II SA/Wa 191/17

PostanowienieWSA w Warszawie2017-02-10

Skład orzekający: Iwona Malicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona korzystająca z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej ubezpieczeń społecznych może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?
Ratio decidendi
Strona korzystająca z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej ubezpieczeń społecznych może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, zgodnie z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, jako zbędne, powinno zostać umorzone, natomiast wniosek o ustanowienie adwokata powinien zostać rozpoznany na podstawie wykazania przez stronę niemożności poniesienia kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.
Stan faktyczny
Skarżąca M. T. złożyła skargę na decyzję Prezesa ZUS odmawiającą przyznania świadczenia w drodze wyjątku. Wraz ze skargą wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów i ustanowienie pełnomocnika). Wnioskodawczyni wykazała niskie dochody (zasiłek stały i dodatek mieszkaniowy) oraz wysokie koszty utrzymania (czynsz, media), a także korzystanie z pomocy MOPS. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano M. T. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. 2. Umorzono postępowanie w sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2017 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku M. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata, radcy prawnego w sprawie ze skargi M. T. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia: 1. przyznać M. T. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, 2. umorzyć postępowanie w sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. M. T. wraz ze skargą na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika. We wniosku podała, że pozostaje sama w gospodarstwie domowym, a jedyny jej dochód stanowi zasiłek stały z Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w wysokości 438,85 zł oraz dodatek mieszkaniowy w kwocie 195,15 zł - łącznie 634 zł. Nadto oświadczyła, że nie posiada żadnego majątku ani oszczędności. Do stałych kosztów utrzymania strona zaliczyła czynsz w wysokości 480,76 zł, opłaty za energię elektryczną - 121,62 zł co dwa miesiące oraz opłatę za gaz - 54,11 zł. Do wniosku dołączyła zaświadczenie z Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w [...] z dnia [...] stycznia 2017 r., że jest objęta pomocą finansową Ośrodka oraz Kartę Informacyjną ze Szpitalnego Oddziału Ratunkowego ze szpitala w [...]. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie skarżąca, stosownie do treści art. 239 § 1 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Skarżąca przedmiotowy wniosek złożyła w sprawie dotyczącej ubezpieczeń społecznych, dlatego zgodnie z art. 249a powołanej ustawy, jeżeli (...) rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Skoro zatem strona w tej sprawie jest zwolniona z ustawy z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych, to postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, jako zbędne, należało umorzyć. Natomiast zgodnie z art. 262 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, mają odpowiednie zastosowanie do stron, korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Stosownie zaś do art. 245 § 1 i 3 tej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko ustanowienie adwokata. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jak wynika ze złożonego wniosku oraz akt administracyjnych, jedyny dochód skarżącej stanowi zasiłek stały z dodatkiem mieszkaniowym w łącznej wysokości 634 zł miesięcznie. Czynsz w zajmowanym lokalu kwaterunkowym wynosi ponad 480 zł. Wnioskodawczyni korzysta z pomocy finansowej ośrodka pomocy społecznej. W konsekwencji należy stwierdzić, że strona wykazała, iż nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania. Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 262, art. 249a w zw. z art. 239 § 1 pkt 1 lit. e i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło