II SA/Wa 1907/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym po rozpoznaniu sprzeciwu Wyższej Szkoły Menadżerskiej w [...] od zarządzenia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 stycznia 2016 r., sygn. akt II SA/Wa 1907/15 w sprawie ze skargi Wyższej Szkoły Menadżerskiej w [...] na decyzję Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] sierpnia 2015 nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na utworzenie wyższej szkoły niepaństwowej postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie. Wyższa Szkoła Menedżerska w [...] w skardze na decyzję Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na utworzenie wyższej szkoły niepaństwowej, wniosła o zwolnienie od wpisu sądowego w niniejszej sprawie. Z uwagi na to, że wniosek nie spełniał wymogów formalnych – nie został złożony na urzędowym formularzu PPPr - zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z dnia 18 listopada 2015 r., (k-1) przesłano skarżącemu urzędowy formularz wniosku celem jego wypełnienia w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania stosownie do przepisu art. 252 i 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Wobec nieuzupełnienia w terminie ww. braków formalnych zarządzeniem z dnia 28 stycznia 2016 r., referendarz sądowy pozostawił wniosek ów bez rozpoznania. Odpis zarządzenia wraz z pouczeniem o możliwości wniesienia sprzeciwu, został doręczony pełnomocnikowi skarżącego w dniu 15 lutego 2016 r., (por. z.p.o. k- 53). W wyznaczonym terminie Wyższa Szkoła Menadżerska w [...] skierowała sprzeciw do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie domagając się uchylenia zaskarżonego zarządzenia. W uzasadnieniu sprzeciwu strona zarzuciła referendarzowi nadmierny formalizm polegający na nie rozpoznaniu wniosku, który zawierał wystarczające dane do przyznania prawa pomocy oraz błąd polegający na bezpodstawnym uznaniu, że Wyższa Szkoła Menadżerska w [...] nie złożyła wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu. Skarżący podniósł również, że referendarz sądowy nie wyjaśnił czym różnią się oba formularze i jaki to mogło mieć wpływ na prawidłowość rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że na mocy art. 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658), przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 2-8, pkt 10-14, pkt 19-32, pkt 34-39, pkt 41-47, pkt 51, pkt 52, pkt 55, pkt 57, pkt 58, pkt 60-69, pkt 71, pkt 72 i pkt 74-81 ustawy zmieniającej, stosuje się również do postępowań wszczętych przed dniem jej wejścia w życie. W pozostałym zakresie do tych postępowań stosuje się przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w brzmieniu dotychczasowym. Ustawa nowelizująca weszła w życie w dniu 15 sierpnia 2015 r. Postępowanie sądowe w niniejszej sprawie zostało wszczęte skargą wniesioną po 15 sierpnia 2015 r., to jest 18 listopada 2015 r., zatem zgodnie z art. 2 ustawy nowelizującej, przepis art. 260 P.p.s.a., stosuje się w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą. Zgodnie z art. 260 § 1 P.p.s.a., rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Wniesienie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 P.p.s.a.). Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 260 § 3 P.p.s.a.). W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, że stosownie do art. 257 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. W myśl przepisu art. 256 p.p.s.a. Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia: 1) wzór i sposób udostępniania urzędowego formularza, o którym mowa w art. 252 § 2, odpowiadającego wymaganiom przewidzianym dla pism strony, szczególnym wymaganiom postępowania o przyznaniu prawa pomocy, zawierającego niezbędne pouczenie co do sposobu jego wypełnienia i skutków niedostosowania się do określonych wymagań oraz klauzulę, o której mowa w art. 252 § 1a; 2) rodzaje dokumentów źródłowych, o których mowa w art. 255, oraz okresy, za jakie mają być dokumentowane dane o majątku, dochodach i stanie rodzinnym; dokumentami tymi mogą być w szczególności odpisy zeznań podatkowych, wyciągi lub wykazy z posiadanych rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych, wypisy z rejestrów urzędowych, odpis aktualnych bilansów oraz zaświadczenia o wysokości wynagrodzeń, honorariów i innych należności i otrzymywanych świadczeń. Z powyższego wynika zatem, że aby móc skutecznie domagać się rozpoznania wniosku strona postępowania ma obowiązek przedłożyć go na urzędowym formularzu, wykazując tym samym, że spełnia przesłanki wynikające z art. 246 P.p.s.a. Zasadą bowiem jest, że wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru (art. 252 § 2 P.p.s.a.). (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 19 lutego 2016 r., sygn. akt II SAB/Op 1/16, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 stycznia 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 250/15 dostępne w bazie orzeczeń www.nsa.gov.pl). Jak wskazano już wcześniej zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658) dokonano nowelizacji ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) w tym m. in. znowelizowano art. 256 ustawy, który stanowi podstawę dla Rady Ministrów do określenia w drodze rozporządzenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku ppf lub pppr. W konsekwencji na mocy tej delegacji Rada Ministrów w dniu 19 sierpnia 2015 r. wydała rozporządzenie w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. z dnia 28 sierpnia 2015 r.). Akt ten wszedł w życie dzień po ogłoszeniu. Przedmiotowe rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. Nr 227, poz. 2245), które utraciło moc z dniem 15 sierpnia 2015 r. na podstawie ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. poz. 658). W konsekwencji po 15 sierpnia 2015 r., podstawą dla rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy był wyłącznie nowy urzędowy formularz. Z akt sprawy wynika, że zarządzeniem z dnia Przewodniczącego Wydziału II z dnia 18 listopada 2015 r., (k-1) przesłano skarżącemu nowy urzędowy formularz wniosku celem jego wypełnienia w terminie 7 dni. Jednocześnie pouczono stronę – reprezentowaną przez profesjonalnego pełnomocnika o skutkach niezachowania wymogów formalnych, to jest o treści art. 252 i 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Stosowna informacja o skutkach niezachowania warunków formalnych znalazła się również w pkt 8 na 4 stronie formularza. Mimo tego wnioskodawca przy piśmie z dnia 11 grudnia 2015 r., przesłał do Sądu wniosek sporządzony na starym formularzu. W świetle powyższych wywodów należy uznać, iż referendarz sądowy prawidłowo zastosował tryb o którym mowa w przepisie art. 257 p.p.s.a. Wbrew zarzutom skarżącego dla skutecznego prawnie rozpoznania żądania nie jest wystarczające samo złożenie jakiegokolwiek urzędowego formularza, i nie można również uznać, iż referendarz sądowy wykazał się nadmiernym formalizmem i nie rozpoznał wniosku, który zawierał wystarczające dane do przyznania Uczelni prawa pomocy. Skoro stronie przesłano nowy formularz wniosku pppr, winna ona przekazać do Sądu wniosek również w nowej wersji formularza. Za niezasadny uznać również należy zarzut, iż Uczelni nie wyjaśniono czym różnią się oba formularze i jak aktualność wniosku ma wpływ na prawidłowość rozstrzygnięcia. Uczelnia w toku postępowania sądowego była reprezentowana przez adwokata, a zatem profesjonalnego pełnomocnika od którego należy oczekiwać wiedzy z zakresu postępowania sądowowa dministracyjnego, ponadto stosowne pouczenie zamieszczono zarówno w samym formularzu jak i przy piśmie z dnia 25 listopada 2015 r., przekazującym pełnomocnikowi strony skarżącej formularz PPPr. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, nie znajdując podstaw do uwzględnienia złożonego sprzeciwu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 260 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.