II SA/Wa 1930/20
WyrokWSA w Warszawie2021-05-19
Skład orzekający: Ewa Radziszewska-Krupa, Izabela Głowacka-Klimas, Andrzej Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Centralna Komisja Lekarska prawidłowo stwierdziła uchybienie terminu do wniesienia odwołania od orzeczenia Rejonowej Komisji Lekarskiej, mimo że strona powoływała się na pandemię COVID-19 jako przyczynę niezależną od niej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Centralna Komisja Lekarska prawidłowo stwierdziła uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Przepisy ustawy covidowej dotyczące zawieszenia terminów nie miały zastosowania, ponieważ weszły w życie po upływie terminu do wniesienia odwołania. Ponadto, specyficzny charakter postępowania przed komisjami lekarskimi, uregulowany w ustawie o komisjach lekarskich, wyłącza stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego o przywróceniu terminu. Obawy związane z pandemią, choć powszechne, nie stanowiły wystarczającej przesłanki do merytorycznego rozpatrzenia odwołania wniesionego z ponad trzymiesięcznym uchybieniem terminu, zwłaszcza przy funkcjonowaniu urzędów pocztowych.Stan faktyczny
Centralna Komisja Lekarska (CKL) postanowieniem stwierdziła uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez M. R. od orzeczenia Rejonowej Komisji Lekarskiej (RKL) z lutego 2020 r. orzekającego o zdolności do służby z ograniczeniem. Skarżąca wniosła odwołanie 29 czerwca 2020 r., powołując się na pandemię COVID-19 jako przyczynę niezależną od niej. CKL uznała, że orzeczenie RKL zostało doręczone 24 lutego 2020 r., a termin do wniesienia odwołania upłynął 9 marca 2020 r. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących pandemii oraz zasad postępowania administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa (spr.), Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 19 maja 2021 r. sprawy ze skargi M. R. na postanowienie Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od orzeczenia oddala skargę
I. Stan sprawy przedstawia się następująco:
1. Centralna Komisja Lekarska podległa ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w [...] (zwana dalej "CKL") postanowieniem z [...] lipca 2020r. nr [...] stwierdziła uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez M. R. (zwaną dalej "Skarżącą"). W podstawie prawnej powołano art. 134 ustawy z 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020r., poz. 256 ze zm., zwana dalej "k.p.a.") w związku z art. 4 ustawy z 28 listopada 2014r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz.U. z 2020r., poz. 398, zwana dalej "u.k.l.").
CKL w uzasadnieniu wskazała, że Skarżąca wniosła odwołanie od orzeczenia [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w [...] (zwana dalej "RKL") z [...] lutego 2020r., nr [...], w którym orzeczono, że Skarżąca jest zdolna do służby w Służbie Oddziału Celnego z ograniczeniem. RKL wskazała, że schorzenia, na które cierpi Skarżąca nie powodują niezdolności do służby.
Zgodnie z art. 43 ust. 1 u.k.l. odwołanie wnosi się na piśmie do CKL za pośrednictwem rejonowej komisji, która wydała orzeczenie w terminie 14 dni od dnia doręczenia orzeczenia rejonowej komisji.
Na mocy art. 43 ust. 2 u.k.l. odwołanie wniesione po terminie określonym w ust. 1 tego artykułu nie podlega rozpatrzeniu. W przypadku gdy naruszenie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło z przyczyn niezależnych od osoby badanej albo osoby zainteresowanej, o której mowa w art. 41 ust. 3, CKL, na uzasadniony wniosek tej osoby, rozpatruje odwołanie mimo upływu terminu do jego wniesienia.
Odwołanie Skarżącej, nadane przesyłką poleconą, za pośrednictwem operatora pocztowego 29 czerwca 2020r. (data stempla pocztowego), wpłynęło do RKL 30 czerwca 2020r. Skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, podnosząc, że złożyła odwołanie w terminie z uwagi na trwającą pandemię.
CKL wskazała natomiast, że orzeczenie RKL, wraz prawidłowym pouczeniem o przysługujących Skarżącej środkach odwoławczych, doręczono Skarżącej 24 lutego 2020r. (data wskazana na zwrotnym potwierdzeniu odbioru). Bieg terminu do wniesienia odwołania rozpoczął się 25 lutego 2020r., a upłynął 9 marca 2020r.
Zgodnie z art. 15zzs ust. 1 pkt 6 ustawy z 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020r., poz. 374, ze zm., zwana dalej "ustawą covidową") w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID bieg terminów procesowych i sądowych w postępowaniach administracyjnych nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. Stan zagrożenia epidemicznego w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2 wprowadzono rozporządzeniem Ministra Zdrowia z 13 marca 2020r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu zagrożenia epidemicznego (Dz.U. 2020r., poz. 433, zwane dalej: "rozporządzeniem z 13 marca 2020r."). Stan epidemii w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2 wprowadzony rozporządzeniem Ministra Zdrowia z 20 marca 2020r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz.U. 2020r., poz. 491, zwane dalej: "rozporządzeniem z 20 marca 2020r."). Natomiast 16 maja 2020r. weszła w życie ustawa z 14 maja 2020r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz.U. 2020r., poz. 875, zwana dalej: "ustawą nowelizującą"), zgodnie z którą uchylono art. 15zzs ustawy COVID-19 (art. 46 pkt 20), zaś terminy w postępowaniach, o których mowa w art. 15zzs ustawy covidowej, których bieg uległ zawieszeniu na podstawie art. 15zzr ust. 1 ustawy covidowej, biegną dalej po upływie 7 dni od dnia wejścia w życie ustawy nowelizującej (art. 68 ust. 2).
Termin do wniesienia odwołania upłynął 9 marca 2020r., gdyż w sprawie nie miały zastosowania ani ustawa covidowa i ustawa nowelizująca. Skarżąca nie wskazała w odwołaniu, że naruszenie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło z przyczyn od niej niezależnych. W związku z upływem 14-dniowego terminu do wniesienia odwołania, brak jest podstaw do rozpatrzenia tego odwołania. Uchybienie terminowi jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminowi, przewidzianemu w art. 134 k.p.a. Odwołanie winno być wniesione w terminie wskazanym w art. 129 § 2 k.p.a. lub w terminie określonym w przepisach szczególnych, jak np. w art. 43 ust. 1 u.k.l. Termin do wniesienia odwołania jest terminem ustawowym i jako taki nie może być przedłużany ani skracany przez organ administracji publicznej.
2. Skarżąca w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 lit. a) i c) ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019r., poz. 2325 ze zm., zwana dalej: "P.p.s.a.") wniosła o uchylenie ww. postanowienia CKL, z uwagi na naruszenie:
a) art. 43 ust. 2 u.k.l. w zw. z art. 15zzs ustawy covidowej – przez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nie nastąpiło z przyczyn obiektywnych (niezależnych od Skarżącej), gdy na terenie całego kraju - mocą ustawy - wprowadzono stan epidemii, w szczególności na podstawie art. 15zzs ustawy covidowej zawieszeniu uległy terminy procesowe, w tym termin do wniesienia odwołania w postępowaniach administracyjnych i sądowoadministracyjnych,
b) art. 7, art. 10, art. 77 i art. 80 k.p.a. przez:
- pominięcie wyjaśnień Skarżącej, sformułowanych we wniosku o przywrócenie terminu, że odwołania nie wysłano w terminie, z uwagi na faktycznie istniejący stan epidemii (stan zagrożenia epidemicznego wprowadzony na obszarze Polski od 13 marca 2020r.), a Skarżąca przebyła bardzo poważne operacje i znajdowała się w grupie ryzyka (potencjalnie ciężkiego przechodzenia zakażenia koronawirusem). Skarżąca złożyła też odwołanie w nieprzekraczalnym terminie 7 dni od przeprowadzenia wyborów prezydenckich i tuż po ogłoszeniu przez Premiera Rządu RP, że wirusa nie należy się już obawiać,
- błędne przyjęcie, że światowa pandemia koronawirusa, która dotknęła także Polskę, o czym świadczy m.in.: ilość zakażeń i zgonów, zamrożenie gospodarki na blisko dwa miesiące, świadczona przez Rząd RP nadzwyczajna pomoc publiczna dla przedsiębiorstw o wartości ok. 200 mld zł, nie stanowi obiektywnej (niezależnej od strony) przesłanki usprawiedliwiającej nie złożenie odwołania w terminie.
Skarżąca w uzasadnieniu skargi podkreśliła, że nie złożyła odwołania w terminie, ze względu na światową pandemię i faktycznie istniejący od początku marca 2020r. stan epidemii na terenie kraju. Postanowienie CKL opiera się więc na błędnym założeniu, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nie nastąpiło z przyczyn niezależnych od Skarżącej. Na przełomie lutego i marca istniała duża obawa o życie i zdrowie, a na terenie kraju wprowadzono stanu epidemii. Stan faktycznego zagrożenia epidemicznego potwierdzono 4 marca 2020r. - zdiagnozowanie pierwszego przypadku zakażenia koronawirusem na terenie Polski. Skarżąca zdając sobie sprawę z dużego zagrożenia dla życia i zdrowia oraz apeli najwyższych władz Rzeczpospolitej o niegromadzenie się, zachowanie dystansu społecznego, świadomie nie nadała odwołania na poczcie do 10 marca 2020r. Uznała, że nie będzie narażała siebie i osób trzecich na możliwość zakażenia w placówce pocztowej. Stan organizmu Skarżącej po dwóch poważnych operacjach spowodował, że znajdowała się ona w grupie osób potencjalnie zagrożonych ciężkim przebiegiem zakażenia. Stanu epidemii nie odwołano do dnia wniesienia skargi, a ilość nowych infekcji diagnozowanych w ciągu doby, systematycznie wzrasta. Przełomowym momentem dla Skarżącej były zarządzone i przeprowadzone 28 czerwca 2020r. powszechne wybory Prezydenta RP, oraz oświadczenie Premiera Rządu RP, że wirusa nie należy się już obawiać, albowiem jest on w odwrocie. Skarżąca w związku z tym w terminie 7 dni, licząc od 28 czerwca 2020r. nadała na poczcie przesyłką poleconą - wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania i odwołanie. Wskazała, że nie miała wiedzy prawniczej w zakresie tego, że art. 43 u.k.l. jest normą lex specialis w stosunku do art. 58 i art. 59 k.p.a.
Skarżąca nie zgodziła się z postanowieniem CKL, że okoliczności, które spowodowały uchybienie terminowi nie były obiektywne, gdy doniesienia medialne wskazywały na istnienie pandemii o zasięgu światowym, dokumentując jej przebieg w odniesieniu do liczby ofiar i liczby zakażonych. Powyższe okoliczności pozostają poza zakresem jej wpływu. Skarżąca nie powinna ponosić negatywnych konsekwencji za podporządkowanie się nakazom władz o pozostanie w domu i zachowanie dystansu. CKL nie rozważyła wszystkich okoliczności sprawy, zgromadzonego materiału dowodowego i nie uwzględniła faktów powszechnie znanych o szerzącej się światowej epidemii, czym dopuściła się m.in. naruszenia art. 43 § 2 u.k.l. Naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy - doprowadziło do wydania zaskarżonego postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do złożenia odwołania, pozbawiając Skarżącą prawa do merytorycznego rozstrzygnięcia przez CKL. Skarżąca podkreśliła, że w stanie epidemii konieczne jest, aby sytuacje podobne rozstrzygać w sposób podobny, zgodnie z konstytucyjną zasadą równości (art. 32 Konstytucji RP), a także zagwarantować obywatelom możliwość realizacji prawa do Sądu (art. 45 Konstytucji RP).
3. CKL w odpowiedzi na skargę wniosła o jej odrzucenie lub oddalenie.
CKL argumentując potrzebę odrzucenia skargi, podkreślił, że orzeczenie RKL wydano w związku z skierowaniem dotyczącym uznania funkcjonariusza, funkcjonariusza zwolnionego ze służby za inwalidę lub uznania go za niezdolnego do samodzielnej egzystencji, jak również ustalenia związku lub braku związku inwalidztwa ze służbą. Ustalanie chorób, uszczerbku na zdrowiu, związku ze służbą czy związku ze szczególnymi właściwościami, bądź warunkami służby, stopnia inwalidztwa, oraz związku lub braku związku inwalidztwa ze służbą należy do komisji lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, lecz prawo do świadczeń, ich zakres i wysokość z tego tytułu ustalają inne organy, od rozstrzygnięć których przysługuje odwołanie do właściwego sądu według zasad określonych w przepisach kodeksu postępowania cywilnego. Dlatego zachodziły okoliczności do odrzucenia skargi, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a.
CKL, gdyby Sąd nie podzielił tego stanowiska, wniosła o oddalenie skargi, gdyż zaskarżone postanowienie wydano zgodnie z przepisami. Termin do wniesienia odwołania upłynął z końcem 9 marca 2020r. Skarżąca we wniosku o przywrócenie terminu powołała się na art. 15zzs ustawy covidowej, lecz w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2 stan zagrożenia epidemicznego wprowadzono 14 marca 2020r., na mocy ww. rozporządzenia z 13 marca 2020r., a stan epidemii na mocy ww. rozporządzenia z 20 marca 2020r. Stan zagrożenia epidemicznego obowiązywał na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej od 14 marca 2020r., a art. 15zzs ustawy covidowej wszedł w życie 31 marca 2020r. Ustawa covidowa nie zawiera przepisów przejściowych, które nadały by art. 15zzs tej ustawy charakter retrospektywny, co prowadzi do wniosku, że art. 15zzs ust. 1 pkt 1 tej ustawy obejmuje wyłącznie terminy, które biegły w chwili jego wejścia w życie (skutek zawieszający bieg terminu) i terminy, których bieg miał się dopiero rozpocząć (skutek wstrzymujący rozpoczęcie biegu terminu). Art. 15zzs ust. 1 pkt 1 ustawy covidowej nie rodzi skutków w postaci ustawowego przywrócenia terminów, które upłynęły przed jego wejściem w życie (tak postanowienie WSA we Wrocławiu z 12 maja 2020r. sygn. akt II SA/Wr 225/20, LEX nr 2978605). W konsekwencji skarga winna podlegać oddaleniu, bo termin do wniesienia odwołania upłynął przed wejściem w życie art. 15zzs ustawy covidowej.
II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
1. skarga nie ma uzasadnionych podstaw.
2. Sąd na wstępie wyjaśnia, że sprawę rozpoznano w trybie uproszczonym, z uwagi na art. 119 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019r. poz. 2325 ze zm., zwana dalej: "P.p.s.a."), gdyż przedmiotem skargi było wydane w postępowaniu administracyjnym ostateczne postanowienie, w którym CKL stwierdziła uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Sąd stwierdza ponadto, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021r. poz. 137.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 P.p.s.a. sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej (np. postanowienie) konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub ewentualnie ustalenie, że postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a)-c), pkt 2 P.p.s.a.). Natomiast, jeśli Sąd nie stwierdzi ww. naruszeń, na mocy art. 151 P.p.s.a., oddala skargę.
3. Zdaniem Sądu, wbrew twierdzeniom CKL, wyrażonym w odpowiedzi na skargę, nie było podstaw do odrzucenia skargi, gdyż z akt sprawy wynikało, że ww. orzeczenie RKL zawierało w pkt 11 rozpoznanie, a w pkt 12 wskazywało, że Skarżąca jest zdolna do służby z ograniczeniem. W tym zakresie kognicja Sądów administracyjnych była dopuszczalna. Warto też wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 15 października 2019r. sygn. akt I OSK 281/18 wskazał że ostateczne postanowienie CKL, wydane w trybie art. 134 k.p.a., podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego (LEX nr 2866481).
Sąd w związku z tym uznał, że skarga była dopuszczalna i możliwa jest merytoryczna ocena zaskarżonego postanowienia CKL na podstawie art. 3 § 2 pkt 2 P.p.s.a..
4. Sąd, oceniając zatem zaskarżone postanowienie CKL w świetle kryteriów powołanych w pkt 2 niniejszego uzasadnienia, stwierdził, że odpowiadało ono prawu, zarówno materialnemu, jak i procesowemu. CKL, wydając w sprawie ww. postanowienie, nie naruszyła przepisów prawa wskazanych w skardze i to w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jak również nie naruszyła innych przepisów prawa materialnego, czy procesowego, które należało wziąć pod rozwagę.
Na uwzględnienie nie zasługiwały przede wszystkim zarzuty naruszenia art. 43 ust. 2 u.k.l. w związku z art. 15zzs ustawy covidowej, gdyż CKL w sposób właściwy je zastosowała, prawidłowo powołując się na ich treść.
Zgodnie z art. 43 ust. 1 u.k.l., odwołanie wnosi się na piśmie do CKL za pośrednictwem rejonowej komisji lekarskiej, która wydała orzeczenie, w terminie 14 dni od dnia doręczenia orzeczenia rejonowej komisji lekarskiej.
Na mocy art. 43 ust. 2 u.k.l. odwołanie wniesione po terminie określonym w art. 43 ust. 1 nie podlega rozpatrzeniu. W przypadku, gdy naruszenie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło z przyczyn niezależnych od osoby badanej, CKL, na uzasadniony wniosek tej osoby, rozpatruje odwołanie mimo upływu terminu do jego wniesienia.
Z powyższych przepisów wynika, że ustawodawca sformułował zasadę, zgodnie z którą odwołanie wniesione po terminie 14 dni od dnia doręczenia orzeczenia rejonowej komisji lekarskiej - nie podlega rozpatrzeniu. Zasada ta doznaje wyjątku tylko wówczas, gdy osoba badana (albo osoba zainteresowana, o której mowa w art. 41 ust. 3 u.k.l.), złoży wraz z odwołaniem uzasadniony wniosek, w którym wykaże, że naruszenie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło z przyczyn od niej niezależnych. W takim przypadku CKL rozpatruje odwołanie mimo upływu terminu do jego wniesienia.
Za "przyczyny niezależne" w rozumieniu ww. przepisu art. 43 ust. 2 u.k.l. należy uznać stany bądź zdarzenia obiektywne, takie jak nagła choroba, która nie pozwoliła stronie na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar, przerwa w komunikacji.
Podkreślić należy, że art. 43 ust. 2 u.k.l. stanowi przepis szczególny (lex specialis) w stosunku do instytucji przywrócenia terminu do wniesienia odwołania określonej w art. 58 i art. 59 § 2 k.p.a., która nie znajduje zastosowania na gruncie u.k.l. Oznacza to, że CKL przed rozpatrzeniem odwołania nie wydaje postanowienia o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania, na podstawie art. 59 § 2 k.p.a., bowiem przesłanki warunkujące przywrócenie terminu, określone w art. 58 k.p.a., nie mogą być w ogóle przedmiotem oceny CKL. Wynika to z art. 4 u.k.l., zgodnie z którym przepisy k.p.a. stosuje się w zakresie nieuregulowanym w u.k.l. Przepisy k.p.a. nie znajdą więc zastosowania w sytuacjach, w których ustawodawca sformułował przepisy odrębne, odmiennie regulujące daną instytucję w u.k.l. W pozostałych przypadkach natomiast rozwiązania prawne przyjęte w k.p.a. znajdą zastosowanie wprost, bez zmian w zakresie ich dyspozycji.
Analogiczne stanowisko było wielokrotnie prezentowane w judykaturze (por. wyrok WSA w Warszawie z 13 kwietnia 2017r. sygn. akt II SA/Wa 140/17; wyrok NSA z 15 października 2019r. sygn. akt I OSK 281/18 – dostępne na www.nsa.gov.pl).
Sąd stwierdza ponadto, że prawidłowo CKL wskazała w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że orzeczenie RKL zawierało prawidłowe pouczenie o przysługujących Skarżącej środkach odwoławczych. Dodatkowo ww. orzeczenie RKL doręczono Skarżącej 24 lutego 2020r. (data wskazana na zwrotnym potwierdzeniu odbioru). Tym samym bieg terminu do wniesienia odwołania od ww. orzeczenia RKL rozpoczął się 25 lutego 2020r., upłynął 9 marca 2020r.
Należało zatem rozważyć, czy okoliczności powodujące zawieszenie lub przerwanie biegu terminu przewidziane w ww. przepisach oraz okoliczności usprawiedliwiające uchybienie przez Skarżącą ww. terminowi do wniesienia odwołania zachodziły do upływu ww. terminu na wniesienie odwołania, czyli w okresie od 25 lutego do 9 marca 2020r.
Zdaniem Sądu słusznie CKL wskazała w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że powoływane przez Skarżącą przepisy ustawy covidowej, jak również przepisy nowelizującej, czy też przepisy ww. rozporządzeń nie obowiązywały w czasie, gdy biegł termin na wniesienie odwołania. Tym samym nie możliwe było uznanie, że doszło do zawieszenia biegu terminu do wniesienia odwołania na mocy ustawy, czy też rozporządzenia.
Art. 15zzs ust. 1 pkt 6 ustawy covidowej stanowi, że w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID bieg terminów procesowych w postępowaniach administracyjnych nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. Przepis ten wszedł w życie 31 marca 2020r. - z dniem ogłoszenia ustawy z 31 marca 2020r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020r., poz. 568).
W myśl natomiast § 1 ww. rozporządzenia z 13 marca 2020r. wprowadzenie stanu zagrożenia epidemicznego na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej miało miejsce od 14 marca 2020r. Stan ten odwołano na mocy rozporządzeniem z 20 marca 2020r. w sprawie odwołania stanu zagrożenia epidemicznego (Dz.U. z 2020r., poz. 490). Natomiast stan epidemii ogłoszono w ww. rozporządzeniu z 20 marca 2020r. Warto też wskazać, że ustawa nowelizująca, która weszła w życie 16 maja 2020r. zmieniła ustawę covidową. Stosownie do art. 68 ust. 6 i 7 ustawy nowelizującej bieg terminów procesowych i sądowych, który nie rozpoczął się lub uległ zawieszeniu na podstawie art. 15zzs ustawy covidowej, rozpoczął się lub biegł dalej po upływie siedmiu dni od dnia wejścia w życie ustawy nowelizującej, czyli od 24 maja 2020r. Art. 15zzs ustawy covidowej uchylono na podstawie art. 46 pkt 20 ustawy nowelizującej.
Rację miała więc CKL, uznając w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że ww. przepisy nie miały zastosowania w sprawie. Również art. 15zzs ust. 1 pkt 1 ustawy covidowej nie rodził skutków w postaci ustawowego przywrócenia terminu, który upłynął przed wejściem w życie ww. przepisu.
Sąd wskazuje ponadto, że w chwili, gdy biegł termin na wniesienie odwołania od ww. orzeczenia RKL, nie obowiązywał ani stan zagrożenia epidemiologicznego, o którym mowa w ww. rozporządzeniu z 13 marca 2020r., ani stan epidemii, o którym mowa w ww. rozporządzeniu z 20 marca 2020r. Tym samym przyczyny powołane we wniosku o przywrócenie terminu zostały prawidłowo ocenione przez organ, jako okoliczności, które nie mogły spowodować same w sobie merytorycznego rozpatrzenia odwołania przez CKL, zgodnie z art. 43 ust. 2 u.k.l.
Zdaniem Sądu obawy Skarżącej o stan swojego zdrowia, w związku z wystąpieniem zagrożeń wiążących się z wystąpieniem wirusa SARS-CoV-2, o których mowa we wniosku przywrócenie terminu, same w sobie nie mogły stanowić wystarczającej przesłanki do pominięcia przez CKL ww. rozwiązań przewidzianych w obowiązujących przepisach prawa, jak również dnia wejścia w życie ww. ustaw przewidujących zawieszenie biegu terminów. Urzędy pocztowe w czasie, gdy upływał termin na wniesienie odwołania od ww. orzeczenia RKL funkcjonowały, a ponadto były czynne w reżimie sanitarno-epidemiologicznym. Co więcej organy władzy apelowały o niewychodzenie z domu w sprawach, które tego nie wymagały, a więc nie dotyczyło to sytuacji wymagających dochowania terminów wymaganych przez prawo, np. terminu do wniesienia odwołania.
Warto też wskazać, że Skarżąca nie powołała się w postępowaniu na brak możliwości ustanowienia w sprawie pełnomocnika, albo niemożliwość skorzystania z pomocy osoby trzeciej, która mogłaby nadać za Skarżącą odwołanie w placówce pocztowej, albo na brak możliwości zamówienia kuriera, który odebrałby paczkę bezpośrednio z domu Skarżącej. Tym samym decyzja Skarżącej o pozostaniu w domu i zaniechanie wysłania odwołania do właściwego organu z zachowaniem 14-dniowego terminu nie mogły przemówić, stosownie do art. 43 u.k.l. – jak trafnie uznała CKL – za rozpoznaniem odwołania, które Skarżąca wniosła z ponad 3 miesięcznym uchybieniem terminu. Jakkolwiek obawa przed zarażeniem ww. wirusem – była zjawiskiem powszechnym – i mogła być traktowana jako okoliczność, na które Skarżąca nie miała wpływu, tym niemniej, w sytuacji braku zawieszenia biegu terminów, przy jednoczesnym funkcjonowaniu urzędów pocztowych, racjonalne było uznanie przez CKL, że nie zachodziły przesłanki wskazane w art. 43 ust. 2 u.k.l.
Sąd wskazuje także, że z uwagi na treść art. 4 u.k.l. w związku z art. 126 k.p.a. należało przyjąć, że do postanowień nie ma zastosowania art. 10 k.p.a. W tym kontekście nie sposób za zasadny uznać zarzutu naruszenia art. 10 k.p.a.
Sąd wskazuje ponadto, że CKL, wydając zaskarżone postanowienie, w sposób należyty wyjaśniła przesłanki, którymi kierowała się w sprawie, biorąc pod uwagę okoliczności faktyczne, wynikające z akt sprawy. CKL dokonała też logicznych i racjonalnych ocen w sprawie, mając na uwadze podnoszone przez Skarżącą okoliczności, jak również uwzględniając obowiązujące przepisy prawa. Tym samym na uwzględnienie nie zasługiwały podniesione w skardze zarzuty natury procesowej – naruszenia art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a.
CKL ponadto - zgodnie z prawem - nie rozpoznała w odrębnym akcie wniosku Skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Aczkolwiek CKL w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia w sposób szczegółowy nie odnosiła do tej kwestii, nie stanowiło to o istotnej wadliwości zaskarżonego postanowienia. W jego treść wskazano bowiem właściwą podstawę prawną działania organu - art. 43 ust. 2 u.k.l. w związku z art. 4 u.k.l., a ponadto CKL słusznie potraktowała twierdzenia zawarte we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, jako twierdzenia wskazujące przyczyny niewniesienia odwołania w terminie. W myśl art. 43 ust. 2 u.k.l., gdy Skarżąca naruszyła termin do wniesienia odwołania od orzeczenia RKL, może wraz z odwołaniem złożyć wniosek zawierający argumentację, że naruszenie terminu nastąpiło z przyczyn od Niej niezależnych.
Sąd wyjaśnia ponadto, że argumentacja Skarżącej, zawarta w skardze, że złożyła wniosek o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od dnia oświadczenia Prezesa Rady Ministrów, wskazującego, że ww. wirus znajduje się w odwrocie, nie mogła być brana pod uwagę przez CKL, z uwagi na to, że organ ten nie może w sprawie dotyczącej przesłanek wynikających z art. 43 ust. 2 u.k.l. brać pod rozwagę rozwiązań przewidzianych w przepisach art. 58, art. 59 k.p.a. Wynika to z art. 4 u.k.l., powołanego w podstawie prawnej zaskarżonego postanowienia. Dodatkowo z art. 43 ust. 2 u.k.l. jasno wynika, że organ może rozpoznać odwołanie na uzasadniony wniosek Skarżącej, która wskaże na niezależne od Niej przyczyny uchybienia terminowi.
Sąd, mając powyższe na względzie, przyjął, że CKL prawidłowo uznała, że powoływane przez Skarżącą, we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od ww. orzeczenia RKL, przesłanki nie uzasadniały rozpatrzenia odwołania przez CKL, zaś uchybienie terminowi do wniesienia odwołania było okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie miał innej możliwości, niż wydanie postanowienia przewidzianego w art. 134 k.p.a., o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Termin do wniesienia odwołania jest terminem ustawowym i z tego względu nie może być ani przedłużony ani skrócony przez organ administracyjny.
Zdaniem Sądu powoływana przez Skarżącą w skardze okoliczność, że nie jest Ona prawnikiem i nie miała wiedzy, że wniosek o przywrócenie terminu nie przysługuje, nie miała również znaczenia w sprawie. CKL w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia odniosła się bowiem do twierdzeń Skarżącej zawartych we wniosku o przywrócenie terminu, a ponadto nie wskazywała, że tego rodzaju wniosek nie przysługuje. Skarżąca ponadto w samym odwołaniu, które złożyła dopiero 29 czerwca 2020r. (z ponad trzymiesięcznym uchybieniem terminowi do jego wniesienia), nie wskazała innych przyczyn, niż te wskazane w ww. wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Skarżąca w odwołaniu powołała się bowiem jedynie na zarzuty dotyczące ww. orzeczenia RKL, a nie na niezależne od Niej przyczyny niewniesienia odwołania w terminie, do których odwołuje się art. 43 ust. 2 u.k.l. CKL w zaskarżonym postanowieniu rozważyła natomiast w sposób należyty i prawidłowy przyczyny wskazywane w ww. wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, o czym mowa wyżej.
5. Sąd, mając powyższe okoliczności na względzie na mocy art. 151 i art. 132 P.p.s.a., oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło