialności dyscyplinarnej za naruszenia dyscypliny służbowej oraz w innych przypadkach określonych w ustawie.
Postępowanie dyscyplinarne zakończone zaskarżonym orzeczeniem zostało przeprowadzone na podstawie rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2004 r. w sprawie udzielania wyróżnień i przeprowadzania postępowań dyscyplinarnych wobec funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (Dz. U. Nr 272, poz. 2690 z późn. zm.).
Zgodnie z § 35 powołanego rozporządzenia, Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, po rozpoznaniu odwołania, wydaje orzeczenie o:
1. utrzymaniu w mocy orzeczenia wydanego w pierwszej instancji albo
2. zmianie orzeczenia wydanego w pierwszej instancji co do istoty, albo
3. uchyleniu orzeczenia wydanego w pierwszej instancji i skierowaniu sprawy do ponownego rozpoznania, wskazując uchybienia, które należy usunąć, i dowody, które należy przeprowadzić, albo
4. uchyleniu orzeczenia wydanego w pierwszej instancji i umorzeniu postępowania dyscyplinarnego.
Organ w podstawie prawnej zaskarżonego orzeczenia powołał pkt 4 powyżej przytoczonego przepisu, natomiast z uzasadnienia orzeczenia wynika, iż organ odwoławczy uznał, że skarżący naruszył dyscyplinę służbową w zakresie jednego zarzuconego mu czynu, a w zakresie drugiego uznał, że nie zawiera on znamion czynu podlegającego odpowiedzialności.
Z powyższego wynika, iż organ odwoławczy wydając zaskarżone orzeczenie tylko pozornie wykonał dyspozycję zawartą w § 35 pkt 4 powołanego rozporządzenia, gdyż z uzasadnienia orzeczenia, które stanowi jego integralną część wynika, iż w przedmiocie jednego z zarzucanych skarżącemu czynów uznał jego winę, a w zakresie drugiego de facto uniewinnił skarżącego.
Takie rozstrzygnięcie organu odwoławczego wykracza poza dyspozycję powyżej określonego przepisu i stanowi jego istotne naruszenie.
Rozpoznając ponownie sprawę organ zobowiązany jest do dokonania powtórnej analizy sprawy i wydania orzeczenia odpowiadającego w pełni dyspozycji zawartej w § 35 powołanego rozporządzenia, a jego uzasadnienie powinno spełniać warunki określone w § 31 pkt 6 tego rozporządzenia.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz art. 152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło