II SA/Wa 192/19
WyrokWSA w Warszawie2019-07-10
Skład orzekający: Piotr Borowiecki, Karolina Kisielewicz, Stanisław Marek Pietras
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prowadzenie sklepu z bronią i amunicją, w połączeniu z obawami o potencjalne zagrożenie ze strony osób związanych ze środowiskiem pseudokibiców lub innych grup, stanowi "stałe, realne i ponadprzeciętne zagrożenie życia, zdrowia lub mienia" uzasadniające wydanie pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej do ochrony osobistej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że samo prowadzenie działalności gospodarczej związanej z handlem bronią i amunicją, nawet w połączeniu z obawami o potencjalne zagrożenie ze strony osób trzecich, nie stanowi wystarczającej przesłanki do wydania pozwolenia na broń palną bojową do ochrony osobistej. Kluczowe jest wykazanie "stałego, realnego i ponadprzeciętnego zagrożenia", które musi być obiektywne i rzeczywiste, a nie jedynie subiektywne lub hipotetyczne. Skarżący nie udowodnił istnienia takiego zagrożenia, co skutkowało oddaleniem skargi.Stan faktyczny
Skarżący J. S. prowadzi sklep z bronią i amunicją, a także wyrobami militarnymi. W związku z charakterem działalności i obawami o potencjalne zagrożenie ze strony osób związanych ze środowiskiem pseudokibiców lub innych grup, wystąpił o pozwolenie na posiadanie broni palnej bojowej do ochrony osobistej. Komendant Wojewódzki Policji oraz Komendant Główny Policji odmówili wydania pozwolenia, uznając, że skarżący nie wykazał istnienia "stałego, realnego i ponadprzeciętnego zagrożenia" życia, zdrowia lub mienia. Skarżący zaskarżył decyzję do WSA, podnosząc zarzuty naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego.Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Piotr Borowiecki Asesor WSA – Karolina Kisielewicz Sędzia WSA – Stanisław Marek Pietras (spraw.) Protokolant specjalista – Elwira Sipak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lipca 2019 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na posiadanie 2 egzemplarzy broni palnej bojowej do ochrony osobistej – oddala skargę –
Wnioskiem z dnia [...] lipca 2018 r. skarżący J. S. wystąpił do Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. o wydanie pozwolenia na broń palną bojową do ochrony osobistej w liczbie 2 egzemplarzy. W uzasadnieniu podał, że istnieje wobec niego potencjalne zagrożenie utraty zdrowia lub życia, bowiem prowadzi w T. sklep myśliwsko – militarny i surwiwalowy, zaś od stycznia 2018 r. posiada koncesję MSWiA na obrót bronią i amunicją oraz wyrobami przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym. Dalej stwierdził, że w związku ze specyfiką oferowanych do sprzedaży asortymentów, rośnie też realne zagrożenie podjęcia próby wejścia w ich posiadanie przez osoby nieuprawnione, co z kolei niesie dla niego potencjalne zagrożenie utraty zdrowia lub życia, jak i dodatkowego dla personelu firmy. Podniósł również, że mieszka 2,5 km poza miastem, a dla zachowania płynności obsługi klientów, szereg czynności związanych z obsługą towarową sklepu, jest zmuszony wykonywać po zmierzchu czy nawet w porze nocnej.
W uzupełnieniu powyższego wniosku pismem z dnia [...] sierpnia 2018 r. wskazał, że ze względu na charakter oferty handlowej, sklep który prowadzi, jest często odwiedzany przez młodych mężczyzn, którzy są związani ze środowiskiem pseudokibiców Klubu [...], a także innych klubów piłkarskich, o czym świadczą szaliki, jak również tatuaże. Niektóre z tych osób odsiadywały już wyroki w zakładach karnych za przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu oraz mieniu. Z uwagi na to, iż osoby te mieszkają w pobliżu wnioskuje, że mają one możliwość stałej obserwacji jego sklepu celem rozpoznania i podniósł, iż osoby te kilkakrotnie pytały o możliwość zakupu, m. in. pałek, kastetów, maczet, a nawet broni palnej, zaś odmowa powoduje u nich nerwową reakcję. Stąd też ocenił, że jest wysoce prawdopodobne, iż osoby te mogą mieć dostęp do obecnie oferowanych na nielegalnym rynku środków psychoaktywnych i będąc pod ich wpływem, praktycznie uniemożliwią wykorzystanie przez niego siły fizycznej lub innych środków obezwładniających w sytuacji konfliktowej. Wśród jego klientów są również osoby, które mają za sobą epizody autodestrukcyjne i nieracjonalne napady agresji wobec otoczenia. W tej sytuacji "szybki dojazd ratunkowy" (do sklepu, który jest obsługiwanego wyłącznie przez jedną osobę) ochrony lub Policji (poważnie utrudniony ze względu na niekorzystne rozwiązania komunikacyjne), może wiązać się z utratą zdrowia, życia i mienia, szczególnie broni, którą musi chronić przed dostępem osób nieuprawnionych. Z uwagi na powyższe, czuje się trwale zagrożony utratą życia, zdrowia i powierzonego jego szczególnej pieczy, mienia. Jednocześnie podkreślił, iż nie znalazł się w sytuacji bezpośredniego zagrożenia utraty życia lub zdrowia, nie kierowano też w stosunku do niego, gróźb pozbawienia życia lub zdrowia, nie znalazł się również w sytuacji, w której mógłby użyć broni palnej w obronie własnej.
Komendant Wojewódzki Policji w B. decyzją z dnia [...] września 2018 r. nr [...], działając na podstawie art. 10 ust. 1 i ust. 2 pkt 1, ust. 3 pkt 1, ust. 4 pkt 1 i art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.), odmówił skarżącemu J. S. wydania pozwolenia na posiadanie 2 egzemplarzy broni palnej bojowej do ochrony osobistej. W uzasadnieniu – wskazując na opisany powyżej stan faktyczny – podał, że w rozpoznawanej sprawie nie zostały spełnione przesłanki z art. 10 ust. 3 pkt 1 ustawy.
W odwołaniu z dnia [...] października 2018 r. do Komendanta Głównego Policji, skarżący J. S. wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji zarzucając naruszenie zasad postępowania administracyjnego, tj. art. 7 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego i pominięcie interesu strony, a w szczególności poprzez zupełnie niezrozumiałą ocenę wskazanych zagrożeń, art. 8 k.p.a. poprzez odmówienie obywatelowi prawa do uzasadnionej ochrony zdrowia i życia jego i rodziny, w sytuacji kiedy uprawnione do tego organy owej ochrony nie są w stanie wykonywać skutecznie oraz art. 11 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie w sposób obiektywny i logiczny przesłanek, które legły u podstaw decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji. Ponadto zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 10 ustawy w sytuacji, kiedy spełnia wszystkie prawem określone wymagania i przesłanki konieczne do uzyskania pozwolenia na broń palną do ochrony osobistej. Zaakcentował, że jest świadomy zagrożenia ze strony osób trzecich, które ma charakter stały, realny i ponadprzeciętny. Sklep z oferowanym przez niego asortymentem, jest jedynym działającym w promieniu kilkudziesięciu kilometrów, a w jego okolicy często przebywają osoby trzecie żądające sprzedaży im narzędzi niebezpiecznych, które mogą być wykorzystywane w niewłaściwym celu. Zatem nie można się zgodzić z oceną organu pierwszej instancji, bowiem gdy towar handlowy, którym dysponuje, dostałby się w niepowołane ręce osób, które już dotychczas miały problemy z prawem, zagrożone byłoby nie tylko jego życie i zdrowie, ale także ogółu społeczności. Odmawiając zatem wydania pozwolenia na broń do ochrony osobistej, organ niewątpliwie pominął zupełnie słuszny i uzasadniony interes obywatela. Tymczasem czas, w którym może znaleźć się w sytuacji niebezpiecznej, wbrew stanowisku organu, jest ściśle określony poprzez ramy czasowe otwarcia sklepu i wykonywania tam czynności, a także w czasie jego zamykania, szczególnie w okresie jesienno – zimowym, może zostać zaskoczony przez bandytów. Zatem okoliczności niebezpieczne przedstawione przez niego dają się przewidzieć, a ich wystąpienie, w kontekście dotychczasowych wydarzeń, jest wielce prawdopodobne.
Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...], mając za podstawę art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu – powołując się na opisany powyżej stan faktyczny – podał, że w toku postępowania organ I instancji uzyskał informację z Krajowego Rejestru Karnego z której wynika, że skarżący nie figuruje w niej oraz pozytywną opinię o nim z Komendy Powiatowej Policji w T., w której jednocześnie wskazano, że skarżący nie zgłaszał faktu zagrożenia życia lub zdrowia. W dalszej części stwierdzono, że zgodnie z art. 10 ust. 1 i 3 pkt 1 ustawy o broni i amunicji pozwolenie na broń wydaje się, jeżeli wnioskodawca nie stanowi zagrożenia dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego oraz przedstawi ważną przyczynę posiadania broni, przy czym w przypadku broni palnej do ochrony osobistej za ważną przyczynę uważa się w szczególności stałe, realne i ponadprzeciętne zagrożenie życia lub zdrowia, a spełnienie wymogów formalnych koniecznych do ubiegania się o pozwolenie na broń, nie stanowi okoliczności wystarczających do wydania pozwolenia na broń palną do ochrony osobistej. Ponadto przesłanki realnego i ponadprzeciętnego zagrożenia bezpieczeństwa osobistego w stopniu wyższym niż to, na jakie narażeni są inni obywatele muszą istnieć łącznie, a zagrożenie wynikać z obiektywnych okoliczności, a nie tylko z przekonania osoby wnioskującej o wydanie jej pozwolenia na broń. Ciężar udowodnienia, iż taki stan faktyczny występuje, spoczywa na tej osobie, co oczywiście nie zwalnia organu Policji z obowiązku podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz uzyskania całego materiału dowodowego. Aby zagrożenie życia lub zdrowia stanowiące ważną przyczynę posiadania broni, o której mowa w art. 10 ust. 3 pkt 1 ustawy, można było uznać za stałe, musi się ono przejawiać permanentnością i aktualnością, zaś jego realność musi być rzeczywista i obiektywna, a nie nacechowana subiektywnością; natomiast ponadprzeciętność nie może sprowadzać się do sytuacji hipotetycznej, lecz musi być nadzwyczajna i niepowszednia. Literalna wykładnia zwrotu "realne zagrożenie" świadczy o tym, iż jest ono przewidywalnym, czy wielce prawdopodobnym. Musi ono wynikać z ciągu wydarzeń, jakie miały miejsce w życiu wnioskodawcy i dotyczyły jego osoby. Strona wnosząca o wydanie omawianego pozwolenia winna udowodnić, iż znajdowała się już w sytuacji realnego, stałego i ponadprzeciętnego zagrożenia życia lub zdrowia, ewentualnie powinna wykazać, iż pewnego rodzaju zdarzenia, które ją dotykają, świadczą o takim zagrożeniu. W świetle powyższego, argumenty skarżącego nie przekonują Komendanta Głównego Policji, bowiem podniesione przez niego okoliczności, z których wywodzi zagrożenie utraty zdrowia lub życia i mienia, tj. rodzaj prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie obrotu bronią i amunicją oraz wyrobami o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym nie świadczą o szczególnym zagrożeniu tych dóbr. Obawa o własne bezpieczeństwo, jak również mienia, które strona winna chronić przed dostępem osób nieuprawnionych ze względu na prowadzenie tego rodzaju działalności gospodarczej, nie stawia jej automatycznie w grupie osób szczególnie zagrożonych i nie stanowi samoistnej przesłanki uzasadniającej wydanie pozwolenia na posiadanie broni palnej. Okoliczność ta sama w sobie nie stanowi bowiem o zagrożeniu życia osoby, która taką działalność gospodarczą wykonuje. Prowadzenie działalności gospodarczej w dużym rozmiarze, osobiste zajmowanie się zaopatrzeniem i przewożeniem gotówki, dokonywanie wypłat pracownikom i kontrahentom, osiąganie znacznych dochodów z tej działalności i posiadanie znacznego majątku nie świadczy jeszcze o ponadprzeciętnym zagrożeniu życia lub zdrowia, które uzasadniałoby przyznanie prawa do broni palnej bojowej. Subiektywne zatem przekonanie skarżącego o potencjalnym zagrożeniu, które może wystąpić w bliżej nieokreślonym czasie i mieć związek z rodzajem prowadzonej działalności gospodarczej ze strony osób związanych ze środowiskiem pseudokibiców [...] bądź innych klubów, nie spełnia wymagań określonych w przepisie art. 10 ust. 1 ustawy. Podkreślono, iż rodzaj zajęcia może mieć jedynie znaczenie pomocnicze przy ubieganiu się o broń do ochrony osobistej, ale nie jest decydujące samo w sobie. Przekonanie zaś skarżącego o grożącym mu potencjalnym niebezpieczeństwie w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej w zakresie obrotu bronią i amunicją oraz wyrobami o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym, nie jest wystarczające. Obawy z tym związane skarżący może zminimalizować poprzez zlecenie ochrony koncesjonowanych towarów, wyspecjalizowanym w tego rodzaju usługach, profesjonalnym podmiotom. Ponadto szczególnego zagrożenia dla życia i zdrowia oraz mienia nie można upatrywać w ramach wykonywanej przez niego działalności gospodarczej, skoro w związku z tymi okolicznościami nigdy nie znalazł się w sytuacji zagrażającej jego życiu bądź zdrowiu. Ustawodawca w przepisie art. 10 ust. 3 pkt 1 ustawy stanowi o zagrożeniu realnym, co oznacza, że podstawą przyznania pozwolenia na broń palną w celu ochrony osobistej nie mogą być zagrożenia hipotetyczne, mające wystąpić w bliżej nieokreślonym czasie, zaś skarżący w piśmie z dnia [...] sierpnia 2018 r. sytuacji bezpośredniego zagrożenia utraty życia lub zdrowia nie wskazał i podkreślił, iż nie kierowano też wobec niego gróźb pozbawienia życia lub zdrowia i nie znalazł się również w sytuacji, w której musiałaby użyć broni w obronie własnej. Tym samym nie udowodnił, aby znalazł się kiedykolwiek w sytuacji realnego zagrożenia zdrowia lub życia, jak również nie wskazał żadnych okoliczności dających podstawę sądzić, iż jest zagrożony bezprawnym zamachem. Ponadto faktów zagrożenia życia, zdrowia i mienia nie odnotowała również właściwa dla miejsca zamieszkania strony, jednostka Policji, bowiem w piśmie z dnia [...] sierpnia 2018 r. zastępca Komendanta Powiatowego Policji w T. podkreślił, iż zarówno miejsce zamieszkania skarżącego, jak również miejsce prowadzenia przez niego działalności gospodarczej, nie należy oceniać jako miejsca szczególnie zagrożonego przestępczością. Powyższe skłania do tezy, iż wykonywanie określonej działalności gospodarczej nie jest równoznaczne z istnieniem zagrożenia. Zauważono również, że broń palna jest tylko jednym z wielu elementów systemu ochrony, co oznacza, że nie może go zastąpić, a jedynie uzupełnić i to w sytuacji, gdy inne środki ochrony okazały się niewystarczające. Natomiast z akt sprawy nie wynika, by skarżący podjął jakiekolwiek inne środki celem zapewnienia sobie bezpieczeństwa, z wyjątkiem podjęcia starań o wydanie pozwolenia na broń i w obecnej chwili nie posiada jakichkolwiek urządzeń służących do ochrony osobistej, a nie wymagających pozwolenia, co wskazał w piśmie z dnia [...] sierpnia 2018 r. Dalej podano, że stosownie do treści przywołanego powyżej przepisu, strona wnosząca o wydanie pozwolenia na broń palną do ochrony osobistej powinna udowodnić, że znajdowała się już w sytuacji realnego, ponadprzeciętnego i stałego zagrożenia życia lub zdrowia. Ewentualnie powinna wykazać, że pewnego rodzaju zdarzenia jakie ją dotykają, świadczą o takim zagrożeniu. Analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wskazuje, że skarżący nie udowodnił istnienia powyższych przesłanek, zaś podawanie zagrożenie, jakie stara się wykazać, nie noszą cech ani stałości, realności, ani ponadprzeciętności, a jedynie cechy zagrożenia hipotetycznego, na które wystawiony jest każdy obywatel prowadzący tego rodzaju działalność gospodarczą. Takiej odmiany zagrożenia (przypuszczalnego, domniemywanego) ustawodawca nie wskazał w przepisach omawianej ustawy i nie uzależniał od jej istnienia, przyznania pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej. Nie można zatem w tej sytuacji przyjąć, iż jak podniesiono w odwołaniu "nie są słuszne twierdzenia organu, że za odmową wydania pozwolenia przemawia fakt, iż strona złożyła wniosek o pozwolenie na broń, by mieć ją na wszelki wypadek, gdy w bliżej nieokreślonym czasie znalazła się w sytuacji ewentualnie niebezpiecznej" wobec niewystąpienia do chwili obecnej sytuacji świadczących o istnieniu zagrożenia. Tym bardziej, iż jak wskazano we wniosku, przedmiotową koncesjonowaną działalność prowadzi stosunkowo niedługo, bowiem od stycznia 2018 r. i jest to zatem krótki okres aby mogły zmaterializować się niebezpieczeństwa związane z obrotem bronią i amunicją. Zatem wobec skarżącego nie występuje ponadprzeciętne zagrożenie działaniami przestępczymi, co uzasadniałoby posiadanie środka samoobrony w postaci broni palnej bojowej. Przekonanie zaś jego samego, że oferowany przez niego do sprzedaży koncesjonowany asortyment, w wyniku ewentualnej jego kradzieży może znaleźć się w posiadaniu osób nieuprawnionych, w tym pseudokibiców [...] lub innych klubów piłkarskich, czy też innych osób będących pod wpływem środków psychoaktywnych, lub też klientów mających za sobą epizody autodestrukcyjne i nieracjonalne napady agresji, nie jest wystarczające do przyznania mu prawa do posiadania broni. Nie stawia go bowiem automatycznie w grupie osób szczególnie zagrożonych. Przyjęcie kryteriów oceny okoliczności uzasadniających wydanie pozwolenia na broń, proponowanych przez skarżącego w związku z prowadzeniem przez niego tego rodzaju działalności gospodarczej równałoby się niemalże z przyjęciem zasady powszechnej dostępności do legalnego posiadania broni w Polsce, czego nie dałoby się pogodzić z przepisami obecnie obowiązującej Konstytucji RP. W tej sytuacji zarzuty dotyczące naruszenia art. 8 k.p.a. nie znajdują uzasadnienia. Tym samym twierdzenia o grożącym mu niebezpieczeństwie, nie zawierają oparcia w ustalonym materiale dowodowym, co wykazał organ I instancji. Na podstawie powyższego można zatem wnioskować, że skarżący jedynie w swoim własnym odczuciu jest zagrożony, a jego przekonanie o potrzebie ochrony przy pomocy broni palnej bojowej, ma charakter wyłącznie subiektywny, nie potwierdzony żadnymi konkretnymi okolicznościami. Jak wskazano w odwołaniu "strona wnosiła o pozwolenie na posiadanie broni nie w celu ochrony zagrożenia, a właśnie po to, by zagrożenie minimalizować". Zatem nadmieniono, że fakt, iż skarżący chce sam prewencyjnie chronić swoje życie, a także oferowane do sprzedaży koncesjonowane towary, nie obliguje organów Policji do wyposażenia go w broń bojową. Ponadto broń wydana w celu ochrony osobistej (art. 10 ust. 1 ustawy o broi amunicji) nie może być wykorzystywana w celu ochrony mienia (art. 10 ust. 2 tej ustawy) w sytuacji, gdy nie dochodzi do zamachu na życie lub zdrowie danej osoby. Działanie organu Policji nie jest wkraczaniem w sprawę realizacji działań związanych z wykonywaniem przez skarżącego działalności gospodarczej, lecz ma na celu podkreślenie, iż wykonywanie jej, jak również związany z tym szereg czynności, nie są okolicznościami uzasadniającymi wydanie przedmiotowego uprawnienia. O ile zatem w prowadzonym postępowaniu nie zostaną ustalone zdarzenia wskazujące na słuszność obaw danej osoby przed zamachem na zdrowie lub życie, wydanie pozwolenia nie jest zasadne, a taka sytuacja zachodzi w przypadku strony. Dalej wskazano, że prawo do broni nie jest objęte konstytucyjnym katalogiem praw i swobód obywatelskich, a zatem nie ma ono charakteru powszechnego i podlega administracyjnej reglamentacji, a skarżący nie przekonał, iż w jej przypadku spełnione zostały wymogi określone w art. 10 ust. 1 i 3 pkt 1 ustawy. Pozwolenia na broń nie wydaje się bowiem na wszelki wypadek, a wtedy, gdy ustalenia faktyczne dotyczące osoby ubiegającej się o nie niezbicie wskazują, że inne środki dla ochrony życia i zdrowia są niewystarczające lub nieskuteczne. Dodano, że to organ dokonuje oceny, czy w realiach danej sprawy występuje stałe, realne i ponadprzeciętne zagrożenie życia, zdrowia lub mienia. Faktów tego rodzaju nie wskazał ani sam skarżący, ani nie ustalił ich organ I instancji w wyniku podjętych czynności. Możliwość prewencyjnego oddziaływania broni w stosunku do potencjalnych sprawców ewentualnych czynów bezprawnych w bliżej nieokreślonej przyszłości, nie jest okolicznością wskazującą na stan osobistego zagrożenia życia lub zdrowia wnioskodawcy, a tym samym nie uzasadnia wydania pozwolenia na broń palną bojową dla celów ochrony osobistej. Dalej wskazano, że odmowa wydania pozwolenia na broń nie pozbawia skarżącego możliwości zapewnienia sobie poczucia bezpieczeństwa, bowiem może nabyć znajdujące się w wolnej sprzedaży środki przeznaczone do ochrony osobistej (ich posiadanie nie jest objęte reglamentacją i nie wymaga pozwolenia właściwego organu), które z powodzeniem spełnią rolę prewencyjnego środka ochrony. Niezależnie od powyższego jako niezasadny oceniono zarzut naruszenia art. 10 ustawy poprzez niewłaściwe jego zastosowanie, ponieważ organ I instancji dokonał prawidłowej wykładni wskazanych przepisów, prawidłowa była też ich subsumpcja pod ustalony w sprawie stan faktyczny. Komendant Wojewódzki Policji w B. dokonał niezbędnych ustaleń faktycznych w zakresie wystarczającym do dogłębnego jej zbadania, dokonując wszechstronnej i wnikliwej jego oceny, w wyczerpujący sposób wskazując w uzasadnieniu decyzji motywy rozstrzygnięcia. Z reguły swobodnej oceny dowodów wynika, że organ ma obowiązek oraz prawo swobodnie oceniać dowody i na ich podstawie dokonywać ustaleń, nie może jedynie wyprowadzać wniosków, które nie wynikają z materiału dowodowego. Stąd też decyzja organu I instancji odmawiająca wydania pozwolenia na broń palną w celu ochrony osobistej jest zasadna. Niewątpliwie zatem organ działał na podstawie przepisów prawa, zgodnie z art. 7, art. 8 i art. 11 k.p.a., a z uzasadnienia wydanego w sprawie rozstrzygnięcia w sposób nie budzący jakichkolwiek wątpliwości wynika jakimi przesłankami kierował się orzekając w sprawie. Reasumując, podjęta w niniejszej sprawie decyzja organu I instancji, nie nosi ona cech dowolności i wydana została w prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący J. S. wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania, jak również przeprowadzenie dowodu z wydruku artykułu opublikowanego na portalu [...] w dniu [...] grudnia 2018 r. zarzucając:
1. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj.:
a) art. 7 k.p.a. przez niewyjaśnienie stanu faktycznego i pominięcie jego interesu, a w szczególności przez zupełnie niezrozumiałą ocenę sytuacji zagrożeń wskazywanych przez niego, mianowicie ustalenie, iż przedstawione przez niego okoliczności prowadzenia działalności gospodarczej w postaci sklepu z przedmiotami o charakterze militarnym, w tym w szczególności z bronią różnego rodzaju, narażenia na zaczepki ze strony osób uprzednio karanych za przestępstwa przeciwko mieniu, a także życiu lub zdrowiu, oraz realnym zagrożeniem dla osób postronnych, w przypadku uzyskania przez osoby nieuprawnione dostępu do asortymentu oferowanego przez niego, nie stanowią okoliczności uzasadniających wydanie pozwolenia, mimo braku realnych możliwości zapobieżenia takim nieprawidłowym zachowaniom przez organy mające zapewniać bezpieczeństwo mieszkańcom, trudno zgodzić się ze stanowiskiem, z którego wynika, że w przedstawionej sytuacji nie występuje zagrożenie życia i zdrowia, przez co odmawiając mu wydania pozwolenia na broń w celu ochrony osobistej, niewątpliwie pominięto zupełnie, słuszny i uzasadniony interes obywatela;
b) art. 8 k.p.a. przez prowadzenie postępowania w sprawie w sposób sprzeczny z zasadą pogłębiania zaufania do organów Państwa, poprzez odmówienie obywatelowi prawa do uzasadnionej ochrony zdrowia i życia jego i jego rodziny w sytuacji, kiedy uprawnione do tego organy owej ochrony nie są w stanie wykonywać skutecznie, czego najlepszym dowodem jest brak wystarczających, adekwatnych do stopnia zagrożenia, patroli policyjnych w okolicach blokowisk i miejsca prowadzenia działalności gospodarczej przez niego;
c) art. 11 k.p.a. przez niewyjaśnienie mu się w sposób obiektywny i logiczny przesłanek, które legły u podstaw wydanej decyzji, w szczególności poprzez logiczne i zgodne z zasadami doświadczenia życiowego uzasadnienie poczynionych ustaleń, z których wynikałoby, iż zagrożenia dla życia i zdrowia nie tylko jego, ale także ogółu społeczności w sytuacji, gdy jego towar handlowy dostałby się w niepowołane ręce osób, które już dotychczas miały problemy z prawem, dotychczasowe argumenty organu zawarte w decyzji nie przystają do rzeczywistego zagrożenia, a zasady doświadczenia życiowego wskazują, iż napastnicy korzystają zwykle z bardziej drastycznych środków i częste spożywanie przez nich alkoholu, czy też innych substancji odurzających powoduje, że stają się nieobliczalni.
2. naruszenie przepisu prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie art. 10 ustawy o broni i amunicji, w sytuacji, kiedy spełnia wszystkie prawem określone wymagania i przesłanki konieczne do uzyskania pozwolenia na broń palna bojową do ochrony osobistej.
W uzasadnieniu – wskazując na opisany powyżej stan faktyczny – podał, że T.jest małą miejscowością i akty przemocy, szczególnie wobec właścicieli punktów handlowych, zdarzają się nader często. Jako nowy dowód w sprawie podał wydruk artykułu prasowego o napadzie z użyciem noża na sklep zlokalizowany w odległości kilkuset metrów od sklepu prowadzonego przez niego, jak i od jego miejsca zamieszkania. Tym samym jego obawy o bezpieczeństwo w miejscu pracy, w miejscu zamieszkania, a także w drodze między tymi punktami, są jak najbardziej uzasadnione. Nie są słuszne twierdzenia organów, że za odmową wydania pozwolenia, przemawia fakt, iż złożył wniosek o pozwolenie na broń, by mieć ją na "wszelki wypadek", gdyby w bliżej nieokreślonym czasie znalazł się w sytuacji ewentualnie niebezpiecznej. Czas, w którym może znaleźć się w sytuacji niebezpiecznej, jest ściśle określony poprzez ramy czasowe otwarcia sklepu i wykonywania tam czynności, a także w czasie zamykania sklepu, szczególnie w okresie jesienno – zimowym, kiedy bardzo wcześnie zapada zmrok i może zostać zaskoczony przez bandytów. Co do ewentualności niebezpieczeństwa również nie można się zgodzić z interpretacją organu, ponieważ sąsiedztwo osób skonfliktowanych z prawem nie jest ewentualne, ilość broni i amunicji znajdująca się w sklepie, która może zostać ukradziona również jest realna. Także doświadczenie życiowe pokazuje, że osoby o typie przemocowym, a także będące pod wpływem używek wykazują zachowania agresywne, które nie mogą zostać opanowane w drodze łagodnej perswazji. Ponadto pominięte w ocenie okoliczności sprawy zostały fakty, iż zgodnie z wykładnią dokonaną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrażenia "realne zagrożenie" oznacza takie zagrożenie, które jest przewidywalne i wielce prawdopodobne (vide: Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 26 kwietnia 2017 roku sygn. akt II SA/Wa 46/17). Okoliczności niebezpieczne, przedstawione przez niego dają się przewidzieć, a ich wystąpienie, w kontekście dotychczasowych wydarzeń, jest wielce prawdopodobne.
W odpowiedzi na skargę, Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, a wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne dodał, że organ nie dopuścił się naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, wojewódzki sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Skarga analizowana pod tym kątem podlega oddaleniu, bowiem zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem. Na samym wstępie rozważań wskazać jednak zdecydowanie należy, że z treści obowiązujących przepisów, nie da się wywieść ogólnego i powszechnego prawa obywateli do posiadania broni, ponieważ owo prawo nie zostało zaliczone do wolności i praw osobistych obywatela w świetle Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zatem w myśl powyższej tezy i na mocy obowiązujących przepisów, a o czym będzie mowa niżej, posiadanie broni podlega ścisłej reglamentacji, zaś stanowisko takie znajduje swoje uzasadnienie w utrwalonej już linii judykacyjnej i wystarczy w tym miejscu zacytować chociażby jedno z takich orzeczeń, a mianowicie "posiadanie i używanie broni i amunicji stanowi tradycyjnie sferę daleko idącej reglamentacji administracyjnoprawnej. Oznacza to, że dostęp jednostki do broni poddany jest istotnym ograniczeniom, co wynika zarówno z monopolu państwa na stosowanie środków przemocy, jak i potrzeby zapewnienia bezpieczeństwa i porządku publicznego" (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 października 2005 r., sygn. akt II OSK 97/05).
W dalszej części rozważań zaakcentować należy, że organ Policji podejmując decyzję administracyjną w tego rodzaju sprawach, jest związany rygorami procedury administracyjnej określającej jego obowiązki w zakresie prowadzenia postępowania administracyjnego i orzekania. Musi więc przestrzegać zasady dochodzenia do prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), której realizacja wymaga, aby dopuścić jako dowód w sprawie wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia stanu faktycznego, a nie jest sprzeczne z prawem (art. 75 k.p.a.). Ponadto jest zobowiązany do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego (art. 9 k.p.a.). Musi wreszcie w sposób wyczerpujący zebrać, rozpatrzyć i ocenić cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a.) oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie zgodnie z wymaganiami art. 107 § 3 k.p.a.
Mając zatem powyższe na uwadze stwierdzić należy, że przy rozpoznawaniu sprawy wydania skarżącemu J. S. pozwolenia na posiadanie 2 egzemplarzy broni palnej bojowej do ochrony osobistej, zarówno z akt administracyjnych, jak i z uzasadnienia decyzji wynika, że – w ocenie Sądu – organ Policji zadośćuczynił powyższym powinnościom wyczerpująco badając wszystkie okoliczności faktyczne i dokonał obiektywnej oraz wnikliwej ich oceny, wydając decyzję odmowną.
Otóż stosownie do treści art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1839 ze zm.), właściwy organ Policji wydaje pozwolenie na broń, jeżeli wnioskodawca nie stanowi zagrożenia dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego oraz przedstawi ważną przyczynę posiadania broni, zaś w myśl art. 10 ust. 2 ustawy, pozwolenie na broń wydaje się w szczególności m.in. w celach ochrony osobistej (pkt 1). Natomiast za ważną przyczynę, o której mowa w ust. 1, uważa się w szczególności dla pozwolenia m.in. na broń do celów ochrony osobistej, stałe, realne i ponadprzeciętne zagrożenie życia, zdrowia lub mienia (art. 10 ust. 3 pkt 1).
Tymczasem w rozpoznawanej sprawie bezspornym jest i na co organ zasadnie się powołał, że skarżący spełnia pierwszą z przesłanek przyznania mu pozwolenia na posiadanie broni w celach ochrony osobistej, a mianowicie nie stanowi on zagrożenia dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego.
Natomiast Sąd w pełni podziela stanowisko organu Policji, że skarżący nie spełnił drugiej z przesłanek do wydania pozwolenia na broń, tzn. nie przedstawił ważnej przyczyny do jej posiadania, a w szczególności stałego, realnego i ponadprzeciętnego zagrożenia życia, zdrowia lub mienia. Analizując powyższe stwierdzić należy, że owo zagrożenia, aby można było uznać je za stałe, musi się zatem przejawiać permanentnością, zaś jego realność musi być rzeczywista i obiektywna, a nie nacechowana subiektywnością, natomiast ponadprzeciętność nie może sprowadzać się do sytuacji hipotetycznej, lecz musi być nadzwyczajna i niepowszednia.
Tymczasem w rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że skarżący prowadzi w T. sklep myśliwsko – militarny i surwiwalowy. Nie budzi jednakże z drugiej strony żadnych wątpliwości i to, że nie zgłaszał on dotychczas jakichkolwiek przypadków bądź zdarzeń w których on lub jego rodzina znaleźliby się w sytuacji zagrożenia życia lub zdrowia. Ponadto – i co wymaga zaakcentowania – sam skarżący w trakcie niniejszego postępowania administracyjnego nie zgłaszał stałego, realnego i ponadprzeciętnego zagrożenia życia, zdrowia lub mienia, poza subiektywnym poczuciu zagrożenia dla siebie i rodziny i obawami o ich zdrowie lub życie. Przeciwnie, bowiem w piśmie z dnia [...] sierpnia 2018 r. podał, że w przeszłości nigdy nie znalazł się w sytuacji bezpośredniego zagrożenia utraty życia lub zdrowia, nie kierowano też w stosunku do niego, gróźb pozbawienia życia lub zdrowia, nie znalazł się również w sytuacji, w której mógłby użyć broni palnej w obronie własnej.
Innymi słowy, pozwolenia na broń nie wydaje się niejako "na wszelki wypadek". Wszak skarżący, jeśli dotychczas nie znalazł się w sytuacji bezpośredniego, stałego, realnego i ponadprzeciętnego zagrożenia utraty życia lub zdrowia i mienia, nie kierowano też w stosunku do niego, gróźb pozbawienia życia lub zdrowia, nie znalazł się również w sytuacji, w której mógłby użyć broni palnej w obronie własnej, to – jeśli mimo to – czuje takie zagrożenie, ma zawsze możliwość skorzystania z ochrony świadczonej przez profesjonalne podmioty, bądź też zaopatrzyć się w inne urządzenia służące do ochrony osobistej. Nie może być także uzasadnioną przesłanką wydania pozwolenia na broń palną bojową przeznaczoną do celów ochrony osobistej, realne zagrożenie – jak podaje w skardze – dla osób postronnych lub "ogółu społeczeństwa". Ponadto – co również podnosi w skardze – w żadnym wypadku zauważony przez niego brak patroli policyjnych w okolicach blokowisk i miejsca prowadzenia przez niego działalności gospodarczej, nie może świadczyć, iż organy Policji nie prowadzą w inny sposób i w innej formie monitorowania tego terenu. Wszak wystarczy wskazać jednie przykładowo np. działalność operacyjno – rozpoznawczą, patrolowanie przez funkcjonariuszy nieumundurowanych, bądź patrole w nieoznakowanych samochodach... etc.
Reasumując, Sąd nie dopatrzył się w rozpoznawanej sprawie przewidywalnego i wielce prawdopodobnego zagrożenia dla zdrowia i życie skarżącego. Tym samym zarzuty naruszenia art. 7, 8, 11 k.p.a. oraz art. 10 ustawy o broni i amunicji, nie zasługują na uwzględnienie. Ponadto organ w sposób obszerny i wyczerpujący uzasadnił swoje rozstrzygnięcie. Nie pominął, lecz w sposób bardzo obszerny i – co należy zaakcentować – przekonywujący wskazał, iż sam fakt prowadzenia przez skarżącego działalności handlowej nie uzasadnia, sam w sobie, wydania pozwolenia na broń palną bojową do ochrony osobistej. Ponadto na podobne reakcje ze strony ewentualnych sprawców przestępstw są narażone również i inne osoby, wykonujące pokrewne zawody. Wobec powyższego organ nie dopuścił się – w ocenie Sądu – naruszenia cytowanego już wyżej przepisu prawa materialnego.
Wskazać na koniec należy skarżącemu, że brak poczucia bezpieczeństwa i to z różnych powodów, deklaruje bardzo wiele osób. Jednakże nie oznacza to obowiązku wydania pozwolenia na broń każdemu, kto o takie pozwolenie wystąpi, zaś ocena w tych sprawach należy do organów Policji, które mogą prowadzić w tym względzie mniej, lub bardziej rygorystyczną "politykę". Natomiast kontroli sądowej podlega to, czy procedowanie w tym względzie nie nosi znamion dowolności i czy przy wydaniu decyzji nie zostały naruszone przepisy prawa, co w rozpoznawanej sprawie – w ocenie Sądu – nie miało miejsca.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 i art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018, poz. 1302), należało orzec jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło