II SA/Wa 1890/14

PostanowienieWSA w Warszawie2015-09-17

Skład orzekający: Andrzej Góraj, Andrzej Kołodziej, Iwona Maciejuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziego od orzekania w sprawie, jeśli strona skarżąca podnosi zarzuty dotyczące jego dotychczasowych czynności procesowych, które kwestionuje jako nieprawidłowe?
Ratio decidendi
Sędzia nie podlega wyłączeniu na podstawie art. 19 PPSA, jeśli zarzuty strony skarżącej dotyczące jego dotychczasowych czynności procesowych, takie jak odroczenie rozprawy czy ocena formalna zgłoszenia uczestnika postępowania, stanowią jedynie subiektywne odczucia strony i nie wskazują na brak obiektywizmu lub bezstronności sędziego. Ocena prawidłowości stosowania prawa należy do sądu wyższej instancji.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie, zarzucając mu nieprawidłowe odroczenie rozprawy, odmowę kontynuowania jej mimo sprzeciwu skarżącego, a także nieuzasadnione żądanie przedstawienia upoważnienia przez prezesa stowarzyszenia i bezpodstawne stwierdzenie braku możliwości uczestnictwa członka stowarzyszenia. Sędzia złożyła oświadczenie o braku przesłanek do wyłączenia. Sąd rozpoznał wniosek.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Góraj (spr.) Sędziowie WSA: Sędzia WSA Andrzej Kołodziej Sędzia WSA Iwona Maciejuk po rozpoznaniu w dniu 17 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. M. o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Olgi Żurawskiej-Matusiak od orzekania w sprawie II SA/Wa 1890/14 ze skargi J. M. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia oddalić wniosek. Pismem z dnia 01 września 2015 r. J. M. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Olgi Żurawskiej-Matusiak od udziału ww. sędziego w sprawie ze skargi J. M. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku skarżący podniósł, że podczas rozprawy w dniu 25 czerwca 2015 r., pomimo prawidłowego zgłoszenia udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania Stowarzyszenia Ojczyzna Zbiorowy Obowiązek, ww. sędzia nie chciała, mimo sprzeciwu skarżącego, kontynuować rozprawy i odroczyła postępowanie na czas nieokreślony. Po uzyskaniu "rzekomych" braków formalnych zgłoszenia, sędzia wystąpiła z żądaniem przedstawienia upoważnienia przez prezesa Stowarzyszenia Ojczyzna Zbiorowy Obowiązek, mimo, że prezes żadnego wniosku nie składał, bezpodstawnie stwierdziła, że w sprawie nie może uczestniczyć członek stowarzyszenia J. K. W dniu 16 września 2015 r. sędzia WSA Olga Żurawska-Matusiak złożyła pisemne oświadczenie, że po jej stronie nie zachodzą przesłanki przewidziane w art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej: ppsa, wyłączające ją od rozpoznania przedmiotowej sprawy oraz, że nie istnieją także inne okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości, co do jej bezstronności w tej sprawie (art. 19 ppsa). Przedmiotowe oświadczenie znajduje się w aktach sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 18 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki (art. 18 § 1 pkt 1 ww. ustawy); swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia (art. 18 § 1 pkt 2 ww. ustawy); osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli (art. 18 § 1 pkt 3 ww. ustawy); w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron (art. 18 § 1 pkt 4 ww. ustawy); w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą (art. 18 § 1 pkt 5 ww. ustawy); w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznawanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator (art. 18 § 1 pkt 6 ww. ustawy); dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowo-administracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie (art. 18 § 1 pkt 6a); w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej (art. 18 § 1 pkt 7 ww. ustawy). Również sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (§ 3 ww. art.). Jednocześnie zgodnie z treścią art. 19 powołanej ustawy, niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Wniosek o wyłączenie sędziego strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia (art. 20 § 1 ppsa). Powołany przepis art. 19 ppsa reguluje przypadek wyłączenia sędziego ze względu na istnienie przesłanki o tzw. względnym charakterze. Oznacza to konieczność oceny każdego konkretnego przypadku. Ustawodawca posługując się pojęciem "okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności", nałożył na sąd obowiązek zbadania, czy owa okoliczność w danej sprawie rzeczywiście istnieje. Wobec braku w tym zakresie kryteriów ustawowych, sąd musi kierować się zasadami doświadczenia życiowego, mając na uwadze fakt, że – zgodnie z art. 21 i art. 22 § 2 powołanej ustawy – przede wszystkim do sędziego należy ocena, czy będzie mógł obiektywnie i bez skrępowania rozpoznać sprawę i wydać w niej orzeczenie. Ustawa nakłada również obowiązek na stronę postępowania, w postaci konieczności uprawdopodobnienia przyczyny wyłączenia. Rozpoznając sprawę należało ustalić, czy zachodzą takie okoliczności, które w sytuacji konkretnego sędziego mogą budzić uzasadnione wątpliwości, co do wydania przez niego orzeczenia opartego na obiektywnych przesłankach. W ocenie Sądu, podnoszone przez skarżącego okoliczności nie wywołują uzasadnionej wątpliwości, co do bezstronności powołanego sędziego w niniejszej sprawie. Czynności podjęte w sprawie przez skład orzekający, z którymi skarżący nie zgadza się, nie mogą wskazywać na taką okoliczność. Podniesiony przez skarżącego zarzut, że powołany sędzia WSA niezasadnie odroczyła rozprawę i podjęła nieprawidłowe czynności związane ze zgłoszeniem w charakterze uczestnika postępowania Stowarzyszenia Ojczyzna Zbiorowy Obowiązek, stanowi przejaw subiektywnych odczuć skarżącego i nie może wskazywać na przesłankę braku bezstronności powołanego sędziego. Ocena prawidłowego stosowania prawa należy do sądu wyższej instancji, tj. Naczelnego Sądu Administracyjnego, w ramach kontroli instancyjnej. Stronie postępowania sądowoadministracyjnego przysługują środki odwoławcze, za pomocą których możliwe jest kwestionowanie orzeczeń sądu. Sąd rozpoznający wniosek o wyłączenie sędziego nie bada zasadności i prawidłowości rozstrzygnięcia podjętego w sprawie przez skład orzekający. Zatem w niniejszej sprawie, zdaniem Sądu, skarżący nie uprawdopodobnił, że istnieją okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość, co do bezstronności wymienionego sędziego w niniejszej sprawie. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 22 § 1 i § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło