II SA/Wa 1925/15
PostanowienieWSA w Warszawie2016-03-03
Skład orzekający: Lucyna Picho
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który z mocy prawa jest zwolniony z kosztów sądowych w sprawie dotyczącej utraty statusu osoby bezrobotnej, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego?Ratio decidendi
Skarżący, który z mocy prawa jest zwolniony z kosztów sądowych w sprawie dotyczącej ubezpieczeń społecznych (w tym utraty statusu osoby bezrobotnej), może nadal ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla swojego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżący S. L. złożył skargę na decyzję Wojewody dotyczącą utraty statusu osoby bezrobotnej. Po odrzuceniu skargi przez WSA, skarżący zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. Skarżący przedstawił swoją trudną sytuację materialną, wskazując na niskie dochody i posiadany majątek. Sąd rozpoznał wniosek, uznając, że skarżący jest z mocy prawa zwolniony z kosztów sądowych, ale może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego.Rozstrzygnięcie
1. Umorzono postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Przyznano S. L. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Lucyna Picho po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2016 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku S. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi S. L. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2015 r., nr [...] w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej postanawia: 1. umorzyć postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w zakresie przyznania zwolnienia od kosztów sądowych. 2. przyznać S. L. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Izby Radców Prawnych w W.
S. L. po odrzuceniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia [...] stycznia 2016 r., wniesionej przez niego skargi, zwrócił się przyznanie mu w niniejszej sprawie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego.
We wniosku podał, że pozostaje sam w gospodarstwie domowym, posiada majątek w postaci wiejskiej chaty (ok. [...] lat) o powierzchni [.. ] m2, i nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha , która jest dzierżawiona. Wnioskodawca oświadczył, że jest zadłużony u sąsiadów, i utrzymuje się z zasiłku w wysokości [...] zł. Nadmienił, że ponosi wydatki na opłaty, zakup środków czystości, żywności i lekarstw. S. L. zaznaczył, że nie stać go opłacenie kosztów i adwokata. Dokumentacja zgromadzona w aktach sprawy potwierdza sytuację majątkową i osobistą skarżącego.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
W określonych sprawach przepisy prawa zwalniają skarżących od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Tymi kosztami są opłaty sądowe oraz zwrot wydatków. Oznacza to, że skarżący we wskazanych w ustawie postępowaniach sądowoadministracyjnych nie mają obowiązku uiszczać kosztów sądowych (wpisu
i opłaty kancelaryjnej) oraz wydatków. Natomiast wydatki za stronę zwolnioną od kosztów sądowych z mocy prawa wykładane są z części budżetu sądu administracyjnego, w zakresie tego zwolnienia. Sprawy o których mowa, wymienia enumeratywnie art. 239 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwana dalej p.p.s.a.).
I tak w myśl przepisu art. 239 § 1 pkt 1 lit. e p.p.s.a., zmienionego ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2015 r., poz. 658) i mającego zastosowanie w rozpoznawanej sprawie na podstawie art. 2 tej ustawy, nie mają obowiązku uiszczania kosztów sądowych skarżący w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.
Nie ulega wątpliwości, że skarga S. L. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2015 r., nr [...] w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej mieści się w katalogu takich spraw. W rezultacie, skarżący w granicach niniejszej sprawy jest z mocy prawa zwolniony z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych. Ponieważ w niniejszej sprawie nie istnieje obowiązek ponoszenia przez skarżącego kosztów sądowych, rozpoznanie wniosku w tym zakresie jest zbędne (art. 249a p.p.s.a.).
Natomiast stosownie do art. 245 § 1 i 3 tej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie
i rodziny.
Jak wynika ze złożonego wniosku oraz akt administracyjnych, jedynym dochodem gospodarstwa domowego wnioskodawcy jest niewielki zasiłek, nie wykazał on oszczędności i innych dodatkowych dochodów.
W ocenie referendarza oznacza to, że strona wykazała, iż nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie.
Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 262, art. 249a i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło