II SA/Wa 1956/17

PostanowienieWSA w Warszawie2018-02-08

Skład orzekający: Referendarz sądowy Paulina Paczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochód gospodarstwa domowego wynosi około 4717 zł miesięcznie, ale ponosi wysokie koszty stałe (wynajem mieszkania, media, telefony, internet, bilety miesięczne, polisa na życie) oraz posiada niepełnoletnie dzieci, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać ustanowienie adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, uznając, że skarżąca, mimo dochodu gospodarstwa domowego wynoszącego około 4717 zł miesięcznie, nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Kluczowe były wysokie koszty stałe utrzymania (ponad 2000 zł miesięcznie), niepewność co do dochodów z umów zlecenia i alimentów, a także potrzeba zapewnienia środków na bieżące wydatki i potrzeby dzieci.
Stan faktyczny
Skarżąca R. S. złożyła skargę na uchwałę Zarządu Dzielnicy dotyczącą odmowy zakwalifikowania jej na listę osób oczekujących na najem lokalu. Jednocześnie wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe z dwójką dzieci, nie posiada majątku, a jej dochód składa się z wynagrodzenia za pracę, umowy zlecenia oraz alimentów. Ponosi wysokie koszty stałe związane z wynajmem mieszkania i utrzymaniem.
Rozstrzygnięcie
Przyznano R. S. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Paulina Paczkowska po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi R. S. na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zakwalifikowania i umieszczenia na liście osób oczekujących na zawarcie umowy najmu lokalu postanawia: przyznać R. Sł. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata R. S. (dalej jako "skarżąca") po wniesieniu skargi na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] września 2017 r. nr [...] uchylającą uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] i odmawiającą zakwalifikowania i umieszczenia R. S. na liście osób oczekujących na najem lokalu, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy. W nadesłanym formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy PPF skarżąca zaznaczyła, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazała, że prowadzi gospodarstwo domowe wraz z dwójką dzieci. Nie posiada żadnego majątku, w tym nieruchomości, oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Skarżąca oświadczyła, że na dochód gospodarstwa domowego składa się wynagrodzenie za pracę skarżącej w wysokości 3.400 zł, oraz wynagrodzenie skarżącej z tytułu umowy zlecenia w wysokości 517 zł, alimenty na syna 400 zł oraz alimenty na córkę 400 zł. Łączny dochód gospodarstwa domowego wynosi 4717 zł Skarżąca zaznaczyła, że dochód jest różny w poszczególnych miesiącach. Podała, że do października 2017 r. dzieci otrzymywały po 500 zł z Funduszu Alimentacyjnego, ale ponieważ dochód rodziny w 2016 r. przekroczył 750 zł na osobę, Fundusz przestał wypłacać świadczenia a obowiązek ten przeszedł na wyznaczonego komornika. W grudniu 2017 r. dzieci otrzymały 800 zł za listopad i za grudzień, czyli po 400 zł. Kwota ta jest niestała i wynika z możliwości dłużnika. Również suma wpływów z umowy zlecenia zawartej przez wnioskodawczynię w listopadzie 2017 r. będzie zależna od ilości wypracowanych dodatkowo godzin. Skarżąca podała, że w grudniu nie udało się jej podjąć dodatkowej pracy, dlatego wpływ w styczniu 2018 r. będzie zerowy. Jako zobowiązania i stałe wydatki skarżąca podała: opłata za wynajmowane mieszkanie 1400 zł + media 100 zł, telefony 180 zł, internet 75 zł, bilety miesięczne 220 zł, polisa na życie 30 zł – łącznie 2.095 zł. Skarżąca wskazała, że pozostała część dochodów rodziny przeznaczana jest na wydatki bieżące, wynikające z potrzeb np. dodatkowe lekcje rysunku dla córki, która uczy się w Technikum [...], leczenie stomatologiczne itp. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.). Prawo to może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1 i 2). W myśl zaś art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Jak wynika ze złożonego wniosku oraz akt sprawy, skarżąca nie posiada żadnego majątku. Jest osobą schorowaną, z orzeczonym stopniem niepełnosprawności. Stały dochód gospodarstwa domowego składającego się z trzech osób, wynosi 3400 zł z tytułu wynagrodzenia za pracę skarżącej. Dodatkowo rodzina uzyskuje dochód z tytułu podejmowania przez skarżącą dodatkowego zatrudnienia na umowę-zlecenie w wysokości 517 zł miesięcznie, jednak dochód ten jest niestały i zależy od możliwości wykonywania dodatkowej pracy przez skarżącą (w grudniu skarżąca nie podejmowała dodatkowego wynagrodzenia, dlatego w styczniu 2018 r. nie otrzymała dodatkowego wynagrodzenia). Ponadto dzieci skarżącej mają zasądzone alimenty, jednak wysokość otrzymywanych kwot zależna jest od możliwości ich ściągnięcia przez komornika od wierzyciela (w grudniu 2017 r. z tytułu alimentów dzieci otrzymały 800 zł za miesiąc listopad i grudzień). Skarżąca jako stałe miesięcznie koszty utrzymania wskazała opłatę za wynajmowane mieszkanie 1400 zł + media 100 zł, telefony 180 zł, internet 75 zł, bilety miesięczne 220 zł, polisa na życie 30 zł – łącznie 2.095 zł. Biorąc pod uwagę, że jedyny stały i pewny dochód gospodarstwa domowego wynosi 3.400 zł miesięczne, zaś niezbędne koszty utrzymania wynoszą 2.095 zł, to rodzinie składającej się z 3 osób pozostaje na utrzymanie kwota ok. 1305 zł, tj. 435 zł na osobę. Rodzina uzyskuje również dodatkowy dochód, jednak nie jest on stały i zależy od możliwości wykonywania dodatkowej pracy przez skarżącą i możliwości ściągnięcia przez komornika alimentów. Łączna wysokość dodatkowego dochodu wynosi 1317 zł, z czego większość (800 zł) stanowią alimenty na dzieci. Analizując sytuację skarżącej wzięto pod uwagę, że pozostała kwota dochodu gospodarstwa domowego musi pokryć koszty wyżywienia, zakupu środków czystości, ubrań czy przyborów szkolnych dla dzieci. Wobec powyższego, biorąc pod uwagę sytuację zdrowotną, rodzinną i finansową skarżącej uznano, iż nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, tym bardziej, że sam wpis sądowy od wniesionej skargi wynosi 300 zł. Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło