II SA/Wa 1889/14

PostanowienieWSA w Warszawie2015-12-11

Skład orzekający: Agnieszka Grzelak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy radcy prawnemu wyznaczonemu z urzędu w ramach przyznanego prawa pomocy, który nie podjął żadnych czynności w sprawie poza przeglądaniem akt, przysługuje wynagrodzenie za udzielenie pomocy prawnej?
Ratio decidendi
Radcy prawnemu wyznaczonemu z urzędu w ramach przyznanego prawa pomocy przysługuje wynagrodzenie tylko za pomoc prawną rzeczywiście udzieloną. Samo przeglądanie akt sprawy, bez podjęcia innych czynności, nie stanowi wystarczającej podstawy do przyznania wynagrodzenia. Ponadto, wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej musi zawierać oświadczenie o nieuiszczeniu opłat w całości lub w części.
Stan faktyczny
Skarżący C.K. uzyskał prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu. Wyznaczony radca prawny M.M. wniosła o przyznanie wynagrodzenia za udzieloną pomoc prawną. Sąd odmówił przyznania wynagrodzenia, uznając, że radca prawny nie podjął żadnych czynności w sprawie poza przeglądaniem akt, a wniosek o przyznanie kosztów nie zawierał wymaganego oświadczenia.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania wynagrodzenia radcy prawnemu M.M. za udzielenie nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Agnieszka Grzelak po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu w sprawie ze skargi C.K. na pismo Dyrektora Oddziału Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu Oddział w W. z [...] września 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wyłączenia pracownika organu postanawia odmówić przyznania wynagrodzenia radcy prawnemu M.M. Postanowieniem z dnia 2 lutego 2015 r., referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał Skarżącemu C.K. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego. Na tej podstawie po wystąpieniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie do Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. pismem z [...] lutego 2015 r. na pełnomocnika Skarżącego został wyznaczony radca prawny M. M. Postanowieniem z 17 lutego 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę kasacyjną w sprawie, która została sporządzona i wniesiona przez Skarżącego. Pismem z [...] października 2015 r. radca prawny M. M. wniosła o przyznanie wynagrodzenia za udzielenie pomocy prawnej przez radcę prawnego z urzędu. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: "P.p.s.a.") wyznaczony (...) radca prawny (...) otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności (...) radców prawnych (...) w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Wynagrodzenie pełnomocnika będącego radcą prawnym ustala się na podstawie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490). W myśl § 16 tego rozporządzenia wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. Zdaniem referendarza sądowego zgłoszony w niniejszej sprawie wniosek nie może zostać uwzględniony. Referendarz sądowy podziela bowiem w całości stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w postanowieniu z 22 grudnia 2004 r. (sygn. OZ 720/04), iż pełnomocnik ustanowiony w ramach przyznanego stronie prawa pomocy otrzymuje wynagrodzenie, o którym mowa w art. 250 P.p.s.a., jedynie za pomoc prawną rzeczywiście udzieloną. Decyzja o przyznaniu pomocy prawnej oznacza, że Skarb Państwa przejmuje na siebie ciężar finansowy związany z wynagrodzeniem pełnomocnika z urzędu, i że sąd, jako dysponent środków publicznych, odpowiada za zasadność i legalność ich wydatkowania. Oznacza to uprawnienie i obowiązek Sądu (referendarza sądowego) do ustalenia, czy pomoc prawna rzeczywiście została udzielona. W niniejszej sprawie r. pr. M. M. nie podjęła żadnych czynności w sprawie, z wyjątkiem przeglądania akt sprawy w dniu [...] lutego 2015 r. zatem nie można uznać, że pomoc prawna została rzeczywiście Skarżącemu udzielona. Ponadto wskazać należy, że podstawą prawną orzeczenia o wysokości wynagrodzenia należnego pełnomocnikowi z urzędu jest art. 250 P.p.s.a. oraz normy przepisów wykonawczych właściwych dla danej korporacji zawodowej pełnomocników, które określają sposób wyliczenia wynagrodzenia. Kwestię wynagrodzenia należnego radcom prawnym reguluje powoływane wyżej rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. Wśród norm zawartych w przywołanym akcie znajduje się § 16, który określa obligatoryjną treść wniosku o przyznanie wynagrodzenia. Stanowi on, że wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. W niniejszej sprawie wniosek r. pr. M. M. nie jest wystarczający – kompletny w kontekście zacytowanego przepisu, bowiem wnioskodawca nie zawarł we wniosku oświadczenia, z którego wynikałoby, że koszty nie zostały zapłacone w całości lub w części. Z tych względów należało odmówić przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. W związku z powyższym, na podstawie art. 250, art. 258 §1 i §2 pkt 8 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło