II SA/Wa 1950/14
PostanowienieWSA w Warszawie2015-03-26
Skład orzekający: Iwona Malicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Złożone oświadczenie i dokumenty były niewystarczające do oceny jego rzeczywistych możliwości płatniczych, nie wykazał, jakim obciążeniem dla jego gospodarstwa domowego będzie uiszczenie kosztów sądowych, a tym samym nie usunął wątpliwości co do istnienia przesłanek warunkujących przyznanie mu prawa pomocy.Stan faktyczny
C. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych. Uzupełniając wniosek, podał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, nie uzyskuje dochodów (w 2014 r. uzyskał 80,57 zł z działalności), posiada dom o powierzchni 348 m2 na działce 1245 m2, a miesięczne koszty utrzymania wynoszą ok. 600 zł. Środki na utrzymanie pochodzą od współpracujących mecenasów.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2015 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku C. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi C. P. na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie przetwarzania danych osobowych postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
C. P. złożył w niniejszej sprawie wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Powyższy wniosek uzupełnił, składając pismo z dnia 19 marca 2015 r.
Do wniosku dołączył rachunek zysków i strat spółki [...] Sp. z o. o. za okres od dnia [...] stycznia 2014 r. do dnia [...] grudnia 2014 r.
Podał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe i nie uzyskuje żadnych dochodów oraz nie ma oszczędności.
Oświadczył, że posiada dom o powierzchni 348 m2, na działce o wielkości 1245 m2.
Na wezwanie referendarza sądowego podał, że jego stałe koszty utrzymania wynoszą 600 zł miesięcznie, nie osiąga dochodów z posiadanej nieruchomości, a środki na utrzymanie pochodzą "od mecenasów, z którymi współpracuje w sporządzaniu skarg kasacyjnych".
Oświadczył, że na koszty jego utrzymania składają się opłaty za energię elektryczną, opłaty za wywóz śmieci, koszty zakupu żywności i inne.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w sprawie.
Udzielenie stronie prawa pomocy jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa, z tego względu Sąd, jako dysponent środków publicznych, odpowiedzialny za zasadność i legalność ich wydatkowania, ma obowiązek zbadania, czy strona wnioskująca o przyznanie prawa pomocy, rzeczywiście spełnia przesłanki do przyznania jej tego prawa.
Stosownie do art. 245 § 1 i 3 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko zwolnienie od kosztów sądowych. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Wykazanie okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, stosowanie do treści powołanego przepisu, należy do obowiązku podmiotu ubiegającego się o przyznanie tego prawa. To zatem wnioskodawca ma obowiązek udowodnić, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania lub ich części albo że nie ma adekwatnych środków na poniesienie tych kosztów. Rzeczą Sądu rozpoznającego wniosek jest natomiast obiektywna ocena podniesionych przez stronę okoliczności w aspekcie zaistnienia przesłanek określonych w powołanym przepisie oraz wskazanie z jakich względów uznał, że żądanie strony zasługuje bądź nie zasługuje na uwzględnienie oraz w jakiej części.
Celem uzyskania wsparcia ze środków publicznych, wnioskodawca winien zatem podać we wniosku wszelkie, istotne z punktu widzenia określonych w przepisach przesłanek, informacje, a także złożyć stosowne dokumenty na ich poparcie. Oświadczenia strony nie mogą budzić żadnych wątpliwości.
Ze złożonego w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy, wynika, że skarżący nie uzyskuje dochodów (w roku 2014 z prowadzonej działalności uzyskał 80,57 zł), posiada dom o powierzchni 348 m2, na działce o wielkości 1245 m2, a miesięczne koszty utrzymania jego gospodarstwa domowego wynoszą około 600 zł.
W ocenie referendarza sądowego, oświadczenie skarżącego, złożone w niniejszej sprawie, jest niewystarczające, ponieważ nie pozwala na ocenę jego rzeczywistych możliwości płatniczych. Z oświadczenia tego oraz złożonych dokumentów nie wynika bowiem, jakimi (w jakiej wysokości) środkami pieniężnymi strona dysponuje miesięcznie i dlaczego, jeśli pozostaje w trudnej sytuacji materialnej nie korzysta z pomocy społecznej. Trudno też wywnioskować, jak długo wnioskodawca pozostaje bez stałego dochodu. W rezultacie należało uznać, że skarżący nie wykazał, jakim obciążeniem dla jego gospodarstwa domowego będzie uiszczenie kosztów sądowych. Tylko bowiem na podstawie zestawienia łącznej kwoty dochodu z łączną kwotą wydatków można ustalić, pozostającą do dyspozycji skarżącego kwotę środków pieniężnych (ewentualnie jej brak), a w dalszej konsekwencji ocenić, czy skarżący może wydatkować tę kwotę na poczet kosztów sądowych.
W konsekwencji należało uznać, że wnioskodawca nie usunął budzącego wątpliwości oświadczenia zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy, a tym samym nie wykazał istnienia przesłanek, warunkujacych przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Dlatego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2, art. 255, art. 254 § 1, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło