II SA/Wa 1917/14
WyrokWSA w Warszawie2015-05-28
Skład orzekający: Anna Mierzejewska, Ewa Pisula – Dąbrowska, Stanisław Marek Pietras
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy policjant, który w notatniku służbowym udokumentował wykonanie czynności służbowych w określonych godzinach, których faktycznie nie wykonał w tym czasie, dopuścił się przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej i zasad etyki zawodowej?Ratio decidendi
Policjant, który w notatniku służbowym udokumentował wykonanie czynności służbowych w godzinach, w których faktycznie ich nie wykonał, dopuszcza się przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej i zasad etyki zawodowej. Wina w takim przypadku jest zawiniona, nawet jeśli obwiniony próbuje tłumaczyć rozbieżności czasowe wadliwym zegarkiem lub brakiem zegarka, gdy inne dowody, w tym monitoring i zeznania świadków, wskazują na rzeczywisty przebieg zdarzeń.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła policjanta M.M., który został obwiniony o udokumentowanie w notatniku służbowym wykonania czynności patrolowych i obserwacyjnych w określonych godzinach, podczas gdy faktycznie czynności tych nie wykonał w tym czasie. Organy dyscyplinarne uznały go winnym naruszenia dyscypliny służbowej i wymierzyły karę nagany. Policjant wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i niewłaściwe przeprowadzenie postępowania dowodowego, w tym pominięcie dowodów dotyczących prawidłowości działania zegarka w radiowozie. WSA oddalił skargę, uznając winę policjanta za udowodnioną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska (spr.), Sędziowie WSA Ewa Pisula – Dąbrowska, Stanisław Marek Pietras, Protokolant starszy sekretarz sądowy Maria Zawada, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 maja 2015 r. sprawy ze skargi M. M. na orzeczenie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia kary dyscyplinarnej nagany oddala skargę
Komendant Główny Policji orzeczeniem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r., na podstawie art. 135n ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania od orzeczenia nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w G. z dnia [...] lipca 2014 r., w stosunku do M.M., policjanta Sekcji [...] Wydziału Ruchu Drogowego, obwinionego o to, że:
– w dniach [...] marca 2014 r. podczas służby na drodze pełnionej w godz. 19.00 – 7.00, w patrolu [...] udokumentował fakt wykonania czynności służbowych w godz. 3.00 – 4.00, polegających na patrolowaniu trasy [...] na odcinku T. – byłe przejście graniczne w S. połączone z kontrolą MOP [...], a następnie w godz. 4.00 – 5.30, polegających na prowadzeniu obserwacji na terenie byłego przejścia granicznego w S. pod kątem ujawnienia pojazdów pochodzących z Niemiec, podczas gdy czynności tych faktycznie nie wykonał, tj. o przewinienie dyscyplinarne określone w art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm.) w zw. z § 4 ust. 2 pkt 2 i ust. 4 wytycznych nr 2 Komendanta Głównego Policji z dnia 26 czerwca 2007 r. w sprawie zasad ewidencjonowania, wypełniania oraz przechowywania notatników służbowych (Dz. Urz. KGP z 2007 r. Nr 13, poz. 104) i w zw. z § 3 zarządzenia nr 805 Komendanta Głównego Policji z dnia 31 grudnia 2003 r. w sprawie "Zasad etyki zawodowej policjanta" (Dz. Urz. KGP z 2003 r. Nr 1, poz. 3),
utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie.
W uzasadnieniu orzeczenia organ podał, że w dniu [...] kwietnia 2014 r. Komendant Wojewódzki Policji w G. postanowieniem nr [...] wszczął postępowanie dyscyplinarne przeciwko [...] M.M., policjantowi Sekcji [...] Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji w G., obwiniając go o czyn stanowiący naruszenie dyscypliny służbowej. Następnie postanowieniem nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w G. z dnia [...] czerwca 2014 r., [...] M.M. zmieniono zarzut, obwiniając go o popełnienie przytoczonego na wstępie przewinienia dyscyplinarnego.
Po przeprowadzonym postępowaniu dyscyplinarnym Komendant Wojewódzki Policji w G. na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego, orzeczeniem nr [...] z dnia [...] lipca 2014 r., uznał [....] M.M. winnym zarzuconego czynu i wymierzył mu karę dyscyplinarną nagany. W uzasadnieniu orzeczenia wskazał, iż zebrany w postępowaniu materiał dowodowy potwierdza, iż wymieniony policjant dopuścił się zarzuconego mu przewinienia.
Od orzeczenia M.M. wniósł odwołanie.
Orzeczeniu zarzucił naruszenie Konstytucji RP oraz art. 135g ust. 2 ustawy o Policji.
Podkreślił, że czynności, które opisał w swoim notatniku służbowym faktycznie zostały przez niego wykonane, zaś sama rozbieżność dotyczy tylko przesunięcia jednogodzinnego okresu czasu.
Organ podał, że nie znalazł podstaw do zmiany orzeczenia.
W szczególności organ wziął pod uwagę zeznania świadków [...] M.O., [...] L.B., [...] M.K., [...] SG A.S., [...] K.S., wyjaśnienia obwinionego, a także dołączone do akt dokumenty.
Z zebranego w sprawie materiału wynika, że od dnia [...] marca 2014 r. od godz. 19.00 do dnia [...] marca 2014 r. do godz. 7.00 funkcjonariusze Sekcji [...] Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji w G. – [...] K.S.(dowódca patrolu) i [...] M.M. pełnili służbę w patrolu zmotoryzowanym na [...] odcinku autostrady [...].
Odprawę do służby przeprowadził [...] K.S. W ramach zadań doraźnych, wynikających z protokołu odprawy do służby patrolowej, patrol zobowiązany był do dokonania statycznej kontroli prędkości pojazdów przy użyciu ręcznych przyrządów pomiarowych w wyznaczonych punktach:
– w godz. 20.00 – 21.00 w rejonie Punktu Poboru Opłat T. (PPO T.) – kierunek S.;
– w godz. 22.30 – 23.30 w rejonie Przejścia Granicznego S. (PG S.);
– w godz. 02.30 – 03.30 w rejonie Punktu Poboru Opłat T. (PPO T.) - kierunek P.;
– w godz. 05.00 – 06.00 w rejonie Przejścia Granicznego S. (PG S.).
Odprawiający wskazał w protokole z odprawy, iż w przypadku złych warunków atmosferycznych lub małego nasilenia ruchu pojazdów funkcjonariusze mogą odstąpić od prowadzenia kontroli statycznej, na polecenie dowódcy patrolu lub przełożonego (po dokonaniu wpisu w notatniku). Przerwę w służbie zaplanowano w godz. 0.45 – 1.30 w Sekcji [...] w T.
Podczas tej służby funkcjonariusze poruszali się radiowozem oznakowanym marki [...] o nr rej. [...]. Służba pełniona była wspólnie z funkcjonariuszem Straży Granicznej [...] SG A.S.
Z zapisów w notatniku służbowym obwinionego wynika, iż w godz. 20.45 - 22.55 w dniu [...] marca 2014 r. funkcjonariusze Sekcji [...] dokonywali kontroli prędkości w PPO T. Ponadto z zapisów tych wynika, że od godz. 22.55 w dniu [...] marca 2014 r. policjanci patrolowali trasę na odcinku T. – N. – T., sprawdzając znajdujące się na tym odcinku autostrady Miejsca Obsługi Podróżnych (MOP-y). W notatniku [...] M.M. znajduje się informacja o odstąpieniu od kontroli w wyznaczonym punkcie kontroli statycznej PPO S. i PPO T. z uwagi na małe natężenie ruchu.
Następne zapisy w notatniku służbowym obwinionego wskazują, iż w godz. 0.45 – 1.30 w dniu [...] marca 2014 r. patrol korzystał z przerwy w służbie, a od godz. 1.30 do 3.00 w dniu [...] marca 2014 r. obwiniony sporządzał karty MRD i wykonywał prace biurowe w Sekcji [...]. O godz. 3.00 w dniu [...] marca 2014 r. patrol wyjechał z siedziby Sekcji [...] i do godz. 4.00 w dniu [...] marca 2014 r. patrolował autostradę na odcinku T. – S., kontrolując jednocześnie położone na tym odcinku autostrady MOP-y.
Z notatnika służbowego obwinionego wynika, iż od godz. 4.00 do 5.30 w dniu [...] marca 2014 r. patrol był na terenie PG w S., gdzie policjanci dokonywali obserwacji ruchu kołowego pod kątem wjazdu pojazdów mogących pochodzić z kradzieży, a następnie od godz. 5.30 do godz. 6.10 w dniu [...] marca 2014 r. patrol przemieszczał się po autostradzie od PG w S. do T. O godz. 6.10 w dniu [...] marca 2014 r. policjanci zjechali do siedziby Sekcji [...].
Jak wynika z zebranego w sprawie materiału w czasie przedmiotowej służby wskazani policjanci skontrolowali łącznie 12 pojazdów, nałożyli 11 mandatów karnych, a 1 sprawcę pouczyli. Ostatnią kontrolę pojazdu patrol przeprowadził o godz. 22.50 w dniu [...] marca 2014 r.
W tym miejscu wskazać należy, że w dniu [...] marca 2014 r. z polecenia naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji w G. [...] M.O. wspólnie z [...] L.B. (funkcjonariusze WRD) udali się radiowozem nieoznakowanym w rejon autostrady [...] – w celu przeprowadzenia kontroli obserwacyjnej pełnienia służby przez patrol Sekcji [...] w składzie [...] K.S. i [...] M.M. Około godz. 22.50 w dniu [...] marca 2014 r. funkcjonariusze pełniący służbę kontrolną dojechali w rejon Przejścia Granicznego w S., gdzie zgodnie z zaplanowaną dyslokacją służby powinien znajdować się wymieniony patrol. Do godziny 23.30 w dniu [...] marca 2014 r. patrol ten nie pojawił się w wyznaczonym miejscu kontroli statycznej. Następnie w godz. 23.50 - 0.45 kontrolujący udali się w kierunku węzła T., sprawdzając podczas przejazdu MOP [...]. Ze względu na nieodnalezienie patrolu policjanci udali się w kierunku węzła T. sprawdzając podczas przejazdu MOP-y znajdujące się na trasie przejazdu. O godz. 1.05 w dniu [...] marca 2014 r. dojechali do węzła T., gdzie zawrócili w kierunku węzła T., również sprawdzając znajdujące się tam MOP-y. Podczas przejazdu patrolu Sekcji [...] nie ujawniono. O godz. 1.30 w dniu [...] marca 2014 r. funkcjonariusze Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji w G. zauważyli zaparkowany przed siedzibą Sekcji [...] radiowóz oznakowany marki [...] o nr rej.[...]. O godz. 4.18 w dniu [...] marca 2014 r. [...] K.S., [...] M.M. oraz pełniący z nimi służbę funkcjonariusz Straży Granicznej opuścili siedzibę sekcji i odjechali radiowozem.
[...] M.O. i [...] L.B. udali się za patrolem, ale z uwagi na dużą prędkość poruszania się patrolu nie byli w stanie utrzymać kontaktu wzrokowego z radiowozem i pomimo ponownego przejechania całego odcinka autostrady nie natrafili na wykonujących czynności policjantów. W związku z powyższym sprawdzili PPO T., teren PG S. oraz MOP-y [...] i [...]. Policjantów Sekcji [...] kontrolujący nie zastali także na kolejnym wyznaczonym punkcie kontroli statycznej (PG w S.), gdzie patrol miał pełnić służbę w godz. 5.00 - 6.00 w dniu [...] marca 2014 r. O godz. 5.15 w dniu [...] marca 2014 r. kontrolujący policjanci opuścili PG S. i udali się do siedziby Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji w G. nie przeprowadzając kontroli doraźnej patrolu Sekcji [...] z uwagi na niemożność zlokalizowania go na nadzorowanym odcinku drogi.
Z art. 132 ust. 1 ustawy o Policji, wynika, że policjant odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej. Zgodnie z art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji, naruszeniem dyscypliny służbowej jest w szczególności niedopełnienie obowiązków służbowych albo przekroczenie uprawnień określonych w przepisach prawa. Natomiast w myśl § 3 zarządzenia nr 805 Komendanta Głównego Policji z dnia 31 grudnia 2003 r. w sprawie "Zasad etyki zawodowej policjanta" policjant powinien wykonywać czynności służbowe według najlepszej woli i wiedzy, z należytą uczciwością, rzetelnością, wykazując się odpowiedzialnością, odwagą i ofiarnością. Zagadnienia związane z wypełnianiem notatników służbowych przez policjantów normują wytyczne nr 2 Komendanta Głównego Policji z dnia 26 czerwca 2007 r. w sprawie zasad ewidencjonowania, wypełniania oraz przechowywania notatników służbowych. Z treści § 4 ust. 2 pkt 2 i ust. 4 tych wytycznych wynika, że zapisy w notatniku służbowym dotyczą wykonywanych czynności służbowych, zaś wpisy dotyczące poszczególnych czynności powinny być krótkie, rzeczowe i zawierać dane niezbędne do opracowania innej dokumentacji, a w szczególności czasu przyjęcia zgłoszenia, miejsca oraz czasu rozpoczęcia i zakończenia poszczególnych czynności.
W kontekście powyższych unormowań oraz przedstawionego stanu faktycznego należy wskazać, iż zachowanie, jakiego dopuścił się obwiniony – polegające na udokumentowaniu wykonania w godz. 3.00 – 4.00 dnia [...] marca 2014 r. i w godz. 4.00 – 5.30 dnia [...] marca 2014 r. czynności służbowych, których policjant w tym czasie faktycznie nie wykonał stanowi naruszenie dyscypliny służbowej i złamanie Zasad etyki zawodowej policjanta. Stąd też należy uznać, iż Komendant Wojewódzki Policji w G. prawidłowo ocenił zachowanie [...] M.M. będące przedmiotem sprawy kwalifikując je jako przewinienia dyscyplinarne.
Popełnienie przez [...] M.M. zarzuconego mu przewinienia dyscyplinarnego polegającego na niewłaściwym dokumentowaniu czynności służbowych zostało w pełni potwierdzone. Za wiarygodne i spójne należy uznać zeznania złożone przez świadków [...] M.O., [...] L.B., [...] M.K., bowiem przedstawiony przez nich stan faktyczny znajduje potwierdzenie w całości zebranego materiału dowodowego, a w szczególności w zapisie kamer monitorujących siedzibę Sekcji [...].
Przesłuchany dwukrotnie w charakterze obwinionego [...] M.M. nie przyznał się do popełnienia zarzucanego czynu. Podczas pierwszego przesłuchania w dniu [...] maja 2014 r. obwiniony wyjaśnił, iż nie posiadał zegarka podczas przedmiotowej służby, a wszelkie godziny, które wpisywał do notatnika służbowego podawał mu dowódca patrolu. Natomiast podczas kolejnego przesłuchania w dniu [...] czerwca 2014 r. wymieniony wyjaśnił, iż posiadał przy sobie zegarek oraz telefon komórkowy, lecz tylko do przerwy w służbie, bowiem po jej odbyciu zapomniał ich zabrać z siedziby Sekcji [...]. Ponadto w odwołaniu [...] M.M. podniósł, iż czynności służbowe, które zapisywane były w notatniku służbowym faktycznie były wykonywane, a w jego ocenie nie zgadzają się tylko godziny ich przeprowadzenia (co wynikać miało z niewłaściwego czasu odczytywanego z "wadliwego" zegarka zamontowanego w radiowozie).
Wyjaśnieniom obwinionego, a także argumentacji przedstawionej w odwołaniu nie dano wiary, uznając je za przyjętą przez niego linię obrony, nie popartą żadnymi dowodami. Należy wskazać, iż w rozpatrywanej sprawie zaistniał taki układ dowodów, w którym na korzyść obwinionego przemawiały jedynie jego wyjaśnienia. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego, wbrew twierdzeniu obwinionego wyrażonym w odwołaniu bezsprzecznie wynika, iż patrol, w którym obwiniony pełnił służbę w ogóle nie wykonał czynności, polegających na patrolowaniu trasy [...] na odcinku T. – PG w S. połączone z kontrolą MOP [...] w godz. 3.00 – 4.00 w dniu [...] marca 2014 r. Według zapisu z kamer monitorujących siedzibę Sekcji [...] obwiniony opuścił ten budynek o godz. 4.18 w dniu [...] marca 2014 r. (wg zeznań funkcjonariuszy Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji w G., którzy obserwowali patrol obwiniony opuścił siedzibę Sekcji [...] około godz. 4.00 w dniu [...] marca 2014 r.). Patrol, w którym pełnił służbę obwiniony nie wykonał także czynności, polegających na prowadzeniu obserwacji na terenie PG w S. pod kątem ujawnienia pojazdów pochodzących z Niemiec w godz. 4.00 – 5.30 w dniu [...] marca 2014 r., bowiem jak wcześniej wskazano obwiniony co najmniej do godz. 4.00 w dniu [...] marca 2014 r. przebywał w siedzibie Sekcji [...], a następnie wraz z [...] K.S. oraz pełniącym z nimi służbę funkcjonariuszem Straży Granicznej odjechali radiowozem na autostradę (odległości z siedziby Sekcji [...] do PG w S. wynosi około 41 km). Po tym fakcie policjanci z Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji w G. usiłujący skontrolować patrol udali się do PG w S., gdzie przebywali do godz. 5.15 w dniu [...] marca 2014 r. i w tym czasie nie było tam policjantów z Sekcji [...].
Podkreślenia wymaga również, iż odmienne od stanu faktycznego i rzeczywistego czasu wykonywania poszczególnych czynności zapisy w notatniku służbowym obwinionego dotyczą wyłącznie okresów przedmiotowej służby opisanych w zarzucie, bowiem pozostałe zapisy w notatniku służbowym obwinionego, tj. dotyczące czynności wykonywanych przez patrol Sekcji [...] przed godz. 1.00 dnia [...] marca 2014 r., a także dotyczące powrotu policjantów po zakończonej służbie do siedziby Sekcji [...] o godz. 6.10 w dniu [...] marca 2014 r. były prawidłowe, tj. odzwierciedlały rzeczywiście zrealizowane przez ten patrol czynności, a także rzeczywisty czas ich realizacji (ten fakt potwierdzają zarówno zapisy kamer monitorujących siedzibę Sekcji [...], zeznania funkcjonariuszy Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji w G., którzy obserwowali patrol, jak i zapisy w notatnikach służbowych policjantów). Tak więc podczas przedmiotowej służby co najmniej jeden z uczestników patrolu dysponował prawidłowo określającym czas zegarkiem. Uwzględniając powyższy fakt trudno jest przyjąć, iż w okresach przedmiotowej służby opisanych w zarzucie obwiniony zapisując informacje w notatniku służbowym działał w błędzie (tłumacząc to raz faktem, iż godziny podawał mu dowódca, innym razem brakiem zegarka, a jeszcze innym niewłaściwym czasem uzyskiwanym z zegarka zamontowanego w radiowozie).
Wbrew ocenie obwinionego wyrażonej w odwołaniu przy wydaniu orzeczenia przez przełożonego dyscyplinarnego nie doszło do naruszenia art. 135g ust. 2 ustawy o Policji. Nie ma jakichkolwiek argumentów, aby zgodzić się z twierdzeniem obwinionego w zakresie naruszenia zasady "in dubio pro reo" wyrażonej w tym przepisie. Zdaniem wyższego przełożonego dyscyplinarnego zarówno rzecznik dyscyplinarny, jak i przełożony dyscyplinarny uwzględnili okoliczności przemawiające zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść obwinionego. Za przyjęciem powyższego stwierdzenia świadczy fakt, iż Komendant Wojewódzki Policji w G. w prowadzonym postępowaniu dyscyplinarnym przeprowadził szereg czynności zmierzających do ustalenia stanu faktycznego.
Powyższe orzeczenie stało się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w którym skarżący zarzucił naruszenie art. 135g ust. 1 ustawy o Policji, polegające na tym, że rzecznik dyscyplinarny nie przeprowadził następujących dowodów:
– z przesłuchania w charakterze świadków: K.Z., M.O., A.I., J.S. – funkcjonariuszy Policji, którzy pobierali radiowóz przed jak i po dniu [...] marca 2014 r. na okoliczność prawidłowości funkcjonowania zegarka w pojeździe służbowym marki [...] o nr rej.[...];
– z przesłuchania w charakterze świadka A.S.– funkcjonariusza Straży Granicznej w S., który pełnił służbę z [...] marca 2014 r. wraz ze skarżącym, celem weryfikacji złożonych przez skarżącego wyjaśnień po zmianie zarzutu, a w szczególności na okoliczność, o której godzinie w krytycznym okresie był zabrany ze S. na służbę i odwieziony przez patrol Policji z obwinionym w składzie (uzupełniająco powinien być przeprowadzony dowód z notatnika A.S., w którym powinien być odnotowany przebieg służby wraz z obwinionym wraz z godzinami i miejscami odbywanej służby);
– nieprzeprowadzenie dowodu z dokumentacji służby funkcjonariusza Straży Granicznej – A.S.(notatnik osobisty) na okoliczność przebiegu służby z [...] marca 2014 r. z obwinionym wraz z godzinami i miejscami odbywanej służby);
– nieprzeprowadzenie dowodu z opinii rzeczoznawcy z zakresu elektroniki samochodowej na okoliczność prawidłowości działania zegarka w pojeździe służbowym marki [...] o nr rej.[...];
Wskazując na powyższe naruszenia prawa, na podstawie art. 138 ustawy o Policji, wniósł o:
1. uchylenie w całości zaskarżonego orzeczenia Komendanta Głównego Policji;
2. zasądzenie od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa adwokackiego oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.
W uzasadnieniu skargi podkreślono między innymi, że problemy z nieprawidłowym działaniem zegarka w pojeździe marki [...] mają nie tylko funkcjonariusze Policji Sekcji [...] WRD KWP w G., którzy złożyli oświadczenie dotyczące nieprawidłowości działania zegarka w samochodzie służbowym, ale również inni użytkownicy pojazdów [...].
Zdaniem skarżącego na tę okoliczność powinien być przeprowadzony dowód z opinii biegłego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powołując argumenty, jak w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego orzeczenia i to z przepisami obowiązującymi w dacie jego wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z obowiązującymi przepisami prawa.
Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy podkreślić, że funkcjonariuszy Policji obowiązują szczególnie rygorystyczne wymagania w zakresie przestrzegania prawa i byłoby nie do pogodzenia z podstawowymi zasadami, na których opiera się działanie Policji, aby fakt naruszenia prawa przez funkcjonariusza Policji nie pociągał za sobą skutków w stosunku służbowym. Policja, jako uzbrojona formacja służąca społeczeństwu i przeznaczona do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz do utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego, jest jedną z instytucji, która dysponuje bardzo dolegliwymi dla obywatela środkami realizacji władztwa państwowego. Szczególna rola społeczna tej grupy zawodowej i jej zhierarchizowana struktura wymaga dla jej skutecznego i prawidłowego działania przestrzegania innych, poza normami prawa karnego i prawa o wykroczeniach, przepisów oraz zasad. Objęcie policjantów odpowiedzialnością dyscyplinarną uzasadnia społeczna rola tej formacji, charakter powierzonych zadań i kompetencji oraz związane z działalnością Policji publiczne zaufanie. Służyć ma również przeciwdziałaniu takim zachowaniom, które mogłyby pozbawić ją wiarygodności w oczach opinii publicznej, zwłaszcza, że wiele uprawnień przyznanych Policji pozwala na ingerowanie w sferę obywatelskich wolności i praw.
Odpowiedzialność dyscyplinarna i karna policjantów została kompleksowo uregulowana w rozdziale 10 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t. j.: Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm.). Zgodnie z art. 132 ust. 1 powołanej ustawy, policjant odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej. Naruszenie dyscypliny służbowej stanowi czyn policjanta polegający na zawinionym przekroczeniu uprawnień lub niewykonaniu obowiązków wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie tych przepisów (art. 132 ust. 2). Naruszeniem dyscypliny służbowej jest w szczególności odmowa wykonania albo niewykonanie rozkazu lub polecenia przełożonego, względnie organu uprawnionego na podstawie ustawy do wydawania poleceń policjantom, z wyłączeniem rozkazów i poleceń, o których mowa w art. 58 ust. 2 oraz niedopełnienie obowiązków służbowych albo przekroczenie uprawnień określonych w przepisach prawa (art. 132 ust. 3 ust. 1 i 3).
W świetle zaś treści art. 132a ustawy o Policji, przewinienie dyscyplinarne jest zawinione wtedy, gdy policjant: 1) ma zamiar jego popełnienia, to jest chce je popełnić albo przewidując możliwość jego popełnienia, na to się godzi; 2) nie mając zamiaru jego popełnienia, popełnia je jednak na skutek niezachowania ostrożności wymaganej w danych okolicznościach, mimo że możliwość taką przewidywał albo mógł i powinien przewidzieć. Wina określona w powołanym przepisie związana jest zarówno z umyślnym, jak i nieumyślnym przewinieniem dyscyplinarnym. Stopień winy powinien mieć wpływ na wymiar kary, albowiem zgodnie z art. 134h ust. 1 ustawy o Policji, wymierzona kara powinna być współmierna do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego i stopnia zawinienia, w szczególności powinna uwzględniać okoliczności popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, jego skutki, w tym następstwa dla służby, rodzaj i stopień naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków, pobudki działania, zachowanie obwinionego przed popełnieniem przewinienia dyscyplinarnego i po jego popełnieniu oraz dotychczasowy przebieg służby.
Zgodnie z art. 134 ustawy o Policji, karami dyscyplinarnymi są:
1) nagana;
2) zakaz opuszczania wyznaczonego miejsca przebywania;
3) ostrzeżenie o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku;
4) wyznaczenie na niższe stanowisko służbowe;
5) obniżenie stopnia;
6) wydalenie ze służby.
Przedstawiona gradacja kar jest swego rodzaju stopniowaniem środków, jakie mogą być zastosowane w konkretnej sprawie. Ustawodawca nie określił jednak, jakiemu przewinieniu służbowemu odpowiada każdy z nich. Pozostawił to do uznania właściwego organu. Kontrola uznaniowości w tym zakresie sprowadza się w istocie do oceny, czy organ badał sprawę w zakresie dyrektyw ustawowych, jak również, czy zebrał i rozważył cały materiał dowodowy oraz czy uwzględnił dotychczasowy przebieg służby.
Przechodząc na grunt niniejszej sprawy, należy stwierdzić, iż – w ocenie Sądu – jej stan faktyczny, a w szczególności okoliczności popełnienia przez M.M. przewinień dyscyplinarnych, nie budzą wątpliwości. Również wymierzenie skarżącemu kary dyscyplinarnej nagany nie stanowi dowolności co do zastosowanej sankcji i nie może być poczytywane za nadmierną represję w stosunku do popełnionych przewinień dyscyplinarnych.
Sąd, dokonując analizy całości materiału zgromadzonego w postępowaniu dyscyplinarnym, nie stwierdził uchybień w zakresie zbierania dowodów, ani też nie dopatrzył się błędów w ustaleniach faktycznych, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zarzuty skarżącego w tym zakresie są zatem chybione, bowiem organy obu instancji prawidłowo zebrały i oceniły dowody, a w konsekwencji zasadnie uznały, że skarżący dopuścił się przewinienia dyscyplinarnego.
Odnosząc się do przedstawionego skarżącemu zarzutu, należy stwierdzić, że z zebranego w sprawie materiału wynika, że od dnia [...] marca 2014 r. od godz. 19.00 do dnia [...] marca 2014 r. do godz. 7.00 funkcjonariusze Sekcji [...] Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji w G. –[...] K.S. (dowódca patrolu) i [...] M.M.pełnili służbę w patrolu zmotoryzowanym na [...] odcinku autostrady [...]. Patrol zobowiązany był do dokonania statycznej kontroli prędkości pojazdów przy użyciu ręcznych przyrządów pomiarowych w wyznaczonych punktach:
– w godz. 20.00 – 21.00 w rejonie Punktu Poboru Opłat T. (PPO T.) – kierunek S.;
– w godz. 22.30 – 23.30 w rejonie Przejścia Granicznego S.(PG S.);
– w godz. 02.30 – 03.30 w rejonie Punktu Poboru Opłat T. (PPO T.) – kierunek P.;
– w godz. 05.00 – 06.00 w rejonie Przejścia Granicznego S.(PG S.).
Odprawiający wskazał w protokole z odprawy, iż w przypadku złych warunków atmosferycznych lub małego nasilenia ruchu pojazdów funkcjonariusze mogą odstąpić od prowadzenia kontroli statycznej, na polecenie dowódcy patrolu lub przełożonego (po dokonaniu wpisu w notatniku). Przerwę w służbie zaplanowano w godz. 0.45 – 1.30 w Sekcji [...] w T.
Podczas tej służby funkcjonariusze poruszali się radiowozem oznakowanym marki [...] o nr rej.[...]. Służba pełniona była wspólnie z funkcjonariuszem Straży Granicznej [...] SG A.S.
Z zapisów w notatniku służbowym obwinionego wynika, iż w godz. 20.45 – 22.55 w dniu [...] marca 2014 r. funkcjonariusze Sekcji [...] dokonywali kontroli prędkości w PPO T. Ponadto z zapisów tych wynika, że od godz. 22.55 w dniu [...] marca 2014 r. policjanci patrolowali trasę na odcinku T. – N. – T. sprawdzając znajdujące się na tym odcinku autostrady Miejsca Obsługi Podróżnych (MOP-y). W notatniku [...] M.M. znajduje się informacja o odstąpieniu od kontroli w wyznaczonym punkcie kontroli statycznej PPO S. i PPO T. z uwagi na małe natężenie ruchu.
Następne zapisy w notatniku służbowym obwinionego wskazują, iż w godz. 0.45 – 1.30 w dniu [...] marca 2014 r. patrol korzystał z przerwy w służbie, a od godz. 1.30 do 3.00 w dniu [...] marca 2014 r. obwiniony sporządzał karty MRD i wykonywał prace biurowe w Sekcji [...]. O godz. 3.00 w dniu [...] marca 2014 r. patrol wyjechał z siedziby Sekcji [...] i do godz. 4.00 w dniu [...] marca 2014 r. patrolował autostradę na odcinku T. – S., kontrolując jednocześnie położone na tym odcinku autostrady MOP-y.
Z notatnika służbowego obwinionego wynika, iż od godz. 4.00 do 5.30 w dniu [...] marca 2014 r. patrol był na terenie PG w S., gdzie policjanci dokonywali obserwacji ruchu kołowego pod kątem wjazdu pojazdów mogących pochodzić z kradzieży, a następnie od godz. 5.30 do godz. 6.10 w dniu [...] marca 2014 r. patrol przemieszczał się po autostradzie od PG w S. do T. O godz. 6.10 w dniu [...] marca 2014 r. policjanci zjechali do siedziby Sekcji [...].
Jak wynika z zebranego w sprawie materiału w czasie przedmiotowej służby wskazani policjanci skontrolowali łącznie 12 pojazdów, nałożyli 11 mandatów karnych, a 1 sprawcę pouczyli. Ostatnią kontrolę pojazdu patrol przeprowadził o godz. 22.50 w dniu [...] marca 2014 r.
W tym miejscu wskazać należy, że w dniu [...] marca 2014 r. z polecenia naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji w G. [...] M.O.wspólnie z [...] L.B. (funkcjonariusze WRD) udali się radiowozem nieoznakowanym w rejon autostrady [...] – w celu przeprowadzenia kontroli obserwacyjnej pełnienia służby przez patrol Sekcji [...] w składzie [...] K.S. i [...] M.M.. Około godz. 22.50 w dniu [...] marca 2014 r. funkcjonariusze pełniący służbę kontrolną dojechali w rejon Przejścia Granicznego w S., gdzie zgodnie z zaplanowaną dyslokacją służby powinien znajdować się wymieniony patrol. Do godziny 23.30 w dniu [...] marca 2014 r. patrol ten nie pojawił się w wyznaczonym miejscu kontroli statycznej. Następnie w godz. 23.50 – 0.45 kontrolujący udali się w kierunku węzła T., sprawdzając podczas przejazdu MOP [...]. Ze względu na nieodnalezienie patrolu policjanci udali się w kierunku węzła T., sprawdzając podczas przejazdu MOP-y znajdujące się na trasie przejazdu. O godz. 1.05 w dniu [...] marca 2014 r. dojechali do węzła T., gdzie zawrócili w kierunku węzła T., również sprawdzając znajdujące się tam MOP-y. Podczas przejazdu patrolu Sekcji [...] nie ujawniono. O godz. 1.30 w dniu [...] marca 2014 r. funkcjonariusze Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji w G. zauważyli zaparkowany przed siedzibą Sekcji [...] radiowóz oznakowany marki [...] o nr rej.[...]. O godz. 4.18 w dniu [...] marca 2014 r. [...] K.S., [...] M.M. oraz pełniący z nimi służbę funkcjonariusz Straży Granicznej opuścili siedzibę sekcji i odjechali radiowozem.
Z materiału dowodowego wynika, iż zachowanie, jakiego dopuścił się skarżący – polegające na udokumentowaniu wykonania w godz. 3.00 – 4.00 dnia [...] marca 2014 r. i w godz. 4.00 – 5.30 dnia [...] marca 2014 r. czynności służbowych, których policjant w tym czasie faktycznie nie wykonał, stanowi naruszenie dyscypliny służbowej i złamanie Zasad etyki zawodowej policjanta. Stąd też należy uznać, iż Komendant Wojewódzki Policji w G. prawidłowo ocenił zachowanie [...] M.M. będące przedmiotem sprawy kwalifikując je jako przewinienia dyscyplinarne.
Popełnienie przez [...] M.M. zarzuconego mu przewinienia dyscyplinarnego polegającego na niewłaściwym dokumentowaniu czynności służbowych zostało w pełni potwierdzone. Za wiarygodne i spójne należy uznać zeznania złożone przez świadków [...] M.O., [...] L.B., [...] M.K., bowiem przedstawiony przez nich stan faktyczny znajduje potwierdzenie w całości zebranego materiału dowodowego, a w szczególności w zapisie kamer monitorujących siedzibę Sekcji [...].
Przesłuchany dwukrotnie w charakterze obwinionego [...] M.M. nie przyznał się do popełnienia zarzucanego czynu. Podczas pierwszego przesłuchania w dniu [...] maja 2014 r. obwiniony wyjaśnił, iż nie posiadał zegarka podczas przedmiotowej służby, a wszelkie godziny, które wpisywał do notatnika służbowego podawał mu dowódca patrolu. Natomiast podczas kolejnego przesłuchania w dniu [...] czerwca 2014 r. wymieniony wyjaśnił, iż posiadał przy sobie zegarek oraz telefon komórkowy, lecz tylko do przerwy w służbie, bowiem po jej odbyciu zapomniał ich zabrać z siedziby Sekcji [...]. Ponadto w odwołaniu [...] M.M. podniósł, iż czynności służbowe, które zapisywane były w notatniku służbowym faktycznie były wykonywane, a w jego ocenie nie zgadzają się tylko godziny ich przeprowadzenia (co wynikać miało z niewłaściwego czasu odczytywanego z "wadliwego" zegarka zamontowanego w radiowozie).
W toku postępowania administracyjnego ustalono, iż odmienne od stanu faktycznego i rzeczywistego czasu wykonywania poszczególnych czynności zapisy w notatniku służbowym obwinionego dotyczą wyłącznie okresów przedmiotowej służby opisanych w zarzucie, bowiem pozostałe zapisy w notatniku służbowym obwinionego, tj. dotyczące czynności wykonywanych przez patrol Sekcji [...] przed godz. 1.00 dnia [...] marca 2014 r., a także dotyczące powrotu policjantów po zakończonej służbie do siedziby Sekcji [...] o godz. 6.10 w dniu [...] marca 2014 r. były prawidłowe, tj. odzwierciedlały rzeczywiście zrealizowane przez ten patrol czynności, a także rzeczywisty czas ich realizacji (ten fakt potwierdzają zarówno zapisy kamer monitorujących siedzibę Sekcji [...], zeznania funkcjonariuszy Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji w G., którzy obserwowali patrol, jak i zapisy w notatnikach służbowych policjantów).
Zdaniem Sądu, należy zgodzić się ze stanowiskiem organu, że argumenty podnoszone przez obwinionego pozbawione są przymiotu wiarygodności i stanowią wyłącznie przyjętą linię obrony, a zebrany materiał dowodowy w pełni potwierdza przedstawiony przebieg zdarzenia. Należy zatem stwierdzić, że skarżący dopuścił się naruszenia dyscypliny służbowej.
Zarzucany skarżącemu czyn był przez niego zawiniony, a w konsekwencji organ prawidłowo wymierzył mu karę dyscyplinarną nagany. Skarżący nie może czynić organowi dyscyplinarnemu skutecznego zarzutu pominięcia istotnych dla prawidłowego rozpatrzenia sprawy okoliczności faktycznych oraz bezpodstawnej odmowy uwzględnienia składanych wniosków dowodowych, bowiem wnioski te zostały przez skarżącego zgłoszone na etapie skargi wniesionej do Sądu.
Ponadto należy wyjaśnić skarżącemu, iż organ nie mógł naruszyć powoływanych w skardze przepisów art. 5 § 1 i art. 321 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 89, poz. 555 ze zm.), bowiem do postępowania dyscyplinarnego (w zakresie nieuregulowanym w ustawie o Policji) nie stosuje się odpowiednio wszystkich przepisów Kodeksu postępowania karnego, ale tylko te, które dotyczą wezwań, terminów, doręczeń i świadków, z wyłączeniem możliwości nakładania kar porządkowych (art. 135p ust. 1 ustawy o Policji). Wskazane przez skarżącego przepisy Kodeksu postępowania karnego nie miały zatem w sprawie zastosowania.
Reasumując, należy stwierdzić, że materiał dowodowy w niniejszej sprawie został zebrany w sposób prawidłowy i wyczerpujący, a okoliczności popełnienia przez skarżącego zarzucanego mu czynu nie budzą wątpliwości. Komendant Główny Policji w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia dyscyplinarnego wyjaśnił szczegółowo, w oparciu o jakie dowody ustalono stan faktyczny w sprawie, wskazał, dlaczego uznał winę skarżącego za udowodnioną, odniósł się także do zarzutów odwołania. Został również zapoznany z aktami postępowania dyscyplinarnego. Wymierzona skarżącemu kara jest współmierna do charakteru popełnionych czynów i stopnia zawinienia funkcjonariusza.
W takim stanie rzeczy, wydane w sprawie orzeczenia należy uznać za prawidłowe, zaś zarzuty podniesione w skardze za nieuzasadnione, mające jedynie charakter polemiczny. Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością uwzględnienia skargi.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło