II SA/Wa 1975/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Szustakiewicz, Sędziowie WSA Stanisław Marek Pietras, Piotr Borowiecki (spr.), Protokolant specjalista Aleksandra Weiher, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi W. M. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na posiadanie broni palnej do celów pamiątkowych - oddala skargę - Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] września 2017 r. Komendant Główny Policji (dalej także: "organ odwoławczy"), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm. - dalej: "k.p.a.") oraz art. 17 ust. 3 ustawy o broni i amunicji (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 576 ze zm. – dalej: "ustawa o broni i amunicji"), po rozpatrzeniu odwołania W. M. (dalej także: "skarżący" lub "strona skarżąca") od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] (dalej także: "organ pierwszej instancji") z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...], w sprawie odmowy wydania pozwolenia na posiadanie 3 egzemplarzy broni palnej, tj. pistoletu Mauser; nr [...] oraz dwóch karabinków sportowych bocznego zapłonu kal. 6 mm Folbert do celów pamiątkowych oraz umarzenia postępowania administracyjnego w sprawie wydania pozwolenia na posiadanie broni palnej do celów pamiątkowych w części dotyczącej broni palnej rozdzielnego ładowania, wytworzonej przed 1885 r. oraz broni pneumatycznej - utrzymał w mocy sporną decyzję organu pierwszej instancji. Zaskarżony rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji wydany został w następującym stanie faktycznym. Wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2016 r. W. M. zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] o wydanie pozwolenia na posiadanie broni palnej do celów pamiątkowych w licznie 5 egzemplarzy. Wskazał, że broń stanowi pamiątkę po zmarłym koledze. W trakcie postępowania strona przedłożyła umowę darowizny sporządzoną w formie aktu notarialnego. Strona nie zdała jednak egzaminu ze znajomości przepisów dotyczących posiadania i używania broni palnej. W związku z powyższym Komendant Wojewódzki Policji w [...] decyzją z dnia [...] września 2016 r. odmówił wydania wnioskodawcy pozwolenia na posiadanie broni palnej do celów pamiątkowych w licznie 5 egzemplarzy. Od powyższej decyzji strona wniosła odwołanie. Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu wskazał na konieczność zweryfikowania twierdzeń strony na podstawie akt zmarłego kolegi, dotyczących pozbawienia cech użytkowych broni nabytej w drodze darowizny. Komendant Główny Policji zwrócił też uwagę na konieczność wyjaśnienia stronie przyczyn, z powodu których nie może posiadać kolejnych egzemplarzy broni palnej do celów pamiątkowych na podstawie decyzji z 1992 roku oraz że przesłanki uzyskania pozwolenia na taką broń różnią się od przesłanek uzyskania pozwolenia na broń do celów kolekcjonerskich. Realizując wytyczne organu II instancji, poddano analizie akta zmarłego N. M., z których wynikało, że N. M. uzyskał pozwolenie na broń w oparciu o przepisy nieobowiązującej już ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o broni, amunicji i materiałach wybuchowych. Przepisy te nie regulowały kwestii pozbawiania broni cech użytkowych. Oznacza to, ze na broń, którą strona nabyła w drodze darowizny, wymagane jest pozwolenie. Organ I instancji zwrócił się zatem do strony o udzielenie informacji, czy podtrzymuje wniosek z dnia [...] kwietnia 2016 r. o wydanie pozwolenia na broń palną do celów pamiątkowych, czy też zamierza zarejestrować broń nabytą w drodze darowizny jako pozbawioną cech użytkowych. Zgodnie z art. 9 k.p.a., udzielono również stronie pozostałych informacji dotyczących posiadanego pozwolenia na broń do celów pamiątkowych, wydanego na podstawie decyzji z 1992 r. oraz aktualnych przesłanek uzyskania pozwolenia na broń do celów pamiątkowych i kolekcjonerskich W dniu [...] grudnia 2016 r. strona skarżąca poinformowała, że podtrzymuje swój wniosek z dnia [...] kwietnia 2016 r. o wydanie pozwolenia na broń palną pozbawioną cech użytkowych do celów pamiątkowych. Komendant Wojewódzki Policji w [...] po ponownym rozpatrzeniu sprawy i wykonaniu wszystkich zaleceń organu II instancji, decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r., wydaną na podstawie art. 17 ust 3 ustawy o broni i amunicji, po raz drugi odmówił wydania W. M. pozwolenia na posiadanie broni palnej do celów pamiątkowych. Od powyższej decyzji strona wniosła odwołanie. Komendant Główny Policji, decyzją z dnia [...] marca 2017 r., nr [...], uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W swoim rozstrzygnięciu wskazał z kolei na konieczność zlecenia badania broni będącej przedmiotem postępowania w celu ustalenia, czy jest ona (wszystkie jej istotne części) pozbawiona cech użytkowych w rozumieniu obowiązujących przepisów prawa, Realizując wytyczne organu II instancji, uzyskano opinię nr [...] wydaną przez biegłego z Laboratorium Kryminalistycznego KWP w [...], w sprawie broni nabytej przez Stronę po zmarłym N. M. Z opinii tej wynika m.in., że; - pistolet Mauser, nr [...], kal. 7, 65 mm, stanowi broń palną, na posiadanie której wymagane jest pozwolenie. Zawiera bowiem kompletny szkielet wyposażony w urządzenie spustowo - uderzeniowe oraz zamek, w obrębie którego nie stwierdzono śladów wskazujących na próbę ich unieczynnienia. Szkielet broni i zamek stanowią istotne części broni w rozumieniu przepisów ustawy o broni i amunicji; - strzelba czarnoprochowa dwulufowa rozdzielnego ładowania kał. 17 mm stanowi broń palną rozdzielnego ładowania wytworzoną przed rokiem 1885 i na jej posiadanie, w myśl przepisów ustawy o broni i amunicji, pozwolenie nie jest wymagane. Z opinii tej wynika również, że pozostałe trzy egzemplarze broni nie są sztucerami, lecz karabinkami sportowymi i karabinkiem pneumatycznym. I tak: - karabinek sportowy bocznego zapłonu kal. 6 mm Flobert bez numerów stanowi broń palną na posiadanie której wymagane jest pozwolenie, zawiera bowiem lufę z komorą nabojową oraz baskilę, stanowiące istotne części broni, uważane w myśl ustawy o broni i amunicji za broń palną; - karabinek sportowy bocznego zapłonu kal. 6 ram Flobert bez numerów wraz z dodatkową lufą z komorą nabojową kal. 6 mm Flobert stanowi broń palną, na posiadanie której wymagane jest pozwolenie, zawiera bowiem lufę z komorą nabojową oraz baskilę, stanowiące istotne części broni, uważane w myśl ustawy o broni i amunicji za broń palną; - karabinek pneumatyczny nie stanowi broni palnej i w myśl przepisów ustawy o broni i amunicji na jego posiadanie pozwolenie nie jest wymagane. Komendant Wojewódzki Policji w [...] decyzją z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...], na podstawie art. 17 ust. 3 ustawy o broni i amunicji oraz art. 104, art. 105 § 1 i art. 268a k.p.a., odmówił wydania W. M. pozwolenia na posiadanie 3 egzemplarzy broni palnej, tj. pistoletu Mauser; nr [...] oraz dwóch karabinków sportowych bocznego zapłonu kal. 6 mm Folbert do celów pamiątkowych oraz umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie wydania pozwolenia na posiadanie broni palnej do celów pamiątkowych w części dotyczącej broni palnej rozdzielnego ładowania, wytworzonej przed 1885 r. oraz broni pneumatycznej. Wskazał, że W. M., jako osoba ubiegająca się o pozwolenie na broń palną do celów pamiątkowych, zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy o broni i amunicji obowiązany był zdać egzamin przed komisją powołaną przez właściwy organ Policji ze znajomości przepisów dotyczących posiadania i używania danej broni oraz z umiejętności posługiwania się tą bronią. Wymieniony do egzaminu przystępował dwukrotnie, jednak go nie zaliczył. Strona wniosła od tej decyzji (w części dotyczącej odmowy wydania jej pozwolenia na broń palną pamiątkową) w ustawowym terminie odwołanie do Komendanta Głównego Policji wskazując, że z broni, o która się ubiega do celów pamiątkowych nie da się oddać strzału i choć faktycznie nie zaliczyła egzaminu ze znajomości przepisów posiadania i używania broni oraz umiejętnością posługiwania się tą bronią, to mając na uwadze jej 25 letni okres służby z bronią palną, regularne szkolenia strzeleckie, umiejętność posługiwania się nią, czuje się pokrzywdzona decyzją organu 1 instancji odmawiającą jej prawa do tej broni. Po przeprowadzeniu postępowania i zapoznaniu się z zebranym materiałem dowodowym oraz z odwołaniem, Komendant Główny Policji decyzją nr [...] z dnia [...] września 2017 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. k.p.a. oraz art. 17 ust. 3 ustawy o broni i amunicji utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...]. Organ odwoławczy wskazał, że u stawa o broni i amunicji uzależnia wydanie pozwolenia na broń palną, w tym do celów pamiątkowych (art. 10 ust. 2 pkt 7), od spełnienia przez osobę ubiegającą się o pozwolenie szeregu warunków, m.in. przedstawienia okoliczności, które uzasadniają rozstrzygnięcie wniosku tej osoby zgodnie z jej wolą (art. 10 ust. 1 ustawy). Jak wynika z akt sprawy, strona takie okoliczności przedstawiła (udokumentowane nabycie broni w drodze darowizny), przedstawiła również orzeczenia: lekarskie i psychologiczne potwierdzające, że może dysponować bronią (art. 15 ust. 3 ustawy). Nadto osoba o nią się ubiegająca musi zdać egzamin, o którym mowa w art. 16 ust. 1 ustawy. Przedmiotowe kryterium postępowania w sprawie wydania pozwolenia na broń jest tak istotne, iż jego niewypełnienie przez osobę ubiegającą się o broń skutkuje obligatoryjną odmową wydania pozwolenia (art. 17 ust. 3 ustawy o broni i amunicji). Strona skarżąca dwukrotnie przystępowała do egzaminu, o którym mowa w art. 16 ust. 1 ustawy, tj. w dniu [...].06.2016 r. i w dniu [...].08.2016 r. uzyskując wynik negatywny, co oznacza, iż zgodnie z art. 17 ust. 3 ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji odmawia wydania pozwolenia. Odnosząc się natomiast do uwag strony co do prawidłowej odpowiedzi na 1 pytanie sformułowane w teście w trakcie jej egzaminu poprawkowego organ odwoławczy stwierdził należy, że jest ona bezzasadna, ponieważ pytanie dotyczyło definicji broni palnej, a prawidłowa odpowiedź nie wykraczała poza zakres przepisów ustawy z dnia 21.05.1999 r. o broni i amunicji. Natomiast istotą egzaminu testowego jest zakreślenie właściwej odpowiedzi, co oznacza, iż odpowiedź prawidłowa jedynie w części lub niepełna nie jest odpowiedzią dobrą. Taką odpowiedzią jest jedynie odpowiedź, która wyczerpuje przedmiot pytania. Z tych względów, jak wynika z protokołu z egzaminu z dnia [...].08.2016 r. zakreślenie przez stronę litery B w pytaniu 1 egzaminu było błędne, ponieważ prawidłową odpowiedź na to pytanie oznaczono literą A, Wymagało to znajomości treści przepisu art. 7 ust. 1 ustawy o broni i amunicji, a zatem organ nie mógł uznać tego egzaminu za zdany. W świetle obligatoryjnego charakteru przepisu art. 17 ust. 3 ustawy o broni i amunicji, argumenty strony, zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji, iż od 25 - lat jest obeznana z bronią, co potwierdzają jej regularne szkolenia strzeleckie, zdaniem Komendanta Głównego Policji, nie mogą wpłynąć na zmianę bądź uchylenie zaskarżonej decyzji. Szkolenia nie zastępują egzaminu, a jedynie ułatwiają jego zdanie. Zatem z przyczyn zależnych tylko od strony organy Policji nie mogą - w świetle dyspozycji art. 17 ust. 3 ustawy o broni i amunicji - wydać jej wnioskowanego pozwolenia. Pismem z dnia [...] października 2017 r. W. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2017 r. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko, jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 - dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (§ 2). Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2017 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] lipca 2017 r. nie naruszają prawa. Na wstępie zauważyć należy, że pozwolenie na broń palną jest wymagane jako warunek konieczny nabycia prawa do posiadania broni. Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy o broni i amunicji broń można posiadać na podstawie pozwolenia wydanego przez właściwego ze względu na miejsce stałego pobytu zainteresowanej osoby lub siedzibę zainteresowanego podmiotu, komendanta wojewódzkiego Policji, a w przypadku żołnierzy zawodowych - właściwego komendanta oddziału Żandarmerii Wojskowej. Wskazane organy upoważnione są również do cofnięcia pozwolenia na broń. Posiadanie i używanie broni palnej stanowi tradycyjnie w polskim systemie prawnym sferę daleko idącej reglamentacji administracyjnoprawnej w celu zapewnienia bezpieczeństwa i porządku publicznego. Prawa do posiadania broni nie można zaliczyć do kategorii wolności i praw osobistych obywatela w świetle Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zatem, dostęp obywatela do broni poddany jest istotnym ograniczeniom, co wynika zarówno z monopolu państwa na stosowanie środków przymusu, jak i potrzeby zapewnienia bezpieczeństwa i porządku publicznego. Zasadnicze znaczenie ma to, że pozwolenie na broń może być wydane tylko wówczas, gdy zaistnieją okoliczności oraz spełnione zostaną warunki ustawowe stanowiące podstawę jego wydania (por. uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2009 r., sygn. akt II OPS 4/09; publ. ONSA i WSA 2010 r. Nr 1, poz. 5). Stosownie do 16 ust. 1 ustawy o broni i amunicji osoba, która występuje z podaniem o wydanie pozwolenia na broń, jest obowiązana zdać egzamin przed komisją powołaną przez właściwy organ Policji ze znajomości przepisów dotyczących posiadania i używania danej broni oraz z umiejętności posługiwania się tą bronią. Przepis art. 16 ust. 2 ww. ustawy wymienia kategorie osób, których nie dotyczy obowiązek przystąpienia do egzaminu określonego w powołanym wyżej przepisie. Z woli ustawodawcy ze zdania tego egzaminu zwolnieni są funkcjonariusze Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Celno-Skarbowej, Biura Ochrony Rządu, Służby Więziennej, funkcjonariusze lub pracownicy innych państwowych formacji uzbrojonych i żołnierze zawodowi Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, członkowie Polskiego Związku Łowieckiego - w zakresie broni myśliwskiej, oraz członkowie Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego posiadający licencję zezwalającą na uprawianie strzelectwa sportowego - w zakresie broni sportowej, jeżeli zdali taki egzamin na podstawie odrębnych przepisów. Stosownie natomiast do art. 17 ust. 3 ustawy o broni i amunicji, właściwy organ Policji odmawia wydania pozwolenia na broń osobie, która nie zdała egzaminu, o którym mowa w art. 16 ust. 1 ustawy. Z powołanych wyżej przepisów wynika zatem, że w przypadku, gdy osoba ubiegająca się o pozwolenie na broń nie przystąpi bądź nie zda egzaminu, o którym mowa w art. 16 ust. 1 ustawy o broni i amunicji i nie należy do osób wymienionych w art. 16 ust. 2 tej ustawy, właściwy organ Policji ma obowiązek wydać decyzję o odmowie wydania pozwolenia na broń. Decyzja w tym przedmiocie ma charakter związany, co oznacza, że organ nie działa w ramach uznania administracyjnego. Obowiązek pozytywnego zaliczenia egzaminu ma charakter bezwzględny, zaś niespełnienie tej przesłanki przez osobę ubiegającą się o pozwolenie na broń determinuje sposób rozstrzygnięcia sprawy - organ Policji wydaje decyzję administracyjną o odmowie wydania wnioskowanego pozwolenia. Z materiału aktowego wynika, że wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2016 r. W. M. wystąpił do organu Policji o wydanie pozwolenia na posiadanie broni palnej sportowej do celów pamiątkowych w liczbie 5 egzemplarzy. W toku postępowania administracyjnego, na podstawie opinii biegłego z Laboratorium Kryminalistycznego KWP w [...] organ ustalił, że pistolet Mauser, nr [...], kal. 7,65 mm, stanowi broń palną, na posiadanie której wymagane jest pozwolenie, strzelba czarnoprochowa dwulufowa rozdzielnego ładowania kał. 17 mm stanowi broń palną rozdzielnego ładowania wytworzoną przed rokiem 1885 i na jej posiadanie, pozwolenie nie jest wymagane, karabinek sportowy bocznego zapłonu kal. 6 mm Flobert bez numerów stanowi broń palną, na posiadanie której wymagane jest pozwolenie, karabinek sportowy bocznego zapłonu kal. 6 mm Flobert bez numerów wraz z dodatkową lufą z komorą nabojową kal. 6 mm Flobert stanowi broń palną, na posiadanie której wymagane jest pozwolenie, karabinek pneumatyczny nie stanowi broni palnej i w myśl przepisów ustawy o broni i amunicji na jego posiadanie pozwolenie nie jest wymagane. Z uwagi na to, że na posiadanie trzech egzemplarzy broni palnej tj., pistoletu Mauser oraz dwóch karabinków sportowych bocznego zapłony kal. 6 mm Flobert do celów pamiątkowych, wymagane jest posiadanie pozwolenia na broń, skarżący podlega procedurze uzyskania pozwolenia na jej posiadanie. Skarżący dwukrotnie podchodził do egzaminy, o którym mowa w art. 16 ust. 1 ustawy o broni i amunicji, tj. w dniu [...] czerwca 2016 r. oraz [...] sierpnia 2016 r. uzyskując wynik negatywny. Z powyższego wynika, że skarżący nie spełnił wymogu formalnego z art. 16 ust. 1 ustawy o broni i amunicji, polegającego na zdaniu egzaminu przed komisją powołaną przez właściwy organ Policji - w tym przypadku Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] - ze znajomości przepisów dotyczących posiadania i używania danej broni oraz umiejętności posługiwania się tą bronią. Nadto skarżący nie należy również do żadnej z wymienionych grup osób wskazanych w art. 16 ust. 2 ustawy, tym samym zobowiązany był do zdania egzaminu, o którym mowa w art. 16 ust. 1 ustawy. Niespełnienie przez skarżącego wymogów określonych w ww. przepisach stanowiło dla organu Policji obligatoryjną przesłankę do odmowy wydania wnioskowanego pozwolenia - stosownie do art. 17 ust. 3 ww. ustawy. W świetle powyższego stwierdzić należy, iż brak jest podstaw do uznania, że organ Policji wydając zaskarżoną decyzję dopuścił się naruszenia art. 16 i art. 17 ust. 3 ustawy o broni i amunicji. W rozpoznawanej sprawie nie doszło zatem do naruszenia przepisów prawa materialnego oraz postępowania administracyjnego. Organ Policji przeprowadził postępowanie wyjaśniające stosownie do wymogów określonych w art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., tj. w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy w zakresie adekwatnym do wydania rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie. Organ nie naruszył także przepisu art. 76 § 1 i art. 80 k.p.a., wyjaśnił bowiem w sposób przekonujący, z jakich względów skarżący podlega obowiązkom wynikającym z art. 16 ust. 1 i 2 ustawy o broni i amunicji. Zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji, zawierają należyte uzasadnienie faktyczne i prawne stosownie do wymogów określonych w art. 107 § 3 k.p.a. W świetle powyższego, uznając iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa, zaś zarzuty podniesione w skardze nie zasługują na uwzględnienie. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.