II SA/Wa 1936/16

WyrokWSA w Warszawie2017-05-12

Skład orzekający: Iwona Dąbrowska, Ewa Marcinkowska, Maria Werpachowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy były żołnierz zawodowy, który ukończył kurs przekwalifikowania zawodowego w okresie dwóch lat od zwolnienia ze służby, ale złożył wniosek o refundację kosztów po upływie tego terminu, jest uprawniony do refundacji?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że kluczowe dla uprawnienia do refundacji kosztów przekwalifikowania zawodowego jest ukończenie kursu w okresie dwóch lat od zwolnienia ze służby wojskowej, a nie data złożenia wniosku o refundację. Organy błędnie zinterpretowały art. 120 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, uznając, że wniosek złożony po terminie dyskwalifikuje żołnierza.
Stan faktyczny
Skarżący, A.D., został zwolniony z zawodowej służby wojskowej w czerwcu 2014 r. W lipcu 2016 r. złożył wniosek o refundację kosztów kursu językowego, który ukończył w okresie od października 2015 r. do czerwca 2016 r. Organy odmówiły refundacji, uznając, że wniosek został złożony po upływie dwuletniego terminu od zwolnienia ze służby. Skarżący zarzucił błędną interpretację przepisów, wskazując, że kluczowe jest ukończenie kursu w ustawowym terminie, a nie data złożenia wniosku.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w K.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Sędziowie WSA Ewa Marcinkowska, Maria Werpachowska (spr.), Protokolant specjalista Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2017 r. sprawy ze skargi A.D. na decyzję Dyrektora Departamentu [...] Ministerstwa Obrony Narodowej z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy refundacji kosztów przekwalifikowania zawodowego uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. Dyrektor Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej decyzją z dnia [...] września 2016 r. nr [...], na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23); zwanej dalej k.p.a., art. 120 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1414 ze zm.), zwanej dalej ustawa, i § 6, 7 i 10 ust. 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 19 listopada 2014 r. w sprawie pomocy w zakresie doradztwa zawodowego, przekwalifikowania, pośrednictwa pracy i odbywania praktyk zawodowych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1622) - po rozpatrzeniu odwołania [...] A. D. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w K. nr [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. w przedmiocie odmowy refundacji kosztów przekwalifikowania zawodowego. Organ rozpatrując przedmiotową sprawę ustalił następujący stan faktyczny. A. D. został zwolniony z zawodowej służby wojskowej z dniem [...] czerwca 2014 r. na mocy decyzji Ministra Obrony Narodowej Nr [...] z dnia [...] lutego 2014 r. wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez żołnierza zawodowego. W dniu [...] lipca 2016 r. zainteresowany wystąpił do Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w K. z wnioskiem o refundację kosztów przekwalifikowania zawodowego jakie poniósł w związku z nauką języków obcych w łącznej wysokości 4469,60 zł. Decyzją Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w K. nr [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. zainteresowanemu nie wyrażono zgody na refundację kosztów kursu języka angielskiego w wysokości 4469,60 zł. Organ wskazał, że pomoc rekonwersyjna przysługuje żołnierzom w okresie dwóch lat od daty zwolnienia z zawodowej służby wojskowej. Skoro zainteresowany złożył wniosek po upływie tego terminu to pomoc rekonwersyjna nie przysługuje. W odwołaniu od powyższej decyzji A. D. podniósł, iż Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w K. dokonał złej interpretacji art. 120 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych i wniósł o uchylenie przedmiotowej decyzji w całości oraz wyrażenie zgody na refundację kosztów przekwalifikowania zawodowego jakie poniósł w związku z nauką języka angielskiego i niemieckiego w łącznej wysokości 4469,60 zł. Organ odwoławczy ponownie rozpatrując sprawę powołał się na przepis art. 120 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, z którego wynika, że były żołnierz zawodowy, z wyjątkiem zwolnionego ze służby wojskowej z powodu, o którym mowa w art. 111 pkt 1, 12-15, w okresie dwóch lat od dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej, może korzystać z pomocy w zakresie doradztwa zawodowego, przekwalifikowania i pośrednictwa pracy. Podkreślił, że wskazany w powyższym przepisie termin prawa materialnego do korzystania z pomocy rekonwersyjnej nie może być przywracany. Dalej organ wskazał, że A. D. z zawodowej służby wojskowej został zwolniony [...] czerwca 2014 r., tym samym składając w dniu [...] lipca 2016 r. wniosek o udzielenie pomocy rekonwersyjnej, przekroczył termin zawarty w ustawie, co oznacza, że nie był już uprawniony do pomocy rekonwersyjnej. Odnosząc się do zarzutu skarżącego, iż "żaden przepis prawa nie określa terminu złożenia wniosku o refundację", organ zauważył ponownie, że zgodnie z art. 120 ustawy o służbie wojskowej żołnierz zawodowych, były żołnierz zawodowy, w okresie dwóch lat od dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej, może korzystać z pomocy w zakresie przekwalifikowania zawodowego, a pomoc ta, jest udzielana uprawnionym na ich wniosek, o czy mowa w § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 19 listopada 2014 r. w sprawie pomocy w zakresie doradztwa zawodowego, przekwalifikowania, pośrednictwa pracy i odbywania praktyk zawodowych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. D. zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 120 ust. 1, ust. 4 pkt 1, ust. 4a pkt 1, ust. 4b pkt 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych poprzez ich błędną interpretację, która miała wpływ na wynik sprawy, i spowodowała niewyrażenie zgody na realizowanie w ramach pomocy rekonwersyjnej refundację kosztów szkolenia na kursie języka angielskiego, organizowanym przez Szkołę Językową M. M. L. w K., w terminie od [...] października 2015 r. do [...] września 2016 r. w wysokości 4.469,60 zł. Wskazując na powyższy zarzut wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Dyrektora Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej z dnia [...] września 2016 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że w okresie od [...] października 2014 r. do [...] czerwca 2016 r. uczestniczył w szkoleniu prowadzonym przez Szkołę Językową M. M. L. w K. Do [...] sierpnia 2015 r. uczył się języka angielskiego, natomiast od [...] września 2015 r. do [...] czerwca 2016 r. języka angielskiego i niemieckiego. Nie zgadza się z twierdzeniem organu, że przekroczył termin zawarty w ustawie, a tym samym nie był uprawniony do pomocy rekonwersyjnej, bowiem z tej pomocy mógł korzystać w okresie dwóch lat od dnia zwolnienia ze służby wojskowej. Zdaniem skarżącego ten dwuletni okres dotyczy czasu uczestniczenia w zajęciach a nie okresu, w którym nastąpi uregulowanie ewentualnych zobowiązań finansowych. Twierdzenie, że ustalony w ustawie dwuletni okres, obejmuje granice czasowe, w których następuje zwrot kosztów, jest oczywiście błędny. Dalej skarżący wskazał, że organy obydwu instancji jednomyślnie stwierdziły, że nie przysługuje prawo refinansowania kosztów szkolenia, ponieważ wniosek złożył zbyt późno, tj. następnego dnia po ostatnim dniu dopuszczonego przez ustawę dwuletniego okresu. Jednocześnie, przepisy proceduralne nakazały załączenie do wniosku o refinansowanie dokumentów, które mogłem uzyskać wyłącznie po zakończeniu szkolenia. Uzyskanie świadectwa, jeśli ma potwierdzać postęp w szkoleniu, możliwe jest dopiero po jego zakończeniu i przeprowadzeniu egzaminu. Zdaniem skarżącego z art. 120 ustawy nie wynika, że wystarczającym jest, by uprawniony w okresie dwóch lat złożył wniosek o refinansowanie (w przypadku byłych żołnierzy zawodowych żaden przepis nie wskazuje terminu, do którego taki wniosek należy złożyć). Zatem, skarżący mógłby nie być też uprawnionym do pomocy rekonwersyjnej, gdyby taki wniosek złożył na dwa tygodnie przed upływem dwuletniego okresu, ponieważ postępowanie administracyjne nie byłoby jeszcze ostatecznie zakończone. W odpowiedzi na skargę Minister Obrony Narodowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z brzmieniem art. 120 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (t. j.: Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 ze zm.), były żołnierz zawodowy, który został zwolniony z zawodowej służby wojskowej wskutek ustalenia przez wojskową komisję lekarską niezdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej wskutek wypadku pozostającego w związku z pełnieniem czynnej służby wojskowej albo choroby powstałej w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby wojskowej albo który pełnił zawodową służbę wojskową co najmniej cztery lata, z wyjątkiem zwolnionego ze służby wojskowej z powodu, o którym mowa w art. 111 pkt 1, 12-15, w okresie dwóch lat od dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej, może korzystać z pomocy w zakresie doradztwa zawodowego, przekwalifikowania i pośrednictwa pracy, udzielanej przez właściwe organy. Były żołnierz zawodowy, który został zwolniony z zawodowej służby wojskowej wskutek ustalenia przez wojskową komisję lekarską niezdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej wskutek wypadku pozostającego w związku z pełnieniem czynnej służby wojskowej albo choroby powstałej w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby wojskowej pełnionej poza granicami państwa, związanej z realizacją celów, o których mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o zasadach użycia lub pobytu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej poza granicami państwa (Dz. U. Nr 162, poz. 1117 ze zm.), korzysta z pomocy, o której mowa w ust. 1, bezterminowo (ust. 2). W ramach pomocy, o której mowa w ust. 1 i 3, do wysokości limitów, mogą być pokrywane koszty: 1) przekwalifikowania zawodowego; 2) przejazdów z miejsca zamieszkania do ośrodka szkolenia, w którym następuje przekwalifikowanie zawodowe, lub do miejsca odbywania praktyki; 3) zakwaterowania w okresie przekwalifikowania zawodowego lub odbywania praktyki zawodowej (ust. 4). W rozpoznawanej sprawie A. D. został zwolniony z zawodowej służby wojskowej z dniem [...] czerwca 2014 r. w oparciu o art. 111 pkt 9 lit. a, art. 114 ust. 5 oraz art. 115 ust. i ust. 4 oraz art. 117 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (t. j.: Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 ze zm.) wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, dokonanego przez żołnierza zawodowego. W myśl powyżej wskazanego art. 120 ust. 1 ustawy pragmatycznej, żołnierz, który został zwolniony z zawodowej służby wojskowej wskutek wyżej wymienionej przyczyny, nabywa uprawnienia do uzyskania pomocy rekonwersyjnej – w ciągu dwóch lat od dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej – w zakresie przekwalifikowania, doradztwa zawodowego i pośrednictwa pracy, udzielanej przez właściwe organy. Skarżący w swym wniosku zwrócił się do Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego K. o refundację kosztów szkolenia na kursie języka angielskiego organizowanego przez Szkołę Językową M. M. L. w K. w terminie od [...] października 2015 r. do [...] czerwca 2016 r. w wysokości 4.469,60 zł. Ze sprawy wynika, że kurs językowy skarżący odbył po zwolnieniu ze służby w okresie od [...] października 2015 r. do [...] czerwca 2016 r. zatem w terminie dwóch lat przewidzianym w art. 120 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Ze wskazanego art. 120 ust. 1 jednoznacznie wynika, że były żołnierz zawodowy w okresie dwóch lat od zwolnienia z zawodowej służby wojskowej może korzystać z pomocy. Oznacza to, że we wskazanym terminie musi rozpocząć i zakończyć pomoc w zakresie doradztwa zawodowego, przekwalifikowania i pośrednictwa pracy. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie bowiem skarżący kurs językowy rozpoczął [...] października 2015 r. i zakończył [...] czerwca 2016 r., zatem w okresie dwóch lat od zwolnienia z zawodowej służby wojskowej. Natomiast jak wynika z § 7 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 19 listopada 2014 r. w sprawie pomocy w zakresie doradztwa zawodowego, przekwalifikowania, pośrednictwa pracy i odbywania praktyk zawodowych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1622) pomoc rekonwersyjna jest udzielana na wniosek, zgodnie zaś z § 6 ust. 1 pkt 2 tego rozporządzenia koszt przekwalifikowania zawodowego pokrywa dyrektor WBE po przedstawieniu oryginału dokumentu potwierdzającego opłacenie kosztów przekwalifikowania zawodowego oraz zaświadczenia o ukończeniu przekwalifikowania zawodowego z wynikiem pozytywnym. Oznacza to, że wniosek złożony może być dopiero po uzyskaniu przez byłego żołnierza zawodowego stosownych dokumentów potwierdzających pozytywne ukończenie przekwalifikowania zawodowego. Skoro skarżący ukończył kurs [...] czerwca 2016 r. tj. w okresie dwóch lat od zwolnienia z zawodowej służby wojskowej to spełnił przesłankę wynikającą z art. 120 ust. 1 ustawy. Natomiast wniosek o udzielenie tej mocy pomocy może być złożony dopiero po pozytywnym zakończeniu kursu i uzyskaniu stosownych dokumentów już po upływie wskazanego okresu. Dla oceny zachowania terminu określonego w art. 120 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, Sąd stwierdza, że istotna nie jest data złożenia wniosku lecz ustalenie czy uzyskanie tej pomocy miało miejsce w okresie dwóch lat od zwolnienia żołnierza z zawodowej służby wojskowej, w przypadku skarżącego rozpoczęcie i pozytywne zakończenie kurs językowego. Tym samym organy dokonały błędnej wykładni art. 120 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, która miała wpływ na wynik sprawy, co powoduje konieczność wyeliminowania zarówno zaskarżonej jak i utrzymanej nią w mocy decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w K. z dnia [...] sierpnia 2016 r. Rozpoznając ponownie wniosek skarżącego, organ dokona prawidłowej wykładni art. 120 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, uwzględniając wskazania poczynione przez Sąd. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, mając za podstawę art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło